<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz.</a> «Біреудің кісісі өлсе, қаралы ол…» деп Абай атамыз айтқандай, адам өмірінде болмай қоймайтын табиғи құбылыстың бірі – адам баласының бұл өмірдегі көретін жарығы, тататын дәм-тұзы таусылып, Жаратқанның бұйрығымен мәңгілік сапарға аттануы. Иә, ол әркімге әрқалай, әртүрлі уақытта келеді. Біреу дүние есігін ашпай жатып шыр етіп, аз кем ғана жарық көріп шетінеп те кетеді. Енді бірі оң мен солын танып, жақсы мен жаманды айырып, енді ғана азамат болып, үлкен өмірге қадам бастар сәтте артында ізін жалғастырар тұяқ та қалмай бұл өмірден қыршын кетіп жатады. Енді біреуге Жаратқанның жарылқауымен үбірлі-шүбірлі боп, немере-шөбере сүйіп ұзақ өмір сүру бақыты маңдайға жазылады.Халқымыздың салт-дәстүрлерінің ішінде ежелден қалыптасқан көңіл айту үрдісінің орны ерекше. Жақынынан айрылып, қасірет шегіп, жан-жүрегі езіліп, қаралы боп отырған кісіге орнымен көңіл айтып, қайғысына ортақтаса білу де мәдениеттілікті, сыпайылықты, сонымен қатар шешендікті де талап етеді. Ал жақыны қайтыс болғанын білдіру үшін естірту айтады. Өз ортасында белгілі, беделі бар кісілер қайғылы қазаны жанашыр туыстарымен жиналып барып астарлап жеткізген. Қазақ халқының әдет-ғұрпында адам қайтыс болған күннен бастап оның жылы өтіп, асы берілгенше жоқтау айтылады. Қазаны естіген жанашыр ағайын-туыстар келіп, көңіл айтып, аза тұтып көріседі.Мұны әдебиет терминінде «элегия» немесе дауыс қылу, жоқтау деп атайды. Жоқтаудың мәнісі марқұм болған кісінің жақсылығын айта отырып, оның өмірінде істеген ізгі істерін, басынан кешірген мүшкіл халдерін баяндайды. Бұл дүниенің уақытша жалғандығын айтып, адамдардың тірі кезінде бір-бірін бағалауға, Алланы үнемі еске алып тәубе етуге, сол айтылған жоқтаудан әрбір адам ғибратты ой түюге үндеген. Мұңды дауыспен айтылады. Алайда, осы жоқтаудың да жоралғысын дұрыс сақтай бермейміз. Мысалы; «Жасар жасын жасатпай, жаратқан неден асықты ай», «Өлімі құрсын өрт екен, өзекке түскен дерт екен. Елу бес жасқа келгенде аламын деген серт екен» т.б. секілді.Тіпті кейбір жандар сабырсыздық танытып, басу айтқан басалқы сөзді тыңдамай шектен тыс бақырып-шақырып бейәдеп өрескел қылық танытып жатады. Кейде баспасөз беттерінде де жарияланған қазанамада: «Мейірімсіз, қатыгез сұм ажал арамыздан мезгілсіз алып кетті…» дегендей сөздер жазылып жатады. Мұның бәрі де Жаратқанның жазған тағдырына нала болу, Аллаға разы болмай наразылық таныту ниетінен туындайтын әрекеттер. «Жоқтауды мүлдем айтуға болмайды, жылау дұрыс емес» деуден аулақпыз, әрине. Әр нәрсенің өз шеңбері, шегі болады. Қай кезде болса да әдептен озбаған абзал болар еді. Ал енді тарихқа зер салсақ, қазақта жоқтау жазбаған ақын кемде-кем шығар. Алайда олар шариғаттан аспай, әдепті сақтай отыра естіген жандар ғибрат алатындай жоқтау жырын жазған. Жоқтау тек іштегі қайғы мен шерді сыртқа шығару үшін ғана емес, тірілерге салмақты ой салып, өнегелі өмір сүруге жетелеу үшін де жазылған.Қазақтың біртуар батыр ұлы Бауыржан Момышұлы да өзінің келіні Зейнептен өлген кезінде жоқтау айтуын талап еткенінен біраз нәрсені аңғаруға болар еді. Сондықтан жоқтаудың тәрбиелік мәні де зор. Сол себепті бүгінгі күнгі жоқтаудың сөзіне ерекше мән берілуі керек сияқты. Үлкен кісілерден «Өлімді, яғни қаралы хабарды әйел адам естіртпейді, өлім белең алып кетеді» деп жатқанын еститінбіз. Ал қазір әлеуметтік желіде «Әкем қайтыс болды, шешем қайтыс болды» деп, жерден жеті қоян тапқандай дүйім елге жариялап жатады. Және сол посттың астына өзі пікір жазып, лайк басып отырады. Сонда әкесі не анасы марқұм боп жатқанда қалай ғана ұялы телефонға телміріп отырады екен. Бұны біз шын қайғырғандық деп айта алмаймыз. Бұл тіпті әдепсіздік десе де болады. Кейін қырық күндігінде немесе жылында, қайтқан күнінде еске алып, естелік жазса бір жөн. Осы жағына да мән бергеніміз жөн-ау. Қазіргі уақытта ақпарат құралдарында, ғаламтор беттерінде еліміздің кейбір өңірлерінде «ақылы жоқтаушылардың» шыға бастағанын жазып дабыл қағуда. Бұл дегеніміз бар ұятты ысырып қойып, беттің арын белге түйіп, сәндік үшін қайтыс болған кісіге түк қатысы жоқ адамды ақшаға жалдап әкеп отырғызып қойып, қойылым қойған көрініс секілді ыңғайсыз жағдай тудыратыны анық. Шын көңілден қайғырмаған соң ондай жасанды сценарий кімге және не үшін керек? Келешек ұрпағымыз азбасын десек, дереу бұндай келеңсіз құбылыстан арылуымыз керек. Жасыратыны жоқ, кейде қазалы үйге көңіл айтып барғанда қазаға емес, бейне бір тойға барғандай әсер алатынымыз бар. Қайғының қара бұлтын жамылып, жылап-сықтап жатқанда дастарханды құда күткендей жайнатып қойып (мүрде оң жақта жатқанда) табақтар тартылып, бір-біріне асатып, улап-шулап, сеңдей соғылысып, одан қалды сандық ашып жыртысқа таласып, бір жапырақ шүберек үшін қырғиқабақ боп жатады. Сонда дейміз-ау, бұл кімге күлкі, кімге түрпі? Біз мұндай әдеттермен келешек ұрпаққа қандай өнеге қалдыра аламыз? Жалпы үлкен болсын, кіші болсын қай жерде болмасын әдептілікті, қанағатшылдықты, мәдениеттілікті сақтай білсек жарасымды &nbsp;болар еді…Арыстанбек БАЙҚАБЫЛОВ, теолог

Қазаны қалай естіртеміз?

<a href="https://www.inform.kz/kz/kasipkerlikti-damytu-zhumyspen-kamtu-zhane-okytu-sharalary-kalay-zhuzege-asyp-zhatyr_a3893199">ФОТО</a><a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz.</a> Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың өткен жылғы Жолдауында еліміздің жүзеге асатын реформаларға қатысты бес бағыты белгіленген еді. Президент атап өткеніндей, еліміз үшін аса маңызды сәтте саяси жаңғыру бағдарламасын ұсындылды. Бастамалар жұрттың шынайы қолдауына ие болды. Осы жылдар ішінде ауқымды жұмыстар атқарылды. Конституциялық реформа арқылы бүкіл жүйені өзгертетін қадамдар жасалды.ҚР Президенті елдің жаңа экономикалық саясаты алдағы кезеңде, ең алдымен, барлық қазақстандықтың өмір сүруі мен әл-ауқаты жоғары деңгейде болуын қамтамасыз етумен байланысты екенін атап өтті. Қасым-Жомарт Тоқаев осы мақсатта Қазақстан даму банкінің жұмыс форматын елдегі шағын және орта бизнесті дамытуға көмектесетіндей қайта қарауды ұсынды. Өз кезегінде аймақтағы кәсіпкерлік сала дамып келе жатқанын айта кеткеніміз жөн. Мәселен, биыл Қызылорда облысында кәсіпкерлердің саны 32,8 пайызға ұлғайған. Сәйкесінше, жұмыс істеп тұрған белсенді кәсіпкерлердің саны 39,2 пайызға артқан.Шағын және орта кәсіп экономиканы дамытуда айрықша рөл атқарады. Бүгінде аймағымызда шағын және орта кәсіпкерлікте 121 мыңнан астам адам жұмыспен қамтылып, облыстың экономикалық белсенді халқының үштен бір бөлігін құрады. Осы жылы аталмыш кәсіпкерлікті 125 мың адамға жеткізу жоспарлануда. Бұл бастаманы іске асыруда Кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі ұлттық жоба шеңбері дайындалып, 168 жоба субсидияланған. Сондай-ақ, «Қызылорда» өңірлік инвестициялық орталығы 273 жобаны қаржыландырған. Сонымен қатар өңіріміздегі өңдеу өнеркәсібі 1,9 пайызға өсім көрсетіпті.&nbsp;Бәрімізге белгілі, экономиканың қозғаушы күші – кәсіпкерлік. &nbsp;Кәсіпкерлікті қолдау арқылы жұмыссыздық деңгейін төмендетеміз, инфляцияның алдын аламыз, тауар жетіспеушілігінен құтыламыз, экономиканы ілгерлетуге ықпал етеміз. Елімізде кәсіпкерлікті қолдауға бағытталған бағдарламалар өте көп, ендігі оны тиімді пайдалана білудің жолын қарастырғанымыз дұрыс болар.Айнұр ӘЛИ &nbsp;

Реформа: Шағын және орта бизнесті дамытуға ден қойылды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz.</a> &nbsp; Тамыз айында қазақстандықтар 9 күн демалады.30 тамыз – Конституция күніне орай қазақстандықтар биыл сәрсенбі күні демалады.Осылайша аптасына 5 күн жұмыс істейтіндер 5, 6, 12, 13, 19, 20, 26, 27 және 30 тамызда демалса, аптасына 6 күн жұмыс істейтіндер 6, 13, 20 және 27 және 30 тамызда демалады.

Тамыз айында қазақстандықтар 9 күн демалады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz.</a> Төретам кенті Қармақшы ауданы орталығынан 82 шақырым қашықтықта орналасқан. 118 жылдық тарихы бар мекен алғаш темір жол салынған соң Төретам стансасы болып құрылады. 1929 жылдары тұрғын үй құрылысы салына бастайды. Бертін келе ел тәуелсіздік алғалы Төретам да өзге өңір секілді өсіп-өркендеді. Тұрғындар саны артып, кент заман ағымына сай сәулеттене бастады. Түрлі бағытта шағын және орта кәсіпкерлік нысандар ашылып, қаланың тыныс-тіршілігіне сүбелі үлесін қосты.Бүгінде кенттің жер көлемі 322,6 &nbsp;гектарды құрайды, нақты алып жатқан жері – 472 гектар. Халқының саны &nbsp;– 12233 адамға жетеді. Оның ішінде &nbsp;ерлері – 6246, әйелдері – 5987 адам. Халықтың ұлттық құрамына қазақ – 12050, орыс – 64, өзге ұлттар – 119. &nbsp;Кентте 850 зейнеткер, көпбалалы батыр аналар – 221, тыл ардагерлері – 26, ауған соғыс ардагерлері – 43, Ауған тәжік соғыс ардагерлері – 19, Чернобыль полигонынан зардап шеккендер &nbsp;– 1, жалғыз басты қарт кісілер – 1, тұрмыс төмен отбасылар саны – 37, 63 отбасы атаулы әлеуметтік көмек алды. Үйде оқытылатын мүгедек саны – 18, мүгедектер саны – 254. 2023 жылы 4-ші деңгейлі бюджет қаражатына салық түсімдері – 56101,0 мың теңгені құрады. Оның орындалғаны алты айға 32760,3 мың теңге. Ал кент бюджеті – 56101,9 мың теңге. Мүлiкке салынатын салықтар жоспарланғаны – 916,0 &nbsp;мың теңге; орындалғаны 640,4 мың теңге. Жер салығы жоспарланғаны – 1100,0 мың теңге; орындалғаны 719,7 мың теңге, көлiк құралдарына салынатын салық &nbsp;жоспарланғаны – 25735,0 мың теңге, орындалғаны 22762,5 мың теңге, жер учаскелерін &nbsp;пайдаланғаны үшін төлем – 55,0 мың теңге, орандалғаны 584 теңге, жарнамадан түсетін түсімдер – 800,0 мың теңге, орындалғаны 544,0 мың теңге, коммуналдық меншікті жалға беруден түсетін түсімдер – 605,0 мың теңге, орындалғаны 246 теңге, негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер – 1500,0 мың теңге, орындалғаны 2840,2 теңге, жеке табыс салығы жоспарланғаны – 28000,0 мың теңге, орындалғаны – 5065,6 &nbsp;теңгені құрап отыр.Мұнда кәсіпкер боламын деушілер қатары артқан. Жалпы кент бойынша тіркелген субъектілер саны – 1132, жұмыс жасап тұрғандары – 1083. Шаруа қожалықтар – 4. жауапкершілік шектеулі серіктестіктер саны – 79. Кент бойынша 182 бірлік оның ішінде 103 дүкен, 4 наубайхана, 10 кондитер цехы, 3 тойхана, 2 кафе, 6 қоғамдық тамақтану орны, 4 &nbsp;тіс емханасы, 18 шаштараз, 6 көлікке қызмет көрсету, 3 көлік жуу, 8 шағын тігін цехы, 1 ағаш шеберханасы, 3 шағын жиһаз цехы, 1 монша,1 Казпочта, 2 нотариус, 1 балалар ойын сауық орталығы, 1 сауықтыру орталығы, 1 АЗС, 4 газ құю бекеті жұмыс істейді.&nbsp; Төретам кенті 2023 жылға «Бастау бизнесі» кәсіпкерлік негіздері курсын оқуға ниет білдірген азаматтар саны – 59. Оның нәтижесінде 5 адам грант иесі атанды. «Қызылорда» Өңірлік инвестициясынан 1 азаматтың жобасы қаржыландырылды. Қаржы құны – 3 000 000 тг. Ал аграрлық несие корпарациясынан 3 азамат қаржыландырылды. Атап айтар болсақ, Азамат Карамурзаевтың мүйізді ірі қара мал басын көбейту бойынша – 5 000 000 теңге, &nbsp;Жанар Байсалбаеваның мүйізді ірі қара мал басын көбейту бойынша – 3 150 000 теңге, Айгүл Абдрахманованың компьютерлік қызмет көрсету орталығы бойынша 6 000 000 теңге бөлінді. Кенттегі мал басы түгел бірдейлендірілген. Есепті мерзім ішінде мал жоғалу, ұрлау фактілері орын алған жоқ. Жалпы кент бойынша барлығы 1669 бас мүйізді ірі қара, 1013 бас жылқы, 273 бас түйе, 3424 бас қой мен ешкі, 783 құс бар. Мемлекеттік қызметтер көрсетудің мерзімдерін сақтау бойынша ақпарат ауданға ай сайын уақытылы жолданып отырады. Жыл басынан бері &nbsp;16 жер учаскесін алуға кезекке қою мемлекеттік қызмет түрі көрсетілді.2023 жылдың 19 наурызында Қазақстан Республикасы парламенті Мәжілісінің және барлық деңгейдегі мәслихаттардың кезектен тыс сайлауын Төретам кентінде ұйымдастыру және өткізу бойынша жұмыстар жүргізілді. Төретам кентінде 3 мектеп орналасқан 464 орындық №80 – мектеп-гимназия, 640 орындық №85, 600 орындық 269 орта мектеп. Мектептер қазіргі таңда, типтік жобада және талапқа сай жұмыс жасауда.Үш мектепте 1734 бала білім алуда, &nbsp;265 мұғалім, 125 жұмысшы жұмыс жасайды. 2022-2023 жылы 51 оқушы мектеп бітіріп, оның 48 оқушысы ҰБТ қатысты. Сондай-ақ мұнда 4 балабақша (2 мемлекеттік және 2 жеке) жұмыс істейді. 2-6 жастағы бала саны – 455. Қамтылуы 100%.Кентті &nbsp;көркейту, көгалдандыру &nbsp; &nbsp;және санитарлық тазалық жұмыстарын жыл көлемінде тұрақты жүргізіп келеді. Жеке кәсіпкер Р.Алибеков мен Төретам кенті әкімі аппараты арасында &nbsp;мемлекетік сатып алу шарты жыл көлемінде &nbsp;жасалып жұмыстар &nbsp;атқарылуда. Қазіргі таңда мемлекеттік сатып алу заңдарына сәйкес жыл көлеміне кент аумағындағы иесіз қоқыстарды алуға сатып алу жұмыстары жүргізілуде. Бүгінгі күнге шығарылған иесіз күл-қоқыстар көлемі – 1240 м куб күл-қоқыс 4152,2 мың теңгеге шығарылды. Бұдан бөлек кенттегі жеке кәсіпкерлік нысан алдына және көпқабатты үйлердің алдына &nbsp;күл-қоқыс тастамау жөніндегі ескерту хабарламалары таратылды. Жыл көлемінде кент аумағындағы иесіз қалдықтарды жинауға 22 ақылы қоғамдық жұмысшылар арқылы тазаланып келеді. Кент көшелерінің санитарлық тазалығын сақтау мақсатында кенттіміздің тұрғындары және барлық мекемелер, жеке кәсіпкерлер, ақылы қоғамдық жұмысшылар ұйымдастырылып сенбілік жұмыстары жүргізілуде. Кент көшелерін күтіп ұстауға 1323,0 мың теңге қаржы қаралып, ауа райының қолайсыз жағдайларында кент көшелері бойында жиналған жаңбыр суларын тарту және қар жауған уақыттарда тұз, құм себу жұмыстары жүргізілді. Кенттегі көшелерге жарық шамдарға қызмет көрсету үшін ЖК «Нұрбол» мен 2389,0 мың теңгеге 2023 жылдың 23 қаңтарында №3 мемлекеттік сатып алу келісім шартына отырылып, жұмыстар жасалып жатыр. &nbsp;16.06.2023 жылғы №39 мелекеттік сатып алу шартына жеке кәсіпкер Қалиев пен жалпы суммасы 3055,2 мың теңгеге келісім шартқа &nbsp;отырылып, кенттегі көше бойына орналасқан бейнебақылау камераларына қосымша заттар алынып, жөндеу жұмыстары жүргізіліп, іске қосылды.Аудандық бюджеттен 1576,7 мың теңге қаржы бөлініп, Мұсабаев көшесіне жарық шамдар орнатылды. Жеке кәсіпкер Ақназаров пен 900,0 мың теңгеге келісім шартқа отырылып кент көшелеріне 543 метр куб баннерлер орнатылды.Төретам кентінде жалпы ұзындығы 33,5 шақырым болатын 33 көше бар. Оның ішінде: 30 көше &nbsp;асфальтталған, 3 көше топырақты. Кентте әлеуметтік нысандар қалыпты жағдайда жоспарға сай жұмыс жасауда.&nbsp; Клуб үйінде 2022 жылдың 12 айында барлығы 101 мәдени &nbsp;шара, оның 56 іс-шарасы онлайн, 45 – офлайн форматында өткізілген. Клуб үйінде &nbsp;5 үйірме тұрақты түрде жұмыс жасайды. Оған 61 бала қамтылған. 2023 жылдың I тоқсанында барлығы – 23 мәдени шара өткізілді. Онлайн – 7, офлайн – 16.

Төретам кентінде 5 адамға қайтарымсыз грант берілді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Байланыс саласының адам өмірі үшін мәні ерекше. Ыбырай Алтынсаринше айтсақ, «Айшылық алыс жерлерден, көзіңді ашып-жұмғанша, жылдам хабар алғызды» дейтін заман қазір келді. Бұрын айлап-апталап, екі көздері төрт болып, зарыға хат-хабар күтіп отыратын халық қазір тіпті шетелде жүрген баласының жайын мобильді телефон, тағы да басқа заманауи құрылғылар арқылы табан астында біле алады.Осы салада жарты ғасырға жуық қызмет жасап, бейнеттің зейнетіне жеткен Бекахмет Сақтағанов халыққа өз ісінің майталман маманы ретінде танылды.Ғұмырын бір ғана салада еңбек етуге арнаған адамдар бүгінде саусақпен санарлықтай. Байланыс саласында 44 жыл еңбек етіп, бұл күнде құрметті демалысқа шығып, ұрпақтарының көз қуанышы болып отырған Бекахмет Ақпанбетұлы осындай жандардың қатарынан. Ташкент энергетикалық байланыс институтында «автоматикалық электробайланыс» мамандығы бойынша білім алған кейіпкеріміз ең алғаш еңбек жолын 1976 жылы Шиелі аудандық байланыс торабында хат тасушы болып бастайды. Араға бір жыл салған жігіт ағасы 1977-1979 жылдары Отан алдындағы борышын өтеуге аттанады. Әскерден келген соң, аудандық байланыс торабында электромонтер, бас инженер қызметін атқарады. Ісіне деген адалдық, жауапкершілік, білім-білігінің биіктігі жұмыс сатысының бас¬палдағына айналды десек те болады. Еңбектегі ептілік пен ыждаһаттылықтың арқасында 1994 жылы Б.Сақтағанов аудандық телекоммуникация торабы¬ның директоры қызметіне көтеріледі.Ауданға сыйлы азамат 2013-2015 жылдар аралығында Шиелі аудандық өндірістік телекоммуникациялар торабының басшысы, 2016 жылы Қармақшы – Жалағаш Біріккен өндірістік телекоммуникациялар торабының басшысы, одан әрі Қармақшы желілік техникалық цехтың басшысы қызметтерінде абыройлы қызмет етеді. Өз саласының білікті маманы Бекахмет аға 2018 жылы Қызылорда облысы ЖЖ ТҚЖО басшысы қызметіне орналасып, 2020 жылы зейнетке шығады. Осынау еңбек жолында ҚР «Құрметті байланысшысы» атанып, «Транспорт и Связь Казахстана» атты алтын кітапқа есімі енеді. Елбасының «Алғыс хаты», «Қазақтелеком» АҚ корпоративінің наградасымен марапатталады. Ең алғашқы еңбек сатысынан бастап басшылық қызметке жеткен тәжірибелі маман Шиелі аудандық желісін сандық жүйеге көшіру, ауылдық елді-мекендерді телефондандыру бағытында ауыз толтырып айтарлық жұмыстар істеді.Байланыс саласының білгірі Бекахмет ағаның шаңырағы тікелей осы саламен байланысып жатыр. Олай деуімізге зайыбы Зауре Смагұлова мен ұлы Ғафур Сақтағанов себепкер. Жары З.Смағұлова 1976 жылы Целиноград қаласындағы Байланыс училищесінде электро механик мамандығын алып шығады. Одан әрі білімін жетілдірген ол Ташкент қаласындағы Байланыс институтын 1981 жылы бітіріп, Шиелі аудандық байланыс торабында бас электро механик қызметінде үзіліссіз 37 жыл жұмыс істеп, зейнет жасына жетеді. Ал, әке жолын қуған ұлы Ғафур 2007 жылдан бері электромеханик, аға электромеханик, инженер К2 лауазым сатыларынан өтіп, бүгінгі таңда инженер К1 қызметін атқарып келеді. Білімін дамыту, тәжірибесін арттыру мақсатында 2007 жылы және 2009 жылдары Мәскеу қаласына барып, байланыс саласының қыр-сырымен қаныға түседі.Байланыс саласының білікті ардагері Бекахмет Сақтағанов пен Зауре Смағұлова бұл күндері 3 ұл, 1 қыз тәрбиелеп, 10 немере сүйген үлкен бір династияға айналып келеді. «Әкеге қарап ұл өсер» дегендей, ата-ана жолын жалғап, үлкен бір мәуелі бәйтерекке айналған шаңырақта кішкентай ғана болашақ байланысшылар да жүрген шығар, кім білсін?

Үздік байланысшылар әулеті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Көлік және теміржол салалары – қашанда экономиканы алға жылжытушы күш, әрі экономиканың бірден-бір діңгегі десек артық айтқандық емес. Тоғыз торап бойындағы станциялары арасындағы жол қозғалыс қауіпсіздігін сақтап жүк және жолаушылар поездарына техникалық қызмет көрсету «Қазақстан темір жолы» Жүк тасымалы» Қызылорда бөлімшесі филиалының – «Қазалы пайдалану вагон депосына» жүктелген. Қазір мұнда 400-дей адам жұмыс істейді.Депоның кепілдік иіні бұрынғы 1413 шақырымнан, солтүстігі Жезқазған, батыс Ақтөбе, оңтүстігі Түркістан стансалары арасы болып белгіленіп, 1931,2 шақырымға дейін ұзартылды.Қазалы пайдалану вагон депосы құрамында 2 негізгі техникалық қызмет көрсету қосыны Сексеуіл және Қызылорда, 3 техникалық қызмет көрсету бекеті Қазалы, Жосалы және Шиелі, 2 вагондарды тапсыру бекеті Арал-Теңізі және Белкөл, 1 вагондарды дайындау бекеті Төретам, 24 бақылау бекеттері бар 1 санаттағы үлкен ұжым.Депоның негізгі міндеті Қоскөл-Сексеуіл-Түркістан станциялары арасындағы жол қозғалыс қауіпсіздігін сақтап жүк және жолаушылар поездарына, техникалық қызмет көрсету және вагондарға ағымды жөндеу болып табылады.Осындай қызу жұмыстың бел ортасында жүрген вагондарды ағымды жөндеу тұйығының бригадирі Мұхамбет Мұсаевтың еңбегі ерен. Ол 15 жылдан аса теміржол саласында тер төгіп келеді. Өзінің бойындағы күш-қуатын, білімін, іс тәжірибиесін білікті жұмсап, теміржол транспорты саласында тынымсыз еңбек етуде.Сегіз қырлы бір сырлы Мұхамбет Нұрмаханұлы ауданның тыныс-тіршілігі үшін пойыздың үздіксіз жүріп-тұруына жауап беретін маңызды саланы алға жылжытуға қабілетті маман ретінде өзгелерге үлгі-өнеге болуда. Аптал азамат ауданның әлеуметтік-экономикалық деңгейінің артуына да өлшеусіз үлес қосуда. Қай мезгілдің болмасын ыстық-суығына төтеп, күн-түн деместен ел абыройы мен ризығын молайтуға атсалысып жүр. Оның тағы бір қызметі – ақаулы вагондарды ағымды ағытып жөндеу болып саналады.<blockquote>– Біздің жұмыста жүк вагонынан қандай ақау болмасын жөндеп, іске қосуға тырысамыз. Осы жөндеу бойынша биылдыққа 180 вагон ақауына байланысты ағытылып, қатарға қосылған. Көбіне тоқтаусыз жүргендіктен дөңгелек желініп келеді. Ұзақ сапарға шыдас бермей, вагонның сырты сынады, жөнге келтіріп жамаймыз. Сондай-ақ вагонның тежегіші де кетеді. Осы сынды бұзылған кем-кетіктерді орнына келтіреміз. Күніге 8 сағаттық жұмысты аптасына 5 күнде атқарамыз. Демалыс күндері аяқасты ақау шықса, барып жөндейміз. Дегенмен ондай жағдай орын алған жоқ. Бір күнде ең азы бір вагон, кей жағдайда 3-4 вагон жөндеуден өтеді. Теміржолда темірдей тәртіп бұрыннан қалыптасқан. Алғашқы кезде үйренісе алмадым. Әуелгіде ПТО бастығы Нұрлан Мектепов өзінің қамқорлығына алып, жұмыс ережелерін көрсетті. Кейін бригадиріміз Мергенбай Арықбаев бар білгенімен бөлісті. Осы тәлімгерлеріме алғысым шексіз, – дейді Мұхамбет Нұрмаханұлы.</blockquote>Жүрегі кең, адамгершілігі мол еңбеккерді жанындағы әріптестері де ерекше ықыласпен құрметтейді. Еңбек жолын вагон қараушы-жөндеуші қызметінен бастап, кейін еселі ісімен көзге түсіп, ағымды жөндеу тұйығы бөліміне бригадир болып барған.Сала маманының айтуынша, қарамағында ағымды жөндеу тұйығының слесары Бақытбек Жұмахметов, ағымды жөндеу тұйығының дәнекерлеушісі Құрманбек Таңатаров пен Сәбит Аңсатбаев және краншы Ақылбек Қалабаевтардың жұмыла кірісуінің арқасында негізгі жұмыстар уақытылы бітеді.

Еселі ісімен көпке үлгі қазалылық теміржолшылар

Аралда 342 гектар жерге бақша дақылдары егілді

Арал мәселесін әлемдік деңгейге көтеруге атсалысқан қарымды қалам иесі

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда облыстық кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасының басшысы Исатай Сәбиұлы Жаңақорған ауданының тұрғыны, кәсіпкер Алмат Сарбасовты қабылдады.&nbsp;Кездесу барысында Алмат Сарбасов кәсібін қалай дамытып жатқанын жеткізді. Дәлірек айтқанда, ол шлакоблок өндірісін жандандырғысы келеді. Оған қажетті құрал-жабдықты интернеттегі түрлі кеңесті мұқият қарап отырып жинақтап, өз қолымен құрастырып шыққан.Кәсіпкердің айтуынша, шлакоблоктың құрамы цемент, қиыршық тас, құм және судан тұрады. Бұл шикізат түрлері біздің өңірімізде қолжетімді. Сондықтан құрылыс материалдарының ішінде шлакоблоктың бағасы едеуір арзан. Сәйкесінше, сұраныс та өте жоғары.&nbsp;Алайда, жаңақорғандық кәсіпкер кәсібін әрі қарай өрге сүйреуге қаржы жетпей жатқанын жеткізді. Мемлекеттік қолдауға ие болса, тиеу машинасын сатып алуды ойластырып отыр. Жоба жүзеге асқан жағдайда, Алмат Сарбасов күніне 5000 дана шлакоблок шығаруға мүмкіндігі болады.Өз кезегінде, басқарма басшысы мемлекет тарапынан кәсіпкерлерге берілетін қолдау шаралары туралы түсіндірді. Сондай-ақ қолданыстағы заңнама аясында тиісті көмек көрсетілетінін мәлімдеді.

Басқарма басшысы жеке кәсіпкерді қабылдады

Аралда косметикалық тұз өндірісі қолға алынды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Ертеде амандасқанда: «Мал-жаның аман ба?» – деп бас¬тайтын қазақ халқы төрт түліктің қадірін білген. Оның ішінде жылқыны айырықша қасиет тұтып, сенімді серігіне айналдырған. Қазақ десе – жылқы, жылқы десе – қазақ еске түседі. Жалпы жылқы өсіріп, баптау – қазақ халқының қанына сіңген қасиет. Бұл туралы Тұңғыш Президент Н.Назарбаев өзінің «Ұлы даланың жеті қыры» атты мақаласында ерекше тоқталып өткен болатын. Қазақ баласы ертеден ат жалында өсіп, жылқының сан-сипатын, бабы мен күтімін бес саусақтай білген. Міне, осындай шын тұлпарды тұрысынан танып, жылқы өсіріп, өз кәсібін дамытып отырған азаматтың бірі – Қуаныш Әмзеев.Елдің еңбекпен көркейетінін ескерсек, еңбек адамының қоғамда қашанда орны ерекше, абыройы биік болатыны жасырын емес. Ата-бабамыз ежелден мал бағып, соның ырыздық-несібесі мен ырысына кенелген.Төрт-түліктің төресі саналатын жылқы малы бағзы заманнан бері мінсең – көлік, сойсаң – азық, ішсең – сусын бола білген. Бұл текті жануар қазірдің өзінде қасиетін жоғалтпай келеді. Бүгінде төрт түлікті түлетіп, экономиканың күре тамырына қан жүгіртіп жатқан шаруашылықтар бар екенін айта кеткен жөн. Сондай ірі шаруашылықтың бірі–«Қошан» шаруақожалығы.Төрағасы Қуаныш Тұрапқалиұлы өз ісін ілгерілетіп, адал еңбегімен табысқа жеткен азамат. Қуаныштан «мал-жаныңыз аман ба?»- деп саулық сұрасқан бойда, бірден өз шаруашылығының жай-жапсарын жайымен түсіндіре бастады. Сөзіне қарағанда, іске мығым, шаруашылықтың жайына қанық, тоқығаны мол, жылқыдан хабары бар азамат болып шықты. Аталған қожалық 1998 жылы құрылыпты. Қуаныштың анасы Әсемкүл сауыншы, ал әкесі Тұрапқали қарапайым малшы, еңбекке бейім, ауылына сыйлы ақсақал болған екен. Әкесі өзінің маңдай терімен шаруашылық жұмысын жандандырып, мал санының артуына ат салысып кеткен. Міне «Әке көрген оқ жонар» демекші, малшының баласы мал бағуға құмартып, кәсіпке бейім болып өсті. Әке таяғын бала ұстады. Жалқаулыққа жаны қас сақалды шалдардың қаhарлы қасиеттерінің арқасында енжарлық әдеттер жойылып, әр қазақ баласы еңбек етуге машықтанды. Соның нәтижесінде ата-кәсіпті қолға алып, қазақ даласын мыңғырған малға толтырып келеді. Бүгінде бүтіндей бір Ы.Жақаев ауылы шаруасының дөңгелеуіне септесіп отырған жайы бар.&nbsp;Жылқы шаруашылығына ерекше ынта-жігер, қызығушылық танытып, 2002-2003 жылдары әкесі өмірден қайтқаннан кейін, өзі малдың бабын тауып, шын ниетімен қарап өсіруді қолға алған. Содан бірте-бірте шаруасы шалқып, жылқы саны 300 басқа артқан. Қуаныштың жылқыға жаны жақын болғаны соншалық,ат жарыс пен көкпарға білегін сыбанып, ат құйрығын түйіп, қызғанда тіпті кірісіп кететінін ағынан жарыла айтты. «Қазір көкпар шабатын үш бірдей жүйрік ат баптаудамын. Олар: «Жез киік», «Алтын сар», «Тау қара». Бұл жүйрік аттарымның мінезі қыран құстың мінезіндей, олар өте кең, көбінесе жуас келеді. Көкпар аттарына айрықша бап керек. Оларды күткен апамды күткенмен бірдей ғой», – деп әзілдейді Қуаныш. Көкпар атын қажетті мезгілде көкке аз аунатып, күйі қалыпты болғанда көк тістетпеген жақсы. Көкпардың атын, яки тұлпарды баптау үшін ең бірінші тұқым, енесі дұрыс болуы керек. Тай шыққан соң мінезі біліне бастайды. Сол сәтте балаларға мінгізіп айналма көкпарға салып байқайсыз. Анық көкпардың атына тән қасиеттері біліне бастаса, қырық күн шілдеге отырғызасыз. Яки, қырық күн орнынан қозғамай жем-су беріп қамайсыз. Осы уақытта жылқы қазы жинайды. Одан кейін суытасыз. Мысалы, «шілденің басында отырған жылқы, тамыздың онына таман шығады» деген Қуаныштың сөзінен жылқыға деген ерекше күтім байқалады. Бұл көкпарды оза шабу аттың жүйрік те, төзімді болуына, шабандоздардың шеберлігіне байланысты болады.<blockquote>– Қазақ халқы «мал баққандікі» деп бекер айтпаса керек. Біреулер үшін бұл кәсіп оңай көрінуі мүмкін. Бірақ шындығында әр істің өзіне жетерлік қиындығы бар. Жылқының бабын тауып, шын ниетіңмен қарасаң ғана берекесін молынан береді. Ал, олай болмаса, бар ісің кері кетеді. Бұл менің ғана емес, отбасымның ризық несібесі. Өзім мамандақ алмаған соң, балаларымның нәпақасын осылайтауыпотырмын, - дейді ол.&nbsp;</blockquote>Жылқының еті мен қоса сүтінің де үлкен сұранысқа ие екені мәлім. Бүгінде ғылыми зерттеулерде жылқы етінің қоректік қасиеті өзге малдарға қарағанда 24-25 процентке көп болатыны белгілі. Сары қымызды дертіне дауа іздегендер ағзаның әлсіздігіне ішеді.Жалпы, кейіпкеріміз бүгінде 370 гектар шабындық жерін сайлап алып, малдарының еркін жайылуына жағдай жасағанын тілге тиек етті. Арғымақты көбіне құрғақ шөппен бағады. Көбіне жаз мезгілінде жылқы түнде жайылады. Қыста қазақ жылқысы жазғы жиған күйінің арқасында, қосымша жем-шөп іздемей қар астындағы шөпті өзінің тас¬тай тұяғымен теуіп жеп жүре береді. Сондай-ақ, алдыңғы жылы барлық жылқыларға «Көмейқұрт» ауруы келіп, көп шаруашылықтың малы қырылып қалған еді. Бұл ауру малдың көмейінде, асқазанында кездесетін ауру екен. Емдеу тәсілі адыраспан шөбінің түтінін түтету арқылы аурудан мал басын айықтырып алуға болатынын айта өтті. Әр мезгілде ветеринарлық шараларын алу жұмыстарын жүргізіп, уақытында қанын алдырып, екпелер салдырып, аурудан барынша сақтанады. Көзбен көргеніміз жылқы шаруашылығының қыстан қысылмай шығуы үшін де қажеттіжағдайлар жасалып, жем¬шөп қорымолынан әзірленіпті. Нәтижесінде жоспары асыра орындалып, мал азығы артығымен дайындалған. «Менде мал қыстату науқанында еш кедергі жоқ. Әзірге, мал жайылымдары да ашық».Бұл биылғы қыс жайлы басталғандығын аңғартып отыр.&nbsp;Десек те алдағы ақпанға қарай күн суытып, аязданады деген болжам бар. Бүгінде мал қыстату науқаны өңірлерде ойдағыдай өтуде. Сондай-ақ Қуаныш жылқыдан бөлек, 200 асыл тұқымды ақ бас ірі қара малын көбейтіп отыр. Кәсіпкер жас та болса, бас болып, атакәсіпті өркендетіп, өрісті малға толтыруды көздеп отыр. Тірліктің көзін тапқан жанның қазіргі тіршілігі көпке үлгі боларлық. Жұбайы Гүлмира екеуі бес баланы дүниеге әкелген үлгілі отбасы. Шаруашылығының қыры мен сырын жете меңгеріп, оны өрістетуге шама-шарқынша үлес қосуға бел буған қожалықтың ісіне біз де береке тіледік.

Сәйгүліктің сырын білер атбегі

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp;Қазіргі заманда бірді екі етіп, қолда бар құрал-жабдығымен күн көріп отырған кәсіп иелерін көргенде, ішің жылиды. Таң атысымен күн батып, қас қарайғанша біз бен тебенді жанына серік қылатын етікшілердің тірлігі – нағыз еңбек. Осындай жандардың бірі – кент тұрғыны Амандық Жәкеев.Күндіз-түні көз майын тауыса отырып, қолға алғаныңды қонымды етіп тігіп, оны келістіріп көмкеру ең алдымен үлкен шыдамдылықты, таусылмас төзім мен ептілікті талап ететіні анық. Иә, бұл тұста талғамы биік тұтынушының қас-қабағына қарап, көңілінен шығу оңай шаруа емес. Мұны етікші Амандық Зеңгібайұлы жақсы біледі. Ол кәсібінің ыстық-суығына шыдап, талай жылдан бері еңбек етіп келеді. Өйткені, етікші тырмысып тіршілік еткенге тәңірдің де болысатынына сенімді. Біз бен тебен – серігі. Таң шапағымен таласа тұрып, қас қарайғанша құрал-саймандарын жанына серік қылатын етікшілердікі – нағыз еңбек. Жасыратыны жоқ, етікшілік кәсіпке мұрнын шүйіре қарайтындар бар. «Кедейдің кербезінен сақта» дегендей, екі қолға бір күрек таба алмай отырып, етікші болудан арланатындар аз емес. Бірақ, кейіпкеріміз өз кәсібін нағыз табыстың көзі деп санайды.Амандық Зеңгібайұлы бірнеше жыл бойы Жуантөбе ауылдық округінде колхозда механизатор, одан ауылда құрылысшы болып жұмыс жасайды. Бірақ, тұрғындарды жұмыссыздық шарпып, сабылтқан сонау кезеңдерде ойлана келе, өзінің жаны қалаған кәсіпке бет бұрады. Содан бері осы кәсіпті нәсіп етіп, еңбектеніп келеді.<blockquote>– Алғашында қызығушылық танытып, кейін осы салаға машықтандым. Осылайша, бар өмірімді осы кәсіпке арнап, нәсібімді тау¬ып жүрмін. Оған еш өкінбеймін. Керісінше, екінің бірінің қолынан келе бермейтін тиянақты¬лықты, шеберлікті, шыдамдылықты талап ететін етікші жұмысының қыр-сырын игергенімді мақтан тұтамын, – дейді ол.&nbsp;</blockquote>Оның етікші кәсібін игергеніне 20 жылға жуықтапты. Мұндағы ең арзан қызмет құны 50 теңге болса, жұмыстың қиындығына қарай бағасы да арта береді. Айтуынша, аяқ киім жөндеуге қажетті құрал-жабдықтарға айтарлықтай қаржы жұмсалмайды. Тек әрбір қажетті затты молынан алып қойса, біразға жетеді. Қолындағы бар құрал-саймандарды, тігін машинасы мен станоктарды пайдаланады. Көбі – қолдың жұмысы. Айтқандай, материалдарды да Түркістан қаласынан алып келетін көрінеді.Төзім мен ептілікті талап ететін кәсіп иесіне күніне онға жуық тұтынушы аяқ киімін жөндетуге келеді. Бұл қыс маусымында. Ал, жазда мұнан екі үш есе азаяды екен. «Қол қусырып, қарап отыратын күндеріміз де болады», – дейді ол. Етікші қызметіне мұқтаж болып келген тұтынушыларды әрдайым жылы шыраймен қарсы алып, көңілін табуға тырысады. Ең бастысы, олардыкі – адал еңбек. «Ерінбеген етікші болады, ұялмаған өлеңші болады» деген халық тәмсілі кейіпкеріміз тура Амандық жайында айтылғандай. Өйткені, жоғарыда айтып өткеніміздей етікшілік тек тиянақтылықты ғана емес, аса шыдамдылықты да қажет етеді. Әу баста шебердің ісіне сын айтып, реніш білдіретін «қырсық» тұтынушылар да болған. Иә, етікші болу – еріккеннің емес, тіпті, екінің бірінің қолынан келе бермейтін кәсіп түрі.<blockquote>– Елдің ықыласына бөлену – мен үшін бір ғанибет. Тұтынушы әртүрлі болады. Бірі жөнделген аяқ киімді ұнатса, бірі «мына жері дұрыс тігілмеген, қайта жасап беріңіз деп тұрып алады. Ал, кейбір адамдар жөнделген аяқ киімдерін «мынау менің аяқ киімім бе?» деп таң қалып жатады. Мұндайда тұтынушы¬ның көңілінен шығып жатса, іштей қуанып қаламыз. Ал әлгіндей қырсығып тұрып алатын адамдарға амал жоқ, қайта жасап беріп жатамыз, – дейді ол.&nbsp;</blockquote>Етікшінің айтуынша, қазіргі етіктердің көбі сапасыз. Бұрынғы етіктердің ұлтарағының астында жұп-жұқа қабаттан арнайы жасалған қатты зат болған екен. Ол аяқты майтабан болудан және жағымсыз иіс шығудан сақтайды. Қазіргі сапасыз аяқ киімдер денсаулыққа өте зиян. Себебі, олардың көбі аяққа қонымды келе бермейді. Ұлтарағы, табаны өте жұмсақ аяқ киімдер майтабан, буын ауруларын тудырады. Аяқ киім әдемі көрінуі үшін өндірушілер терінің астына паралон салады екен. Бұл материал ауа өткізбейтін болғандықтан, аяқты терлетіп, түрлі аурулардың тууына себепші болады.Қайсыбір істің де алғашқыда қиындығы болады. Бірақ, сол істі ұршықтай иіріп әкету әрбір адамның ниетіне, талпынысына байланысты. «Арланбаған абзал. «Біз бен тебен ұстау қолдан келмейді» деп, қол қусырып қарап отыруға болмайды». Шебер осыны тілге тиек етті. Жасыратыны жоқ, жұмыссыздық мәселесі қай қоғамда да өзекті. Етікші болуға намыстанып, «одан да жұмыссыз жүргенім жақсы» дейтін адамдарға кейіпкеріміздің ұстанымы ой салары анық. Түсінгендерге, әрине.Тепсе темір үзетін, еңбекке жарамды бола тұра, көшеде көрінгенге алақан жайып, тіленіп жүрген немесе жұмыс жоқ жасайтын деп жұбайының тапқанын «талғажау» ететін кей азаматтар осындай кәсіп иелерінен үлгі алса дейміз. Десе де, кербездік кернеген «кісінің» қолы етікшілікке бара қоюы екіталай. Әйтпесе, бұл кәсіпке жоғары білімнің де қажеті жоқ. Қарапайым ине мен біз осындай қаншама отбасының нәпақасы болып отыр. Етікшілік еленбейтін еңбек болғанымен, қазір Амандық Жәкеев секілді осы кәсіп арқылы өзінің нәпақасын тауып отырғандар көп. Осыған қарап етікшіліктің нағыз еңбекті қажет ететінін білуге болады.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары