«Криптовалюта» термині&nbsp; 1989 жылы американдық компьютер ғалымы Дэвид Ли Чаум цифрлық ақшаны ойлап тапқан кезде пайда болды. Ол транзакцияларды қорғау және растау үшін криптографияны қолданды. Тек 1990 жылдардың басында криптографиялық әдістер мен бағдарламалық жасақтама сәтті дамыды. Бұл толығымен орталықтандырылмаған электронды валютаны құруға мүмкіндік берді. Аталған ұғымды көп естісек те, астарына үңіліп жатпаймыз. Қызылордалық жастар да бұл саланың жаңалықтарынан қалыс қалмай, крипто бағытты бағындыруда.&nbsp;<blockquote>– Қазақстанда криптовалюта саласы әзірге қатты дамымаған, десе де оның жұмысын жүргізетін ең ірі биржалардың бірі Binance Қазақстанда лицензиясын алды. Сондықтан Қазақстан азаматтарына заңды түрде криптовалютаны қолдануға болады. Алайда көптеген қызмет көрсететін орталықтарда криптовалютамен төлем жасауға мүмкіндік жоқ.&nbsp;Криптовалютаны қолданатын басқа мемлекеттер онлайн төлем жасай алады және инвестиция құралы ретінде пайдаланады. Ол виртуалды валюта болғандықтан, қолдану және сақтау өте тиімді. Дегенмен кез келген активты сатып алудың өзіндік қауіпі бар. &nbsp;Биткоинды сатып алғанмен, кейін оның болашағы сіздің активыңызға кері әсері етуі мүмкін. Менің пікірімше, биткоин сатып алу қауіпті емес, тек сатып алатын нүктені дұрыс таба білу керек.&nbsp;Web 3.0 қазір қарқынды дамуда, басқа мемлекет өкілдерімен де жұмыс істеу крипто арқылы тиімді бола бастады. Сол себепті криптовалютаны басқару тиімді. Криптовалютаның түрлері өте көп және көбі эко-системаға өз пайдасын тигізеді. Криптовалюта арқылы NFT секілді активтерді сатып алуға болады. Криптовалюта өзара алмаса алатын токен болғандықтан, басқа да токендерді криптовалютаға сатып алуға болады, – дейді қызылордалық экономист Бекболат Сұлтан.&nbsp;</blockquote>Көпшіліктің пікірінше криптовалюта жай мемлекеттің валюта бағамымен есептелінетін ақша, алайда ол онлайн платформадағы ешқандай мемлекеттің валютасына жатпайтын биткойндардан тұрады. 10 жыл бұрын 1 биткоинның Қазақстандағы бағасы – 62 мың теңге болса, бүгінде 27&nbsp;631&nbsp;172 теңгеге дейін өсті. Мақаламызда виртуалды валютаның мәніне үңіліп көрдік.&nbsp;Криптовалюта – қауіпсіздікті қамтамасыз ету және жаңа бірліктердің құрылуын бақылау үшін криптографияны қолданатын сандық немесе виртуалды валюталар. Олар Blockchain технологиясы негізінде жұмыс істейді және интернетте анонимді, қауіпсіз транзакцияларды қамтамасыз етеді. Оның айырмашылығы – криптовалютаның өзіндік шегі бар. Яғни шекті бір санды мақсат етсеңіз, кейін жоспарланған бағадан асып кету мүмкіндігі болмайды. Криптовалюта – тауар және ақша.&nbsp;Криптовалютаның ерекшелігі – олардың орталықтандырылмаған табиғаты. Орталық банктер мен үкіметтер бақылайтын теңге, доллар, еуро, сияқты дәстүрлі валюталардан айырмашылығы, криптовалюталар желінің әрбір мүшесіне жалпыға қолжетімді транзакциялар тізілімінің көшірмесін алуға мүмкіндік береді.Оның айырмашылығы – криптовалютаның өзіндік шегі бар. Яғни шекті бір бағаны мақсат етсеңіз, кейін жоспарланған бағадан асып кету мүмкіндігі болмайды. Криптовалюталар, сонымен қатар, банк жүйелері мен олардың комиссияларын айналып өтіп, жылдам және арзан халықаралық транзакцияларға мүмкіндік береді.&nbsp;Десек те цифрлық валютаның да өзіндік кемшіліктері бар. Мәселен, валютаның жоғары деңгейдегі құбылмалылығы, яғни тұрақсыздықтың әсерінен криптовалюта бағасы өзгеруі мүмкін. Бұл олардың айырбастау және сақтау құралы ретіндегі құнын төмендетеді. Криптовалюта орталық банктерге бағынышты болмағандықтан, оларды пайдалану тұтынушылардың жеткіліксіз қорғалуына және алаяқтықтың орын алуына әкелуі мүмкін. Атап өтетін маңызды кемшіліктің бірі – криптовалюталарды заңсыз, яғни &nbsp;терроризмді қаржыландыру және басқа да жасырын мақсаттарда пайдалану мүмкіндігі бар. Цифрлық валютаның техникалық осалдығын да есте сақтаған жөн. Себебі оның салдары биржалар мен әмияндарды бұзуға, құпия сөзі ұмытылған әмиянға кіруден шектеп, қолжетімсіз етуі хақ. Сонымен қатар оның экологиялық та әсері бар. Кейбір криптовалюталар, әсіресе Proof-of-work тау-кен алгоритмдерін қолданатындар, қоршаған ортаға әсер ететін үлкен көлемдегі энергияны тұтынады. Мұндай қорғаныс мәселелері сіздің жеке мәліметтеріңіз бен валюталарыңыздың қауіпсіздігін сақтамауы мүмкін. Бұл ескеретін жайт. Инвесторлар әрбір шешімді тиянақты қабылдауы тиіс, эмоцияның әсерімен «ақша табу керек» деген асығыс ойдан аулақ болу маңызды. Сол себепті алаяқтықтың құрбаны болмау үшін лицензияланған криптокомпаниялармен, криптобиржалармен байланысқан жөн.<blockquote>– Есте сақтауға тиісті маңызды дүние: қысқа мерзімді пайда немесе ұзақ мерзімді жинақтау болсын, нақты және шынайы инвестициялық мақсаттар қою керек екенін ұмытпаңыз. Жылдам пайдаға ұмтылудан, нарықтық толқудың әсерінен эмоционалды әрекет етуден абзал болу маңызды. Тәртіпті және салмақты тәсіл сізге инвестициялық стратегияны құруға, жақсы басқаруға және тәуекелдерді азайтуға көмектеседі, – деп кеңес берді BigONE&nbsp;криптовалюта бизнесін дамыту жөніндегі вице-президенті Афина Миао.&nbsp;</blockquote>Криптовалютаның кемшіліктерінен бөлек айрықша пайдалы тұстары да көп. Цифрлық валютаны мемлекеттік банктер бақылауда ұстай алмайды. Мәселен, заңды түрде сіз некеңізді бұзғыңыз келсе, өз мүлкіңіздің белгілі бөлігін беруге тиісті боласыз. Алайда криптовалюта заңмен қудаланбайды және оны ешкіммен бөлісуге міндетті болмайсыз. Криптовалюталар – банк жүйелері мен олардың комиссияларын айналып өтіп, жылдам және арзан халықаралық транзакцияларға мүмкіндік береді. Яғни, дәстүрлі банктік аударымдармен салыстырғанда, криптовалюта операциялары төмен комиссиялармен және қысқа мерзімде жүзеге асырылуымен ерекшеленеді. Сондай-ақ ол транзакциялардың ашықтығы мен қауіпсіздігін сақтай отыра, манипуляциялар мен цензураға төзімді болады. Анығырақ айтсақ, әрбір криптовалюта шифрланған, оны ұрлау немесе өзге де астыртын әрекеттерді жүзеге асыру мүмкін болмайды. Тіпті, 1 криптовалютаны бұзу үшін мың жыл уақыт керек деседі.&nbsp;Blockchain – көптеген криптовалюталарға негізделген технология, барлық транзакциялар туралы деректердің ашықтығы мен қол жетімділігін қамтамасыз етеді. Кейбір криптовалюталар инвесторларға жылдам өсуі мен құбылмалылығының арқасында жоғары табыс әлеуетін ұсынады. Соның арқасында инвестиция құюға мүмкіндік алады. Сонымен қатар криптовалюта және blockchain – технология, логистика және медицина сияқты әртүрлі салалардағы инновацияларды ынталандырады. Жаңа жобалар мен технологиялар үнемі пайда болып, криптовалютаны қолданудың жаңа тәсілдерін ұсынады. Инновациялық мүмкіндіктер сіздің крипто-қаржы қорыңыздың қомақты болуына үлес қосады.&nbsp;Криптовалюта және Blockchain технологиясын дамытуға және ілгерілетуге айтарлықтай үлес қосқан бірнеше табысты тұлға бар. Мәселен, Сатоси Накамото. Ол – биткоинді жасаушы, бірақ оның шынайы тұлғасы әлі күнге дейін құпия.Виталик Бутерин – «Ethereum» ақылды келісімшарт платформасы және орталықтандырылмаған қосымшалар негізін қалаушы.&nbsp;Чарли Ли – ең танымал балама криптовалюталардың бірі Litecoin-ді жасаушы.&nbsp;Санпин Джао (CZ) – &nbsp;CEO Binance, әлемдегі ең ірі криптовалюта биржаларының бірінің негізін қалаушы.&nbsp;Джозеф Любин – CEO Chainlink, блокчейндегі сыртқы деректерге қол жеткізуге мүмкіндік беретін ақылды келісімшарт платформасын ойлап тапқан.&nbsp;Кавин Вуд – «Ethereum» негізін қалаушылардың бірі және әртүрлі блокчейн желілері арасындағы интероперабельділік платформасы «Polka dot»-ты&nbsp; құрушы.Қазір ең ірі агрегаторларының бірі – CoinGecko мәліметтері бойынша, 2024 жылдың басында әлемде цифрлық активтерді айырбастау және саудалау үшін 1500-ден астам алаң жұмыс істейді. Әлемдегі кейбір мемлекеттерде криптовалютаны қолдануға, онымен саудаласуға рұқсат берілген. Қазақстанда да ресми түрде майнингпен айналысуға болады, алайда елде криптовалютаның еркін айналымы бар деп айтуға болмайды. Елімізде &nbsp;криптовалюта даулы құқықтық мәртебеге ие, өйткені оны өндіруге болғанымен, қаржылық операциялар жүргізуге болмайды.Қорытынды. Әлемде криптовалюта инвесторлар мен әртүрлі сала өкілдерінің қызығушылығының арқасында дамып келеді. Кейбір елдер криптовалютаны белсенді қолдап, қаржы, логистика, денсаулық сақтау және мемлекеттік басқару сияқты әртүрлі салаларға блокчейн технологияларын енгізеді. Басқа елдерде криптовалюталар дәстүрлі қаржы институттарына кедергі келтіріп, қарсылығына тап болып жатады. Бірақ соған қарамастан крипто сала дами бермек.&nbsp;Қорлан САРЫ Фото: Нұрболат Нұржаубай

Қызылордалық экономист қаржы саласы туралы тың ақпаратпен бөлісті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Астана қаласында боксшылар арасында Азия чемпионаты өтті. Чемпионатта 54 келі салмақтағы 23 жасқа дейінгі ерлер арасында Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің «Дене шынықтыру және бастапқы әскери дайындық» білім беру бағдарламасының студенті, Халықаралық дәрежедегі спорт шебері Нұрсұлтан Алтынбек жеңіске жетіп, екі дүркін Азия чемпионы атанды.2003 жылы туған жас боксшы Нұрсұлтан Алтынбек Қорқыт Ата атындағы Қызылорда университетінің студенті. Сондай-ақ Халықаралық деңгейдегі спорт шебері.Бұған дейін жас спортшы 2019 жылы жасөспірімдер арасында Қазақстан чемпионы атағын иеленген. Сонымен қатар сол жылы жасөспірімдер арасында Азияның күміс жүлдегері атанған. Боксшы өткен жылы бокстан жастар арасында Қазақстан чемпионы атанса, осы жылы Дубай қаласында өткен бокстан жастар арасындағы Азия чемпионы болды. Сондай-ақ 2021 жылы ересектер арасында өткен Қазақстанның қола жүлдегері және басқа да халықаралық турнирлердің жеңімпазы атағына ие болды.Нұрсұлтан финалда моңғолдық Оюн-Эрденмен жұдырықтасып, 5:0 есебімен айқын ұтты. Бұл жеңіс ел тарихына енді. Ол 23 жасқа дейінгі қазақ боксшыларынан шыққан тұңғыш екі дүркін жеңімпаз болды.Азия жеңімпазын ҚР еңбек сіңірген жаттықтырушысы, ҚР бокс федерациясының бас бапкері Мырзағали Айтжанов пен жеке бапкері Жәміл Жүсіп дайындады.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Қорлан САРЫ aqmeshit-zhastary.kz

Қызылордалық боксшы екі дүркін Азия чемпионы атанды

<h2 style="text-align:center;">Ақмешіт төріндегі жүздесу</h2>Қызылорда. Жыраулар үйінің мәжіліс залында Қызылорда қалалық жастар театрының әртістері белгілі өнер тарландарымен кездесті. «Тұңғышбай. Таным. Театр. Тарих» атты Қазақстан театр қайраткерлері одағының төрағасы, Қазақстанның халық артисі, профессор Тұңғышбай Жаманқұловпен кездесуге Қазақстан театр қайраткерлері Одағының жауапты хатшысы, театр және кино актрисасы Рабиға Ағманова, актер, композитор, Қазақстанның мәдениет қайраткері Қадырғали Көбентай, С.Мұқанов атындағы Солтүстік Қазақстан облыстық қазақ музыкалық драма театрының басшысы Біржан Жалғасбаев қатысып, жас әртістер құрметті қонақтармен көкейде жүрген ойларымен бөлісіп, сұрақтарына тұшымды жауап алды. Кеш соңында өнер иелерімен пікір алмасып, қонақтарға дәстүр бойынша құрмет көрсетілді. Өз кезегінде өнер қайраткері Тұңғышбай Қадырұлы жас ұжымның дарынды әртістеріне бата беріп, толағай табыс тіледі.<h2 style="text-align:center;">Волейболдан жарыс өтті</h2>Арал. Аудандық қоғамдық даму бөлімінің тапсырысымен, жастар ресурстық орталығы және «Жас Арал өрендері» қоғамдық бірлестігінің ұйымдастыруымен, аудандық дене тәрбиесі, спорт және туризм бөлімінің қолдауымен Арал қаласында 2010-2011 жылдары өмірге келген және одан кіші жасөспірім қыздар арасында волейболдан №19 Арал ауданының ОРМБЖ мектебінің ашық біріншілігі өткізілді. Жарысқа облысқа қарасты аудандардан 15 команда қатысып, өзара бақ сынасты. І орынды №19 Арал ауданының ОРМБЖ мектебі, ІІ орынды Сырдария ауданы құрамасы иемденсе, ІІІ орынды Қызылорда қаласының құрамасы еншіледі.&nbsp;<h2 style="text-align:center;">Ана – өмір шуағы</h2>Қазалы. Аналар күніне орай Роза Бағланова атындағы аудандық мәдениет орталығында «Ана - өмір шуағы» атты кездесу кеші өтті. Мерекелік басқосуға Әйтеке би кенті мен Қазалы қаласының және ауылдық округтердің әйелдер кеңесінің төрайымдары қатысты. Жиында аудан әкімінің орынбасары Дәурен Тілеуімбетов елімізде алғаш рет өтіп жатқан мерекенің маңызына тоқталды, сондай-ақ барша аяулы жандарды мерекемен құттықтап, ізгі лебізін жеткізді. Барша аналар қауымына аудан әкімі Мейрамбек Шермағанбеттің ыстық ықыласын жеткізіп, мерекелік «Құттықтауын» табыстады. Шарада аудан өнерпаздары аяулы жандарға арнап, әсем әннен шашу шашып, ерекше көңіл-күй сыйлады.&nbsp;<h2 style="text-align:center;">Облыстық турнир басталды</h2>Қармақшы. Қазақстан Республикасының «Спорт шебері» Әсет Сүлейменовті еске алуға арналған дзюдодан жасөспірімдер арасында облыстық ашық турнир басталды. Дүбірлі спорт додасының ашылу салтанатына аудан әкімі Жандос Еркінбек қатысып, Ә.Сүлейменовтің өнегелі өмір жолы мен спорттық мансабында жеткен жетістіктері туралы сөз қозғады. Сондай-ақ ауданда спортты дамыту бағытында атқарылып жатқан жұмыстарға тоқталып, жастар мен жасөспірімдердің бос уақытын тиімді пайдалану, спортқа баулу мақсатында салынып жатқан спорт кешендерінің жуырда пайдалануға берілетінін айтып, турнирге қатысушы жас спортшыларға сәттілік тіледі. Биыл үшінші мәрте ұйымдастырылып отырған дәстүрлі спорт бәсекесінде 150-ге жуық спортшы бақ сынайды.<h2 style="text-align:center;">Жайдарманшылар жолдама жеңіп алды</h2>Жалағаш. Жайдарман ойындарының «Маусымашар – 2024» республикалық фестивалінде жас жайдарманшылар Астана қаласында іріктеу кезеңінде өнер көрсетті. Жолдама алған оқушыларға арналған лига Алматы қаласында басталды. Сайысқа республиканың түкпіртүкпірінен келген мықты командалар қатысып, тартысты ойын көрсетті. Ауданның намысын қорғайтын «Таң жастары», «Мардан ұландарды», «Дәуімбай құрамасы» жайдарман командалары «Jaidarman junior» ойынында өнер көрсетті. Нәтижесінде М.Байділдаев атындағы №232 орта мектеп және З.Жарқынбаев атындағы №202 орта мектеп оқушыларынан құралған «Мардан ұландары» командасы оза шауып, келесі кезеңге жолдама алды.<h2 style="text-align:center;">«Жас құтқарушылар» экскурсияда</h2>Сырдария. №36 Ә.Тәжібаев атындағы мектеп-лицейінің жас құтқарушы кадет сыныбының оқушылары Қызылорда қаласындағы төтенше жағдайлар депаратаментінің мұражайына және жедел құтқару жасағының мекемесіне экскурсия жасады. Оқушыларға азаматтық қорғау саласындағы құтқарушылардың тыныс-тіршілігі таныстырылып, құтқару жасағының судағы және басқа да төтенше жағдайлардың алдын алу бойынша құралдарымен таныстыру жұмыстары ұйымдастырылды. Іс-шара соңында оқушылар өз алғыстарын айтып, «құтқарушы» кім және қаншалықты өз өмірімен тәуекел ететін қызмет екенін түсініп, бұл экскурсия алдағы уақытта мамандық таңдауға оң ықпалын тигізетінін айтты.&nbsp;<h2 style="text-align:center;">«Қарапайым кітаптың» тұсауы кесілді</h2>Шиелі. Бұдабай Қабылұлы атындағы аудандық мәдениет үйінде әнші-сазгер Әл-Фараби Бекарысұлының «Қарапайым кітап» атты кітабының тұсаукесер рәсімі және әдеби-сазды кеші өтті. Мерекелік концерт автордың өмір жолына арналған шағын театрландырылған қойылыммен басталды. Концерт барысында Шиелі ауданы әкімінің орынбасары Болатбек Ысмағұлов аудан әкімінің құттықтау хаты мен сый-сияпатын табыстады. Сондай-ақ аудандық ардагерлер кеңесінің төрағасы Өркен Исмайл, тарих ғылымдарының докторы, профессор Тастанбек Яхияұлы, Әл-Фараби Бекарысұлының ағасы Жанарыс Бейімбетұлы құттықтау сөз сөйлеп, жаңа кітаптың лентасын қиды. Мерекелік концертке эстрада әншісі Роза Әлқожа, әнші-сазгер Үкітай Ерниязов қатысты.&nbsp;<h2 style="text-align:center;">Кітап оқу бәйгесі жалғасуда</h2>Жаңақорған. Жастар арасында кітап оқуға деген құштарлықты оятып, кітап оқу дағдысын қалыптастыру мақсатында «Тұлғалыққа бір қадам» атты кітап оқу бәйгесі бастау алды. Сайысқа ауданның білім ордаларынан 300-ге жуық оқушы қатысуда. Бәйгеге қатысушылар арасында «Кішкентай ханзада» кітабы бойынша флешбук жиыны өткізілді. Оқушылар өзара жарысқа түсіп, үздік деп танылған №56 мектеп пен №163 мектеп оқушылары «Жаңарған Жаңақорған Жастары» қоғамдық қорының қолдауымен қаржылай сертификатқа ие болды. Сонымен қатар Ш.Мұртазаның «Ай мен Айша», Б.Соқпақбаевтың «Менің атым Қожа», Б.Момышұлының «Ұшқан ұя» шығармаларынан тест тапсырып, жеңімпаздар диплом, қаржылай сыйақылармен марапатталды.&nbsp;Фото:k-artina.ru

Аймақта жастардың қатысуымен ауқымды шаралар өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Бүгінде тіршілігі теңізбен байланысқан Арал тұрғындарының басты тіршілік көзі – балық шаруашылығы екені анық. Дегенмен теңіздің тартылуы аудан тұрғындарына, тіпті барша Қазақстан халқына ауыр соққы болды. Кезінде теңіз төскейінде бақытты балалық шағын өткізген үлкендер қазір теңіз жағалауындағы көріністі сағынышпен еске алып отырады. Иә, шағала үні, келіп-кетіп жатқан кемелер, сонымен бірге қызу жүріп жатқан сауда... Егер теңіз қазіргі уақытта болғанында Арал маңы туризм орталығына айналар ма еді?! Теңіз тартылып кетсе де, балық шаруашылығы мұнда тоқтап қалған жоқ. Уақыт санап дамып келе жатқан атаулы шаруашылық жөнінде және оған мемлекет тарапынан берілетін мүмкіндік туралы айтып өтелік.Ғасыр жобасы атанған САРАТС-тың жүзеге асырылуы нәтижесінде Арал ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуына, оның ішінде балық шаруашылығының өркендеуіне үлкен мүмкіндіктер туған болатын.&nbsp;Жоба шеңберінде Солтүстік Арал теңізіндегі Көкарал су тоспасы, Ақлақ су тоспасы және Сырдария өзеніндегі өзге де бөгеттері салынған. Сондай-ақ &nbsp; 1990 жылдары тек қана балықтың екі ақ түрі (камбала глосса және балтық майшабағы)болса, қазіргі кезде теңіз балық қоры молайып 22-ге жеттіп, бекіре тұқымдас балықтарды өсіруге мүмкіндіктер туды.&nbsp;Сонымен қатар, теңіз Арал қаласына біршама жақындады. Сырдария өзенінен Солтүстік Арал теңізіне құйылатын судың көлемі көбейіп, өңірдегі көптеген биологиялық түрлер қалпына келген екен.&nbsp;Өз кезегінде көлемі 20-30 мың гектардан асатын ондаған ірі көлдер қалпына келіп, балық шаруашылығының дамуына мүмкіндік жасалды.&nbsp;Тағы бір қуантарлығы теңізде бұрын жойылып кеткен балықтың 19 түрі мекендейді, кәсіпшілік балық аулау мақсатында балықтың 16 түрі ауланады екен.-Тіршілігіміз теңізбен байланысты болған соң, біз бала күнімізден балық аулау кәсібімен айналысып келеміз. Үлкендерге ілесіп, жандарында қолғабыс етіп өскендіктен, бұл саланың өзіндік ауыртпашылығы мен рахатын да сезініп өстік. Шындығында, балық шаруашылығы қиындығы мен қызығы қатар жүретін, тынымсыз еңбекті қажет ететін аса күрделі сала. Әсіресе, абыржының кезінде балық аулау қиындық тудырып, тіпті адам өліміне дейін әкеліп соғуы мүмкін жағдайлар кезігіп жатады. Мергенсайлық ағайынның тұрмысындағы қолданыста төрт түлік мал болғанымен, балық аулап, күнімді көремін дейтін жанға теңіз тіршілігі бейтаныс емес. Сондықтан болар, мұндағы балықшы қауым жылда ау-құралын сайлап, бұйырған олжасына орай жылымдарын майлап тұрады. Аралдық ағайынның ортақ байлығына айналған қарт Аралдың қазынасы еңбек еткенге еншісін бермей қойған емес. Жұрт қатарлы тырбынып, әрекет қылғандар құр қалмайды. Талай жылдан бері ата-бабаларымыз да осы теңіз маржандарын өздеріне нәпақа етіп келді. Сол ізбен біз де жүріп келеміз. Шүкір, тұрмысымыз да жаман емес.&nbsp;Жұрт қатарлы еңбек етудеміз,-дейді жеке кәсіпкер Қ.Құтмамбетов.Сонымен қатар жеке кәсіпкер Қ.Құтмамбетов мемлекет тарапынан кәсіпкерлікке қолдаудың маңызын және оның жүйелі жүріп жатқанын, сонымен бірге оның балық шаруашылығына да айтарлықтай пайдасы тиіп жатқанын айтты.-Еліміз соңғы жылдары шағын және орта бизнеске қолдау білдіре бастағалы осы балық шаруашылығы саласының да тамырына қан жүгіре бастады. Ауданның балық аулаудағы ресми көрсеткіші де әр жылдарға қарағанда көптеп артқан. Экспортқа шығып жатқан өнімдеріміз де қаншама?! Осы сынды қолдаудың нәтижесін көріп, мен де бұл саладағы өзімнің ісімді одан әрі жетілдіргім келді. Қысқасы, кәсіпкерлікті қолдау мақсатындағы түрлі бағдарламалармен таныса жүріп, «Қызылорда өңірлік инвестициялық даму орталығы» арқылы 5 млн теңге қаржылай несиеге қол жеткіздім. Ол қаржыны мақсатты орнына жұмсай отырып, өзімнің шағын кәсібіме қажетті автокөлік, балық аулауда керек барлық құралдармен қоса моторлы қайықтар алдым. Мемлекет басшысының тікелей қолдауымен жеміс біерген баянды бастамалардың септігі біз секілді кәсіпкерлерге тиіп жатса нұр үстіне нұр емес пе? Мұндай мүмкіндікті беріп отырған еліміздің келешек дамуын өз басым жетістіктермен еселейміз деп ойлаймын. Күн жылынып, теңіздегі мұздың іргесі сөгілгелі де айлар өтті. Алайда айдынды Аралдың балықшы қауымға берер сыйы түгесілмек емес. Тек белгілі бір кезеңдерде балық аулауға шектеулердің болып тұратыны рас. Мұндайда біздің өзге де шаруаларымыз өз ретімен жалғасын таба береді. Алдағы уақытта өңірдегі балық қабылдайтын жеке шаруашылықтармен жасасқан келісім негізінде балық аулау жұмысына толықтай кірісетін боламыз. Уақытылы жұмыс жасап, қажетті өнімді аулау барысында 3-4 адам жұмыспен қамтылуда. Осылайша, мемлекет берген мүмкіндіктерді пайдалана отырып, біз өзіміздің жанымызға жақын қарқынды кәсіпті жандандырмақ ниеттеміз. Осының баршасы еліміздің кәсіпкерлік саласына жасаған қамқорлығының нәтижесі деп білеміз,- деді жеке кәсіпкер.Ниет етіп, еңбек еткен адамды мемлекет әрдайым қолдайтыны анық. Бүгінгі кейіпкер де өзі сүйетін істі кәсіп етіп, ел ризашылығына бөленген жан.Фото: Нұрболат Нұржаубай

Балық шаруашылығын кәсіп еткен

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Адам қызметінің орнын жасанды интеллектінің басуы мүмкін бе? AI қандай салаларда жиі қолданылады? Мәселеге жан-жақты үңілу үшін DA digital агенттігінің директоры, UI/UX және графикалық дизайнер, нейрожелі бойынша эксперт Дәулет Әждармен әңгімелестік.− Дәулет мырза, графикалық дизайн мен эксперттік салаға қалай келдіңіз?<blockquote>− Сыр өңіріндегі жоғары білімнің қара шаңырағы Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің түлегімін. Жоғары оқу орнында белсенді студенттің бірі болып, жастар ісі жөніндегі комитет төрағасы ретінде қызмет атқардым. Осылайша, 2015 жылы жастар саясатының қыр-сырын меңгеріп, танысу үшін Еуропаға жолымыз түсті. Сапар барысында Қазақстан жастары конгресінің өкілдерімен таныстым. Студенттік өмір – мүмкіндіктер кезеңі демекші, білім ордасын тәмамдаған 2016 жылы жастар конгресі Астана қаласына түрлі жобалар жүргізуге жұмысқа шақырды. Жұмыс барысында жастарға бағытталған 3 әлеуметтік жоба жаздым. Соның бірі – «Өмірлік таңдау» жобасы өзіме жақын болғандықтан, жетекшілік жұмысын өз қолыма алдым. Негізі мақсаты – оқушыларға мамандығын дұрыс таңдауды үйрету. «Өмірлік таңдауда» біз ауқымды кәсіби бағдарлау тесттерін сатып алдық. Сол тесттен мен де өтіп, жоба аяқталған соң мамандығымды жастар саясатынан веб-дизайн саласына ауыстырдым.</blockquote>– Өзіңіз ашқан DA digital агенттігі туралы айтсаңыз…<blockquote>– DA Digital агенттігі – сандық технологиялар, UX/UI дизайн, графикалық дизайн және маркетинг саласында қызмет көрсететін агенттік. Біздің мақсатымыз – кәсіпкерлер мен мекемелердің жұмысын сандық технологиялар арқылы оңтайландыру және тұтынушыларымызға сапалы, тиімді шешімдер ұсыну. Былтыр кәсіпкерлер мен маркетологтардың жұмысын жеңілдететін бағдарламамен айналыстым. Бұл кәсіпті 2022 жылдың жаз мезгілінен бері жүргізудемін. Биылдан бастап бизнеске жасанды интеллект құралдарын енгізу қызметтерін ұсынуды қолға алудамыз.</blockquote>− Президенттің сайлауалды штабында дизайнер ретінде жұмыс істеген екенсіз. Жұмыс барысы туралы айтып берсеңіз, қандай да бір қиындықтар болды ма?<blockquote>− 2018 жылы веб-дизайн және фриланс бойынша курстар өтіп, өткен жылға дейін веб, графикалық дизайн мен маркетинг салаларында түрлі жобамен айналыстым. 2022 жылдың күзінде Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың сайлауалды штабында графикалық дизайнер ретінде мансаптық жолымды жалғастырдым. Жұмыс барысында үгіт-насихат материалдарын әзірлеп, инфографика, презентация, әлеуметтік желіде жарияланатын ақпараттың дизайндарын жасадық. Жасанды интеллектінің кенеттен дамуы да осы кезеңге сәйкес келді. Сол уақытта әріптестерімнің арасынан алғашқылардың бірі болып MidJourney, кейін chatGPT нейрожелісін қолдана бастадым. Бұл екі нейрожелі бүгінде әлем бойынша ауқымды әрі кең таралған жасанды интеллект құралдары. MidJourney арқылы кез келген сурет түрін жасай аламыз, ал chatGPT көмегімен мәтін жазу, құжатты өңдеуге қатысты түрлі жұмысты атқаруға болады.</blockquote>− «AI адам орнын алмастырады» деп дабыл қағушылар көп.&nbsp;Сіз не дейсіз?<blockquote>− Жасанды интеллектінің адам орнын басуы фантастика емес. Дәл қазіргі жағдай қайтарымсыз процесс. Астаналық және Алматылық кәсіпкерлер SMM, копирайтер тіпті дизайнер мамандарын қысқартып, нейрожелілерді меңгерген бір ғана адамға жұмыс ұсынатын деңгейге жеткен. Себебі жоғарыда айтылған chatGPT өзі мәтінге қатысты кез келген тапсырманы еш қатесіз, жас SMM,копирайтер мамандарынан әлдеқайда сапалы өнім ұсынатынына кәсіп иелерінің де көзі жетуде.Адамдардың басым бөлігі «АІ әзір орнымызды баса қоймайды» деген түсінікпен жүр. Дамыған технологияның бұл түрін фантастика санатындағы әңгіме деп ойлайды. Алайда қазірдің өзінде екі- ақ нейрожелі бір баспасөз бөлімін жабатындай дәрежеге жетіп отыр. Шынымен де қорқынышты естілуі мүмкін, бірақ келесідей нәрселерді түсінгеніміз абзал. Біздің орнымызды жасанды интеллектінің өзі емес, оны ерте меңгерген адамдар басады. Сондықтан жаңа технологияны үйренуден, жаңашылдықтан қорықпауымыз қажет. Роботтар қара жұмысшыларды алмастырады деген де түсінік бұрыннан қалыптасқан. Олар шығармашылық мамандықтарды ауыстыруы мүмкін емес екені жиі айтылатын. Тіпті киноларда физикалық үлкен пішіні бар роботттарды көрсететін. Ал шын мәнінде барлығы керісінше болды. Креативті ойлауды қажет ететін мамандықтардың орнын басу қаупі соңғы 1 жылда күрт өсіп кетті.ЖИ − өзін өзі оқытатын жүйе. Тіпті қазақ тілін де меңгеру жылдамдығы артуда. 6 және 1 ай бұрынғы қазақ тіліндегі хабарламада жақсы өзгерістер бар. Қазір сіз жасанды интеллектіні меңгермесеңіз, кейін олар сізді меңгеретін болады.Бұл үдерісті Instagram желісінің дамуымен салыстыруға болады. Осыдан 10 жыл бұрын бұл әлеуметтік желіні тек фото жүктейтін қосымша ретінде қабылдайтын. Қазір Instagram − Қазақстандағы бизнес жүргізуге арналған №1 құрал. Мұндай мысалдан шығатын қорытынды, әлеуметтік желіні менсінбегендей, жасанды интеллектке де бейжай қарауға болмайды.</blockquote>− Жасанды интеллект қандай салаларда жиі қолданылады?<blockquote>− Бүгінде ЖИ барлық салаға мықтап енген. Әсіресе IT, SMM, маркетинг бағытында жиі қолданылады. HR және рекрутинг, медицина, қаржы және кей кезеңдерде психологтардың орнын толығымен алмастыра алады. Мәселен қазіргі таңда ChatGPT 4 бағдарламасы копирайтерлердің 90%, контент менеджерлердің – 70%, SEO мамандарының – 50%, веб-дизайнерлердің – 40%, арт директор мамандарының – 20%-ын алмастырып жатыр.</blockquote>– Жас фрилансерлерге қандай кеңес, лайфхак айтар едіңіз?<blockquote>− Менің фриланстағы алғашқы тәжірибем сәтсіз аяқталды. Оған себеп, фрилансқа шығар алдында ескеретін кей тұстарға мән бермегенім.Жаңа салаға аяқ басқанда қаржылық сауаттылық маңызды рөл атқарады. Әсіресе фриланста 3-6 ай аралығына жететін артық ақша болуы қажет. Бұл − «қаржылық жастық» деп аталады. Тапсырыс аз немесе мүлде болмаған айларда сізге нан болатын ақша. Мен фрилансқа отбасылы болар алдымда шығып, «қаржылық жастығым» той шығындарына кеткен еді. Осылайша жарты жылға созылған тұрақсыз табыстан «өртеніп» кеттім.Келесі қателік − үйден жұмыс істеу. Үйдегі тоңазытқыш та, жылы көрпе де сені жалқаулыққа шақырады. Егер сен тым болмаса кофеханада жұмыс істесең, айналаңдағы келушілер немесе кофехана қызметкерлері сенің жұмыс процесіңе куә болады. Бұл психологиялық тұрғыдан жұмысыңа құндылық беретіні дәлелденген. Келесі қателік жеке брендіңді дамытпай, ауадан тапсырыстар түсетініне сену. Ең бастысы − мықты дисциплина, күнделікті өз-өзіңді жұмыс істеуге итермелейтін тәртіп қажет.</blockquote>− Қызылордада 1 күндік тренинг өткіздіңіз. Интенсив қалай өтті? Сіздің ойыңызша жалпы сырбойылықтардың ақпараттық технологиялар саласындағы қарқыны қандай?<blockquote>− Иә, Қызылордада AI революция тақырыбында нейрожелілер бойынша интенсив өтті. Семинар-тренингті қолдаған Қорқыт ата атындағы Қызылорда университеті, Жасанды интеллект институтының мамандарына алғысым шексіз.Қызылордада ЖИ-ға арнайы институттың ашылуы өңірдегі ақпараттық технологиялар саласының даму қарқыны мықты екенін көрсетеді. Мен Сыр бойындағы ІТ қауымдастықтың құрамында бармын. Коммьюнитиде түрлі тақырыпта талқылау жүргізіледі. Бірақ жасанды интеллект жайлы тек осы ортада жүрген санаулы адамның білетініне таңқалдым. Кәсіпкерлер мен басқа да сала өкілдері жасанды интеллектінің пайдасы туралы толық білмейді екен. Астанада мемлекеттік қызметкерлер, журналистер, маркетинг және басқа да сала мамандары жұмыс процесінде жасанды интеллектіні оңтайлы қолдануда. Басқа аймақ тұрғындарының да қызығушылығы жоғарылап, AI аясының мүмкіндіктерін толығымен білсе екен деймін.</blockquote>− Биылғы жоспарыңызбен бөліссеңіз…<blockquote>− Дизайн эксперті ретінде біршама жерде төбе көрсетіп, нәтижелі жұмыс атқардым деп ойлаймын. Осы жылдағы мақсат − жасанды интеллект саласындағы біліктілігімді арттыру, даму. Бизнеске әсері мен көмегі туралы көбірек айту, ақпараттандыру.</blockquote>– Сұхбатыңызға рақмет!&nbsp;Әлия ТӘЖІБАЙФото: Дәулет Әждар

Дәулет Әждар, эксперт:  "Қызылордада IT сектордың даму қарқыны мықты" 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> 18 мамыр – халықаралық музей күні. Өткенге көз жіберсек, халықаралық музейлер кеңесі бұл атаулы күнді 1977 жылы бекіткен екен. Музей күні 1978 жылдан бастап кәсіби мереке ретінде атап өтіліп келеді. Бұл дата КСРО кезінде, 1977 жылы Мәскеу қаласындағы халықаралық музейлер кеңесінің ХІ бас конференциясында бекітілген. Осы күні әлем елдеріндегі музейлерде музей түні акциясы ұйымдастырылады. Қазір елімізде 271 музей бар.Өңір тарихымен бірге жасасып келе жатқан мекеменің бірі – Қызылорда облыстық тарихиөлкетану музейі.&nbsp;Бұл қасиетті орын бірнеше дәуірдің тарихын, этнографиясын, тұлғаларын, өнерін жинақы түрде ұрпақтан-ұрпаққа жалғап отырған бірден-бір институт. Өңірдің мәдениеті мен рухани ордасына айналған Қызылорда облыстық тарихиөлкетану музейіне биыл 85 жыл.Бұл облыстың құрылу тарихымен тамырлас кезең десе де болады. Музей Қазақ ССР Жоғарғы Советі Президиумы ұйымдастыру комитетінің 1939 жылдың 7 ақпанындағы қаулысының шешімімен құрылған. Алғашқы жылдары өз жұмысын өлке тарихы мен табиғатын зерттеуден бастаған музей тұрағы 1890-1896 жылы салынған Перовск Қазан – Богородтық шіркеуі орналасқан ғимаратта болыпты.1980 жылы облыстық атқару комитетінің шешімі бойынша музейге екі қабатты үй бөлінді де, 1985 жылдың 7 мамырында өз жұмысын бастады. Музей орналасқан бұл ғимараттың өзі 1953 жылы салынса да, қалаға көрік беріп тұрған архитектуралық ескерткіштердің бірі.<blockquote>– Облыстық тарихи-өлкетану музейі – Сыр бойының өткені мен бүгіні жайлы баяндайтын үлкен мәдениет орталығы. Жанында «Ақмешіт» музейі және С.Айтбаев атындағы көркемсурет галереясы жұмыс істейді.2015 жылы облыстық музейде реконструкция және реэкспозиция жұмыстары жүргізіліп, жаңа заманауи кейіпке енді. 2014 жылы Сыр елінің жергілікті суретшілері мен қолөнершілерінің шығармашылықпен еркін айналысуына мүмкіндік беретін тұңғыш көркемсурет галереясы ашылды. Қазақстан Республикасына белгілі қылқалам шеберлерінің туындылары галерея экспозициясынан орын алып отыр. Қуантарлығы, жергілікті қылқалам шеберлері жұмыс жасайтын шығармашылық бөлмелер де галерея ғимаратында қарастырылған, – дейді музей директоры Сапар Көзейбаев.</blockquote>Облыс музейлерінің жалпы қоры 157996 экспонатты құрайды. Оның 3010ы жаңа экспонатпен толықтырылған. Биыл 9997 экскурсия, 748 лекция, 633 көрме ұйымдастырылған. Облыста музейлерге келушілер саны 116064 адамды құрап, 6997 экспонат цифрлық форматқа көшірілген.<blockquote>– Облыстың 85 жылдығына орай «Жәдігерде бір сыр бар», «Тарихтағы сандар», «Музей энциклопедиясы», «Музей радиосы», «Жас өлкетанушы», «Құнды жәдігер», «Жәдігербаян», «Музей-Тур», «Тарих көмбесі», «Тұлғатану», «Бір әулеттің тарихы», «Тарихтағы сандар» атты жобалар жүзеге асырылуда.Қазіргі таңда төл тарихымыз бен ұлттық идеологиямызды дүниежүзіне насихаттайтын рухани-мәдени орталықтың қорында 60651 экспонат, 1000-ға жуық әшекей бұйымдар коллекциясы сақтаулы. Мәскеуден арнайы әкелінген 2000-ға жуық құнды археологиялық бұйым да сақталған. Сондай-ақ, «Шірік-Рабат, Жанкент, Сығанақ қалашықтарына жүргізілген археологиялық ғылыми-зерттеу жұмыстары кезінде табылған археологиялық экспонаттар, соның ішінде сақ дәуірінде алтыннан жасалған әшекей бұйымдарды да осы жерден табуға болады, – деді музейдің ғылыми хатшысы Асхат Сайлау.</blockquote>Биыл музей қоры еліміздің тарихына ғылыми жаңалық болып енген, Сыр елінің келешек брендіне айналатын жәдігерлер «Шірік-Рабат сақ жауынгері» және «Сығанақ ханшайымы» мүсіндерімен толықты. Облыс әкімі Нұрлыбек Нәлібаевтың қолдауымен «Шірік-Рабат сақ жауынгерінің» реконструкциясы белгілі археолог-ғалым Жолдасбек Құрманқұловтың жетекшілігімен орындалды. Ал «Сығанақ ханшайымының» реконструкциясы – бірлескен жұмыс тобының жасаған қажырлы жұмысының нәтижесі.Бұл бірегей жәдігерді Орталық Азияны зерттеу халықаралық институты мен Қожа Ахмет Яссауи атындағы халықаралық Қазақ-Түрік университеті мамандарының бірлескен зерттеу тобы Сығанақ қалашағы маңынан тапқан болатын. Оның алғашқы кейпі қазба авторы, Я.Гулямов атындағы археология институтының (Өзбекстан Республикасы) аға ғылыми қызметкері А.Искандеровамен бірлесіп жасалған. Бас сүйегінің негізіндегі графикалық реконструкциясын Ресей ғылым академиясы Уфа федералдық ғылыми-зерттеу орталығының ғылыми қызметкері А.Нечвалода орындады. Киім үлгілерін Алтын Орда дәуіріне жататын деректер мен қазба жұмыстары барысында табылған материалдарға сүйене отырып Татарстан Ғылым Академиясы А.Халикова атындағы Археология институтының ғылыми қызметкері Л.Макласова жасады. Реконструкция мүсінін және алтын мен қоладан жасалған әшекей бұйымдарын дайындаған Т.Жүргенов атындағы ұлттық өнер академиясы мамандарына өнертану ғылымдарының магистрі А.Назаров жетекшілік етті. Әшекей бұйымдар бойынша ҚР Мемлекеттік орталық музейінің археология орталығының ғылыми қызметкері Н.Төрежанова ғылыми жетекшілік жасады.Мұнда Санкт-Петербург, Стамбул, Ташкент, Қазан қалаларының баспасынан шыққан сирек кездесетін кітаптар мен қолжазбалар сақталуы. Айта берсек, қордағы дүниелерді санамалап бітіру мүмкін емес. Бірақ ерекше атап өтетіндері жетерлік. Соның бірі – шетелдік зерттеушілердің аса қызығушылығын тудырып жүрген артефакт – Жоңғар дулығасы. ХVІІХVІІІ ғасырларға мерзімделген дулыға – Қазақстанда баламасы жоқ дүниелердің бірі.Музейде қазір 5 бөлім жұмыс істейді: өлке тарихы, археология және этнография, қор, экспозициялық-көрмелік, экскурсиялық-көпшілік бөлім. Өлкенің тарихы мен табиғатын баяндайтын 11 экспозициялық: «Кіріспе», «Өсімдіктер мен жануарлар», «Қасиетті Қазақстан және археология», «Сыр өлкесінің әлеуметтік-экономикалық дамуы», «Өлкеде Кеңес үкіметінің орнауы», «Ауыл шаруашылығының дамуы», «Қызылорда облысы Ұлы Отан соғысы жылдарында», «Облыстың әлеуметтік саласының дамуы», «Мәдениет және өнер», «Этнография», «Тәуелсіз Қазақстан» залы бар. Мұндағы құнды деректер ғасырлар тарихынан сыр шертіп қана қоймай, бүгінгі күннің мұраларымен ұштасып жатыр.Аймақта қадым заманнан келе жатқан қос тарихи ғимарат бар. Ішіне енсеңіз, түрлі жәдігерлердің көмбесіне куә боласыз. Ол – С.Айтбаев атындағы көркемсурет галереясы мен «Ақмешіт» музейі. Бұл екі ғимараттың бірі – әскери комиссариат болса, екіншісі – 1917 жылы әскери казарма ретінде пайдаланылған. Уақыт өте келе нысандар жаңа кейіпке еніп, көпшілік тамашалайтын мәдени ошаққа айналды. Облыс басшыларының тікелей қолдауымен 2014 жылы тарихи ескерткіштер тізіміне енген бұрынғы әскери комиссариат ғимаратына күрделі жөндеу жұмыстары жүргізіліп, облыстық музейдің бір бөлімі – Көркемсурет галереясы ашылды. Онда елімізге әйгілі суретшілер Ә.Қастеев, С.Романов, Г.Исмаилова, А.Ғалымбаева, С.Сенчихин, Қ.Қожықовтардың және Қазақстан Суретшілер одағының мүшелері, Қазақстан бейнелеу өнеріне өзіндік үлес қосып жүрген жергілікті қылқалам шеберлерінің қолынан шыққан туындылары орналастырылған. Галерея қорында жақын шет елдердің, еліміздің және жергілікті суретшілердің мыңға жуық туындысы сақталған.Ал «Ақмешіт» музейі – Николай патша заманынан бері келе жатқан, 1905 жылы салынған архитектуралық тарихи мұра. Музей бірнеше залға бөлінген. Бірінші зал – қаланың алғашқы Қамысқала болып негізі қаланған тұстан басталып, Ақмешіт, Перовск кезеңдеріне жалғасады. Екінші бөлімде Орынбордан астананың Ақмешітке көшірілуі, ағарту, денсаулық сақтау, мәдениет, тарихи ғимараттар мен ұлы тұлғаларымыз туралы құндылықтар орын алған. Үшінші зал облыстың құрылу тарихы және аймақтағы өндіріс салаларының дамуынан дерек берсе, соңғысы – зиялы қауым өкілдерінің қонақ бөлмесінің интерьер залы. Онда сол кездегі тұлғалар тұтынған жиһаздар мен мүліктер орналасқан. Сондықтан мұнда жас ұрпақтың өткен тарихты танып-білуіне зор мүмкіндік жасалған.Жалпы жаһандану заманында мәдени мұраны сақтап, өскелең ұрпақтың тарихи санасын қалыптастырып отырған облыс бойынша барлығы 14 музей халыққа қызмет көрсетеді. Олар – облыстық тарихи-өлкетану музейі, 7 аудандық тарихи-өлкетану музейі, Қорқыт ата мемориалдық музейі, Қазалы ауданындағы Ғ.Мұратбаевтың мемориалдық музейі, Шиелі ауданындағы Н.Бекежановтың мемориалдық өнер музейі және Ы.Жақаев атындағы күріш өсіру тарихы музейі, Қызылорда қалаcының тарихы музейі, Арал қалалық тарихи музейі.Сырлы дүниелер және тағылымды тарих пен дәстүр ұштасқан, ұрпақтар жалғастығының негізгі алтын көпірі – музей. Сол себепті көнеден жеткен жәдігерлерді жинақтап, көздің қарашығындай сақтайтын мәдени орынның бәсі әрқашан биік.&nbsp;Айдар САЙЛАУОВ

Сыр елінің мәдениет нысандары 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда оқушылар сарайы “BALAORDA” театр үйірмесі оқушыларының қатысуымен Георгий Хугаевтың «Қара шекпен» атты жаңа қойылымның тұсаукесері өтті.Спекталь шымылдығы төрт түлікті өсірумен айналысатын шопан мен адамның сенімді серігі саналатын иттің диалогымен түрілді. Сахналанған шығармада шопаннан басқа кейіпкерлердің барлығы жан-жануарлар. Басты кейіпкер Тұзар есімді төбет.Тұзар есімді төбеттің айналасында өтетін оқиға кейіпкерлері – Көкшолаң, Бе-бе, Кико, қасқыр, қоян, түлкі, қарға және басқалар.<blockquote>«Қойылымды тамашалай отырып Тұзар есімді иттің өз иесіне адалдығын, жақындарына деген жанашырлығын аңғардық. Жанкештілікпен еңбек еткен ит об­разы арқылы махаббат пен достық, адал­дық­ пен сатқындық сынды қарама-қарсы қасиеттер спектакльдің түпкі идеясын аша білді. Бұл қойылымның ертегіден бір-ақ айырмашылығы – спектакльдің соңы. Оқиғаның нүктесі адалдықты қадірлей алмаған Шопан­ның қолынан қаза тапқан Тұзардың қаза­сы­мен тәмәмдалды. Театрда кішкентай рөл болмайды, кіш­кен­тай актер болады деген қасиетті сөзді негізге ала отырып, дарынды да талантты оқушылар өз рөлдерін тамаша алып шықты. Сахналанған қойылым қызық болғаны сонша қалың көрермен күлді, жанарларына жас алды, астарлы бір ойды да түйді. Осынау туындыны ерекше дайындықпен сахналаған қойылымның режиссері Әлмұхаммед Алдажаровқа үлкен алғыс білдіремін, - дейді оқушылар сарайының директоры Меруерт Әбдіқалықова.</blockquote><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/442384539_987426549460230_1969218466712514367_n_7679a779c0.jpg" alt="442384539_987426549460230_1969218466712514367_n.jpg">

“BALAORDA” театр үйірмесі жаңа қойылымның тұсауын кесті 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қорқыт ата атындағы Қызылорда университеті «Күміс университет» жобасын іске асыруда. Жоба аясында 50 жастан асқан тұрғындар түрлі тақырыптағы курстарға тегін қатысып, уақытын тиімді өткізе алады. Жақындағы курстар: 20-24 мамыр аралығында және 27-31 мамыр аралығында өтпек.&nbsp;Курстардың мақсаты: азаматтардың әлеуметтік белсенділігін арттыру, қазіргі өмірге сәтті бейімделуіне, өзін-өзі дамытып, қолайлы жағдайлар жасау. Сонымен қатар, коммуникациялық ортаны қалыптастыру және олардың ары қарай үздіксіз білім алуына, тәжірибе алмасуына ықпал ететін болады.&nbsp;Қазіргі таңда «IT-ҚҰЗЫРЕТТІЛІК» бағдарламасы бойынша ұйымдастырылған интенсивті курс аға буын өкілдеріне заманауи IT-технологияларды меңгеруге мүмкіндік береді. Университетте ұйымдастырылатын өзге де курстар арқылы шет тілдерін үйрену, құқықтық және қаржылық сауаттылықты арттыруға мүмкіндігі мол.&nbsp;Ақиық ақын Абай Құнанбаев,&nbsp;“Қартайдық, қайғы ойладық, ұйқы сергек,Ашуың – ашыған у, ойың – кермек.Мұңдасарға кісі жоқ сөзді ұғарлық,Кім көңілді көтеріп, болады ермек?”, – деп өз заманында айтса, бүгінгі күні де елуден асқан азаматтарға ерекше назар аударылуда. “Күміс университет” жобасы сіздің уақытыңыздың құндылығын арттырады. Жоба жыл аяғына дейін жалғасын табады.&nbsp;Қорлан САРЫ Фото: eurodom-vp.ru

«Күміс университет» жобасы іске қосылды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылорда облысы Білім басқармасы (оқу-әдістемелік кабинет) және «Orda» жоғары колледжі бірігуімен «Ерекше білім беру қажеттіліктері бар студенттерді оқыту үшін оқу құралдары мен дидактикалық кешендерді дайындау мәселелері» тақырыбында халықаралық ғылыми-әдістемелік конференция өтті.Конференция техникалық және кәсіптік білім беру ұйымдары педагогтарының педагогикалық кәсіби қарым-қатынас алаңын құруға, инклюзивтік білім беру технологияларын қолдану барысы бойынша тәжірибе алмасуға, кәсіби құзіретті маманның сапасын арттыруға, ерекше білім беруді қажет ететін студенттерге арналған арнайы пән оқулықтарын әзірлеудегі мәселелерге бағытталды.Конференцияға Германиядан SES (SeniorExperten Service) халықаралық эксперті, Сауда және өнеркәсіп палатасының өкілі, ерекше білім беру қажеттіліктері бар тұлғалар (ақыл-ойы сақталмаған) үшін қайта даярлау бойынша кәсіпкерлер мен технологтарға арналған ағылшын тілі пәнінің оқытушысы Хайке Гюнтер және Қырғызстан халықаралық универсалды колледжінің директоры Кожомкулова Наргиза Адамкалыевна, Қырғызстан Республикасы, Қырғызстан халықаралық универсалды колледжінің оқытушысы Алиева Наргиза Жумадиловна арнайы келіп қатысты.&nbsp;Сонымен қатар көршілес Ресей елінен және республикамыздың әр өңірінен баяндамашылар ZOOM платформасы арқылы байланысқа шығып, ерекше білім беруге қатысты өз тәжірибелерімен бөлісті.Ғылыми-әдістемелік конференция қонақтары "ORDA” жоғары колледжі базасын аралап, «Кәсіптік білім – кәсіпкерлік бастауы» атты өндіріс бұйымдары және «Инклюзивті оқытуды енгізудің шарттары» көрмесімен танысты. Қорлан САРЫ Фото: рмц43.рф

Халықаралық ғылыми-әдістемелік конференция өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Бүгін Қызылорда облыстық «Сыр бойы» газетінің 95, қалалық «Ақмешіт апталығы» газетінің 30 жылдығына орай «Сыр медиа» ЖШС ұйымдастыруымен &nbsp;«Журналистика – мәні терең мамандық» атты жас ақындар мүшәйрасы өтті.Жиынның ашылу салтанатында облыстық &nbsp;«Сыр бойы» газетінің &nbsp;бас редакторы Қуат Шарабидинов бұл байқаудың маңыздылығына тоқталып, газеттің бүгінгі тынысын сөз етті.Сонымен бірге «Kyzylorda-news.kz» ақпарат агенттігінің редакторы Әзиз Батырбеков қос басылымды мерейтойымен құттықтап, қатысушыларға сәттілік тіледі.<blockquote>– Биыл ғасырға жуық тарихы бар облыстық «Сыр бойына» 95 жыл, «Өскен өңір» газетіне 85 және «Ақмешіт апталығына» 30 жыл толды. Мерейтой қарсаңында ұйымдастылған мүшәйрайға қатысушы жас өрендерге сәттілік тілеймін!, – деді Ә.Батырбеков.</blockquote>Байқау алғысөзінде «Ақмешіт апталығы» газетінің редакторы Гүлмира Ділдәбекова қолына қалам ұстаған жас өрендердің талпынысына тәнті болып, әрдайым шығармашыл жастарға қолдау білдіруге дайын екенін айтты.Қызылорда қаласындағы 9-11 сынып оқушылары арасында ұйымдастырылған мүшәйрайға 20 &nbsp;оқушының еңбегі қабылданды. &nbsp;Іріктеу кезеңінен өткен &nbsp;11 жас ақын Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің Студенттер сарайында&nbsp;бақ сынап, қазылар алқасына жұмыстарын таныстырды.Байқада «Ұстаз мәртебесі» газетінің бас редакторы Нұрлан Көбегенұлы, Қорқыт ата атындағы Қызылорда университеті, Әлеуметтік және тәрбие жұмысы бөлімінің басшысы Жанар Бимұратқызы, ақын Ақжол Түменбай және «Ақмешіт жастары» газетінің тілшісі, ақын Аружан Оралбай&nbsp;төрелік етті.Сайыстың нәтижесі бойынша бас жүлде Ұлықбек Бектай, 1-орын Мерей Қалабай, 2-орын Данияр Құрбанәлі, Мереке Қуаныш, 3-орын Расул Жеткерген, Нұрайна Жүсіпбекова, Талшын Оспан иеленді. Ақтай Нұрбек «Көрермен көзайымы» номинациясы бойынша марапатталды. Азамат Қонысбекке, Ботагөз Мұхамбетжанқызы мен Мерей Шәкратқа алғыс хат табысталып, барлық қатысушылар арнайы сыйлықтарға ие болды.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/824_A7218_13b88333bf.JPG" alt="824A7218.JPG"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/824_A7209_7d34fab0cb.jpg" alt="824A7209.jpg">Фото: Нұрболат Нұржайбай

Қызылордада оқушылар арасында қалалық жас ақындар мүшәйрасы өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Мемлекет басшысы Қазақстан Халқына Жолдауында геологиялық барлау көлемін 2,2 миллион шаршы шақырымға дейін жеткізу міндетін жүктеген болатын. Елде геологиялық барлау жұмыстарына инвестиция тарту көздері мен қаржы бөлу жұмыстары өз деңгейінде емес. Мәжіліс депутаты Мархабат Жайымбетов осы мәселе бойынша Премьер-Министрдің бірінші орынбасары Роман Склярға сауал жолдады, – деп хабарлайды <a href="https://aikyn.kz/266874/">Aikyn.kz</a>.Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан Халқына Жолдауында геологиялық барлау көлемін 2,2 миллион шаршы шақырымға дейін жеткізу міндетін жүктеген еді.Осы ретте М.Жайымбетов геологиялық зерделеу жұмыстары үлкен сілкіністі қажет етіп тұрғанын атап өтті.<blockquote>«Қазақстан сирек кездесетін металдарды игеру бойынша Еуропа және АҚШ мемлекеттері арасында бірнеше келісімшарт жасады.Өздеріңізге мәлім, Қызылорда облысы – жаңа әлеуетті инвестиция тартуға болатын қатты пайдалы қазбалардың қорларының басты көздерінің бірі.Аймақта өткен ғасырдың 40-шы және 60-шы жылдардан бері пайдалы қазбаларға ауқымды геологиялық зерттеулер мен барлау жұмыстары жүргізілмеген.Көршілес Қарағанды облысымен салыстырған жағдайда қатты пайдалы қазбалардың 109 кен орны игерілсе, Қызылорда облысында тек 2-ақ кен орны жұмыс жасап тұр.Ал, Арал ауданында литий бойынша әлеуетті кен орындары бар. Жоғарыда аталған келісімдердің жалғасы ретінде ресми құжаттармен расталған. Сондықтан, Арал ауданында орналасқан литий кен орындарының қоры туралы ақпараттық база рәсімделу қажет деп есептейміз», – деді депутат.</blockquote>Сонымен қатар оның айтуынша, Қызылорда облысының әлеуметтік-экономикалық дамуының 2019-2022 жылдарға арналған кешенді жоспарында Шу-Сарысу, Сырдария және Арал бассейндерінде республикалық бюджет қаражаты есебінен зерттеу жұмыстарын жүргізу көзделген.Ал 2022 жылы Өңірлік геологиялық зерттеу бойынша Шу-Сарысу бассейнінде жұмыстар аяқталып, Арал бассейні бойынша геологиялық-геофизикалық зерттеулер басталды. Ал, Сырдария бассейнін зерттеу жұмыстары 2026 жылға жоспарланған.<blockquote>«Аталған жұмыстар Қызылорда облысының экономикалық потенциалын арттырып, халқымызды сапалы жұмыстармен қамтамасыз етудің бір бағыты.Осы айтылғандарды негізге алып, геология саласының өркендеуін қолға алу бойынша «AMANAT» фракциясы келесі мәселелерді шешу қажет деп есептейді.&nbsp;Аймақтардағы перспективалы учаскелерді зерттеу жұмыстарын жүргізуді жеделдету.Геологиялық барлау саласын дамытудың жоспарларын қоғаммен талқылап, оның ашықтығын қамтамасыз ету.Мұнай өндіру көлемінің жыл сайынғы төмендеуін ескере отырып, 2024-2025 жылдары Сырдария бассейнін зерттеуге республикалық бюджеттен қаражат бөлу мәселесін басымдылықпен шешуді сұраймыз», – деп түйіндеді депутат.</blockquote>&nbsp;&nbsp; &nbsp;

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары