<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Ұлттық валюта – теңгенің айналысқа енгізілгеніне 30 жыл толуына арналған мерекелік медальді бекіту туралы Президент Жарлығының жобасы жарияланды, деп хабарайды ҚазАқпарат.«Қазақстан Республикасының ұлттық валютасы – Қазақстан теңгесінің айналысқа енгізілгеніне 30 жыл толу құрметіне қаулы етемін:1. «Теңгеге 30 жыл» мерекелік медалі тағайындалсын.2. Қоса беріліп отырған:1) «Теңгеге 30 жыл» мерекелік медалімен наградтау қағидалары;2) «Теңгеге 30 жыл» мерекелік медалінің сипаттамасы бекітілсін», - делінген Прзидент Жарлығының жобасында.Құжатта көрсетілгендей, мерекелік медальді мына лауазымдағы тұлғалар Мемлекет басшысының атынан табыстауға құқылы:- Ұлттық банк төрағасы;- Ұлттық банк төрағасының орынбасарлары;- Ұлттық банк филиалдарының, Ұлттық банктің Алматы қаласындағы тұрақты өкілдігінің және Ұлттық банк ұйымдарының бірінші басшылары;- Ұлттық банктің төрағасы айқындайтын уәкілетті тұлғалар.«Мерекелік медальмен ҚР ұлттық валютасы – Қазақстан теңгесінің және ҚР қаржы жүйесінің дамуына және нығаюына, ҚР мемлекеттілігінің қалыптасуына және әлеуметтік-экономикалық дамуына елеулі үлес қосқан ҚР азаматтары және шетел азаматтары наградталады», - делінген <a href="https://legalacts.egov.kz/npa/view?id=14484386">«Ашық» НҚА порталында жарияланған құжатта.</a>Президент Жарлығының жобасы 21 сәуірге дейін көпшілік талқылауда болады. Кейін қол қою үшін Мемлекет басшысына жолданады.

«Теңгеге 30 жыл» мерекелік медалі тағайындалады – Президент Жарлығы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Құрылыс – экономиканың локомативі. Елімізде құрылыс материалдарының құнының ай сайын қымбаттауы мәселеге айналды. Ағымдағы жылдың сәуір айында құрылыс бағасы 70 пайызға көтерілген. Жаңақорған ауданындағы ахуал да мәз емес. Кент орталығындадағы сауда дүкендері ай емес, күн сай бағаны өзгертуде. Барлық жерде тұрғын үй, мектеп, балабақша, тағы басқа әлеуметтік нысандар көптен салынып жатыр. Жаңа тұрғын үйлер қатары артты. Әйтсе де, алдағы уақытта ауданда құрылыс бағасы тұрақтана ма? Жауапты мамандар жауап берді.Бұл мәселеге мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев алаңдаушы¬лық білдіріп, жауаптыларға тапсырма жүктеді. Басты мақсат – құрылыс материалдары мен тұрғын үй бағасының өсуін тежеу. Құрылыс материалдарының қымбаттауына әсер еткен бірден-бір фактор – импорт. Яғни, нарықтағы бағаға шетелдік компаниялар мен жекелеген делдалдардың әрекеті әсер еткен. Әуелі өзіміз қай материалды импорттаймыз? Өзімізде не жасаймыз? Атын атап, түсін түстеп алайықщы. Қазақстанда кірпіш, газоблок, цемент, құм, қиыршық тас, бетон, арматура, қыш тақта, желім, гранит, мәрмәр шығарылады. Бірақ жетпейді. Жетпеген соң шеттен импорттаймыз. Мәселен, Ресейден арматура, сыр, керамика, кірпіш, алюминий профилі, панель, линолеум, шыны және ағаш бұйымдар сатып аламыз. Түркиядан керемика, гранит, лифт, мәрмәр, санфаянс, Қытайдан гранит, қыш тақта, керамика, лифт және сантехника бұйымдары келеді екен. Жақсы, сырттан келетін тауардың құны құбылатыны белгілі. Ал, өзімізде шығатын тауардың бағасының өсуіне жол болсын. Мысалы, цемент былтыр, яғни 2022 жылы 1300 теңгеден сатылса, биыл 1700 теңдеген саудалануда. Қиыршық тас тіпті 3 есе қымбаттап кеткен. Құм да солай. Мұның бәрі Қазақстанда шығады емес пе?Құрылысқа қажетті арматураның бір айда 1 ақпаннан 1 наурызға дейін 26 пайызға, кабель 24 пайызға, аллюминий профиль 25 пайызға, фанера 9 пайызға, кірпіш 5 пайызға, линолеум 7 пайызға, сан¬техника, электро жабдықтар 15 пайызға өскенін білдік. Соның салдарынан болар, қазір үйдің де бағасы шарықтап тұр. Әсіресе жер үйдің бағасы аспандап кеткен. Кемінде 2 бөлмелі үй алу үшін 10 миллион теңгеңіз болуы керек. Ал жер үй сатып алсаңыз да, салсаңыз да орта есеппен 20 миллион теңге кетеді. Баға қанша есе көтерілсе де жұрт құрылыс материалдарын сатып алуға мәжбүр. Оның үстіне, тап қазіргі кезден бастап күзге дейін құрылыс тауарларының бағасы «ұшқаны ұшқан». Там салған ағайынның шарадай басы шақшадай болып, үсті-үстіне несие алып жатқанын енді ғана түсінгендейміз. Тіпті, қоныс той жасағандардың көпшілігі үй салуға емес, дайын үйді сатып алуға кеңес береді.Ал, Қазақстан құрылысшылар одағының төрағасы Талғат Ерғалиевтің айтуынша, құрылыс материалдары ай сайын 5-6 пайызға қымбаттайды. Құрылыс материалының қымбаттауымен қоймай, жұмыс механизмі мен көрсетілетін қызметтердің де құны әжептеуір өскен. Құрылысшылар жыл сайынғы 10-15 пайыздық қымбаттауға үйреніп те қалды.Енді аудандағы жағдай қалай? Кенттегі құрылыс дүкендеріне арнайы бас сұғып, қажетті затттардың бағасын қарап, салыстырып көрдік. Байқағанымыз, күні кеше арзан тұрған заттардың бағасы едәуір қымбаттағанын анық көруге болады. Мысалы, кент тұрғыны Самат Қуанышұлы үлкен үйдің құрылысын былтыр жазда бастаған екен. Қажетті материалдарды алғашында басқа бағамен алса, кейіннен әлдеқайда қымбатқа сатып алыпты. Айтуынша, жоспарлаған шығын көлемі еселеніп барады.– Былтыр жаз айында үйдің құрылысын бастадым. Сәуір айының басында біраз материал алдық, мысалы, 16 арматураны 450 теңгеден алғанбыз. Соның жетпегенін мамырда 650 теңгеден алдық. Цемент те қымбат. Күзде қаражаттың ыңғайы келіп, Түркістан қаласынан есік әкеліп қойып едім. Бір есікті 40 мың теңгеден алғанмын. Енді араға 4 ай салып, дәл сол есіктің бағасы 65 мың теңгеден пұлданып жатыр. Егер аудандағы бірнеше сауда нүктелерін аралап шықсаңыз, бұған өзіңіздің де көзіңіз жетеді. Айталық, көктемде құрылыста жиі пайдаланылатын 1 OSB тақтасының бағасы 3 мың теңгенің ар жақ – бер жағында тұрса, бүгінде ондай баға түгілі, материалдың өзін табу қиын. Бірақ олардың да бағасы аспандап кеткен. Оңтайлы бағаға тұрмақ, керек затыңыз табылса қуанасыз. Үлкен ағамның айтуымен үйдің төбесін жабатын қаңылтырды Шиеліден әкелдім. Несін жасырайын, бізге қарағанда ол жақтың базарында қанағат бар екен. Дейтұрғанмен қазірде сауда орындарында нарыққа мониторинг жасап, тежеу салуға тиісті орындар дәрменсіз. Содан соң базардағы бағаға тәртіп бола ма? – дейді қынжыла.Иә, біз тілдескен қарапайым халықтың пікірі осындай. Жаңақорған ауданындағы «Ақ жол», «Ержан», «Талды су», «Шаңырақ», «АI Madi» және бірнеше ағаш базарына бас сұқтық. Саудагерлердің сөзінше, құрылыс материалдары ай сайын үстеме бағамен саудаланып жатыр екен. Мәселен, темірдің құны бірден 70 пайызға шарықтаған. Цемент екі есеге өскен. Қызыл кірпіштің құны да қырық құбылып тұр. «Бағаның өсуі бізге байланысты емес» дейді сатушылар.– Бізге келушілер тауардың бағасын ести салысымен бірден реніштерін білдіріп, «қанағат етпейсіңдер ме?» деп жатады. Біздің қолымызда тұрған ештеңе жоқ қой. Құрылысқа қажетті заттарды өзіміз өндіріп жатқан жоқпыз. Бізге сырттан көлікпен келеді. Шыны керек, үстіне көп те қоса алмаймын. Өйткені, келу бағасының өзі айтарлықтай қымбат. Мысалы, былтыр 14 мың теңгеден сатылған шипр материалы биыл 18 мыңға пұлдануда. Бізге құрылыс материалдары барлық мемлекеттен келеді. Соның ішінде ең көбі Ресей, Түркия, Қытай, Иран, Араб елдерінен тасымалданады, – дейді сатушы Қанат Баймұратов.Құрылыс материалының негізгі түрі ағашты Ресейден алып отыр екенбіз. Онсыз үй салу мүмкін емес. Іргетасынан бастап шатырына дейін пайдаланатын құрылыс материалының бұл түрінің қалдығы да кез келген жерде пайдаға асады. Ең ақыры ұсақ жаңқасынан ДВП, ДСП жасалып, төбеге де жылулық ретінде қолданылады. Кент орталығындағы базарда бір текше метр ағаштың құны – 130 000 теңге. Өзге заттарды несиеге немесе қарызға келістіруге болатын болса, ағашты тек нақтылай ақшаға саудалайтынын айтады сатушы Жақсылық Еламанов.– Ағаштың құны арзандамайды. Жыл сайын өсуі де заңды. Біз текше метрлеп сатпаймыз. Сатып алушылар ағаштың көлемі мен санын айтады. Сол бойынша есептеп береміз. Қыс бойы тапсырыс беріп, ауламызға жинай береміз. Ағаш өз құнын ешуақытта жоғалтпайды, – дейді сатушы.Көп қолданылатын құрылыс материалдарының тағы бір негізгі түрі – қаңылтыр шатырлар. Бұл да қалдықсыз материал. Оның оннан астам түрі бар. Ал түссіз қаңылтыр шатырлар арзан болады. Сапасына келсек үш түрі бар. Жұқа, орташа, қалың. Сіз қалтаңыздағы қаражаттың көлеміне қарай таңдайсыз. Ұзындығы 6, ені 1,20 метр түрлі түсті профлистің бағасы – 15 мың теңге. Мұнымен шатырды жабу ыңғайлы әрі тез. Сонымен қатар заман талабына сай үйіңіз бен қақпаңызға сән береді. Ал түссіз қаңылтырларды шаруа қожалықтары қораның төбесін жабуға, мал ауласын қоршауға көп алады екен.Сонымен қатар, пластикалық терезелерді жасаушылар да көктемнен бері есік-терезені өндіру бағасын көтеріп жіберген. Осыдан біршама уақыт бұрын бір терезені 25 мыңға жасатсаңыз, енді 40-45 мың теңгенің айналасында. Біздің ауданымызда пластик есік-терезе жасайтын ұсталар аз емес. Солардың бірі Самат Қамбаровтың сөзінше есік, терезені өздері жасағанымен, қажетті заттарды сырттан алдырғасын, баға үнемі өзгеріп отырады дейді.– Шыны керек, біз пластиктен жасалатын бұйымдарды өзіміз құрас¬тырып жасағанымызбен, оған қажетті заттарды өзіміз өндірмейміз ғой. Басқа жақтан алдыртамыз. Әр алдыртқан кезде әртүрлі бағада келеді. Ол зауыттан «неге қымбат» деп сұрасақ, доллар өсті дегенді алға тартады. Біз барынша халыққа тиімді бағада жұмыс жасап жатырмыз. Осыдан бір жыл бұрын орташа размердегі терезені 30-35 мыңға жасауға болатын. Қазір, кем дегенде 50 мыңға жасап береміз, – дейді пластик құрастырушы.Байқағанымыздай, құрылыс материалдарын сөз еткенде, бізде көбіне сыртқа тәуелділік басым. Жылдан-жылға жағдайдың жақсарғанымен қымбатшылық қиыншылығы қыспақтап тұр. Сәулетті үй тұрғызғымыз келеді, несиеге ұрынамыз. Банкке бір қарыз, құрылысшыға тағы тәуелділік туындайды. Бүйте берсе күрке тұрғызу да күрделеніп кететін түрі бар. Бұдан қарапайым халық қана қағажу көреді.

Жаңақорғанда құрылысқа қажеттінің құны қанша?

Жаңақорған  ауданында  заманауи  оқытудың  барлық  тетіктері қарастырылған

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Жаңақорған ауданының полицейлер ата-аналарға үндеу жасады. Жылы маусым – ювеналдық полицейлердің ерекше жауапты кезеңі. Міндет – жасөспірімдердің әкімшілік және қылмыстық құқық бұзушылықтар жасауына жол бермеу.Осы бағытта қала аумағында кәмелетке толмағандардың құқықтық сауаттылығын, құқықтық мәдениетін арттыру бағытында әртүрлі іс-шаралары іс-шаралары ұйымдастырылып келеді. Жасөспірімдер арасында қылмыс пен құқық бұзушылықтың алдын алуға, заңсыздықты болдырмау және қоғамдық тәртіпті нығайту мақсатында атқарылған профилактикалық шараларға қарамастан жасөспірімдер арасында жиі кездесетін құқық бұзушылықтар : яғни, түнгі уақытта сағат 23:00-ден кейін көшеде заңды өкілсіз жүруі, 22:00-ден кейін ойын-сауық орталықтарында (компьютерлік клубтарда отыру), топтасып төбелесу, ата-анасымен ренжісіп үйінен кетіп қалу дерегі, ата-анасының қатысуынсыз көлік құралдарын басқаруы және т.б.Тәжірибе көрсеткендей, бұл әрекеттерге себеп көп жағдайда ата-аналардың жасөспірімдерді қадағалаусыз қалдырулары болып жатады.Өз кезегінде Жаңақорған ауданының полицейлері ата-аналарға балаларының қауіпсіздік шараларын сақтау туралы ескертеді. Күннің жылынуына орай, балалардың далада жүретін бос уақыты көбейді. Демалыс уақытының қайғы мен жарақатқа айналмауы өте маңызды. Сондықтан да балаларыңызға қала көшелерінде қауіпсіздік пен жол жүру ережелерін сақтау туралы ескертулеріңіз сұралады.Балаларыңызға түнгі уақытта үйден тыс жерде болуға тыйым салыңыз. Егер балаңыз үйге кеш оралса, оны күтіп алуға тырысыңыз, егер олар үйде жалғыз болса, таныс емес адамдарға есікті ашуға тыйым салыңыз. Егер сіз баланыздың тұрған жерін білмесеңіз және ол телефон қоңырауларына жауап бермесе, уақыт жоғалтпай тез арада полицияға хабарласыңыз. Ата-аналардың бақылаусыздығы жасөспірімдердің құқық бұзушылық жасауының негізгі себебі болуы мүмкін немесе балалардың өздеріне қатысты құқыққа қарсы іс-әрекеттер жасалуы мүмкін.Аудан әкімдігі мен аудандық прокуратура, аудандық ішкі істер бөлімі мен жергілікті полиция қызметі, аудандық білім бөлімі мен орталық ауруханасының басшылары жасөспірімдер арасындағы қылмыстардың алдын алу жөнінде іс-шара жоспары бекітілген бағыт бойынша жұмыс жасауда.Соның аясында жыл басынан бері мектептерде ата-аналармен кездесу өткізіліп, қылмыс пен құқық бұзушылықтың алдын алу жөнінде түсіндірме жұмыстары жүргізілуде. Яғни ата-аналық міндеттерін тиісінше орындамағандарға әкімшілік және қылмыстық жауаптылыққа тартылатындығы түсіндірілді.Мектеп ішінде, тағы да басқа жерлерде бопсалау, қысым көрсету, құқық бұзушылыққа бейім балалар анықтау мақсатында мектеп оқушыларынан сауалнамалар жүргізілуде екен.– Бізді қызықтырғаны, бүгінде кәмелеттік жасқа толмағандар кафе-бар мен мейрамханаларда, букмекерлік орталықтарда жүретіні жасырын емес. Мұндай жастарға қандай шаралар қолданылуда?– Кәмелетке толмағандар істер жөніндегі учаскелік полиция инспекторларының профилактика мәселелеріне баса назар аударып, олардың мектеп, колледждермен байланысын нығайтып, қоғамға жат қылықтарымен көзге түскен балалар және қолайсыз отыру жұмыстары жандандырылуда.Нәтижесінде, жасөспірім түнгі сағат 23.00-ден кейін заңды өкілінсіз үй жайдан тыс жерде жүрген 258 және 22.00-ден кейін ойын сауық орнында болған үш жасөспірімге әкімшілік шаралар көрілді, – деді Нұрберген Хайдарәліұлы.– Жас-өспірімдер арасындағы қылмыстылық фактілерінің статистикасы жайлы айта аласыз ба?– Әрбір рейдтер бойынша ата-аналар мен жасөспірімдер арасында түсінік жұмыстары жүргізіліп, топтасып құқық бұзушылықтың зардаптары, оңын жауапкершілігі туралы жан-жақты түсіндірілуде.Ювеналды полиция қызметкерлері жасөспірімдер арасында құқық бұзушылықтың қылмыстың алдын алу бағытындағы жүйелі жұмыстардың арқасында 2023 жыл 3-айында жасөспірімдер арасында қылмыс айтарлықтай төмендеген.Әлімжеттік көріністерінің мектеп жасындағы балалардың арасынан қылаң беруі ұлағат ұясының табалдырығына тән емес теріс әрекет ретінде қай заманда да айыпталған. Өйткені білім ордасында баршаға берілетін тәрбие ортақ. Осы білімгерлер арасынан алабөтен аты шығып, біреудің жағасына жармасып, тентектік танытпаса тұра алмайтын бұзақылардың болуы әлеуметтік астары тереңде жатқан, жазылмаған жан жарасындай түйткілді құбылыс деуге болатындай. Кеше, бүгін ғана емес, адамзатпен бірдей өмір сүріп келе жатқан бұл қатыгездіктің түп тамыры қарақан басын қатарынан жоғары қойып астамсудан немесе өз-өзін қарадай кем санап, сол үшін біреулерге негізсіз кектенуден туатын өшпенділіктің өрнегі болса керек. Қалай болғанда да тәртібі орнықты, ақыл-есі толық, отбасында жан-жақты тәрбиеленген бала жөнсіз біреуге соқтығысып, бәлеге басын тығып тұратын сүйкімсіз әдет-қылыққа ешуақытта бармайды. Олай болса мектеп өмірінде мұндай келеңсіздіктер орын алған жағдайда оның түп тамырын зерттеп, баламен де, ата-анамен де психолог ма андар жұмыс жасауы тиіс.Аудан мектептері мұндай өрескелдіктерден ада-күде аулақ деп айта алмаймыз. Түрлі жағдайлар көрініс беріп қалып жатады. Бірақ ешбір оқушы кінәні мойнына алып, кешірім сұрағысы келмейді. Өйткені әлімжеттік аты айтып тұрғандай, кісі көзінен тасада тұрып, кеудесіне нан пісіп, түрлі бейбастақ әрекеттерге баратындардың заңсыз, ережесіз әдісі. Күнәсіз жасөспірімдердің көр¬кеуде пыйғылдардың тепкісіне қалуынан уайым шегіп, қай бір мектепке барсаңыз да басшысы бар, қосшысы бар, байыз таппай, білім ордасын мың айналып жүретінін көргенде оқушылық міндетін аяқасты етіп, тәртіпке бас игісі келмейтін көк түйнектің көңілінде не барын білмей дал боласың. Әлде, күнделікті қаптаған ақпараттан атыс-шабысқа толы оқиғаларға көз қанып,қанымыз үйреніп, қатыгезденіп барамыз ба? Әлде өзі көзін ашып көргеннен көңілін жасытқан жағдайларға жаны суып, соған іштей назаланып, тағдырына қайтарғысы келген жауабы ма? Бір анық нәрсе, толыққанды отбасында мейірім мен іізгіліктің бесігінде тәрбиеленген баланың жүрегі жұмсақ, намысқа берік, бірақ тышқан мұрнын қанатуға қолы бармаса керек.Айтып-айтпай не керек, мектеп ішінде орналасқан әжетхананың ішінде төбелесіп, құбырларды быт-шыт еткен шын кінәлілерді ұстай алмай, қайта қалпына келтіруге қалталарынан ақша жинап шат-шәлекей күйге түскен орталықтағы бір мектептің жай-күйінен бүгінгі қоғам бейнесі көз алдымызға елестеп, жанымыздың ауырғанын жасырмаймыз.Елімізде жалпыға бірдей тегін білім алу құқына ие талапкерлеріміз телегей-теңіз қамқорлыққа бөленіп отырған жан-жақты кемелді жағдайларына жақсы оқу, үздік тәртібімен жауап берудің орнына бағын бастан теуіп, он екіде бір гүлі ашылмаған бала кезінен құқық бұзушылықтарға баратыны жүрек ауыртады. Мектеп ережесін елегісі келмейтіндер өздерінің теріс қылықтарымен айналаға жағымсыз әсер қалдырып қана қоймайды, қоғам құрмет тұтып келген қағидаттарға сына түсуі мүмкін. Мәселен, соның ең шыңында тұрған оқушы формасын алайық. Оқушылық кезеңнің ең қымбат құндылығы саналатын осы тәртіпке түкіріп қарағысы келмейтін кейбіреулер мектеп партасына ала-құла киініп барып, өз араларына да алаңдаушылық туғызып келе жатқаны өкінішті. Өткенде Алматыдағы Назарбаев зияткерлік білім ошағында оқитын 11 сынып оқушысының сыныпқа юбка киіп келуі мұғалімнен ескерту, ата-анасынан сөгіс алып, ақырында өз үйінің терезесінен секіріп ажал құшуымен аяқталды. Бұл қайғылы оқиғамен қандай құқықты дәлелдеуге болады, бірақ жасөспірім шақта оның аражігін ешкім ажыратып жатпайды, ертесіне бүкіл сынып қарсылық ретінде юбка киіп келген. Олардың пікірінше киімде ұлт, жыныс болмайды. Бұл қайдан шыққан пікір? Білім сапасы жөнінен талайға үлгі бұл мектептің көшбасшылығына дау жоқ, бірақ мектеп оқу-тәрбие мазмұнының ұлттық рухтан кенже қалып қойғанының бір көрінісіндей мына оқиғаны сынға алушылар көп.Білім министрі А.Аймағамбетовтың соңғы карантиндік жағдайлардан кейін мектеп формасына тым қатты талапты жеңілдетіп, «балаларымыз классикалық формасынан ауытқы¬маса болады» деген пікірін желеу етіп, еркінсігендер сән қуып, тізесі жыртылған немесе тобықтан жоғары келетін шолақ шалбар киюге ден қойып жүр. Классика дегенде қиқы-жиқы мода қуу емес, арғы-бергі тарихта тәлім алушылардың тал бойына жарасымды ақ жағалы қара көйлек, қара шалбарды айтады. Бірыңғай салмақты форманың да санаға ұялатар ұлағаты бар, бойы ұстамдының ойы ұстамды. Тәртіптің өзі осы қарапайым ережені бұлжытпай сақтаудан басталмай ма? Ал бұған көнбей ала-құлаға әуестенгеннің мектеп бітіргенше әлегі бітпей, ұстаз бен ата-ананы бірдей қажытып бітетініне өиір тәжірибесінде талай куә болып келеміз.Осындай шикі көзқарастың салқыны ауыл мектептерінің оқушы¬ларына да ықпал етіп отырғанын анық байқауға болады. Өткенде бір мүшайрада өлең оқып тұрған баланың тобығы көрінген шалбарына қарап, өзіне шап-шағын алуға қаржы жағы тапшы болып тұр-ау деп іштей аяп отырсам ол шіркіннің мода қуып, құнтиған сияғы екенін кейін білдім. Кәрістің киносынан көріп,соған барынша еліктеп баққан түрлері ғой.Білім ошақтарында тәртіптің сақталуына мектеп инспекторлары жауапты. «Мектеп инспекторы кім?» деген сауал тастадым оныншыда оқитын ұлыма. Таниды екен, тарс еткізіп аты-жөнін атады. Мұның өзі оның жақсы жұмысының нәтижесі. Заң, құқық қорғау саласы мектеппен тығыз байланыста жұмыс атқарғанда білім ошақтарында әлімжеттікке орын қалмайды.

Жаңақорған ауданының полицейлер ата-аналарға үндеу жасады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Жаңақорған ауданы бойынша Мемлекеттік кірістер басқармасында тіркелген көлік саны – 14802. Оның ішінде нақты салық төлеуші саны – 10571. Бұл тіркелген көлік саны, ал ауада жүрген, яғни, еш жерде тіркелмеген, тіпті сақтандандырылмаған қаншама техника бар. Олардың көбі шет елдік нөмірлі көліктер. Осы көліктер төңірегіндегі дау шешілгенімен, мәселе әлі де жетерлік. Десе де, бұдан былай заңды белден басып жүргендерге жаза қатаңдатылды.Былтыр Президент Қасым-Жомарт Тоқаев елімізде жүрген қырғыз, армян, ресейлік көліктердің тіркелуі туралы бірқатар тапсырмалар берді. Бұл бағыт бойынша 2022 жылдың 1 қыркүйегіне дейін елге әкелінген шетелдік автокөліктерді біржолғы заңдастыру туралы шешім қабылданды. Жақында ІІМ Әкімшілік полиция комитеті төрағасының міндетін атқарушы Қайсар Сұлтанбаев 23 қаңтардан бастап қазақстандықтар көліктерін заңдастыруын бастайды деген болатын. Біз оған қанша қаржы кететінін, қандай құжат керектігін зерделеп көрген едік.Көлік құралын тіркеу үшін мамандандырылған Халыққа қызмет көрсету орталығы арқылы 200 мың теңге көлемінде бір реттік төлем жасалады. Заңдастырылған автокөлік иелері утиль алымнан босатылады. Сондай-ақ техпаспорт алу үшін 4 313 теңге мемлекеттік баж төлейді. Көлік иесі мемлекеттік нөмір үшін 9 660 теңге мөлшерінде алым төлейді. Барлық құжат тексеріліп, төлем жасалғаннан кейін автомобиль иесіне ҚР тіркеу құжаты мен мемлекеттік нөмірі беріледі. Айта кету керек, шетелдік есепке алынған автокөліктерді заңдастыру – бұл бір реттік акция. Заңдастыру туралы шешім екі күн ішінде қабылданады. Екі күн ішінде полиция автокөліктің заң талаптарына сәйкестігін тексереді. Егер базада автокөлікті әкелу туралы мәліметтер болмаса, күні сақтандыру полисін ең бірінші рәсімдеу күні бойынша айқындалатын болады. Сондай-ақ, автокөлік Интерпол, ЕАЭО және тағы басқа базалары бойынша тексеріледі. Егер автокөлік тексеруден өтсе, өтініш берушінің телефонына оң нәтиже туралы хабарлама келеді.Жалпы көлікті заңдастыру үшін алдымен арнайы бекітілген форма бойынша өтініш, өтінім берушінің жеке басын куәландыратын құжат, транспорт құралының паспорты немесе құралын тіркеу туралы куә¬лік, транспорт құралына меншік құқығын растайтын құжаттарды өзімен бірге алып баруы шарт. Бұл құжаттар қабылданғаннан кейін көлік тексеруге жіберіледі. Тексеру нәтижесі арнайы базаға тіркеледі. Көлікті заңдастыру туралы өтінім екі жұмыс күні ішінде қарастырылады. Шешім шығарылғаннан кейін өтінім қабылданады немесе заңдастырылудан бас тартылады. Көлік иесін хабардар етуі үшін оның ұялы телефонына ХҚКО тарапынан 1414 нөмірі арқылы хат жіберіледі. Хабарлама мәтінінде қабылданған шешім, транспорт құралының бірегей нөмірі, моделі мен маркасы көрсетіледі.Көрсетілген ережелерде автокөліктерді заңдастырудың нақты критерийлері белгіленген. Біріншісі – автокөлік елге 2022 жылғы 1 қыркүйекке дейін әкелінуі тиіс, екіншісі – іздеуде болмауы, үшіншісі – басқа мемлекетте есептен шығарылуы, төртіншісі – кедендік тазартудан өтуі керек. Ережелер 2023 жылдың 1 шілдесіне дейін қолданылады. Ережелер салмағы 5 тоннаға дейінгі автокөліктерге, 3,5 тоннаға дейінгі шағын жүк автокөліктеріне, оның ішінде басқару органдары оң жақта орналасқан автокөліктерге қатысты.Біздің елде нақтыжүрген шетелдік автокөліктердің нақты саны туралы деректер белгісіз. Сонымен қатар 2022 жылдың 1 қыркүйегіне дейін шетелдік автокөліктерге 300 мыңнан астам автосақтандыру полисі ресімделгені анықталған. Автосақтандырулардың басым көпшілігі Ресейден келген автокөліктерге берілген, олар шамамен 260 мыңға жуық, Қырғызстаннан келген автокөліктер саны – 25,5 мың болса, Армения көліктері – 18 мың. Айта кетейік өткен жылы шетелдік тіркеуі бар көлікті жүргізушілердің кінәсінен 1800-ге жуық жол апаты орын алып, 500-ге жуық адам көз жұмған. Сондай-ақ жол қозғалысын 700 мыңнан астам рет бұзған.Біздің ауданда соңғы жылдары көлік саны бірнеше есеге артты. Оның бір ғана дәлелі – аудан басшылары халықпен кез¬десу кезіңде елді мекен көшелерін орташа жөндеу мәселесі өткір айтыла бастады. Республикалық, облыстық, аудандық бюджет есебінен 63 шақырым құрайтын 61 автомобиль жолы орташа жөндеуден өтуге бас¬тамашыл болды. Аудан қазынасынан 42 көшені (36 шақырым) асфальттауға қаржы бағыттады. Неге? Себебі, көлік саны көбейіп келеді. Енді олардың инфрақұлымын жетілдіру маңызды...Аудандық Мемлекеттік кірістер бас¬қармасында бүгінгі таңда 15 638 көлік тіркеуде тұр. 2019 жылы «Жол апаты жиіледі» деген мақала жазғанымызда: «Ел бойынша 12 314 көлік болса, оның 9 113-і жеңіл автокөлік. Оған Ресей, Армения және Қырғызстаннан келген 500-ден аса көлікті қосыңыз» деген дерек беріппіз. Енді қарапайым арифметикаға салып, екі-үш жылда көлік саны екі есеге артқанын көруге болады.Бізде бір жаңсақ пікір бар, жол ережесін көбіне ресейлік көліктер бұзады деген. Аудандық полиция бөлімі жол-көлік оқиғаларының алдын алу, жол қозғалысы ережелерін өрескел бұзушылықтарды анықтау мақсатында «Қауіпсіз жол» жедел-профилактикалық іс-шарасын өткізуде. Жүргізушілерге құқық бұзушылық туралы хаттамалар рәсімделіп, айыппұлдар төленген соң, көліктері айып алаңынан шығарылады. Рейдтік шаралар жүргізу кезінде тек ресейлік тіркеудегі көліктер ғана емес, барлық автокөлік иелерінің жол ережесін (оның ішінде қауіпсіздік белдігін тақпау, автокөлік жарығы жоқ) бұзу әрекеттері тіркелген.Жалпы алғанда, ешкімнің атында жоқ көліктерді басқаруға тыйым салынған талап Жол жүрісі туралы Заңының 63-бабында көрсетілген. Яғни елге әкелінген автотехникалық құралдар міндетті мемлекеттік тіркеуге алынуы тиіс, ал халықаралық қозғалысқа қатысты мемлекеттердің құзырлы органдарында тіркелген көліктерге 1 жыл көлемінде жүруге рұқсат етілген. Облыстық мемлекеттік кірістер департаменті экспорттық бақылау басқармасының басшысы Қайырбек Дүрменбаевтың айтуынша, мемлекеттік көліктерді алғаш тіркеу құны 729 теңге, 2 жылдан 3 жыл аралығындағы көліктер үшін 145 850 теңге, 3 жылдан жоғары жеңіл көліктерді тіркеу 1 458 500 теңге.Көлік нарығында тұрғындардың талабымен талғамынан туған міндеттерді саралай келе шектеу шараларының мән-маңызын ашуға мән бердік. Біздің бір білеріміз, халықтың көлікті тұтынушылық талабы өсе береді. Енді отандық көлік құрастырушылар халықтың күнкөріс деңгейіне жететіндей автокөліктерді шығаруды ойластыратын кезі келді. Ең болмағанда, Өзбекстанның тәжірибесіне сүйену керек секілді. Өйткені, елдегі көлік салондарында ең көп сатылған өзбекстандық көліктер екен.

Жаңақорған ауданында 14802 көлік тіркелген

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Вейп иісі кәдімгі темекінің иісіне ұқсамайды, бірақ олар да зиян. &nbsp;Психиатр-нарколог, медицина ғылымдарының кандидаты Виталий Холдин ата-аналар баласының электронды темекі шегетінін қалай анықтауға болатынын айтты.Егер бұрын қырағы ата-аналар баласының темекі шегетінін қолындағы және киіміндегі иіс арқылы &nbsp;анықтай алса, вейп дәуірінде оны анықтау қиынырақ.Ата-аналар баласының темекі шегетінін қалай анықтауға болады?Баланың киімінен кондитерлік өнімдердің, жидектердің, жемістердің, шоколадтың иісі шығады (немесе мұндай хош иіс жасөспірімдер бөлмесінде болады).<blockquote>"Бұл иіс вапингтік сұйықтықтардағы химиялық хош иістендіргіштермен беріледі", - деп түсіндірді нарколог Виталий Холдин.</blockquote>Баланың киімінде май дақтары пайда болды<blockquote>"Олар вейп сұйықтығының әсерінен пайда болады және шайдың, жалбыздың, жемістің иісі болуы мүмкін", - дейді дәрігер.</blockquote>Баланың мінез-құлқы өзгерді<blockquote>"Көбінесе балалар ата-анасы олардың электронды темекі шегетіні туралы біліп қояды деп қорқады және темекі шегетін достарынан да жасырады", - дейді нарколог.</blockquote>Неліктен вейп қауіпті?Вейп пен электронды темекі негізінен бірдей нәрсе. Олар сондай-ақ "подтар" (олар аз түтін шығарады) және "ашки" (бір рет қолданылатын) деп те аталуы мүмкін.<blockquote>"Вейптерді тарта бастаған балалардың уақыт өте келе қарапайым темекіге ауысу ықтималдығы бірнеше есе жоғары. Сондықтан, никотинге тәуелділікпен күресудің жалпы тұжырымдамасында вейптерге тыйым салу &nbsp;темекі шегуден бас тартуға үлкен қадам болады", - дейді ол.</blockquote>&nbsp;Ақпарат дереккөзі: <a href="https://massaget.kz/basty-zhaalytar-438/81240/">MASSAGET</a>

Ата-аналар баласының темекі шегетінін қалай анықтауға болады?

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Сырдария ауданында «Қазақтың даналық, ғибратты сөздері» атты шежірелі білім саласы ардагерлерінің арасында облыстық байқау өткізілді.Ұлттық өнердің аясын кеңейтіп, аға буын өкілдерінің даналықтары арқылы жастарға ұлттық тәрбие беруді мақсат еткен шараға аудан әкімінің орынбасары Байдушев Димаш және облыстық білім саласы ардагерлер кеңесінің төрағасы Ғалым Бекенов арнайы қатысып, байқауға қатысушы ардагерлерге сәттілік тіледі.Даналықты дәріптейтін байқауда педагогика ғылымдарының кандидаты Әбдіқалықова Алима, білім беру ісінің үздігі, ардагер-ұстаз Алиакбарова Камила мен ҚР журналистер одағының мүшесі, «Сыр бойы» газетінің журналисі Ерімбетов Кенжалы, ақын, сазгер Торғаева Ділдахан, ҚР білім беру ісінің үздігі, ҚР Мәдениет саласының үздігі, «Құрақтың Досжаны» атындағы халықтық ұлт-аспаптар оркестрінің көркемдік жетекшісі Сәдуақасұлы Сансызбай және алқа хатшысы Әліпбаева Мадина Нурасылқызы қазылық етті.Өнер сайысында Қызылорда қаласы және аудандардан іріктелген майталман ардагер-ұстаздар 3 кезең бойынша бақ сынасты. Байқау шарттары бойынша ардагерлер ел аузындағы тәлім-тәрбиесі мол әңгімелерді, даналық сөздерді, би-батырлардың, ғұлама ойшылдар мен шешен-билердің, ақын-жыраулардың, сал-серілердің өсиет сөздері мен термелерін айтып, көрермендерге ерекше рухани кеш сыйлады.Байқау нәтижесі бойынша Сырдария ауданының ардагер-ұстазы Құсаинова Патима І орынды иеленсе, жүлделі ІІ орын Қызылорда қаласының ардагер-ұстазы Сүлейменова Құрманкүлге бұйырды. Ал ІІІ орынды Жалағаш ауданынан келген ардагер-ұстаз Сәрсенов Байділда мен Арал ауданының ардагер-ұстазы Бисенбаева Жұмагүл иеленіп, сыйлықтар табысталды. Сондай-ақ, байқауда белсенділік танытқан ардагерлерге «Үздік бата беру», «Үздік ғибратты сөздер», «Үздік жыр, терме» номинацияларымен марапатталды.Облыстық білім басқармасының ұйымдастыруымен ұлттық құндылық пен салт-дәстүрімізді, қазыналы қарттарымыздың өнегелі сөзі мен тағылымды еңбектерін жастарға үлгі ету мақсатында өткізілген игі шара алдағы уақытта да өз жалғасын табатын болады.<figure class="image"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/339116057_837029420933856_4517661574160703411_n_87497d8185.jpg" alt="339116057_837029420933856_4517661574160703411_n.jpg"></figure>&nbsp;<figure class="image"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/339324397_609300797902832_1944275774063111356_n_834d10b76d.jpg" alt="339324397_609300797902832_1944275774063111356_n.jpg"></figure>&nbsp;<figure class="image"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/339331618_921556672498418_3354155027114428241_n_634dc7e72b.jpg" alt="339331618_921556672498418_3354155027114428241_n.jpg"></figure>

Білім саласы ардагерлерінің арасында облыстық байқау өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Табиғат тазалығы халық саулығы екенін ескерсек, айнала қоршаған ортамызды, табиғатты таза ұстау – баршамыздың азаматтық парызымыз. &nbsp;Кентіміздің тазалығы үшін жұмыла біз де сенбілікке шықтық. Ислам дінінде тазалықты иманмен теңестіріп, «Тазалық – иманның жартысы» дейді. Осыдан-ақ адам өмірінде тазалықтың қаншалықты маңызды екенін ұғынуға болады. Алайда көпшілік үшін дәстүрге айналған сенбілікте тұрғындар бой көрсетіп жатқан жоқ. Жасыратыны жоқ, біздің санамызда қоғамдық жұмысқа тартылғандар немесе мекеме қызметкерлері көшенің тазалығына жауапты деген ой қалыптасқан. Оны былайғы сенбілікке шыққанда-ақ көзбен көріп жүрміз. Жалпы кей тұрғындар тазалықтың баршаға ортақ іс екенінен бейхабар секілді. Көшенің тазалығы былай тұрсын, есігінің алдындағы немесе арықтағы қоқысты алуға арланатындай. Мекеме қызметкерлері өздері келіп тазалап кетеді дегендей әлгі қоқыс келесі сенбілікке дейін сол жерде жиналып жатады. Айналаңыздың тазалығы сіздің айнаңыз екенін ұмытпаңыз. Түптеп келгенде ортақ істің оңтайлы жүзеге асырылуы – әрбір аудан тұрғынының белсенді әрекетіне тікелей байланысты екендігін естен шығармағанымыз жөн.Санитарлық тазалық айлығына ауылдық округтерде белсенділік көрсетті. Әлеуметтік желіге жарыса салған суреттерден туған жерге деген жанашырлығы байқалады. Көше сыпырып, тал егіп, мекеме алдын көгалдандыруда елден қалыспады. Сенбілік жұмыстар алдағы уақытта жалғасын таппақ. Әр көшенің тұрғындары есік алдындағы тазалыққа өздері жауапты екенін есте ұстаса. Ең болмағанда өз үйінің айналасын күл-қоқыстан тазартып, ауласына көшет отырғызып, тазалау ісіне мән беруі тиіс. Әсіресе көпшілікке қызмет көрсететін кәсіпкерлер өзі елге қызмет етіп отырған орынның айналасын таза ұстауға міндетті.Қармақшы ауданында әр сенбі сайын өткізілетін көркейту-көгалдандыру, санитарлық тазалық жұмыстары бүгін де барлық кент, ауылдық округ аумағында жалғасты.Сенбілік жұмыстарына бір кісідей қатысқан барлық мекеме қызметкерлері өздеріне бөлінген аймақтардағы көшелер мен жол жиектерін, арықтар мен әлеуметтік нысандардың айналасын күл-қоқыстан тазартып, абаттандыру жұмыстарын жүргізді.Сонымен қатар Қармақшы ауданы әкімінің тапсырмасына сәйкес, аудан әкімінің орынбасары Біржан Далабайұлы аудан аумағындағы темір жол магистралі бойын аралап, «Қазақстан темір жолы» Ұлттық компаниясы АҚ аудандағы мекеме басшыларына тазалық жұмыстарын жүргізу қажеттілігі туралы тиісті тапсырмалар берген болатын.Сол тапсырмаға орай, бүгін теміржол мекемелері өздеріне тиесілі аумақтарда сенбілік жұмыстарын жүргізіп, мекеме ғимараттарын әрлеп, темір жол белгілерін қалпына келтіру жұмыстарын жүргізді.

Қармақшы ауданында сенбілік жұмыстары жалғасуда

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қазгидромет синоптиктері 9 сәуір, жексенбі күні ауа райының бұзылуына байланысты бірқатар өңірде ескерту жариялады.9 сәуірде түнде Қызылорда облысының орталығында, оңтүстігінде найзағай жарқылдайды. Солтүстік-шығыстан жел соғады, таңертең және күндіз облыстың солтүстігінде, орталығында желдің күші 15-20 м/с жетеді.9 сәуірде Ақтөбе облысының орталығында, оңтүстігінде шығыстан жел соғады, екпіні - 15 м/с.9 сәуірде Жетісу облысының таулы аудандарында қатты жауын-шашын жауады. Облыстың оңтүстігінде, шығысында, таулы аудандарында солтүстік-шығыстан жел соғады, күші - 17-22, кей жерде 27 м/с дейін жетеді. Түнде облыстың солтүстігінде, таулы аудандарында 2 градус үсік жүреді.9 сәуірде түнде және таңертең Ақмола облысының солтүстігінде, батысында тұман түседі. Солтүстік-батыстан соғатын жел оңтүстік-шығысқа ауысады, күндіз екпіні облыстың солтүстігінде, батысында - 15-20 м/с.9 сәуірде Маңғыстау облысының түнде - орталығында, күндіз - оңтүстігінде қатты жаңбыр жауады. Облыстың оңтүстігінде, орталығында күн күркірейді. Солтүстік-шығыстан, солтүстіктен соққан желдің қарқыны 15-20 м/с дейін күшейеді.9 сәуірде Алматы облысының таулы аудандарында кей уақытта қатты жауын-шашын (жаңбыр, қар) жауады. Облыстың оңтүстігінде найзағай ойнайды. Солтүстік-шығыстан жел соғады, облыстың оңтүстігінде, шығысында, таулы аудандарында жел екпіні 15-20, кей уақытта 25 м/с жетеді.Алматы қаласында ертең кей уақытта қатты жаңбыр жауып, найзағай жарқылдайды. Солтүстік-шығыстан жел соғады, найзағай кезінде жел екпіні - 15 м/с.9 сәуірде Түркістан облысының солтүстігінде, таулы аудандарында күн күркірейді. Шығыстан, оңтүстік-шығыстан соққан желдің қарқыны найзағай кезінде 15-20 м/с болады.

Үсік, нөсер жаңбыр, найзағай: Бүгін күн райы бұзылады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/">Kyzylorda-news.kz</a>. Таудай талапқа талпынған жастар бостандықтың босағасынан аттап, еркіндіктің есігін емін-еркін ашуға құлықты. Кербездікпен кері кетуге және тоғышарлықпен тайғақ ойға берілмеуге тырысқандардың ел үшін көп еңбек ететіні сөзсіз. Мемлекет үшін жастардың маңызы зор. Сол үшін де билік басындағылар жастар саясатын жарасымды жүргізудің жолын әуелден қарастырған еді. Қайткенмен де, қолдау мен қуаттаудың жөні бір бөлек. Кеудеден итеріп яки жолдан ығыстырғанша, қоғам ішінде белсенділігін арттырудың көзін тапқан ақылға қонымды. Білімін баянды етіп, денсаулығын нығайтып, өзіне жауапкершілік жүгін жүктеуге жалтармауға тәрбиелеп, дамудың дүбірлі қосынына ілестіру – мемлекеттің негізгі міндеттерінің бірі. Сайып келгенде, жастар да жанына жалау болған жанашырлық пен көрсетілген қамқорлықтан соң ұлты үшін ұлы істерге баратыны ақиқат.Иә, жастар саясатының орнықты орындалуы облыста да көрініс тапқан. Өңірімізде жас буындардың жағдайын реттеп, толық қамтамасыз етуде, белсенділікке баулуда атқарылған жұмыстар жетерлік. Осы төңіректе туындаған шара мен бағдарламалардың басты мақсаты – жастарды жасандылыққа емес жасампаздыққа, жамандыққа емес жақсылыққа шақыру.<blockquote>– Аймақта мемлекеттік жастар саясатының негізгі бағыттары бойынша кешенді және салааралық жұмыстар атқарылып келеді. 2022 жылдың І жартыжылдығында аймақ жастарының арасында жүргізілген әлеуметтік зерттеулер нәтижесінде, облыс жастарының әлеуметтік көңіл-күйі жақсы, оптимистік әрі қалыпты болып байқалады. Статистикалық мәліметтерге сәйкес, аймақта Байқоңыр қаласының жастарын қоса есептегенде 14 пен 28 жас аралығындағы 176985 (2021 жылы &nbsp;176300 болған) жас есепке алынып, жалпы халықтың 21,6 %-ын құрап отыр,- деді &nbsp;облыстық қоғамдық даму басқармасының жастармен жұмыс бөлімінің бас маманы Гүлнар Сәрсенбай.</blockquote>Бүгінде жастарды жұмыспен қамту жалғасып, тірлік пен табыс арнасын тоғыстыруда тоқталмақ емес. Есепті кезеңдегі жастардың жұмыссыздық деңгейі 4,0%-ды құраған. Бүгінде облыс бойынша 15-28 жас аралығындағы экономикалық тұрғыда белсенді жастардың саны 2022 жылдың І тоқсаны бойынша 77954 адамды, жұмыспен қамтылған жастар 74824 адамды құрайды. Иә, еңбекке жарамдылардың жалқаулыққа жар бермей, жұмыс іздеуде белсенді болуының маңызы зор.Сонда бұрыннан қалыптасқан құбылыстың жыл сайын құбылуына тоқтау қойылып, экономикалық өсу көрсеткіші де арта түспек. Көпшілік еңбекке келгенде есептесіп, қол қусырып қарап отырғысы жоқ. Игілікке келгенде именбей, екі қолға бір күрек табуға тырысып бағады. Оқуға және жұмысқа, еңбек етуге құлықсыз NEET санатындағы жастардың мәселесі көпті елең еткізіп еді. Сол үшін белсенділігін арттырып, жақсы іске жұмылдыру мақсатында жаңа мүмкіндіктер беріліп, бірқатар жұмыстар атқарылған болатын. Соның нәтижесінде аталған санаттағы жастар қатары азаюда. Бүгінде NEET санатына жататын жастардың сандық көрсеткіші 7,9%. 5 жылдың ішінде аталған санаттағы жастардың үлесі 4,7 %-ға төмендеген. Өңірімізде NEET санатындағы жастарды анықтау және оларды әлеуметтендіруге бағытталған облыстық іс-шаралар жоспары бекітілген болатын. Жоспар аясында қала, аудандарда адрестік жұмыстар қолға алынып, 98506 жастың өңірлік деректер қоры жасақталып, оның ішінде 10363 аталған санаттағы жастар анықталды.Бүгінде облыс көлемінде жастармен жұмыстарды «Жастар ресурстық орталығы» үйлестіруде. Орталықтарда барлығы 135 маман қызмет жасайды. Осы тұста өңіріміздегі жастар ресурстық орталығының да ұшан-теңіз еңбегін айта кеткен жөн.Жастар саясатының жүйелі жүзеге асуына және оларды бір ортаға шоғырландырып ізгілікке ілестіруге үлесін қосып келеді. Жас буынға қатысты барлық мәселенің бастауында болып, күрмеуін шешуде келісті қызмет атқаратыны жанашырлықтан.Сонымен қатар, жастарды қолдауда облыстық бюджеттен қаражат қарастырылып келеді. Жергілікті әкімшілік әр жастың бетін қақпай, белін бууға бекінген. Тиісінше, жастар да облыстың оң имиджін қалыптастырып, көркейту жолында кері тартпайтынын дәлелдеуде. Ерікті болуда алға ұмтылып, қажетті көмек беруде жұдырықша жұмылып жүрген жастар жетерлік. Жыл басынан бері облыс волонтерлерімен 200-ден астам мұқтаж отбасына азық-түлік жиынтығы және демеушілік түрінде көмек көрсетілді.Асылында, өмірдің азығы саналған білім – болашақтың бейнесі. Себебі, үміт күттіретін жалынды жастардың әрбір есті әрекеті, берекелі бастамасы сауаттылық пен білімпаздықтың негізінде қалыптасады. Сайып келгенде, келешектің кірпіші де, болашақтың негізі де біліммен қаланады. Сондай-ақ, жастарға арналған жарқын жобалар білім бәсекесінде ғана биікте болуымен шектелмей, кәсіппен шұғылдануына да оң әсерін тигізуде. Жұмыспен және тұрғын үймен қамтудың тұрақты жалғасып жатқандығы, талаптанғанға демеу болмаса тұсаулығы жоқ. Жастарға қатысты айшықты мәселелер аймағымызда кезең-кезеңімен жүзеге асуда. Мәселен, жастарды әлеуметтендіру, жұмыспен қамту, білім беру, кәсіпкерлікке баулу бағытында жүйелі жұмыстар жүргізілуде.Сөзімізді сабақтасақ, жастардың жан-жақты жетілуіне және толыққанды дамуына мүмкіндік беруге бағытталған «Syr jastary: 2025 жылға дейінгі Қызылорда облысының жастарын қолдау жөніндегі кешенді стратегиялық жоспары» әзірленді.Жоспарға «Жастардың азаматтық белсенділігін арттыру», «Cапалы және бейресми білім беру», «Жастарды жұмыспен қамту және кәсіпкерлікке баулу», «Cалауатты өмір салтын қалыптастыру және бос уақытын тиімді ұйымдастыру» бағыттары енгізілген. Г.Сәрсенбайқызының айтуынша, жыл соңына дейін жастар саясаты саласындағы әлеуметтік жобалар арқылы 2000-ға жуық жас жұмыспен қамтылатын болады. Одан бөлек, 17 мың жасты әр түрлі мемлекеттік бағдарламалар мен жеңілдіктерге тарту айқындалды. Сонымен қатар, жыл сайын қызылордалық дарынды жастарға Ресей Федерациясы Үкіметі есебінен Ресейдің маңдай алды техникалық үздік жоғары оқу орындарына арнайы гранттар тағайындалып келеді. 2014 жылдан бері оқуға түскен жастардың саны 583-ті құрап отыр. Бітіруші түлектерді өңірде тұрақтандыру, жұмыспен қамту аймақ басшысының тікелей бақылауына алынған. Аз қамтылған отбасылардан шыққан мектеп бітіруші түлектер үшін жыл сайын аймақ басшысының 100 оқу гранты бөлініп келеді.Облыста жүргізілген жұмыстар жастардың жігерін жасытпай, үміт отын сөндірмей, өрлеудің өр биігіне қанаттануына жол ашуда. Мәселен, тиісті мемлекеттік органдармен бірлесіп, жастарды әлеуметтендіруге бағытталған «Мүмкіндіктер керуені» шарасы тоқсан сайын ұйымдастырылып келеді. Аталған шара бүгінгі күнге дейін 5 рет ұйымдастырылған. Нәтижесінде 502 жас тұрақты немесе уақытша жұмыспен қамтылған. Сондай-ақ, өңір жастарын баспанасыз бас сауғалатып жіберу сынды қисынсыз әрекеттер мен жымысқы ойлар жоқ. Керісінше, қолжетімді тұрғын үймен қамтамасыз ету және жас отбасыларға қолдау көрсету мақсатында «Сыр жастары» өңірлік тұрғын үй бағдарламасының» жобасы әзірленуде. Берекелі бастаманың қарқынымен Қызылорда облысы әкімдігі мен «Отбасы банк» АҚ-ның бірлескен қаражаты есебінен тұрғын үй сатып алуға жастарға және жас отбасыларға 19 жыл мерзімге жылдық 5%-бен несие беру ұсынылуда. Жастарды қолдап-қолпаштаудың тетіктері таусылмайтыны көңіл қуантады. &nbsp;Көрсетілген қаржыға 7 әлеуметтік маңызды жастар жобасы жүзеге асырылып, сапалы жүргізілуі басты назарда. Сонымен, өңірімізде мемлекеттік жастар саясатын кешенді түрде жүзеге асыру мақсатында салааралық жұмыстар жалғасын таба бермек.Әлбетте, өңірімізде өскелең ұрпақтың өнімді еңбек етіп, дамуда дағдарысқа ұшырамай, жетістікке жетуіне барынша жағдайлар жасалуда. Бұған жастар жылында да талай мәрте көзіміз жеткен. Ал, жастар саясатының жас буынға берген серпілісі, қамқорлығы мен қолдауы бөлек. Сайып келгенде, жастар да қолдаудың қуатын сезінгендіктен, сенімді аяқ асты етпейтіні анық. Асылында, аспаннан ақша жаумайтынын бәрі біледі. Жетістік пен жемістің өзі жігердің жебеуінен келетін дүние. Маңдайдан төгілген ащы тердің әр тамшысынан бөлінген ырзық. Сондықтан жастардың көңілі тоқ, қолдауы көп болған сайын бірлігіміз бекімек. Білімді ұлттың бірлігі жарасса, әлем елдерінің алдында әліміз құрымай, жаһандану кезінде жұтылмай, жер шұқып қалмайтынымыз анық.

Сыр жастарының жігер күші қоғам дамуына серпін беріп келеді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/">Kyzylorda-news.kz</a>. Салауатты өмірдің салтын бұзбай, уақытын сауық-сайраннан гөрі жаттығуға арнайтын спортшылардың еңбегі – еліміздің ертеңгі жеңісі. Өйткені, шыңдалудың жолында шымыр болатын шыншыл мінезділердің абыройды адал атқаратыны да ақиқат. Бүгінде спортшылар Сыр елінің атағын аспандатып, атын әлемге танытуда ауыз толтырып айтарлықтай жетістікке ие. Осы орайда, ескек есушілер де есе жібермей, есепті жаңартып, жылда жеңістің жалауын тік көтеріп келеді. Шынтуайтында байдарка мен каноэде есу спортын естігенде таңданысын жасыра алмайтындар бар. Себебі, сумен байланысы бар спорттың басқаларынан ерекше екені белгілі. Иә, барлығы жазғы маусымның аптап ыстығында тынығуды жоспарлап, көл жағасында демалып, қайықпен серуендейтіні рас. Дегенмен, сырт көзге жеңіл көрінген спорттың өзіндік заңдылықтары мен ескеруге тиіс ережелері бар. Яғни, қайықта қағидаға сүйеніп, біркелкі тепе-теңдікті ұстап, екі қолдың қажырлылығымен ескек есу оңай емес. Демек, ескек есуде ебедейсіздік таныту қарсыластың қанжығасын майлайды деген сөз. Сыр елінің сайыпқырандары қоржынға алтын толтыруда алға озып, күмісте де кері шегінбейді. Әр кез марапат мінберінен көрініп, медальға ие болуы қошемет көрсететіндей-ақ. Осы орайда облысымызда байдарка мен каноэ спортының даму деңгейіне толығырақ тоқталмақпыз.Қызылорда облысында байдарка және каноэде есу 2013 жылдың 10 қаңтарында ашылған. Осы мақсатта сол уақыттағы дене шынықтыру және спорт басқармасының бастығы Садық Мұстафаевтың бастамасымен Астанадан арнайы 2 жаттықтырушы Мұхитдин Миербеков мен Диана Хазиева шақырылған. Әлбетте, қандай да бір істің берекелі болып, оның алға жылжуына жәрдемдесетін білікті мамандардың болғаны жақсы. Қанша дегенмен жеңіске жетелейтін жаттықтырушы үздік спорт шеберлерін даярлайтыны даусыз. Онсыз да он жылға жуық уақыт ішінде бұл спорт түрі жанданып, әлем чемпионатында жүлдегер атанған жастар көп.– 2023 жылы біз аталмыш спорт түрінің 10 жылдығын атап өтеміз. Осы 10 жылдан аз уақыт ішінде есудің дамуы қарқынды болды. Ашылғаннан кейін 3 жылдан соң Қызылорда облысынан Қазақстан Республикасының жүлдегерлері мен чемпиондары шыға бастады. 2015 жылы әлем чемпионатында Мерей Медетов 6 орынға ие болды, ол Әлем кубогынан үш рет медаль жеңіп алды. Сонымен бірге, Мерей Әлем кубогында Ресей спортшысына ғана есесін жіберіп, 2-орын иеленсе, Индонезияда өткен Азия ойындарында Қазақстан құрамасының қоржынын қола медальмен толықтырды. 2018 жылы Қожахмет Алтынбек Болгарияда өткен жасөспірімдер арасындағы Әлем чемпионатында күміс жүлде, Гүлжайна Тыныбекова қыздар арасындағы Әлем чемпионатында 5 орын алды. Алайда, ең үлкен жетістігіміз 2018 жылы Аргентинада жасөспірімдер арасындағы Олимпиада ойындарында жерлесіміз Диас Бахраддиннің алтын медаль иеленуі болды. Сондай-ақ осы Олимпиада ойындарында Эльнура Нұрланова қыздар арасында 4-орынға ие болды, ол 3-орын иегерінен небәрі 1 секундқа кеш келген еді,- деді ҚР еңбек сіңірген жаттықтырушысы Мұхитдин Миербеков.&nbsp;Табандылықты талап ететін, жылдамдықты қажет ететін спортта сағы сынбай, жоғары көрсеткіш үшін жанын салып дайындалатын үздіктер жеңісте үзіліс жариялағысы жоқ. Таудай талап пен тапқырлықтың негізінде әр жарыста жүлделі болуды жөн санайды. Мұның өзі облысымыздың абыройын асқақ етіп, мәртебесін биіктетіп тұрған жоқ па?! Байдарка мен каноэде есу спортында қызылордалықтар ҚР чемпионаттарында 150-ден астам медаль, әлем кубогында әлем чемпионатынан 3 медаль, Азия ойындарынан 1 медаль, Олимпиада ойындарынан 1 медаль, Азия чемпионаттарынан 15-тен астам медаль алды. 10 жыл ішінде 4 халықаралық дәрежедегі спорт шебері, 11 ҚР спорт шебері, 20 спорт шеберіне кандидат және көптеген разрядтаушылар, сондай-ақ ҚР Ұлттық құрамасының 26 мүшесі дайындалды. Осындай жағымды жаңалықтың көптігі көңілді қуантып, еңсені тіктейтіні тағы рас. Асылында, ерінбей еңбек еткеннің еншісіне жүлде бұйырып, жалқаулыққа жар бермей жаттығуды күшейту жеңісті жақындататыны сөзсіз.Сыр елінің спортшыларының спортқа келгенде кежегесі кері тартпайды. Сенім жүгін арқалаған жастар үмітті ақтауға бек дайын. Сол үшін кез келген кедергіні таптап өтіп, дайындық жұмысын жүргізеді. Өйткені, олар төгілген ащы тердің жемісі тәтті болатынын анық біледі. Осы ретте, спортшылар қысқы мерзімде ауа райының қолайсыздығына байланысты қазан айынан бастап көрші Өзбекстанға барады, ол жақта дайындық жұмыстары сәуір айына дейін созылып, сәуір айында жарысқа дайындалу үшін Қызылорда мен Алматыға келеді екен. Қалайда жеңістен қол үзбеуді қарастыратындар еңбектің бәрін жеңетінін жиі дәлелдейді. Иә, байдарка мен каноэде есудің облысымызда даму деңгейі жоғары екенін атап көрсеттік. Оған жіпке тізіп көрсеткен жетістіктер де дәлел. Тіпті, өңірімізде есу базасы ашылып, төбеміз көкке жетіп қуанған болатынбыз. Дей тұрғанмен, кейбір кемшін тұстардың да бары жасырын емес. Енді соған көңіл бөлініп, шешімі табылса ескек есу спортының даму қарқыны әлі де үдейтінін қаперге алған жөн.<blockquote>– Өткен жылдың желтоқсан айында біздің қуанышымызға орай есу базасы ашылды. Қазіргі уақытта мұнда 60-тан астам спортшы айналысады, олармен 2 штаттық жаттықтырушы және жартылай штатпен 2 жаттықтырушы сабақ өткізеді. Ал, базасы толық жұмыс істеуі үшін кем дегенде 10 жаттықтырушы жұмыс істеуі керек. Салыстырмалы түрде алар болсақ, Шымкент есу базасында 30-ға жуық жаттықтырушы жұмыс істейді. Осы көрсеткіштен кейін біз оларға қалай бәсекелес болмақпыз? 60 спортшының барлығына қайық жетіспейді. Бізде бүгінгі күні барлығы 15 қайық қана. Байқағандарыңыздай, жетіспеушілік көп. 15 қайықтың 10 қайығы мен моторы бар катерді ЖСШМ директоры Бағдат Каленов және 5 қайық пен моторы бар 2 катерді №5 ОРМБЖМ сатып алды. Жалпы алғанда, есу спортының әрі қарай дамуы үшін көмек қажет немесе жақын арада біз 10 жылда қол жеткізген барлық жетістіктерімізді жоғалтуымыз мүмкін. Облыста ескек есумен ҚР еңбек сіңірген 2 жаттықтырушысы және 1-санатты 3 жаттықтырушы айналысады,- деді М.Хамидұлы.</blockquote>Сонымен, су үстіндегі жарыста қауіпсіздікті қаперде ұстап, қайық қозғалысын бағамдап, ескектің ебін тауып есу қажет. Сайып келгенде, бір мезетте бәрін ойластырып, күш-қуатты да арттырып отыру, жылдамдыққа иек арту жеңіл іс емес. Ал, егжей-тегжейлі әр тәсілін меңгерген спортшылар ақылдың амалына жүгіну керектігін айтады. Мұны спортқа деген сүйіспеншілігі зор Гүлжайна Тыныбекованың сөзінен байқадық.– Ескек есу спортынан үздік атану үшін қайтпас қайсар мінез, шыдамдылық және жылдамдық, күш пен ақыл керек. Егер алған бетінен қайтпайтын табандылық болса жеңісті күндердің көп болатыны айдан анық. Менің байдарка мен каноэде есу спортымен айналысып жүргеніме 9 жылдай уақыт болып қалды. Осы уақыт аралығында көптеген ел мен қалаларды көрдім. Алдағы уақытта да мақсатым айқын. 2023 жылы Азиада және 2024 жылы Париж қаласында өтетін олимпиада ойындарында жеңіске жету.Спортта айтарлықтай кедергілер кездеспейді. Үздіксіз жаттығудың нәтижесінде және өз ісінің майталманы бола білген жаттықтырушыларымыздың арқасында жеңіс тұғырынан көрініп келеміз. Осы ретте, әрқашан жанашырлық танытып, қолдау білдіретін барлық жаттықтырушыларға алғысымды білдіргім келеді,- деді халықаралық спорт шебері Г.Алмасбекқызы. «Жеңілгенді жер көтереді» дейді халық даналығы. Әйтсе де, жеңілісті жеңіл қабылдауға бекінгенімен, жеңіске біртабан жақын Гүлжайнаның арманы асқақ. Бүгінде көздеген мақсатына, діттеген мұратына жету үшін тынбайтынын спортқа деген қызығушылығынан аңғардық.Шынтуайтында, шылым шегіп, шырт түкірудің денсаулыққа зияны болмаса пайдасы жоқ. Сондықтан саналы ұрпақтың саулық үшін спортпен шұғылданғаны өзі үшін һәм қоғам үшін маңызды. Қайткенмен де, ессіздіктің ерге сын екенін ескерсек, салмақтылық пен саналылықты сабақтастыра білген спортшылардың бағындырар белесі биік болмақ. Осы орайда, спорт десе ішкен асын жерге қоятын жігерлі жастардың ұстанымына берік болғаны орынды. Әлем чемпионатының жүлдегері Қожахмет Алтынбек те өз ұстанымына адал азамат. Сыр елінің атын әлемге танытқан спортшының байдарка және каноэде есумен айналысып жүргеніне 10 жылға таяған.<blockquote>– Алғашқыда бұл спорт түріне қызығушылықпен келгенмін. Бәлкім, уақытша ғана айналысармын деген ой болған. Алайда, бірте-бірте ескек есу менің сүйікті салама айналды. Сондықтан болар, кездескен келеңсіздікке қарамастан, кедергіге де көз жұмып, жеңімпаз атануды және жеңіске жетуді жалғастырып келемін. Иә, жарыс кезінде көптеген қиындықтар болады. Дегенмен, жаттықтырушының көмегімен, жақындарымның қолдауымен биік шыңдарды бағындырудамыз. Жеңіске жетудегі басты ұстанымым «үлкен мақсат – үлкен жетістікке жетелейді» деген сөз. Яғни, жеңіс жолында бағытымды бағдарлап, мақсат қоямын,- деді Қ.Алтынбек.&nbsp;</blockquote>Сонымен қатар, спортшы ескеру керек ережелер мен талаптарды да тілге тиек етті. Оның айтуынша, ескек есу кезінде әр спортшының өз жарыс жолы бар, сол жолдан шықпау қажет. Сондай-ақ, қайыққа сағат алып шығуға болмайды және барлық спортқа бірдей талап ол – допинг қолданбау. Сонымен қатар, жарыста қайық ұзындығы мен оның салмағы да ескеріледі. Ұзындығы 5 м 50 см-ден аспау және кем болмау, ал салмағы 14 кг-нан төмен болмау керек. Егер де 1 см тіпті 1 мг төмен болғанның өзінде қандай жарыс болмасын 1-орын алса да, жарыстан шеттетіледі екен. Байқап қарасаңыздар, спорт саласының қызығы мен шыжығы қатар жүреді. Әсіресе, су үстіндегі жарыста қайыққа жайғасқаннан бастап жеңіске жетем дегенше жаны жай таппай, қажырлылық танытатын қайраттылардың еңбегі ерен.Түйіндей келе, облысымыз үшін он жылда жеткен жетістіктің өзі аз емес. Жас спортшыға сүрінгенде сүйеу болып, қашан да қолдау көрсететін жаттықтырушының да үлесі зор екені шындық. Алдағы уақытта, ескек есу спортына ден қойылса, даму қарқыны үдемесе тоқтамақ емес. Өйткені, өр мінезді спортшылардың есті әрекеті мен табандылығы талай мәрте көк туымызды көкке желбірететіні сөзсіз.

Қызылордалық спортшылар жеңіс тұғырынан түспек емес

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/">Kyzylorda-news.kz</a>. &nbsp;Бала тәрбиесі – қоғамның ортақ міндеті. Сондықтан мұғалім де, ата-ана да, тіпті қоғам белсенділері де бұл жауапкершілікті сезіну керек. Осы бағытта облыстық білім басқармасының ұйымдастыруымен «Отбасы тәрбиесі – қоғам негізінің бастауы» атты тәрбие саласының бірлескен кеңесі өткізілді.Басқосуға облыстық білім басқармасының басшысы Мейрамбек Шермағанбет, аудан әкімі Мұхтар Оразбаев, бала құқықтары жөніндегі өңірлік уәкіл Жапырақ Ұзақбаева мен ата-аналар, білім саласының қызметкерлері мен ардагерлер, құқық қорғау органдардың және салалық бөлімдердің басшылары, бұқаралық ақпарат құралдары мен ҮЕҰ өкілдері қатысты.Кеңейтілген кеңестің күн тәртібіне сәйкес, білім бөлімінің басшысы Ә.Жөлекешов аудандағы білім беру ұйымдарында құқық бұзушылық пен зорлық-зомбылықтың алдын алу және бала қауіпсіздігін қамтамасыз ету мәселелері туралы айтса, аудандық полиция бөлімінің бастығы Б.Кабизов кәмелетке толмағандар арасында қылмыс пен құқық бұзушылықтың алдын алу шараларына байланысты және ауданаралық аурухананың бас дәрігері Б.Алишева ерте жүктіліктің алдын алу және салауатты өмір салтын қалыптастыру жөнінде хабарлама жасады. Сонымен қатар бала құқығы жөніндегі өңірлік уәкіл Ж.Ұзақбаева баланың әлеуметтік қорғалуы туралы ойын ортаға салса, облыстық білім басқармасының басшысы М.Шермағанбет білім беру ұйымдарында құқық бұзушылық пен зорлық-зомбылықтың, суицидтің,кибербуллингтің алдын алу, болдырмау және бала қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытындағы бірқатар мәселелерге тоқталды.<blockquote>«Қай уақытта да ұрпақ тәрбиесі маңызды. Жеткіншектерге саналы тәрбие беру бүкіл қоғамның, салаға жауапты мамандар мен аға буын өкілдерінің қастерлі міндеті. Сондықтан, құқық бұзушылық, суицид, ерте жүктілік, нашақорлық, әлімжеттіктің алдын алу мақсатында бірінші кезекте тәрбие мәселесіне баса назар аударуды, ол үшін мүдделі органдармен бірлескен арнайы іс шаралар жоспарын әзірлеу қажет. Баланың алғашқы ұстазы және негізгі қамқоршысы – өз ата-анасы. Осы тұста мектеп, отбасы және ұстаз арасындағы өзара сабақтастық, бірлік және ынтымақтастық үйлесімін тауып, ата-аналармен бірлесіп тығыз жұмыс жасау керек, – деді Мейрамбек Зинабдинұлы.</blockquote>Шара соңында басқарма басшысы білім бөліміне аудандағы білім беру ұйымдарында тәрбие бағытында жұмыстарды жандандырып, жергілікті жерде жасөспірімдер арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу жұмыстарын күшейтуді тапсырды.Айта кету қажет, тәрбре саласының көшпелі кеңесі облыс әкімінің тапсырмасына сәйкес барлық аудандарда кесте бойынша өткізілетін болады. Сондай-ақ, түрлі сала өкілдерінен бала құқығын қорғау және тәрбие жұмысын жетілдіруге қатысты жұмысшы тобы құрылып, іс шара жоспары жасалуда.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары