<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Шиелінің шұрайлы топырағына шаншыған шыбықтан шынар өсіп шығатыны әмбеге аян. Оны бұған дейін талай бағбандар дәлелдеді. Себебі жасыл желегі жайқалған бақшаның көз жауын алары ақиқат. Әрі сулы да нулы өлкенің бағы мен бары да осы табиғи келбетінде болса керек-ті.Бүгінде Шиелінің тұмса сұлулығына қолмен егілген бақтар сән бере бастады. Яғни ауданымыз қарқынды түрде бақ өсіру мен жеміс ағаштарының санын көбейтудің озық үлгісін көрсетіп отыр. Ауданда биыл ауылшаруашылық құрылымдары 2 млрд. 421 млн теңгенің өнімін өндірді. Яғни ол 100,6 процентті құрайды. Және де аталған сала бойынша 4 жоба қолға алынып, 14 жаңа жұмыс орны ашылды. Жаһандық жағдайларға байланысты еліміз көбірек алма өсіре бастады. Біріншіден, сұраныс артса, екіншіден, осы саланың маңызды бөлігі – импорт, үшіншіден, мемлекет несие мөлшерлемелерін субсидиялау және өндіріс шығындарының бір бөлігін қайтару арқылы отандық өндірушілерге қолдау көрсетеді. Статистика комитетінің мәліметінше, 2018 жылы Қазақстан негізінен Қытай мен Польшадан 56,2 млн доллар сомасын құрайтын 121 мың тоннаға жуық алма импорттаған. Ал шетелдік сарапшылар түбі Қазақстан алманың орталығына айналатынына сенім артады. 2025 жылға қарай елімізде бау-бақшадан жиналатын жеміс-жидек көлемін 420 мың тоннаға жеткізу жоспары бар. Ол үшін сапасы жоғары көшеттерді таңдап, будандастыру және жерсіндіру мәселесінде ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүзеге асыру керек.Өздеріңіз білетіндей, аймағымызда алма бағы бар. Оны әлде де жандандыру үшін біраз тер төгу керек-ақ. Бұл туралы саялы бақтың өнімін ел игілігіне үлестіріп, ауыл халқының алғысын арқалап жүрген Әлияр Сейітов ағамыз басылымның өткен санында шыққан сұқбатында айтып өткен еді. Жалпы бүгінгі мақаланың жазылуына да түрткі болған осы бақ. Анығында Шиеліде неге атына сай шие бағын өсіріп, өрісін кеңейтпеске? Осы турасында сұрастырып, жеткілікті зерттеп көрдік.Шие ағашы – дәмді және пайдалы гүлді өсімдік. Оны Еуропада өсіру ежелгі заманнан бері белең алып келеді. Шие ағаштарын бақшаңызға жеміс ағаштарының қатарына қосқыңыз келсе, онда ол тамаша таңдау. Олар жыл сайын дәмді жемістер беріп қана қоймай, сонымен қатар шие гүлдері хош иіс береді. Бірақ ол өте нәзік болғандықтан өсіру қиындау.&nbsp;<blockquote>«Менде осыған дейін 2 рет шие өсіруді қолға алып, тәжірибемнен өткізіп көрдім. Бірақ болмады. Себебі оған алмадан да күшті күтім керек. Қала берді, тез қартаяды. Бір сөзбен айтқандай шие тәтті, оның еңбегі қатты», - дейді Әлияр Сейітов.</blockquote>Шие жемісінің құрамында В1, С витаминдері бар. 10-15 процент қант, органикалық қышқылдар болады. Шиенің қабығында 5-7 процент танинин заты бар. Діңінен шие желімі ағады. Тұқымында май көп. Сондықтан шие бағалы жемісті өсімдік болып саналады. Көбінесе жемісін кептіріп, консерві жасап, тосап, компот, кисель, сироп, шарап түрінде сақтауға болады. Жайдарлы жаздың бірінші айын да орталап қалдық. Бау-бақшаларда құлпынай, бүлдірген, шие түрлері қызарып пісіп, оны теру науқаны басталып та кетті. Осы ретте менде базарды аралап, өзімізде өсетін және сырттан әкелінген жемістердің бағасына зер салып көрдік.Қазір жергілікті бау-бақшаларда өсетін құлпынайдың бір қаушағы 1000 теңгеден. Ал шиенің 1 шелегі 1500-2000 теңгеден сатылып жатқанын байқадық. Базар сөрелерінде сырттан әкелінген жемістердің бағасының шарықтап тұрғаны бірден көзге түседі. Мысалы, өріктің бір келісі 600 теңге, егер бір жәшігін алғыңыз келсе, сатушылар келісін 500 теңгеге беругі әзір. Бірақ жәшіктің ішінде 8-10 келі жеміс бар екенін есептеп көрсеңіз, өріктің құны қалтаңызға ауырлау түсетінін байқайсыз.Жеміс піссе әр үйде тосап қайнатылатыны белгілі. Тосап қайнатқанда көп пайдаланылатын қанттың бағасы да дүкен сөрелерінде қарыштап тұр бүгінде. Қазіргі таңда көптеген отбасылар шиеден, құлпынайдан тосап қайнатып үлгерді. Жылда тосапты көптеп қайнатып, жаз қыстың қамын ойлайтын Назерке Жұмағалиеваны сөзге тартқанбыз.<blockquote>«Мен қазір бақшамызда піскен шиеден тосап қайнатып қойдым. Енді компот әзірлеуім керек. Жылда шие пісетін кезде бір қап қант алып қыстай жейтін тосап дайындаймын. Жаздың тәтті тосаптарын қыста аңсайсың ғой. Жемістің құрамында болатын дәрумендер де өте пайдалы. Әсіресе, бүлдіргеннен тосапты көп қайнатуға тырысамын өйткені, оның қыс уақытында тұмауратып ауырған кезде денсаулыққа пайдасы өте зор. Сондықтан «Жаздың бір күні – қыстың мың күніне татиды» демекші, жаздың жайма шуақ күндерінде уылжып піскен жемісті теріп алып, тәтті тосаптар қайнатуға асығыңыздар, – деді Назерке Жұмағалиева.</blockquote>Бүгінде шие, алма, жүзім, черешняны өсіріп, баптап, бақшасын гүлдей жайнатып отқан жан бар. Ол Ортақшыл ауылының тумасы – Серік Сәрсенбаев. Әкеден балаға мирас болған ағаш отырғызып, бақшаны баптау – Серік ағаның сүйікті ісі.&nbsp;<blockquote>«Жаным жабырқаса да, көңілім құлазыса да, тіпті қуанышымды да өз ауламда еккен жасыл желекпен. 1,5 гектар жердегі мәуе ағаштарына қарап ләззат аламын. Мен табиғатқа мейірімділікпен қараймын және сүйіспеншілігім ерекше, махаббатым мәңгі. Өмірімнің жалғасы немерелерімнің де солай болып өсуін қалаймын. Жергілікті жерге шиені егіп бастап, 1 жылдан кейін черешняның қаламшаларын Өзбекстаннан алып келдім. Ол 2 жылдың ішінде өнім бере бастады. 3-4 жылда жақсы салып еді, бірақ ауылдың ауа райына байланысты гүлдерін тастап жіберді. Құдай қасала, келесі жылы жақсы өнім аламыз ба деп отырмыз. Черешня мен шиенің әжептеуір айырмашылығы бар. Ол шие сияқты болмайды екен», - дейді Серік Сәрсенбаев.&nbsp;</blockquote>Сонау ертеректе 1825 жылы орыстың ұлы ақыны А.С.Пушкин Еділ-Жайық бойын аралап жүріп, қазақтың жазық дархан далаларына көз тігіп тұрып: «Шіркін, әр қазаққа қырда бір түп ағаш отырғызу міндет етілсе, жапанда орман жайқалар еді-ау!» деп тәтті қиялға берілген екен. Шынында да еліміздің әрбір азаматы осы бір парасатты сөзді көңіліне тоқып, жүрегіне ұялатып, бау-бақша егуді алдына мақсат етіп қойып, бұл дәстүрді келер ұрпағының бойына сіңіре білсе, айналамыз жайқалған жасыл желекке оранбас па еді! Қазақ бабамыз «Атадан мал қалғанша, тал қалсын» деп бекер айтпаса керек.

Шиеліге шие бағы керек

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Халықаралық ТҮРКСОЙ ұйымының шешімімен түркітілдес елдерде 2023 жыл – Темірбек Жүргенов жылы болып белгіленді. Қайраткердің мерейтойы туған жері – Сыр елінде кең көлемде атап өтілмек. Бұл туралы облыс әкімі Нұрлыбек Нәлібаев Астана қаласындағы Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте хабарлады.<blockquote>«Сыр елі – ұлттың бағына туған талай тұлғаларды дүниеге әкеліп, қаншама қабырғалы қайраткерлерді түлетіп ұшырған қасиетті мекен. Халықаралық ТҮРКСОЙ ұйымы тұрақты кеңесінің ХХІХ отырысы шешіміне сәйкес түркітілдес елдерде 2023 жыл – Темірбек Жүргенов жылы болып белгіленді. Қайраткердің 125 жылдығына орай Мәдениет және спорт министрлігі республикалық іс-шаралар жоспарын бекітіп, жерлесіміздің есімін ұлықтау бойынша кешенді шаралар өткізілді және мерейтой жыл соңына дейін жалғасады», – деді аймақ басшысы.</blockquote>Асқар Жұмаділдаев атындағы жас математиктердің байқауы және Кеңес Дүйсекеев атындағы әншілер конкурсы биыл алғаш рет халықаралық деңгейде өтті. Басқа да қоғамдық-саяси маңызды шаралар жоспарға сәйкес ұйымдастырылуда.Жақында облыста құрамында симфониялық оркестр құрылып, мүмкіндігі шектеулі өнерпаздар шығармашылығын шыңдауға арналған Инклюзивті театр жұмысын бастады. Бұған дейін үйірме ретінде жұмыс жасап келген «Жастар театры» өз алдына кәсіби ұжым ретінде қайта жасақталуда.Өңіріміздегі табылған сақтардың «Шірік-Рабат Алтын адамы» мен Алтын Орда кезеңіндегі «Сығанақ ханшайымының» қалпына келтірілген мүсіндері жасалады. Биыл мәдениет және әдебиет өкілдеріне арналған облыс әкімінің «Тұран» сыйлығын табыстау басталды.<a href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=556465070008075&amp;set=pcb.556457596675489&amp;__cft__[0]=AZUNLUsH9dn0ms8d1umkA5LFbYRCmXYh4yxGeSohzp24vgSjrjvR8DaKS3YPdeKxQCNX7BCVk5IYfs7aXtJP2zza_vs8XpUEvImm_HdWxsshVhCWRhfqj3zMlzV74TuuUlgkA8G9xWE_7s-iGfIhJq7sc1jiWaDRzHESFQ6sSmfxkOl_KXELdrOF7KpAH1J4GHQ&amp;__tn__=*bH-R"><img class="image_resized" style="width:441.075px;" src="https://scontent.fala4-3.fna.fbcdn.net/v/t39.30808-6/352378184_101106759685278_5076945888796470856_n.jpg?stp=dst-jpg_p600x600&amp;_nc_cat=100&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=8bfeb9&amp;_nc_ohc=ovQWNIO8VskAX_ENYp_&amp;_nc_ht=scontent.fala4-3.fna&amp;oh=00_AfAiJawGhcqoyJTAAlsr6j6GctMSZbAUt-8VoKiVOuikgQ&amp;oe=64861F8F" alt=""></a> &nbsp;

Сыр өңірінде Темірбек Жүргенов жылы кең көлемде атап өтілмек

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Санитарлық-эпидемиологиялық сараптама орталығы мемлекеттік материалдық резервте сақтаудағы, жарамдылық мерзімі өткен тағамдық өнімдерді кәдеге жаратуды жүргізу мүмкіндігін айқындау үшін жүргізіледі. Міне, осындай жауапкершілігі мен қиыншылығы мол қызметте іскерлігімен, тиянақтылығымен еңбек етуде аудан орталығындағы санитарлық эпидемиологиялық сараптама орталығының қызметкерлерінің аудан экономикасының нығаюына, ел әлеуетінің артуына қосып келе жатқан қызметі де үлесі де айрықша. Ал, осы орталықта 40 жылдан астам уақыт бойы еселі еңбегімен ел құрметіне бөленіп келе жатқан орталық басшысы Алпысбай Нұрмағамбетұлы Серкешбаевтың қосқан үлесі зор десек артық айтқандық емес.Іскерлігімен, қызметке деген жауапкершілігімен ерекшеленіп, ұжымдастары мен жерлестерінің құрметіне бөленген Алпысбай Серкешбаев жайлы не білеміз деген сұраққа жауап ретінде оның өмір жолына тоқталсақ. Алпысбай ағамыз Жосалы кентіндегі Нұрмағамбет есімді қарапайым жұмысшының отбасында дүниеге келіп, талай дарын иелеріне құтты білім шаңырағы атанған №105 орта мектептен тәлім-тәрбие алған. &nbsp;Алпысбай Нұрмағамбетұлы мектеп бітірген соң алғашқы еңбек жолын &nbsp;сол жылдардағы мектеп бітірушілер тарапынан ұйымдастырылған комсомолдық жолдамамен аудан орталығындағы механикалық зауытта жөндеуші болып бастайды. Екі жылдан кейін Чехославакия елінде Отан алдындағы азаматтық әскери-интернационалдық парызын атқарады.&nbsp;«Оқысаң – озарсың,оқымасаң – тозарсың», – дегендей, әскери өнердің қыр-сырын терең меңгеріп, туған елге оралған жалынды жас &nbsp;жігіт балалық арманын орындауда алдымен Шымкент қаласындағы медициналық техникумда «Фельшерлік» мамандық бойынша &nbsp;арнаулы білім алып шыққаннан соң аудандық санитарлық-эпидемиологиялық стансасында дәрігердің көмекшісі болып еңбек жолын жалғастырады. Ал, жылдар өте әл-Фараби атындағы ұлттық университеттің «Эколог» мамандығы және Қорқыт ата атындағы Қызылорда мемлекеттік уинверситетінің «Химия-биология» факультетін тәмамдайды. «Еңбекке жүгірген жанның еншісін Алла береді», – дейді даналар. Жас маман өзінің өміріне серік еткен мамандықтың қыр-сырын одан әрі меңгеруде тәжірибелі мамандардан тәлім алып, олардың еңбек жолын, үлгілі істерін санасына сіңіруде аянбай еңбек етеді.<blockquote>«Мені алғаш аудандық санитарлық-эпидемиологиялық стансаға жұмысқа қабылдаған Серікбай Аманжолов ағайым еді. Кейіннен ол кісі мен үшін ең қымбат адам, нағыз ұстазым болды. Әрдайым ол елді мекендерге іс сапарға барғанда мені қасына ертіп жүріп, жұмысты қалай істеу керек екенін үйретті. Ұстаздан алған тәлім-тәжірибем кейін сараптама орталығы жеке бөлініп шыққан кезде, яғни мен сол мекемеге директор болып тағайындалғанда көп көмегін тигізді. &nbsp;Сондай-ақ, Флорида Натметша, Зоя Қалиева, Бәтіш Мұғалова, Бердібек Кәрікұлов, Әлдебай Бөгетов сынды аға-апаларымнан тәжірибе алып, санама сіңірдім. Ал, бүгінде сондай атпал да ардақты жандардан алған өмірлік тәжірибемді Жандос Аппазов, Қайыржан Матжанов, Гүлнұр Асқарова, Гүлнар Ерсейітова сынды алғыр шәкірттеріме берудемін. Сонымен қатар, біршама шәкірттерімнің арасында, атап айтқанда Шолпан Байманова, Бибіт Бидаш ҚР ДСМ СЭБК «Ұлттық сараптама орталығы» ШЖҚ РМК облыстық филиалында жауапты қызметте жүр», – дейді Алпысбай ағамыз</blockquote>«Ақырын жүріп анық бас, еңбегің кетпес далаға», – &nbsp;деп &nbsp;дана ақын Абай атамыз айтқандай, бар саналы өмірін өзі таңдаған мамандығына арнаған білікті сала маманы Алпысбай Серкешбаев қызметте сатылап өсті. Атап айтсақ, 1999 жылы аудандық санитарлық-эпидемиологиялық стансасы бөлімінің меңгерушісі, &nbsp;бас дәрігердің орынбасары, ал 2003 жылдан бастап, ҚР ДСМ СЭБК «Ұлттық сараптама орталығы» ШЖҚ РМК облыстық &nbsp;филиалы аудандық бөлімшесінің басшысы қызметіне тағайындалды. Осы қызметті бүгінгі күнге дейін абыроймен атқарып келеді.Саналы да ерікті еңбек қана адамды бақытқа кенелтеді. Мұны мен емес, алдыңғы буан ағалар айтып кеткен. Десе де, &nbsp;көп еңбек еткен адамның бағы да биік, бабы да зор болады және оған бақыт басын иеді. Бұл рас. Еңбегімен бағы ашылып, бақытын тапқан Алпысбай Нұрмағамбетұлының ел алдындағы елеулі еңбегі түрлі марапаттармен көркемделіп, ел алғысына бөленді.«Білім – адам баласының ортақ қазынасы» деген екен Шығыс ғұламасы Жүсіп Баласағұни. Осы ретте, адал еңбекпен мал іздемек – ол арлы адамның ісі» деген ұғымды санасына сіңіріп өскен біздің кейіпкеріміз &nbsp;әрдайым білімін жетілдіруде &nbsp;түрлі семинар мен конференцияға қатысса, бірнеше рет облыс, республикалық &nbsp;біліктілік арттыру орталықтарында &nbsp;білімін жетілдірді. Тақырып бойынша мақалалары аудандық, салалық басылымдарда жарияланды.«Елге сіңірген еңбек жақсы. Еңбекті елеген ел жақсы», – дегендей, еңбек еткен адамның қашанда мәртебесі &nbsp;арта бермек. Осы ретте, &nbsp;Алпысбай ағамыз &nbsp;өнегелі өмір жолында ел экономикасының дамуына қосқан үлесі үшін мемлекеттік, салалық және жергілікті биліктер тарапынан көптеген марапаттарға ие болды. Ол екі рет Мемлекет басшысының, бірнеше рет облыс, аудан әкімнің Алғыс хаттарына ие болса, аудан әкімдігінің Құрмет грамотасымен, «Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау саласының үздігі» төсбелгісімен марапатталды. Сонымен қатар, «Жоғары санатты санитарлық-эпидемиологиялық &nbsp;қызметті ұйымдастырушы маман» атағына ие болды.&nbsp;Білікті маман Қазақстан дәрігерлері мен провизаторларының &nbsp;ІІ съезіне, бірнеше рет республикалық салалық конференцияларға &nbsp;делегат болып қатысса, Оның есімі Қазақстан Республикасының үздік медицина қызметкерлеріне арналған кітапқа енгізілді. Алпысбай Нұрмағамбетұлы ауданда болып жатқан қоғамдық жұмыстарға да белесене араласып жүрген азамат. Ол аудандық мүгедектер қоғамының төрағасы және аудан әкімінің мүгедектер мәселесі бойынша кеңесшісі қызметін атқарып жүрген жылдарда көптеген мүгедекке көмегін көрсетіп, олардың қоғамнан өз орнын сайлап алуына қолдау көрсетті. Сонымен қатар, аудандық Қоғамдық кеңес мүшесі ретінде де өңір тұрғындарының мүддесін қорғауда көптеген бастамалардың басы-қасында жүріп, олардың орындалуын жүзеге асыруға еңбек сіңірді.&nbsp;Аудан тұрғындарының санитарлық-эпидемиологиялық саламаттылығын қамтамасыз ету мақсатында 40 жыл &nbsp;аудан тұрғындарын &nbsp;сапалы ауыз сумен, тағаммен қамтамасыз ету, қоршаған ортаны қорғау, жұқпалы, паразиттік, кәсіптік арулардың алдын алуға арналған мемлекеттік бағдарламалардың орындалуына айтарлықтай үлесін қосты. Отбасы өмірді кемеліне келтіреді, бақыт әкелетіні рас. Алпысбай Серкешбаев отбасылық өмірде де бақытын тапқан азамат. Ол өмірлік жары Гүлбанумен бірге 4 ұл-қыз тәрбиелеп, олардың қоғамнан өз орнын табуына еңбек сіңірді. Бүгінде &nbsp;үкілеп өсірген &nbsp;ұрпақтарының барлығы да жоғары білімді. Бақытжаны теміржолшы болса, Бауыржаны заңгер-кәсіпкер. Әлиясы Қызылорда қаласындағы «Еуроазиялық» банкте бөлім меңгерушісі, &nbsp;ал Әзизасы &nbsp; аудан орталығындағы «Халықтық банктің» &nbsp;бөлімшесінде &nbsp;қызмет етеді.

40 жылдан аса бір салада еңбек еткен қармақшылық қызметкер

Рая Жөнейтова: Ауыл халқының отбасы тұрақтылығын сақтау ісіне еңбектеніп келеміз

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Әлеуметтік салада да оң серпін бар. Оның ішінде денсаулық сақтау саласында даму динамикасы байқалады. Айталық, өткен жылмен салыстырғанда бұл көрсеткіш 12 пайызға азайған. Ана өлімі 48 пайызға, сәбилер өлімі 44 пайызға, жарақат, жазатайым оқиғалардан және уланудан болатын өлім-жітім 41 пайызға, туберкулезден болатын өлім-жітім 33 пайызға төмендеген.Кеше ғана аяқталған кезекті оқу жылында облыс мектептерінің 179 869 (мемлекеттік – 172625, жеке – 7244) оқушысы жазғы демалысқа шықты. Оның 8210-ы биыл мектеп бітірді. Түлектердің 7421-і (90,4) Ұлттық бірыңғай тестілеуге қатысуға ниет білдірген. Жылдағы дәстүр ізімен балалардың жазғы демалысын ұйымдастыруға ерекше назар аударылды. Осы жылы жергілікті бюджет есебінен аймақтағы 10 лагерьде (7 мемлекеттік, 3 жеке) 8 мыңнан астам баланың демалысы ұйымдастырылды. Демеушілердің қолдауымен үш мың бала еліміздің алдыңғы қатарлы лагерьлерінде тынығады. Бұдан бөлек, тоқсан алты мың бала мектеп жанындағы күндізгі лагерьлерге барады.Айта кету керек, Президентіміздің бастамасымен жүзеге асырылатын «Жайлы мектеп» жобасы аясында 21 мектептің құрылысы салынады. Биыл 10 мектептің құрылысы басталады.Өткен жылы Үкімет басшысы өңірге жұмыс сапарымен келу барысында білім мәселелері де көтерілген болатын. Нәтижесімен бірқатар ұсынған жобаларымызға қолдау білдірілді. Соның негізінде, «Білімді қолдау қоры» есебінен, Қызылордада дарынды балаларға арналған физика-математика бағытындағықұны – 7 млрд 900 млн теңгені құрайтын мектеп-интернат құрылысы басталды.

Балалар демалысы барынша тиімді ұйымдастырылады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Өткен жылы Қызылорда облысына 400 млрд. теңгеден астам инвестиция тартылып, осы көрсеткіш бойынша еліміздегі үздіктер қатарынан көрінді. Бұл туралы облыс әкімі Нұрлыбек Нәлібаев Астанада Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте хабарлады.Аймақ басшысы өткен жылы атқарылған жұмыстар мен алдағы уақытта қолға алынатын жобалар туралы баяндады.<blockquote>«Ел Президенті мен Үкіметтің Сыр өңірін ерекше қолдауының арқасында тың жобалар жүзеге асуда. Облыс 2023 жылдың 4 айы қорытындысымен әлеуметтік-экономикалық дамудың макрокөрсеткіштері бойынша оң динамикаға қол жеткізді. Ауыл шаруашылығының жалпы өнімі 1,6, өңдеу өнеркәсібінің көлемі 1,9 пайызға, пайдалануға берілген тұрғын үйлер көлемі 2,4, сауда көлемі 2,5, инвестициялар тарту 42,1 және құрылыс жұмыстарының көлемі 44 пайызға артты.Бүгінде Қызылорда облысының бюджеті 593 млрд. теңгені құрайды, бұл 2022 жылғы бюджетпен салыстырғанда (387,3 млрд теңге) 205 млрд. 700 млн теңгеге, яғни 53 пайызға артық. Бюджеттің 64 пайызы немесе 378,6 млрд. теңгесі әлеуметтік салаға бағытталған», – деді Н.Нәлібаев.</blockquote>Өнеркәсіп өндірісінің 70%-ға жуық үлесін алатын тау-кен секторында мұнай өндіру қордың сарқылуы салдарынан 2013 жылдан бері 6,5 млн. тоннаға азайған. Мәселен 2013 жылы 10,5 млн. тонна мұнай өндірілсе, 2022 жылы оның көлемі небәрі 4 млн. тонна болды.Қазір жаңа кен орындарын игеру үшін «Шу-Сарысу» бассейнінде геологиялық-геофизикалық зерттеу жұмыстары аяқталып, Арал бассейнінің «Батыс» және «Шығыс» бөлігінде жалғасуда.Мұнан бөлек, өңірде шикізатқа тәуелділікті азайту үшін экономиканы әртараптандыруға бағытталған жобаларды іске асыру жалғасын таппақ. Атап айтқанда, индустрияландыру аясында өңірде құны 607,7 млрд. теңгені құрайтын 34 жоба жүзеге асырылуда. Бұл жобалар 6,3 мың адамды жұмыспен қамтуға мүмкіндік береді.Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес Жалпыұлттық бірыңғай жобалар пулы қалыптасып, оған құны 907 млрд. теңгеден асатын 36 жоба енгізілді. Өткен жылы құны 5,1 млрд. теңге болатын 4 жоба іске қосылды. Олар – «Үй құрылысы комбинаты», «350 орындық мектепті кеңейту», «Балық өңдеу цехы», «Көкөніс сақтау қоймасы» жобалары. Биыл Сыр өңірінде құны 13,4 млрд. теңгенің 9 жобасы жүзеге асырылады. Бұл өңірге инвестиция тарту қарқынын арттыруға мүмкіндік береді.Атап өту керек, өткен жылы Қызылорда облысы инвестиция тарту қарқыны бойынша республика көлемінде алдыңғы қатардан көрінді. Өңір экономикасына 409,5 млрд. теңге инвестиция салынып, облыс еліміз бойынша 1-ші орынға шықты. Биыл 424 млрд.теңге көлемінде инвестиция тарту жоспарлануда.

Мемлекет басшысының қолдауымен Сыр елінде тың жобалар жүзеге асуда

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Қорқыт ата атындағы аудандық музыка мектебінде "Сәт-сапар саған,жас түлек!" атты соңғы қоңырау салтанатты шарасы өтті. Шараға мектеп ұстаздары,ардагер ұстаздар және ата-аналар қатысты. Шараны ашқан мектеп басшысы Сәукен Әлмамбетұлы биылғы оқу жылының айтулы жетістіктеріне тоқталып өтіп,бітіруші түлектерге ақ жол тілеп,мектеп бітіру куәлігін табыстады. Әрі қарай сөз алған мектептің ұзақ жылдар қызмет жасаған ардагер ұстаздарз Жүсіп Ерпазыл ағай мен Қамшыбек Бақыт апай түлектерге жүрек жарды тілеген арнап, куәлік беру рәсімін жалғастырды.&nbsp;Өнерлі түлектер жырдан шашу шашып, шәкірттеріміздің «Соңғы қоңырау» хорымен шара қортындыланды. Айта кетейік, биыл музыка мектебін 94 оқушы 10 мамандық бойынша бітіріп отыр.&nbsp;<blockquote>«Бұл мектебіміздің 59 жыл тарихында бітіруші түлектердің ең жоғары көрсеткіші. Бітіруші түлектер домбыра, баян, фортепиано, прима қобыз, флейта, вокал, терме, қыл қобыз, гитара, скрипка, хореография мамандықтары бойынша мектеп бітіру куәлігін алды. Барлығы да болашақтарынан зор үміт күтірер өрендер. Келешекте Қазақстанның атын шығаратын өнер майталмандары боларына біз сенеміз. Жарқын келешек тілеймін», – деді мектеп басшысы Сәукен Әлмамбетұлы.</blockquote>

Қазалыда музыка мектебін 94 түлек бітірді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Жыл сайын Қазалы ауданында Шығыс жастарының жалынды жетекшісі Ғани Мұратбаевтың туған күніне орай түрлі шаралар қолға алынып, кең көлемде аталып өтеді. Ал биыл жерлесіміздің дүниеге келгеніне - 121 жыл толып отыр.Жылдағы дәстүрге сәйкес бүгін ауданда «Ғани кубогы» үшін мекемелер арасында шағын футболдан аудандық турнир және жас ақындар мүшәйрасы өтті.Қазалы қаласындағы Ғани алаңында өткен «Мәңгілік шырқар жырымсың» атты мүшәйраны аудан әкімінің орынбасары Дәурен Тілеумбетов ашып, жалынды жастың аз ғұмырда жасаған еңбегі бүгінгі жастарға үлгі екендігін жеткізді.Рухани шара мұнан соң Ғани Мұратбаевтың ескерткішіне гүл шоқтарын қою рәсімімен жалғасып, сахна төрінде жас Ғанидың образы сомдалып, ҚР-сы көркем академиясының академигі, композитор Шәміл Әбілтайтың «Ғани Мұратбаев» атты күй шырқалды. Мүшәйрада 14-29 жас аралығындағы ауданымыздың әр аймағынан келген 10 жас ақын бақ сынады.Нәтижесінде Ғ.Мұратбаев ауылынан келген №91 мектептің 10 сынып оқушысы Батыр Сәбитов бірінші орынды иеленді. Сол секілді екінші орынға Аранды ауылынан №97 мектептің 10 сынып оқушысы Шынар Ақниет жайғасса, үшінші орын Қазалы аграрлы-техникалық колледжінің студенті Шарапат Берікбол мен Жанқожа батыр ауылынан келген жас ақын Манзура Ұлмамбетке бұйырды.&nbsp;Айта кетейік, шара соңында кіші футболдан өткен аудандық турнирдің жеңімпаздары да марапат төрінен көрінді.

«Ғани кубогы»: Ауданда шағын футболдан турнир өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда облысының полиция департаменті Есірткі қылмысына қарсы іс-қимыл басқармасы, «Спорттық туризм және туристік көпсайыс федерациясы» жастар қоғамдық бірлестігін тарта отырып, «26 маусым – Халықаралық нашақорлыққа қарсы күрес күніне» орай және жазғы демалыс кезеңінде іс-шаралар өткізу аясында «Туризм есірткіге қарсы!» ұранымен балалар арасында туристік фестиваль ұйымдастырды.Іс-шара нашақорлық пен уытқұмарлықтың алдын алуға бағытталған ақпараттық-насихаттау жұмысы аясында өткізілді.Жарыстың мақсаты – балалар &nbsp;мен жасөспірімдердің психобелсенді заттардың таралуына және қолданылуына теріс қарым-қатынасын дамыту, салауатты және қауіпсіз өмір салты дағдыларын қалыптастыру, өз денсаулығына құндылық қарым-қатынасты, есірткіні қабылдамауды қалыптастыру. Сондай-ақ психобелсенді заттарды пайдаланудың алғашқы алдын алу жұмыстарын күшейту болып табылды.Жарысқа қатысушылар «кедергілер жолағынан» өту дағдыларын, сондай-ақ скалодром шыңына көтерілу кезінде альпинистік дайындық дағдыларын және іскерліктерін паштады. Сонымен қатар, жас туристтер өздерінің көркем өнерлерінде көрсетті.Балалар мен жасөспірімдер туризмі балаларды тәрбиелеудің, оқытудың, сауықтырудың, кәсіптік бағдарлаудың, әлеуметтік бейімделудің, салауатты өмір салтын бекітудің, балалар мен жасөспірімдер тұлғасын дамытудың тиімді жүйесі болып табылады.Жеңімпаз жас туристер алғыс хаттар мен сыйлықтарға ие болды.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/Whats_App_Image_2023_06_07_at_15_06_01_6827f13256.jpeg" alt="WhatsApp Image 2023-06-07 at 15.06.01.jpeg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/Whats_App_Image_2023_06_07_at_15_05_59_5e56804aea.jpeg" alt="WhatsApp Image 2023-06-07 at 15.05.59.jpeg">

«Туризм есірткіге қарсы!» атты балалар арасында туристік фестиваль өткізілді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Жуырда ҚР Оқу-ағарту министрлігінің Республикалық қосымша білім беру орталығының тапсырмасына сәйкес, жазғы демалыс кезінде балалардың бос уақытын шығармашылықпен тиімді қамтамасыз мақсатында «Қазақстан – бақытты балалық мекені» тақырыбында бітіруші түлектердің «Жұлдызды түлектер» атты шығармашылық концерті өтті.Кеш барысында оқушылар өз аспаптарында түрлі шығармалар ойнап, өзара тәжірибе алмасты. Осынау уақыт ішінде мектеп абыройын арқалаған, мақтаныштары Нұрболат Абу флейта аспабында ойнаса, Динара Тоғыс фортепиано және Саят Ильясов пен Мансұр Айтпай гитарада құйқылжыта өнер көрсетті. Сонымен қатар баян класының оқушысы Бексұлтан Сақи шығарманы үздік орындап, қос ішекті күмбірлеткен Даяна Сербаева, Марина Балапанова, Ақсезім Сақан, Есімхан Көлбай қазақ күйлері мен шығармаларын өз нақышында орындап, көрермендердің ықыласына бөленді.Жыл сайын өз жалғасын тауып келе жатқан мектеп түлектерінің шығармашылық тартуы әсерлі өтті. Кеш соңында мектеп ұжымы бітіруші түлектерге сәт сапар және болашақтарының жарқын болуына тілектестік білдірді.Айта кетейік, Қазалы аудандық өнер мектебі ширек ғасырдан бері жас музыканттарды тәрбиелеп келе жатқан ауданымыздағы жалғыз оқу ордасы. Мектепте білім алған талантты шәкірттер аудан, облыс, республика көлемінде түрлі жарыстарда топ жарып, мектепті сәтті аяқтады. Осы уақытқа дейін өнер ордасы талай дүл-дүл өнерпаз шәкіртті ұядан ұшырды. Биылғы жылдың өзінде өнер мектебін 94 түлек тәмамдаса, оның ішінде болашағын музыкамен біте байланыстырып, жоғарғы оқу орындарына түсуге талаптанып отырған шәкірттер қарасы қалың.

Қазалы: Өнерпаз түлектер тартуы

Сырдария аграрлы-техникалық колледжі жастарға кәсіби бағдар береді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Сырдарияның бойын жағалай орын тепкен Сарыкөл ауылдық округінің құрамына Абай ауылы мен Жұбан елді мекені кіреді. Бұнда 1419 адам тұрады. Жаз мезгілінде жасыл желекке оранып, анадайдан менмұндалап көзтартатын ауылдың кіреберісіне төлқұжат қойылып, шығыс беткейдегі 1 гектар жерге 230 дана жеміс ағашы, 200 терек отырғызылып, қоршауға алынған. Тұрғындар кәсіптің несібе көзі екендігін ескеріп, айтылған салаға бет бұрған. Шағын ауылдан азық-түлік, сүт өнімдері дүкені, шаштараз, наубайхана қызметін пайдалана аласыз.Келешек –кәсіпкерліктеШөбі шұрайлы шырайлы мекенде шаруа қожалығы, қолөнер шебері, тігінші, мал шаруашылығымен айналысып отырған жандар қатары да уақыт өте артып келеді. Тұрғындардың күніне екі рет аудан орталығына қоғамдық көлікпен қатынауына мүмкіндік жасалған. Бұдан бөлек жолаушылар тасымалымен айналысатын кәсіпкерлер де табылады. Ауыл тұрғындарының асарлатуымен «Ыбырайым қари» мешіті жанынан салынған асхана ел игілігіне берілген. Жастардың ұйытқы болуымен мешіт ауласы қоршалған. Білім, денсаулық сақтау, мәдениет салаларындағы жұмыстар жақсы жолға қойылған.Округ бойынша осы жылдың 1 тоқсанында жалпы кәсіпкерлер саны 82-ге жеткен. Ауыл әкімі Байназар Ерқосаев ауылдағы ахуалды былай деп баяндады:«Бастау Бизнес» жобасы бойынша 6 адам оқуға ниет білдіріп отыр, «Еңбек kz» порталы арқылы электронды тіркелуге құжаттары дайындалды. Тіркелу уақытын күтуде. Аграрлы несие корпарациясы арқылы құны 15 миллион теңге болатын 2 жоба ұсынылды, қазіргі уақытта қаржыландырылуын күтуде. 6 адам ақылы қоғамдық жұмыспен қамтылған және жастар практикасы бойынша 1 маманға өтінім берілді. Алдағы уақытта жұмысқа жіберілетін болады.Округ бойынша 5 бұлақ құжаттандырылып, оның ішінде ауыл халқының тіршілігіне қажетті Абай орталығы, Коровник – 2 және Жұбан елдімекеніндегі бұлақтарды қазу жұмыстарын жүргізуге жобалық-зерттеу жұмыстары құжаттары дайындалып, аудандық ауылшаруашылығы бөліміне өтінім берілді. Көркейту-көгалдандыру, абаттандыру жұмыстарына 2175,0 мың теңге, елді мекеннің санитариясын қамтамасыз етуге 546 мың теңге бөлінді. Елдімекеннің санитарлық тазалығына, көркейту-көгалдандыру жұмыстарына жұмсалып мақсатты игеріледі.Сарыкөл ауылдық округі, Жұбан елді мекенінде «Медициналық бекет» құрылысын салу үшін 51,6 миллион теңге қаражат облыстық бюджеттен бөлініп, құрылыс жұмыстары аяқталды. Қазіргі таңда ел игілігін көріп отыр. Бұндағы білім ордасында 12 сынып комплектісі бар. Мектепте 242 оқушы білім алды. Абай ауылдық дәрігерлік амбулатория бөлімшесінде дәрігер, фельдшер, 6 мейіркеш жұмыс жасайды. Бөлімше жедел-жәрдем автокөлігімен және 2 орындық күндізгі стационар бөлімімен қамтамасыз етілген. Халыққа медициналық көмек уақытылы әрі жүйелі түрде көрсетіліп келеді. №23 «Қарлығаш» балабақшасында 50 бала тәрбиеленуде. Онда 8 жоғары білімді педагог-қызметкер жұмыс жасайды.Ауылдық кітапханада 22237 кітап қоры бар. 2022 жылдың 1 тоқсанында оқырмандар саны 164-ке жеткен. Оның 92-сі мектеп оқушылары. Клубта әрбір мереке атап өтіледі. Жыл басында жоспарланған мәдени іс-шаралардың барлығы ауыл тұрғындарының қатысуымен өтеді. Бұл ауылда сервистік ауыз су жүйесі толығымен тартылған. Оған «Арал-Сарыбұлақ» топтық су құбыры бөлімшесі қызмет көрсетеді.Жайқалған жасыл желегі Ауылға барған сапарымызда әкімдік қызметкерінің жол сілтеуімен ауласы жасыл желекпен көмкерілген екі отбасына бас сұқтық. Оның бірі – Нұркелді Сахидың шаңырағы. Жеміс-жидектің түр-түрі тізіліп тұр. Кезінде колхозда еңбек еткен азамат қазір көктем шығысымен жер аударып, жеміс ағаштарының түбін әктеп, шыбын-шіркейден қорғайтын дәрі-дәрмектерді даярлайды. Таң атысымен үйін қоршай егілген бағына кіріп, жасыл желектің жай-күйімен танысады.<blockquote>«1985 жылы алғашқы жеміс ағашын отырғыздым. Қазір шие, сары өрік, қара өрік, алма, алмұрт, жүзім бар. Қызанақ, асқабақ, қияр, басқа да көкөністер кіші бақшада. Жыл сайын өнім береді. Оны сатып, азық-түлік, үйге қажетті дүниелерге жаратамыз. «Баптай білсе, жер жомарт». Еңбек етуіңе қарай, берекетінде көресің» – дейді Нұркелді Сахи.</blockquote>Бұдан соң өнімі де, көлемі де өзгелердікінен ерекше Әбутәліп ағаның бақшасына бардық. Бұнда жеміс-жидек атаулының бәрі бар. Тіпті құрма мен анар да өнім беріпті. Бағбандық кәсіптің қыр-сырына әбден қаныққан тұрғын алма мен алмұрт ағашын будандастырып, бір ағаштың бойына қос жемісті қатар шығарғанын көріп, таңдандық. 300-ге жуық жеміс ағашы жайқалған бақтан бір ғана өріктің бірнеше сортын, алма, алмұрт, шие, шабдалы және жүзімнің бес түрін таба аласыз.<blockquote>«Екі ұлым бар. Балаларымның жасы шамамен 5-6-да кезі. Біздің аулада бірде-бір ағаш, не жеміс болмаған. Көрші үйден өрікті сатып алып жеп жүретін. Бір күні балаларыма «Ертең, есіктен кіргеннен жұлып алып жей беретіндей қылып, бақ жасап беремін» деп уәде еттім. Сөйтіп 2005 жылы қолға алдым. Нәтижесін көздеріңіз көріп тұр. Жер деген тұрғанымен береке ғой. Шүкір, ащы тердің тәтті жемісін жеп отырмыз. Үйді қаладан арнайы іздеп келіп, өнім алатындар бар. Ұлым Әбдуали көтерме бағада базарға апарып өткізіп келеді», – дейді Әбутәліп Бердіқұлов.</blockquote>Жүрген жерінде жеміс ағаштарын жинап жүретін бағбан Орал, Қостанай, Ақтөбе, Алматы, Шымкентке барған сапарларында да құр қол қайтпай, көшеттер ала келеді. Бақшаның бабын жасай білген ол тыңайтқыштарды уақытылы сеуіп, зиянкестерден ағаштарды арашалап отырудың маңыздылығын айрықша атады. Жеміс-жидекке қырғидай тиіп, ең тәттісін «тесіп» кететін торғайларға да бағбанның ойластырған айласы бар екен.Еңбек етуге еті үйреніп кеткен азамат бақшадан бөлек, төрт-түліктің барлық түрін асырайды. Заанен тұқымды ешкісін арнайы алдырып, сүтін сатумен де айналысып отыр.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/Whats_App_Image_2023_06_08_at_13_24_29_1ce624ebd0.jpeg" alt="WhatsApp Image 2023-06-08 at 13.24.29.jpeg">

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары