Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Атырау облысының әкімі Серік Шәпкеновпен телефон арқылы сөйлесті. Бұл туралы <a href="https://stan.kz/birde-bir-tyrgin-nazardan-tis-kalmaydi-tokaev-atirau-ob-398041/">Stan.kz </a>ақпарат агенттігі хабарлайды.&nbsp;Ақорданың хабарлауынша, мемлекет басшысы өңірдегі су тасқыны жағдайын бақылап отыр. Су басу қаупін азайту бойынша барлық шаралар қабылданып, бақылау күшейтілетді. Су тасқынынан зардап шеккен азаматтарға мемлекет тарапынан көмек көрсетіліп, материалдық шығын өтеледі.Әкім Қасым-Жомарт Тоқаевпен әңгімесінде облыстың бірде-бір отбасы, бірде-бір тұрғыны мемлекеттің назарынан тыс қалмайтынын айтып, оларға жылы лебіздерін білдіріп, қолдау көрсетуді тапсырды.Еске салайық, бұған дейін Атырау облысының әкімі Серік Шәпкенов аймақтағы жағдайдың өте күрделі екенін мәлімдеген.&nbsp;<a href="https://stan.kz/kylsari-kalasindagi-birneshe-audandi-su-basti-398027/">Құлсарының бірнеше ауданын су</a>&nbsp;басты. Қазірдің өзінде 2500-ден астам үйді су басқан. <a href="https://stan.kz/kylsarinin-bes-min-tyrgini-mangistau-oblisina-evakuaciy-398039/">5000-ға жуық құлсарылық Маңғыстау облысының Бейнеу ауданына</a> эвакуацияланды. Жалпы 12 мыңнан астам тұрғын Атырау, Тенгиз және Бейнеуге эвакуацияланған.

Құлсарылық 12 мың тұрғын эвакуацияланды: Тоқаев Атырау облысының әкімімен телефон арқылы тілдесті

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев бүгін бірқатар өңірлердегі күрделі су тасқыны жағдайына байланысты Қазақстан халқына үндеу жасайды. Мұның президенттің кеңесшісі, баспасөз хатшысы Берік Уәли мәлімдеді. Бұл туралы <a href="https://stan.kz/tokaev-su-taskinina-baylanisti-kazakstan-halkina-soz-so-398047/">Stan.kz</a> ақпарат агенттігі хабарлайды.&nbsp;Президент 13:00-де халықтың алдына шығады."Тоқаевтың үндеуі сағат 13:00-де барлық республикалық телеарналардан көрсетіледі", –&nbsp;деді Берік Уәли.Бұған дейін мемлекет басшысы Қасым-Жомарт <a href="https://stan.kz/birde-bir-tyrgin-nazardan-tis-kalmaydi-tokaev-atirau-ob-398041/">Тоқаев Атырау облысының әкімі Серік Шәпкеновпен телефон арқылы</a> сөйлесті. Тоқаев әкімге облыстың бірде-бір отбасы, бірде-бір тұрғыны мемлекеттің назарынан тыс қалмайтынын айтып, оларға жылы лебіздерін білдіріп, қолдау көрсетуді тапсырды.Мемлекет басшысы өңірдегі су тасқыны жағдайын бақылап жатқаны хабарланды. Су басу қаупін азайту бойынша барлық шаралар қабылданып жатыр.Үкімет су тасқынынан зардап шеккен азаматтарға көмек көрсетіліп, материалдық шығын өтелетінін хабарлады.

Тоқаев су тасқынына байланысты қазақстандықтарға үндеу жолдайды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Сенбіде Қармақшы ауданының орталығында және барлық елді мекендерде санитарлық тазарту, көркейту және көгалдандыру айлығы аясында сенбілік өтті.Сенбілік – ұжымдық рухты, бірегейлікті, ауызбіршілікті көрсететін игі дәстүр. Өзі тұратын аумаққа жаны ашып, оның тазалығына көңіл бөлу әрбір азаматтың парызы.&nbsp;Осы ретте, санитарлық-тазалық жұмыстарына бір кісідей қатысқан барлық мекеме қызметкерлері өздеріне бөлінген аймақтардағы көшелер мен жол жиектерін, арықтар мен әлеуметтік нысандардың айналасын күл-қоқыстан тазартып, абаттандыру жұмыстарын жүргізді.Табиғат тазалығы – халық саулығы екенін ескерсек, қоршаған ортамызды таза ұстау баршамыздың &nbsp;азаматтық борышымыз. Сенбілікке кент және ауылдық округтерде тазалыққа үлес қосып, бір кісідей жұмыла қызмет жасады.Сенбілік аясында жол жиектеріндегі шөптерді шабу, аяқ су арықтарын тазарту, көшелерді қоқыс қалдықтарынан тазалау және әктеу, сырлау жұмыстары атқарылды. Санитарлық тазалық жұмыстары әр сенбі сайын тұрақты жүргізілетін болады.Осы ретте, аудан тұрғындарын айналамызды, өз аумағымызды таза ұстап, туған жерімізді көркейту-көгалдандыру жұмыстарына бей-жай қарамай, қоршаған орта тазалығына немқұрайлық танытпса екен дейміз.&nbsp; &nbsp;

Қармақшыда серпінді сенбілік өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Анаға құрмет ұлтымыздың өзіне жүктеген басты міндеттерінің бірі.Қазақ аналары ел басына күн туғанда ер азаматтармен бірдей атқа қонған, туған жерді ерлермен бірдей қорғай білген.Ғасырлар бойы қалыптасқан қазақ халқының құндылықтары қыз баланың, ананың ешбір жағдайда қорғансыз қалмауын қамтамасыз еткен. Дана ата-бабаларымыз«Қыз ағасыз болмайды» деген мақалмен осы жауапкершілікті бір ауыз сөзбен жеткізген.Сонымен қатар,халқымызжетім мен жесірді жылатпауға тырысқан, керісінше оларға қолынан келгенше көмектескен және осы дәстүрді елдің ажырамас бір бөлігіне айналдырған.Қазақ әйел затына ежелдентөрден орын беріп, құрметтей білген. Себебі,әйел- Ана, әйел – дана, әйел - ақ шаштыӘже.Әсіресе, қыз бала тәрбиесіне ерекше мән берген. Мәселен, ерте жастан жасына сай шаруаға араластыра бастаған. Отбасында анасына көмектесіп, кесте тігуді үйреніп, кілем тоқыған. Анасы мен жеңгесі қызға өз жасауын дайындауға көмектескен. Жанұясының еркесі болып өскен қыз бала тұрмыс құрғаннан кейін, анасының орнын кеңесші енесімен, ақылды абысынымен алмастырған. Келіндік рөлінің дұрыс, мақтаулы болып қалыптасуына осы ене мен абысын-ажындары септігін тигізіп, қолғабыс етіп отырған.&nbsp; «Келін – ененің топырағынан» сөзінің астарында ене тәрбиесін жалғастырған келіннің мінез-құлқы жатыр. Жаңа түскен келін қайын жұртына қарсы келмей, үлкендердің алдын кеспей, барған әулетке сіңіп кетудің қамын жасаған.Қазақ дәстүрінде әйелдің үй ішіндегі еркіндігі өз отбасының атына нұқсан келтірмей, қайта намысын қорғап, елдің мақтауы мен сыйына бөленіп жүруіне негізделген. Ұядан көрген өнегесін барған жерінде қолдана білген қаршадай қыздың келіндік өмірмен қатар ел басқару ісінде өзіндік дара жолы болған. Ақылды, дана келін тек отбасына ғана емес, ауылға да өз ықпалын тигізген. Ер азаматынан бір саты төмен тұру қағидасын ұстанған көреген аналарымыз елдің бетіне қарсы келмей, көптің жүрегіне нәзік болмысымен, жылы сөздерімен, даналығымен, парасаттылығымен жол таба білген.Ел басқарған қай патшаны алып қарасақта, артында ақылды, дана, мықты әйел затының тұрғанын байқаймыз.Екінші дүниежүзілік соғыс уақытында қазақ әйелдері түрлі шаруаларға араласып, өнеркәсіп, экономика салаларын игере бастаған. Ер азаматтарының орнын жоқтатпай, ауыр жұмыстарға жұмылған. Жаны нәзік, жүрегі мейірімге толы әйел заты ол ауыр кезеңді де абыроймен өткізген.Қазіргі қоғамда да әйел адамдардың орны ерекше. Мәселен, отбасын ұйытып, жұмысында биік белестерден көрініп, абыройлы басшы болып жүрген нәзік жандылар аз емес. Әйел әлемде - сұлулықтың, отбасында – берекенің, ал екі ел арасында –бірліктің символы. Қай заманда болсын, қай қоғамда болсын, жаны нәзік, жүрегі ақ әйел заты өз болмысын жоғалтпай, әсемдігімен өмір сүрсе,әлем көркемделе түсері анық. Сондықтан, қоғамда әйелді құрметтей, қадірлей, аялай білген ұлттың еңсесі әрқашан биік болары анық.&nbsp;Жұлдыз Сатыбалдиева,Қызылорда облысының дін істері&nbsp;басқармасының «Дін мәселелерінзерттеу орталығының» теолог маманы

Қазақ әйелінің қоғамдағы орны

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Ағайынды Инабат пен Дінмұхаммед Сламбек – мектеп оқушысы. Бірі 8 сыныпта, екіншісі 6 сыныпта оқиды. Олар ел аумағында орын алған қайғылы жағдай – су басқан өңірлерде зардап шеккендерге қолында бар жиғанын көмекке беруді ниет етіпті.Әпкесі Инабат пен інісі Дінмұхаммедтің қолында кәдімгі ақша жинайтын мысықтың мүсіні бар. Оның ішінде соңғы төрт айдан бері жинаған қаржысы және бар. Инабаттың айтуынша, олар велосипед алу үшін ақша жинапты. Бірақ қазіргі елдегі жағдайға байланысты ол қаржыны аз да болса көмек ретінде зардап шеккендерге беруді ұйғарыпты.– Ораза айында сауапты іс жасауға бел будық. Қолымызда жинап жатқан ақша бізден гөрі үйсіз қалған ағайынға керек. Сондықтан біздің аз да болса жинаған ақшамыз көмек күтушілерге жетсе екен деген тілектеміз, – дейді Инабат.Осындай ойын жеткізген жас жеткіншектерге біз де бағыт-бағдарымызды беріп, аудандағы Жастар ресурстық орталығына бару керектігін айттық. Аудан жастарына жетекшілік ететін орталық ауыл-аймақта орын алған төтенше жағдай кезінде қамқорлықты қажет ететіндерге көмек көрсетуді қолға алған. Еріктілердің күшімен жиналған қаржы мен азық-түлік, тұрмысқа қажетті тауарлар осы орталықта жиналып, мұқтаж жандарға жөнелтіледі.– Еліміздің аймақтарында орын алған жағдай ешкімді бей-жай қалдырмағаны анық. Әсіресе бүгін бізге келген қос жеткіншекті көріп, жүрегіміз елжіреді. Ең алдымен ата-анасына, ұстаздарына рақмет. Балаларға жақсы тәрбие беріп, адамгершілік қасиетті бойларына сіңіргені үшін. Ағайынды Инабат пен Дінмұхаммед атына сай азамат болып ер жетсін. Олардың жасаған ісі көпке үлгі, – деді орталықтың директоры Айгүл Ахметова.Жүректері мейірімге толы балаларға жақсы тәрбие берген әжесі, алтын құрсақты ана Алтын Бекжанова, ата-анасы Асылбек Ахметов пен Ақмарал Сәндібековаға айтар алғы­­­сымыз мол. Балалардың қамқорлық, қайырым­­дылық деп соққан кішкен­тай жүректерінен айналып, бұл сауапты іс өзгелер­ге де үлгі болуы тиіс.Инабат пен Дінмұхаммед – үйінің үлкендері. Олардан басқа 5 жастағы Ақжарқын мен 2 жасар Қасым-Жомарт өсіп келе жатқан отбасында береке-бірлік, адамгершілік секілді ізгі қасиет берік орнағанын аңғару қиын емес.– Апай, біз 21705 теңге ақша жинаппыз. Бұл қаржы көмек ретінде су тасқынынан қиналған жандарға жіберіледі. Мен әлемде ешқандай жамандық атаулы болмасын және ана мен баланың көз жасы төгілмесін деп армандаймын. Алдағы уақытта әпкеммен бірге тағы да ақша жинайтын боламыз. Велосипедті сол кезде алармын, – деп күлімдеді бала Дінмұхаммед бізге.Апта басындағы жұмыс күні осындай балалар­дың ізгі амалдарымен басталғанына қуандық. Әрбір күнімізді осындай сауапты іспен бастасақ, төнген қауіптің беті де қайтары сөзсіз.

Сырдариялық оқушылар қайырымдылыққа үлес қосты

Суды аз қажет ететін дақылдарға басымдық береміз

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Бүгінгі таңда заман көші ілгерілеген сайын ұлттық құндылығымыз әрі дәстүрдің жалғасы саналатын ұлттық тағамдарымыз мен қолөнер дәстүрінің кейбір түрлері бірте-бірте ұмытылып бара жатқандай. Осынау ұмытылып бара жатқан құндылықтарды қайта жаңғырту мақсатында «Дәстүр TREND» атты аспаздар мен қолөнершілер сайысы өтті. Тартысты сайысты кент мәдениет үйінде аудандық жас­тар ресурстық орталығы және кент мәдениет үйінің қолдауымен және ұйымдастырды.Аудандағы жас келіншектер арасында өткен сайыс «Мың бала» республикалық мәдени-ағартушылық жобасы аясында қазақтың ұлттық салт-дәстүрін, ұлттық тағамдарын, ұлттық қолөнерін кеңінен насихаттау және өскелең ұрпақ пен жастарға танымдық тәрбие беру мақсатында ұйымдастырылды. Сонымен қоса байқауды ұйымдастырудың тағы бір мақсаты – қоғамдық өмірдің барлық саласында қазақ өнерін, ұлттық қолөнері мен тағамдарын кеңінен насихаттап қана қоймай, оларды жаңғырту және қолданыс мәдениетін арттыру арқылы жастардың қазақ мәдениетіне, дәстүріне, ұлттық құндылығына деген құштарлығын арттыру болды.Ұлттық құндылықтарды қайта жаңғырту мақсатында ұйымдастырылған сайыс 2 кезеңнен тұрды. Бірінші кезең – қатысушы талапкерлер өзін-өзі таныстыру болса, ал екінші кезең – өздерінің дайындап келген қолөнер бұйымдары мен тағам түрлерін ұсыну. Тәрбиелік мәні мен тағылымы мол сайысқа кент және ауылдық округтерден 20-35 жас аралығындағы аспаздар мен қолөнер шеберлері қатысты. Қатысушылардың сайысқа тыңғылықты дайындалғанын жасап әкелген тағамдары мен қолөнер бұйымдарынан-ақ байқауға болады. Барлық қатысушы сайысқа ұлттық киіммен қатысты.Сайыстың алғашқы кезеңі бойынша қатысушылар өздерін кезекпен таныстырып өтті. Ал келесі кезең бойынша сайысқа қатысушылар өздерінің дайындап әкелген тағамдары мен қолөнер бұйымдарын көрсетіп, көпшілікке таныстырды. Қолынан бал тамған аспаздар ұлттық тағамдардың түр-түрін дайындаған. Тағы бір айта кететіні, аспаздар тағамдарды дәмді етіп дайындағаннан бөлек, тәбетті ашатындай етіп безендіріп әрлеген. Таныстыру барысында ұмытылып бара жатқан тағамдардың шығу тарихы, ерекшелігі және дайындау әдісі туралы нақтылап, тоқталып өтті. Ал көркем қолөнершілердің дайындаған жұмыстарына келетін болсақ, көздің жауын алатындай ерекше, бірінен бірі асып түсетіндей әдемі десек артық айтқанымыз емес. Қолөнер шеберлері байырғы қолөнер түрлерін дайындап, сонымен қатар заманауи үлгідегі туындыларды да әкелген. Халқымыздың мәдениеті мен өнерін паш ететін құндылығының бірі қолөнер десек, ал сол қолөнердің сарқылмас қайнар көзі – құрақ құрау. Құрақ құраған қолөнершілеріміз ұмытылып бара жатқан құрақтың байырғы түрлерін жаңғыртып, кештің көркін аша түскендей. Шеберлер қазақы нақыштағы көрпешелер, құрақтан жасалған балалар добы мен сөмке, жастықшалар және ыстық тамақтың астына қоятын төсеніш секілді дүниелерді дайындаған. Сонымен қоса түрлі ерекше қолөнер туындыларын да жасаған. Атап айтқанда, заманауи үлгідегі тойтабақ, асық тәріздес қобдиша, қыздарға арналған әшекейлер, қазақы шапан, тіпті ас бөлмеде қолданатын ыдысқа дейін бар.Сайыста әділ бағасын беріп, бағалау үшін ұлағатты ұстаз, қолөнер шебері Алтын Нұртаева, халықаралық «Қазақ тілі» қоғамдық бірлестігі Сырдария аудандық филиалының төрағасы Шаһарбек Нұрсейіт және «Тіршілік тынысы» газетінің тілшісі Балтабай Ордабеков төрелік етті. Әділқазы алқасының шешімі бойынша байқау жеңімпаздары анық­талды. Аспаздар бойынша жүлделі І орынның иегері Нағи Ілиясов ауылының намысын қорғаған Маржан Дүкенбаева атанды. ІІ орынды кент аспазы Гүлжайна Байділдаева ұтып алса, ІІІ орынға Қалжан ахундық Айнұр Майханова лайық деп танылды. Ал қолөнершілер бойынша І орынды аманкелділік Айдын Қалдыбай иеленді. Жүлделі ІІ орынды Шіркейлі ауылының қолөнер шебері Ақжарқын Шахманова ұтып алды. Қоғалыкөлдік Гүлзат Құдайбергенова мен нағилық Аянат Қуанышқызы жүлделі ІІІ орынды иеленді. Сайыс қорытындысы бойын­ша барлық қатысушыларға арнайы алғыс хат, ал жүлделі орын алған жеңімпаздарға 10 мың және 30 мың теңге аралығында қаржылай сыйақы мен арнайы естелік сыйлық табыс етілді.Тартысты сайыс соңында төрешілер сайыс туралы өздерінің ой-пікірімен бөлісіп, қатысушыларға алғысын білдіріп, алдағы уақытта шығармашылық табыс тіледі.

Сырдарияда «Дәстүр TREND» атты аспаздар мен қолөнершілер сайысы өтті 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; &nbsp; Әр жыл сайын көктем мезгілінде елімізде Конго-Қырым гемморагиялық қызбасы деп аталатын індет өршитіні белгілі.&nbsp;Сыр өңірінде де аса қауіпті аурудың ошақтары кездеседі. Кенеден келетін кеселдің қауіптілігі – оның соңы қайғылы жағдайға душар ететіндігінде. Былтырғы жылы 6 адам көз жұмған. Сондықтан аймақта бұл кеселмен күресті күшейтуді қолға алу күн тәртібінен түскен емес.Кене – індет тасымалдаушыТабиғаттың көктем мезгілі келісімен ауа-райы күрт жылынып, түрлі жәндіктер де оянып, топырақ астынан сыртқа шығып тіршілігі жанданады. Осы маусымда адам өміріне қауіп әкелетін кененің де сан алуан түрі айналаны қаптап кететінін көріп жүрміз. Әсіресе тоғайдағы өсімдікті, жайылған малдың үсті-басын қаптап кететін кененің арасында вирусты инфекция тарататыны адам өміріне қауіп әкеледі. Аса қауіпті жұқпалы ауру – Конго-Қырым қанды қызбасы деп аталады. Аурудың аты айтып тұрғандай, бұл қызба ең алғаш рет Қырымда тіркелген. Онда ауру кене адамды шағып, вирустың өршуіне әкелгендігі дәлелденген. Бұл дерттің негізгі қоздырғышы адамды кене шаққанда, қанмен жұғады. Сонымен қатар ауруды жұқтырған жануарлардың, төрт-түлік малдың ағзасында болады. Сондықтан адамдар ең алдымен кенеден сақтануы керек.<blockquote>– Кене – қанмен қоректенетін жәндік. Оның иіс сезу қабілетінің дамығаны сонша 100 метр қашықтықтағы адамды сезіп, адамның денесіне жабысып алады. Зиянды жәндік 1 секундта 7 сантиметрге дейін жылжиды. Бір тәулікте 200 мг дейін қанмен қоректенеді. Мал ұстайтындар кененің мал қорада, малдың қиында, құстың ұясында, тоғайдағы өсімдіктердің түбінде шоғырланғанын аңғарады. Кененің бір ғана аналығы 18 мыңға дейін жұмыртқа тастайды. Өте жылдам көбейетін жәндік жұқпалы вирусты бойында 2 жылдан аса уақыт сақтау қабілетіне ие, – дейді аудандық санитариялық-эпидемиологиялық бақылау басқармасының басшысы Самалбек Өмірбаев.</blockquote>Жоғарыда айтылғандай індеттің шығу тарихы Қырымда басталған. Ауру 1944 жылы тіркелгенімен, инфекцияның қоздырғышын мамандар арада 1 жыл өткенде ғана анықтаған. Дәл осы індетке ұқсас ауру кейін Африканың Конго елді мекенінде де тіркеліп, ұқсастығы дәлелденген соң оны біріктіру ұсынылып, оның атауы Конго-Қырым қанды қызбасы деп аталған. Негізінен ауруды жұқтырған адамның бойында қан арқылы жылдам тарайтын вирустан дене қызуы 40 градустан асып кетеді. Басы ауырып, әлсірейді. Бұлшық еті қақсап ауырады. Буындарында да ауырсыну байқалады. Ауру жұқтырған адамның жүрегі айнып, құсады. Екі-үш күннің ішінде жағдайы нашарлап, кене шаққан жерден, мұрнынан, тістің қызыл иегінен қан кетеді. Іші өтіп, бауыры ауырады. Қауіпті індеттің соңы өлімге әкеледі. Сондықтан малшылар кенемен жанасу кезінде оның қанын жалаң қолға, көзге, ауызға тигізбеуі керек. Өйткені кененің қаны ауруды жұқтыру қаупін жоғарылатады. Ал кенеден қорғанудың бірден-бір амалы – ұзын жеңді киім киіп, дененің барлық жерін қымтап, өте сақ болу.Медициналық көмектің маңызы зорКез келген адам өзін кене шаққанын байқаса, дереу медициналық көмекке жүгіну керек. Бұл жайында мамандар былай деп кеңес береді:<blockquote>– Ерте көктемде кененің белсенділігі жоғары болады. Сондықтан кене шаққанын байқасаңыз, медициналық көмек алуға асығыңыз. Дереу дене қызуын бақылап, 14 күннің ішінде қауіпті аурудың алғашқы белгілері пайда болса, науқас ауруханаға жатқызылып, оқшауланып тиісті ем-шара жүргізіледі. Көктемнің алғашқы айлары мен жаз мезгілінде табиғат аясына шыққанда міндетті түрде ашық түсті киім киіп, қымтанып алған дұрыс. Себебі киімге жабысқан кенені ашық түсте бірден көруге болады. Арнайы кенені үркітетін сұйықтықтарды сеуіп алу да қауіптің алдын алады. Табиғаттан оралған соң міндетті түрде киімдеріңізді, денеңізді түгел қарап, тексеріп шығыңыз. Мал ұстайтындарға айтарымыз, көктем-күз айларында қораға кенеге қарсы өңдеу жұмыстарын жүргізіп алу қажет, – дейді басқарманың эпидемиологиялық бақылау және қадағалау, қызметті жоспарлау және талдау бөлімінің жетекші маманы Ұлжан Нұрбаева.</blockquote>Маманның айтуынша, препараттың барлық түрімен ірі қара малды өңдеуді айына 2-3 рет жүргізген жөн. Ол үшін алдын ала мал қораны қоқыстан мұқият тазалап, барлық тесіктерді бітеп тастау қажет. Тесіктерді бітер алдында мазут, автол, креолин жағып қойса да болады. Фермалардың маңындағы жайылымдарда құрғақ бұталарды, ескі шөптерді тамырымен қазу, көктемгі-жазғы мал жаятын жайылымдарда кеміргіштердің індерін уласа елді-мекендерде кенелер санының азаюына септігін тигізеді. Сондай-ақ кенелерге қарсы іс-шаралардың қатарына кеміргіштердің індерін дусттап, адам жүретін жолда бұталарды өңдеу әдісін қолдану жатады. Бұталарды аэрозольді генераторларды пайдалану арқылы дәрілеу жүзеге асырылады. Былтырғы жылы ауданда Конго-Қырым қанды қызбасының 4 ошағы тіркеліп, 5 жағдай анықталған. Арнайы мамандар анықталған ошақтарды залалсыздандыру жұмыстарын жүргізіп, аурудың өршуінің алдын алған.Қолайсыз аймақтардың қатарында 115 елді мекен барБұл жайында Өңірлік коммуникациялар қызметінің ақпарат алаңында облыстық санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаментінің басшысы Динара Жаңабергенова айтып берген болатын. Негізінен Қызылорда облысы аталған аурудың табиғи ошағында орналасқандықтан, оған қарсы күрес іс-шаралары тиісті деңгейде жүргізілуде. Қазіргі таңда облыста Конго-Қырым қызбасына қауіпті 115 елді мекен анық­талған. Осыған сәйкес, қолайсыз деп танылған аймақтарда кенеге қарсы өңдеу іс-шаралары екі кезең арқылы жүзеге асырылуда.<blockquote>– Облыс бойынша жыл басынан бері 7 адам кене шағу дерегімен медициналық көмекке жүгінді. Қазіргі таңда олардың жағдайы бірқалыпты, өмірлеріне төніп тұрған қауіп жоқ. Конго-Қырым геморрагиялық қызбасының алдын алу мақсатында осы жылдың ақпан айында облыс әкімінің арнайы Қаулысы қабылданған болатын. Осыған сәйкес, кенеге қарсы жұмыстардың сапасы мен тиімділігін бақылайтын арнайы жұмыс тобы құрылды. Сонымен қатар облыста аталған аурудың өршіп кету қаупі бар 115 қолайсыз елді мекен анықталды. Атап айтқанда, Аралда – 11, Қазалы мен Қармақшыда – 16, Жалағаш пен Сырдарияда – 11, Жаңақорғанда – 18, Шиеліде – 20, Қызылорда қаласында – 12 елді мекен есепке алынды. Осы аймақтарда көктемгі кенеге қарсы өңдеу жұмыстары сәуір айының алғашқы онкүндігінде бас­талады деп жоспарлануда. Алғашқы болып оңтүстік аймақтар – Шиелі мен Жаңақорған аудандарында жүргізіледі, – деді Динара Олжабайқызы.</blockquote>Сонымен қатар облыстық денсаулық сақтау басқармасының басшысы Олжас Искаков Конго-Қырым геморрагиялық қызбасынан сақтану жолдарына тоқталып, аса қауіпті аурудың алдын алу жайын назарға салды.<blockquote>– Тұрғындар кене шаққан жағдайда жедел түрде медициналық көмекке жүгінгені жөн. Өйткені күнді ұзартып алудың соңы қайғылы жағдайға айналуы ғажап емес. Қазіргі таңда біздің басқарма тарапынан тиісті іс-шаралар қолға алынуда. Мәселен, науқастарға арналған қан қоры және емдеуге қажетті барлық препараттар әзірленуде, – деді Олжас Ермекұлы.</blockquote>Ал «Ұлттық сараптама» орталығы облыстық филиалының басшысы Фарида Қалиеваның айтуынша биыл аймақта 4928 гектар жерге кенелерге қарсы залалсыздандыру жұмыстары жүргізіледі және бұл күзгі маусымға дейін жалғасады. Бүгінде КҚГҚ-ның табиғи ошақтарында энтомологиялық зерттеу барысында 3 мыңнан астам кене жиналып, оның 372-не сынама алынған. Нәтижесінде 4 сынамадан оң нәтиже шығып, жұқпалығы – 1,1 пайыз екендігі анықталған.Жалпы Қызылорда облысы аумағында кененің 14-15 түрі мекендейді. Оның ішінде түрлік құрамы бойынша жиі кездесетіні H.Аsiaticum – 26 пайыз, H. Аnatolicum – 3,5 пайыз, D.Daghestanicus 46 пайызға жеткен.Қауіптің алдын алу маңыздыХалқымызда «ауырып ем іздегенше, ауырмаудың жолын ізде» деген даналық сөз бар. Сондықтан аса қауіпті аурудың алдын алу маңызды. Осы ретте аудандық санитариялық-эпидемиологиялық бақылау басқармасы Конго-Қырым гемор­рагиялық қызбасы ауруымен күресу­дің кешенді жоспарын жасаған. Жос­пар бойынша емдеу-профилактикалық мекемелерде аса қауіпті ауруларға пайдаланатын қорғаныс киімдерінің қорын, дайындығын қадағалайды. Жұмысшы топпен бірлесіп КҚГҚ ауруына қолайсыз елді-мекендердегі жануарларға, мал қораларға кенеге қарсы өңдеу жұмыстарының сапалығын қадағалау жұмыстарын жүргізеді.«Ұлттық сараптама орталығы» Қызылорда облысы бойынша филиалының Сыр­дария аудандық зертханасы КҚГҚ ауруына елді мекендерден, үй жануарларынан және табиғаттан аурудың қоздырғышын анықтау мақсатында кене жинап, зертханаға тексеруге жіберуді жолға қойған. Сонымен қатар уақ малдарды ванна арқылы кенеге қарсы өңдеу жұмыстарын жүргізу кент және ауыл әкімдері, аудандық ветеринариялық станция мамандарына жүктелген. Осындай кешенді іс-шаралар жоспары нәтижесінде өткен жылы ауданда 9 елді мекен – Тереңөзек, Қалжан ахун, С.Сейфуллин, Шаған, Шіркейлі, Қоғалыкөл, Айдарлы, Іңкәрдария, Аманкелді ауылдық округтері қолайсыз деп танылса, биылғы жылы Н.Ілиясов және Ақжарма ауылы қосылып, 11 қолайсыз елді мекен болып бекітілді. Осы қолайсыз елді мекен бойынша қауіпті ауруға қарсы өңдеуге тиіс мал қоралардың саны алынып, қора саны – 3147, оның көлемі 327370 шаршы метр болып белгіленді. Аталған елді мекендерде ірі қара – 29854, уақ мал саны – 20460.Айту керек, 2023 жылы КҚГҚ ауруының қоздырғыштарын анықтау мақ­­са­тында 2644 (358 сынама) кене жина­лып, зертханалық жолымен тек­серіл­ген. Нәтижесінде 7 сынамадан оң нәтиже анықталған. Бұлардың барлығы ауыл­шаруашылық жануарлардан жиналған кене.Биылғы жылы «Конго-Қырым гемор­рагиялық қызбасының алдын алу бойынша санитариялық-эпидемияға қарсы, санитариялық-профилактикалық іс-шара­ларды ұйымдастыру және жүргізу жөнінде жұмысшы тобының құрамын және жоспарын бекіту туралы» Сырдария ауданы әкімдігінің 14 наурыз 2024 жылы №65 қаулысы шықты. Қаулы негізінде КҚГҚ ауруының алдын алу мақсатында жұмысшы тобының құрамы бекітілген. Басқарма мамандарының берген мәліметі бойынша осы күні аудандық аурухананың жұқпалы аурулар бөлімшесінде КҚГҚ ауруымен ауырған науқастарға арналған 5 орын қарастырылған. Рибавирин қоры 360 доза, бір реттік қорғаныш костюмі – 500 дана, көп реттік қолданыстағы кос­тюм саны – 120 дана.Иә, адамзатқа төтеннен келетін қауіп пен қатер айтып келмейді. Конго-Қырым геморрагиялық қызбасы да сондай қауіптің қатарында. Сондықтан ел-жұрттың, мал-жанның амандығы – сақтану мен алдын алуға байланысты.Фото: freepik.com

Фарида Қалиева: Қауіптің алдын алу маңызды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Ұстаздың&nbsp;мерейін&nbsp;өсіріп, мәртебесін үстем ететін басты нәрсе&nbsp;– шәкіртке берген білімінің нәтижесі.&nbsp;Иә,&nbsp;қоғамда&nbsp;ұстаз&nbsp;атына лайықты білімнің шырағын жағып, шәкірт санасына&nbsp;сәуле шашқан жандар жетерлік. Республикалық деңгейде&nbsp; Оқу–ағарту министрлігінің «Үздік педагог» атағын иеленген&nbsp;жерлесіміз Әсел&nbsp;Пірмағанбетова осы қатарда.&nbsp;Ол&nbsp;аймақтағы&nbsp;алдыңғы&nbsp;қатарлы білім ошақтарының бір &nbsp;– С.Толыбеков атындағы №3 ІТ мектеп лицейінде қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен бала оқытып, шәкірт тәрбиелеп келеді.Мамандығына жауапкершілікпен қарап, әрбір ісін тиянақты атқарып жүрген Әсел өңірдегі білім беру саласында өз орнын айшықтап үлгерді. 15 жылға жуық уақыт тәжірибесі бар оның шәкірттерінің алды өмірден өз орнын тапқан. Ал жас болса да бірқатар биікті еңсеріп үлгерген ұстаз жетістікке жеттім деп тоқтап қалған емес. Қай уақытта да мақсаты мен мұратын биіктете түсіп, алға қадам басып жүр.<blockquote>«Бұл байқаудың жеңімпазы атану – еткен еңбек, төккен тердің нәтижесі және мектеп ұжымы мен шәкірттеріммен бірге жеткен ортақ жеңісі. Жинақтаған тәжірибемді қолдана отырып, соңғы бес жылда үздіксіз ізденісте жұмыс істедім. Кәсіби байқауларға қатысып, жүлделі орындарға ие болдым. Сондай-ақ шәкірттерімді түрлі сайыстарға қатыстырып, нәтижесінде жүлделі орындарға ие болдық. Иә, әрине, қандай жеңіс болса да, қолға оңай тимейді. «Ұстаз – ұстаз емес, өз шәкiртi үшiн күймесе, шәкiрт – шәкiрт емес, өз ұстазын сүймесе» деп жазушы Жүсіпбек Аймауытов айтқандай, оқушысы үшін алаңдаған мұғалімнің абыройы асқақ, жетістігі жарқын болары хақ. Қазіргі таңда нағыз ұстаз шәкіртіне ғылым негіздерінен мәлімет беріп қана қоймай, оны дүниежүзілік білім, ақпарат, экономика кеңістігіне шығуға, яғни қатаң бәсеке жағдайында өмір сүруге тәрбиелеу керек. Өз ісін адал атқара отырып, жан-жақты болуы қажет. Осы үдеден шыққанда ғана жай мұғалім емес, нағыз ұстаз деуге болады», – дейді білікті маман.</blockquote>Сыр еліндегі білім саласының құрметті ардагері Марк Захарович «Әрбір шәкірт өсімдік тәрізді, жерге сепкен дәннің барлығы бір уақытта шықпайды, әрбірінің гүлдейтін өз уақыты бар» деген еді. Иә, ұстаз алдындағы ондаған, жүздеген, тіпті мыңдаған шәкірттің жан дүниесіне үңіліп, жүрегіне жол таба білу керек. Әсел Шаймағанбетқызы бұл ретте өзінің ұстанымы мен өзіндік көзқарасы арқылы шәкірттің қанатын қатайтып, шыңға бағыттап келеді.<blockquote>«Шәкірт – мен үшін өзіндік ойы, көзқарасы, пікірі қалыптасқан, еліміздің ертеңі болатын тұлға. Ұстаздық – білім мен қабілеттің, ар мен таланттың түйсікен тұсынан туатын құдыреті күшті мамандық. Ұстаз болуға деген талпыныс маған да жас күнімде өз ұстазымның игі мінезіне, адами болмысына, даналығы мен даралығына деген құрметімнен туды. Қазір қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі ретінде рухы күшті тілімнің қадір-қасиетімен, әдебиетіміздің мәйегімен шәкірттерімді сусындатудамын. Әрине, асқан зор жауапкершілікті қажет ететін мамандық. Мен үшін «Үздік педагог» атағына қол жеткізгеннен бөлек, оны алып жүру – үлкен мәртебе, зор жауапкершілік. Бұл жеңіс алдағы уақытта әлі де шыңдалуға, ізденуге, шәкірттерімді алға жетелеуге, тынбай еңбек етуге серпіліс берді. Мен мамандығымды сүйіп, осы жолда өзімнің бар қажыр-қайратымды жұмсаймын», – дейді шәкірт жанашыры.</blockquote>Әселдің бұған дейін де жеткен жетістіктері бір атанға жүк болардай. Ол 2019 жылы Қызылорда облыстық білім басқармасының Құрмет грамотасымен марапатталды. Ал 2020 жылы ізденімпаз ұстазға облыстық білім басқармасының Алғыс хаты табысталды. Облыстық білім және ғылым қызметкерлері кәсіподағының Құрмет грамотасымен, Қызылорда қаласы әкімінің алғыс хатымен және қаржылай сыяпат – 150 000 теңге сертификатымен марапатталды. Сонымен қатар тәуелсіз еліміздің кемел тұлғасын қалыптастыруда жас ұрпаққа сапалы білім мен саналы тәрбие беруде және білім саласын дамытуға қосқан ерекше үлесі үшін Құрмет грамотасының иегері. Иә, осындай мықты ұстаздар білім сапасының артуына барынша тер төгіп, еңбектеніп келеді. Әсел Шаймағанбетқызы&nbsp; ұстаздық ететін С.Толыбеков атындағы №3 ІТ мектеп-лицейінде өз ісінің хас шеберлері жұмыс істейді. Таудай биік талаптың тұлпарын мінген қазақтың дарынды жастарын тәрбиелеп, топқа қосуда әрбірінің қосып жүрген қомақты үлесі бар.<blockquote>«Әсел – республикалық «Үздік педагог» байқауынан жеңімпаз атанған төртінші ұстаз. Оның кәсіби біліктілігі жоғары, шығармашылық тұрғыда жұмыс жасауы,&nbsp; педагогикалық ұжымдағы креативті ойлаудың жарқын көрінісі екені даусыз. Білім ордасы ұстаздары қалалық, облыстық, республикалық&nbsp; байқаулар, әкім гранттары иегері қатарынан көрінумен бірге «миллион» ұтып алған көшбасшы ұстаздарымен де ерекшеленуі – қазіргі уақыт көшінен қалмайтынын, өскелең ұрпақты сапалы білім, өнегелі тәрбие беруде мемлекетіміздің білім саласындағы стратегиялық бағыты үлкен жауап­кершілікті бай­қатады», – дейді мектеп директоры Ләззат Әбенова.</blockquote>Мамандыққа деген адалдық – асыл қасиеттердің бірі. Мұғалім болуды шын жүрекпен қалап, мамандыққа деген махаббатыңды оятқанда ғана әрбір ісің тиянақты, нық, жемісті болатынын айтады «Үздік педагог».<blockquote>«Менің ойымша халықтың мамандық таңдауы – өз еркінде. Дегенмен, бұл мамандыққа бағыттамас бұрын бірінші әлеуметтік жағдайды басты орынға қоймай, баланың икемділігіне, ерекшелігіне баса назар аударса екен деймін. «Ұл тәрбиелей отырып, халықты тәрбиелейміз, қыз тәрбиелей отырып, ұлтты тәрбиелейміз» демекші, жас жеткіншектерге сапалы білім, саналы тәрбиемен сусындататын жауапты мамандыққа бей-жәй қарап, келе салу жауапсыздық деп ойлаймын. Өйткені бір ұстаздың артында жүздеген, мыңдаған шәкірт тұр. Бір ұстаз сонша баланың қалыптасуына, білім алуына, еліне, жеріне, Отанына адал қызмет етуіне себепші болады. Сондықтан мұғалім мамандығын таңдар жас алдымен осынша жауапкершілікті ойлау керек. Ал сенімді болса, онда талай шыңды еңсерер мықты болатыны анық», – дейді ол мамандық жайлы әңгімесінде.</blockquote>Нағыз ұстаз балаға білім беруді ғана емес, оның толыққанды тұлға болып қалыптасуын назарға алады. Өйткені алдындағы шәкірті өзінің баласындай. Сол үдеден шығу үшін бойдағы бар қажыр-қайратты жұмсап, жүрек түбіндегі мейірім мен махаббатты төгеді. Иә, ұстаз алдында адамзат баласының қарызы да, парызы да зор екені даусыз. Себебі «Мұғалім – мектептің жүрегі».

«Үздік педагог» байқауынан жеңімпаз атанған төртінші ұстаз

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp; Жосалы кентіндегі Дене шынықтыру-сауықтыру кешенінде Қазақстан Республикасының «Құрметті спорт қайраткері», Қазақстан педагогикалық ғылымдар академиясының мүшесі, ардагер-ұстаз Еркін Атабаевтың жүлдесіне арналған облыстық ашық турнир ұйымдастырылды. Спорттық сайыс волейболдан 2010-2011 жылы туған жасөспірім қыздар арасында волейболдан өткізілді.Оның негізгі мақсаты – аудан тұрғындары арасында саламатты өмір салтын насихаттауға бағытталған шараларды ұйымдастыру, ауданда волейбол ойынын кең көлемде дамыту, аудан жастарын дене шынықтыру және спортпен айналысуға тартып, волейбол ойыны негізінде олардың денсаулығын нығайту.Облыстық ашық біріншілікке Қызылорда, Байқоңыр қалалары, Төретам кенті, Жаңақорған, Сырдария, Жалағаш, Қазалы, Арал және өз ауданымыздан 10 команда, 120-ға жуық жасөспірім қатысты.&nbsp;Қыздар арасындағы аталмыш турнир тартысты өтті. Бірінен-бірі озған командалар жеңісті оңай бермеді. Бір-біріне лайықты қарсылас бола алған турнирде командалар жанкүйерлердің көзайымына айналды. Шын мықтылар ғана олжалы қайтқан турнир көптің көңілінен шықты. Нәтижесінде өз қайсарлықтарымен көзге түскен аудан командасы ІІІ орынға табан тіресе, жаңақорғандық команда ІІ орынды иеленді. Ал Арал командасының асығы алшысынан түсіп, І орынмен марапатталды. Аудан командасынан үздік ойынымен көзге түскен Т.Көмекбаев атындағы №250 мектеп-лицейдің 8-сынып оқушысы Дениз Баймахан (жаттықтырушысы Талғат Ерболатұлы) турнирдің «Үздік шабуылшысы» номинациясына ие болды.

Қармақшыда волейболдан облыстық ашық турнир өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp;&nbsp; Талсуат ауылдық округінің №178 орта мектебінде «Qosyl wave» іс-шаралары аясында оқушылармен «Тәрбие тал бесіктен» жиыны өтті.&nbsp; Жиын барысында құқық бұзушылықтың алдын-алу және болдырмау, буллингтің және диструктивті жат ағымдардан сақтану бойынша ата-аналар мен оқушыларға тақырыптық ақпараттар берілді.&nbsp; Оқушылармен өткен кездесуде алдымен бала тәрбиесіндегі ата-ананың рөлі туралы айтылды. Баланың алғашқы тәрбие алатын орны – отбасы десек, баланың мінез-құлқы, әдет дағдысы үйінде қалыптасады. Тәрбие – күрделі үдеріс. «Тәрбие отбасынан басталады» деп халық даналығы бекер айтпаған. Оның саналы да, білімді болашағын қалыптастыру әрбір ата-ананың басты парызы. Сондықтан саналы, сапалы ұрпақ тәрбиелеуде отбасы құндылығына басымдық берілуі қажет. Шараны ұйымдастырушылар осыған баса көңіл бөлу керектігін айтты.&nbsp; Сонымен қатар мамандар бала тәрбиесіндегі ата-ананың рөлі немесе бойындағы өзгерістерді анықтау бойынша бағыт-бағдар берді. Бұл жасөспірімдермен байланыс жасауда ескеретін басты жағдай болмақ. Шара барысында оқушылар үшін сақтық шаралары да қамтылды. Мәселен, аталған кедергілерге тап болған жағдайда оларға көрілетін жауапкершілік мен тәртіптік шаралар сөз болды.&nbsp; Жиынға қатысқан ата-аналар мен оқушылар тақырып аясында біршама мағлұмат алды.

Талсуатта оқушылармен кездесу өтті 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Талсуат ауылдық округінде «Qosyl wave» жобасы аясында жастар мен жасөпірімдер, тұрғындар үшін мемлекеттік бағдарламалар мен жобаларды кеңінен насихаттауға бағытталған көшпелі кеңес беру жұмыстары жалғасын табуда.Бүгінде мемлекет тарапынан жастарға көптеген мүмкіндік берілуде. Оның ішінде кәсіп ашу үшін жеңілдетілген несие беру, білім алу және басқа да мүмкіндіктерді пайдалана отырып өз мүмкіндігін арттыруына болады. Осы мақсатта ауылдық округтердегі жастармен кездесіп мемлекеттік бағдарламалардың әлеуетін, оның болашаққа әсерін және ең озық жобаларға жастардың қатысу мүмкіндіктері талқыланды.Шара аясында мектеп бітіруші түлектер үшін ұстаздар мен ата-аналарға мамандық таңдау бойынша өңірдегі жоғары және орта арнаулы оқу орындарының мамандары кәсіби бағдар беруде.Сонымен қатар, ақпараттық топ өкілдері кәсіпкерлікке баулу, шағын несие, қайтарымсыз гранттар, мамандықпен немесе тыс жұмысқа орналасу, «Дипломмен ауылға» бағдарламасының мүмкінідіктерін ақпараттандырылды.Сондай-ақ шара аясында Қызылорда Облысының Әділет Департаментінің мамандары мен сот орындаушылары жастарға құқықтық көмек көрсету бойынша жеке қабылдаулар жүргізді.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары