<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> &nbsp;Бүгінде денсаулығына қатысты шағым айтатын жандар қоғам өмірінде баршылық. Жекелеген диагноздарына қатысты ем-шара жүргізумен қатар науқастарға тегін медициналық кепілдік көлемі берілген шеңберінде тегін дәрі-дәрмек тағайындалатыны жасырын емес. Өз кезегінде Сырдария аудандық ауруханасының мамандарымен жолығып, аталған мәселеге қатысты жан-жақты пікірлескен едік.Негізінен, мемлекет тарапынан бөлінетін тегін дәрі-дәрмек диспансерлік есепте тұратын науқасқа берілетіні анық. Өз кезегінде&nbsp; белгіленген санат бойынша дәрі-дәрмек берілетін науқастардың диагнозын нақтылап алуды жөн көрген болатынбыз. Созылмалы дерті бар жандар&nbsp; аймақтық дәрігердің нұсқауымен тегін медициналық көмектің кепілдендірілген көлеміне қол жеткізе алады. Бұл ретте, аудандық емхананың «Жалпы тәжірибелік» бөлімінің меңгерушісі Ақтоты Жақсылықова тегін дәрі-дәрмектің берілу тәртібі мен дәрігерлік есепте тұратын азаматтардың диагнозына шолу жасап, толықтай мәлімет берді.– Жалпы, жергілікті халық тегін дәрі-дәрмекті тұрақты түрде аймақтық дәрігерге тексерілу арқылы алып келеді. ҚРДСМ&nbsp;05.08.2021 жылдың №75 бұйрығына сәйкес, аудандық емханада жекелеген нозология бойынша амбулаториялық деңгейде тегін дәрі-дәрмек науқасқа беріледі. Бұл ретте, артериалдық гипертензия, жүректің ишемиялық аурулары, аритмия, созылмалы жүрек жеткіліксіздігі, бронхиалды астма, созылмалы обструктивті бронхит, қант диабеті, ревматоидты артрит, глаукома, эпилепсия, эндокринді секілді ауруларға дәрі тағайындалып келеді. Сонымен қатар ерте жастағы баладағы рахиттің алдын алу үшін ДЗ тамшылары, антианемиялық дәрілер, негізгі&nbsp; көрсеткішіне қарай жасанды сүт қоспасын көпшілік ала алады. Өз кезегінде&nbsp; аудан көлемінде ағза алмастырған 3 науқасқа&nbsp; ай сайын жеткілікті деңгейде дәрі-дәрмек үйлестірілуге мүдделеміз. Тағы бір айта кететін жайт, асқазан, 12 елі ішек ойық жара сырқаты бар науқастар ауруының өршу &nbsp;кезеңіңде тегін дәріні тұтынып келеді. Ал соңғы 2 жыл көлемінде туу жасындағы әйелдерге жатыр мойны эндометриоз аурулары анықталған жағдайда біздің тарапымыздан арнайы көмек ұсынылады, – деді бөлім меңгерушісі.Аудан көлемінде 21 дәрігерлік аймаққа&nbsp;қарасты 4000-ға жуық адам тегін дәрі-дәрмекке қол жеткізуде. Бір ғана артериалды гипертензиямен дәрігерлік есепте тұратын 3552 науқастың 60-70 пайызға жуығы медициналық көмекке жүгінеді. Өз кезегінде жыл басынан дәрі-дәрмек алудың&nbsp; негізгі қағидатына сүйене отырып, тиісті жұмыстар атқарылған. Аудандық аурухананың дәріхана меңгерушісі, провизор Бақыт Шакирова осы бағытқа байланысты биыл қаралған қаражат көлемі мен жұмыс барысын таразылап айтып берді.– Жыл басынан бері жергілікті халықтың сұранысын қанағаттандыру мақсатында тегін дәрі-дәрмекті сатып алу жұмысы жүргізілді. Негізінен, ТМККК шеңберінде 2024 жылы 253 175 534,80 теңгеге,&nbsp;МӘМС ересектер санаты негізінде&nbsp; 2 425 997,88 теңгеге, МӘМС балалар санаты бойынша 10 303 713,24 теңгеге дәрі-дәрмек алу үшін біріңғай дистрибьютор СК Фармация ЖШС-не өтінім берілді. Дәрілік тауарлар кестеге сәйкес ай сайын жеткізіледі. Қаңтар айының дәрі-дәрмек қоры қоймада бар. Қажеттілікке сай дәрі-дәрмекті аудан тұрғындары&nbsp; аймақтық дәрігердің нұсқауымен&nbsp; уақытылы алуына болады, – деді дәріхана меңгерушісі.Фото: Нұрболат Нұржаубай

Сырдарияда тегін  дәрі дәрмек тұрғындарға үйлестірілуде

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Аудан орталығынан шалғайда орналасқан Айдарлы ауылында 50 жылдан бері балалар мен жастарға арналған спорттық үйірмелер ашылмаған.Өз кезегінде аудандық мәслихат депутаты, Ғафурдин Жанұзақов атындағы ауылдық клуб үйінің директоры Анар Қалдыбаеваның демеушілігімен 2023 жылдың қараша айынан бастап, «Нұр-сәби» балабақшасының ескі ғимаратын спорт залға лайықтандыру үшін күрделі жөндеу жұмыстары жүргізіліп, бүгін ашылу рәсімі өтті.Спорт зал ашылуына Сырдария ауданы әкімінің орынбасары Талғат Нұртазаев, аудандық мәслихат депутаты Ақтөре Ибрагимұлы арнайы келіп қатысты.– Бүгін ел-халықтың қуанышын көріп, марқайып отырмыз. Аудан орталығынан шалғайда орналасқан Айдарлы ауылында жаңа спорт залының пайдалануға берілуі – керемет. Шын мәнінде, ауыл балалары&nbsp; алдағы уақытта спортпен тұрақты түрде шұғылданатын болады. Ауданның, облыстың намасын қорғайды леп сенеміз, – деді аудан әкімі менің орынбасары.&nbsp;Бүгінде жаңа спорт зал шахмат, еркін күрес, теннис үйірмесіне лайықтандырылды.Спорт залға аудандық мәдениет және спорт бөлімінің басшысы Бағдат Есеновтің қолдауымен 55 татами әкелінді. Сонымен бірге 300 мың теңгеге татамиге төселетін төсеніш тіктірілді. Шахмат бөлмесіне арнайы 7 дана парта сатып алынды. Айдарлы ауылының халқы спорт залды жабдықтау үшін 169 мың теңге қаражат жинап берді. Бұл ретте, 10 терезеге жалюзи тіктірілді. Едендерге арнайы төсеніштер алынған болатын.Қазіргі уақытта спорт залда 1 еркін күрес жаттықтырушысы, 1 тәрбиеші, 1 медбике, 1 еден жуушы, 1 аула сыпырушы жұмыс жасауда.&nbsp;Шахмат пен теннис үйірмесін №139 орта мектептің дене шынықтыру пәнінің мұғалімдері жүргізеді.&nbsp;Ал еркін күрестен балаларға жаттықтырушы Болат Мәмбетов дәріс береді. Ғимараттың бір бұрышынан қол өнер шебері Салтанат Абдраманова жетекшілік жасайтын тектілігі төл бойынан табылған асыл аналар клубы ашылды. Аудандық мәдениет және спорт бөлімінің басшысы Бағдат Есеновпен бастамасымен алдағы уақытта дзюдо үйірмесін ашу жоспарлануда.&nbsp;&nbsp;

Айдарлыда спорт залы ашылды 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Қоғам пікірін дөп басу, айтылған сынды түзегуге септесу &nbsp;–депутатқа артылған жүктің бірі. Халықтардың қалаулысы аталған бағытта жұмыс жасау арқылы мемлекеттің дамуына, жергілікті биліктің тиімді жұмыс істеуіне септесері анық. Сыр өңірінде де жемісті нәтиже көрсетіп, әлеуметтік мәселені көтеруде белсенді жас депутаттар аз емес. Аудандық «Тіршілік тынысы» газетінің редакторы, Сырдария аудандық мәслихатының депутаты Ақтөре Ибрагимұлы сол белсенді азамат қатарында. Жуырда депутатпен сұхбаттасып, өзекті мәселелер&nbsp;төңірегінде ой-пікірін білген едік.– Ақтөре Ибрагимұлы, қоғам үшін маңызды әлеуметтік мәселелерді шешуде депутаттық мандаттың нендей көмегі бар деп ойлайсыз?<blockquote>– Бұл сұраққа жауап беру үшін, әуелі депутат ұғымының анықтамасы қандай екеніне тоқталу керек шығар. Меніңше, депутат – халық сенім білдірген және өзі де белсенді жұмыс істеуге ынталы адам. Сондықтан мандат иесі үшін сенім, оның ішінде халықтың сенімі маңызды рөл атқарады.Өзіңізге белгілі, депутаттардың жұмысы заңмен реттеледі. Құқығымен қатар міндеттері де бар. Сырдария аудандық мәслихатының VII және VIII шақырылымдағы депутаты ретінде бірнеше жылдық тәжірибеме сүйеніп, депутаттық мандатқа ие болу&nbsp; үлкен жауапкершілік жүктейтінін айтқым келеді. Мен депутаттық мандатымды – сайлауалды бағдарламада айқындалған жоспарлар мен халық алдында берілген уәделерді орындау үшін берілген мүмкіндік деп есептеймін. Бұл бағытта аянып қалып жатқан жоқпыз. Аудандық мәслихаттағы әріптестерімізбен бірге түрлі мәселелерді көтеріп, тұрақты комиссия отырыстары мен сессияларда ұсыныстар айтып, пікір білдіріп, депутаттық сауалдар жолдап келеміз. Жергілікті атқарушы орган біз ұсынған мәселелердің бірде бірін назардан тыс қалдырған емес. Мұны атқарушы орган мен өкілді орган арасындағы үйлесімді әріптестік байланыстың көрінісі деуге болады.</blockquote>– Қызметтік сапармен&nbsp; ауылдарды жиі аралайсыз, тұрғындармен тілдесесіз. Ауыл тұрғындарының басты мәселесі қандай? Ауылдағы ағайынға ең керегі қандай көмек?<blockquote>– Мемлекет басшысының саяси реформаларының іске аса бастағанының нәтижесінде бұл жолғы мәслихат депутаттарының сайлауы ерекшелікке толы болды. Біз өткен шақырылымда праймериз арқылы сайлансақ, бұл жолы бір мандатты сайлау округінен сайлауға түстік. Яғни, әр сайлау округінде белгіленген көшелер болады. Сол көшелердің тұрғындары ғана дауыс береді. Мен Тереңөзек кентінің №3 сайлау округінен түстім. Нақтырақ айтқанда, Тереңөзек кентінің Ғ.Мұратбаев, Сырдария, М.Әуезов, И.Тоқтыбаев, Ә.Молдағұлова, М.Мәметова, К.Байсейітова, Д.Керейтбаев, Қ.Дәдікбаев, С.Усабаев, О.Әбілпаттаев, Тоғанас батыр, А.Оразбаева, Қ.Қазантаев, Ш.Құндызбаев, Қ.Асанов көшелері мен тұйықтарының тұрғындары дауыс берді. Яғни, менің сайлауалды бағдарламам осы аумақтың, осы көшелердің мәселелерін шешуге арналды.Жеке және заңды тұлғалардың өкілдеріне арналған қабылдауымда тұрғындар бірінші кезекте жол жөндеу жұмыстарын жүргізу, «Майжарма» каналын абаттандыруды, балалар ойын алаңын салу, көркейту-көгалдандыру, жұмысқа орналасу және кәсіпкерлікті дамыту бағытындағы түрлі мәселелер көтереді. Оны шешу жолын екіге бөліп қарастырамын. Біріншісі – жергілікті жерде шешілетін мәселелер. Оны аудан әкіміне ұсынып, тиісті бөлім, мекемелермен зерделеп шешеміз. Екіншісі – ауданның мүмкіндігі жетпейтін, көп қаржы талап ететін мәселелер. Оны облыстық мәслихаттың депутаттарымен, облыстық басқарма, департамент басшыларының ауданға жасаған жұмыс сапарларында кездесу арқылы шешіп келеміз. Жалпы, қазір тұрғындар үшін аса өзекті мәселелер жұмыссыздық пен кәсіпкерлік саласын дамыту бағытында мемлекеттік қолдау шаралары.</blockquote>– Өзіңіз басылым редакторысыз. Өзекті мәселені газет бетіне жариялауда қалыс қалған кезіңіз жоқ. Депутаттық міндеттің бір ұстыны да – мәселені тиісті органға жеткізе білу. Екі саланың өзге қандай ортақ тұсы бар?<blockquote>– Журналистика қай кезеңде де саясаттан тысқары болған емес.&nbsp;Сондықтан да журналистердің біразы саясатта төбе көрсетіп келеді. Бұл бұрыннан бар үрдіс, қазір де жалғасып келеді. Өйткені, екі саланың ұқсастығы көп. Мен де бірінші журналист ретінде танылып, халықпен тығыз байланыс орнатып, ашықтық, жариялылық қағидатын жұмысымның басты негізі еттім. Кейін сол белсенді еңбегім депутаттық қызметпен ұштасты.Ел тарихында депутат болып сайланып, халыққа көп көмегін тигізген журналистер аз емес. Журналист-депутаттың басқа депутаттан жөні бөлек. Себебі журналист-депутат өзіне сенім білдірген халықтың жайына басқалардан бетер алаңдайды. Оның дәлелі – кешегі Ш.Мұртаза, Ф.Оңғарсынова, М.Шаханов, Ж.Сүлейменов, Қ.Сұлтанов, секілді қабырғалы қаламгерлердің еңбегі. Журналист-депутаттар өз ұсыныстарын тек айтып қана шектелмейді, оны&nbsp;сараптап жазып, зерттеулер жүргізеді, шығармаларына арқау етеді. Сондықтан депутат&nbsp;та, журналист те – халық пен билік арасындағы алтын көпір. Ал, Сыр өңірінде депутаттық міндетін адал атқара білген Ш.Әбдікәрімов, А.Оңғарбаев, С.Бихожа секілді аға-апаларымыздан үлгі алсақ&nbsp;болады.</blockquote>– Депутатқа деген халық сенімі туралы не айтар едіңіз? Депутаттар «сенім лимитін» қаншалықты тиімді пайдалануда?<blockquote>– Бұл сұрақ депутаттардан гөрі сайлаушыларға бағытталғаны дұрыс секілді. Өйткені, депутаттардың тәжірибесі, еңбек ету қабілеті, белсенділігі, жұмыс өнімділігі бірдей емес. Әрқайсысы түрлі саланың өкілі. Сондықтан сенім лимитін қай депутат қаншалықты ақтап жүргеніне халық баға беруі қажет. Халықтың ұсынысы, тілегі орындалса, сайлауалды бағдарлама уақытылы жүзеге асса, сол сенім лимиттің ақталғаны деп білемін. «Халық айтса, қалт айтпайды» демекші, халықтан асқан сыншы да, әділ таразы да жоқ. Сондықтан әріптестерімнің халық сенімін ақтау жолындағы еңбегіне сәттілік тілеймін.</blockquote>– Жастардың белсенділікке, еріктілікке ұмтылысына қандай баға берер едіңіз?<blockquote>– Сырдариялық жастар түрлі салада белсенді еңбек етіп жүр. Олардың белсенділігі елімізде пандемия болғанда көрінді. Еріктілер індет жұқтырған халыққа жан-жақты көмек көрсетіп, көптің алғысына бөленді. Сонымен қатар, ауданда жалғызбасты жандарға, көпбалалы отбасыларға, мүмкіндігі шектеулі адамдарға, төтенше жағдайға түскен отбасыларға көмек көрсету жұмыстары да жүргізілуде. Осы тұста, ауданда құрылған жастар бригадасының қолдауын атап айту қажет. Мәселен, Айдарлы ауылындағы жастар бригадасы елді мекенде тұрғын үй салып беруді жүзеге асырды. Бұл жұмыстарға «Жастар рухы» жастар қанатының белсенділері де атсалысуда. Түйіндей айтқанда, ерікті болу – жүректің ісі. Сондықтан волонтерлік жастардың өмір салтына айналуы керек деп есептеймін.</blockquote>– Әңгімеңізге рақмет!

Ақтөре Ибрагимұлы: Депутат – халық сенім білдірген ынталы адам

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Тереңөзек кентінде жоба құны 204,5 млн.теңгені құрайтын Ғ.Мұратбаев көшесі, Ш.Құндызбаев көшесі, О.Абдулпаттаев көшесі, Тоғанас батыр көшесі, Қазақ көшесі, И.Тоқтыбаев көшесі бойындағы су құбыры желісінің құрылысы» бойынша 2023 жылға құрылыс жұмыстарын бастауға республикалық және облыстық бюджеттен 101,6 млн.теңге қаржы бөлініп, «Жаңарту» ЖШС-мен құрылыс жұмыстары жүргізіліп келеді.&nbsp; 2024 жылға құрылыс жұмыстарын аяқтауға 87,5 млн. теңге қаржы бөлінді. Ауыз су құбырының жалпы ұзындығы – 3396 метрді құрайды Қазіргі уақытта құрылыс жұмысы қарқынды жүргізілуде. Мердігер мекемелер су тарту жүйесін уақытылы және сапалы орындауға үлес қосуда. Аталған жұмыстар аудан әкімі Берік Сәрменбаевтың тікелей бақылауында.&nbsp; Сонымен қатар, жоба құны 103,4 млн. теңгені құрайтын «Тереңөзек кентінің А.Құнанбаев көшесі, Жамбыл көшесі, Жеңістің 50 жылдығы көшесі, А.Алиакбаров көшесі бойындағы су құбыры желісінің құрылысы» бойынша 2023 жылға құрылыс жұмыстарына республикалық және облыстық бюджеттен 76,0 млн. теңге қаржы бөлініп, «Жаңарту» ЖШС-мен құрылыс жұмыстары жүргізілді және 2024 жылға құрылыс жұмыстарын аяқтауға 20,9 млн. теңге бөлінді.&nbsp; Барлық жұмыстар ағымдағы жылы толық аяқталып, пайдалануға берілетін болады.&nbsp; &nbsp;

Сырдарияда ауыз су жүйелері жаңартылуда

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp;Аймақ басшысы Нұрлыбек Нәлібаевтың төрағалығымен облыс әкімдігі жанындағы терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті, деп хабарлайды Қызылорда облысы әкімінің баспасөз қызметі.Облыстық полиция департаментінің бастығы Махсудхан Аблазимов кәмелетке толмағандар мен жастардың экстремизм және терроризм идеологиясының ықпалына түсу қаупінің алдын алу, террористік тұрғыдан осал объектілерді бекітілген салалық нұсқаулық талаптарына сәйкестендіру туралы баяндады.Облыстық дін істері басқармасының басшысы Дінмұхамед Ермеков Байқоңыр кешені аумағында (қазақстандық азаматтар арасында) діни экстремизм мен терроризм профилактикасын ұйымдастыруда мемлекеттік мекемелер атқарған жұмыстарға тоқталды.Жиында көтерілген мәселелер бойынша облыс әкімі жауапты тұлғаларға бірқатар тапсырма берді. Облыстық білім, дін істері, қоғамдық даму басқармаларына, Қызылорда қаласы және аудандар әкімдеріне кәмелетке толмағандар мен жастар арасындағы профилактиканы жандандыруды тапсырды. Облыстық дін істері басқармасы бекітілген алгоритмге сәйкес жұмыс барысын қатаң бақылауда ұстауы қажет. Мұнан бөлек, облыстық білім басқармасына оқушыларды жат діни ағымдардан сақтандыру міндеті жүктелді.&nbsp;

Терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> "Өзен жағалағанның өзегі талмайды" деген даналық тәмсіл бар. Бүгіндері бұл кәсіп көзін дөңгелеткендер арасында өзен-көлдерді жағалап, балық аулаумен айналысатын қазалылықтар да баршылық. Аудан бойынша жергілікті маңыздағы 20 балық өсіруге арналған су айдыны және учаскесі бар. Балық өнімдерін ұқсататын 2 зауыт жұмыс істейді. Аталған сала мамандарының айтуынша, су маржанын сүзуге сәуір мен маусым аралығы және қыркүйек пен қазан айының бірінші жартысы ыңғайлы. Балықтың уылдырық шашар кезі су жылыған маусым-шілде айларына тұспа-тұс келеді. Өзендер арнасынан асқан жағдайда жайылма суларға да ұрық тастайды. Бұл кезде балық ауланбайды. Осы өндірістің өзегін арнайы зерттеушілердің деректері бойынша 1930 жылдары Аралда көктем мен күзде құрма, тоспа аулар арқылы бекіре мен аққайран, сазан, торта, шортан, көксерке, ақмарқа, жайын ауланған. Қаяз бен бекіреге ақан аулар қолданылған. Сүзгі аулармен өзен суларынан ұсақ қаяз, тісті және ақмарқа ұсталынған. Мұны кәнігі балықшы Темірхан Нағашыбайұлы қоштауда."Балықшының еңбегі – етек-жеңі кепкенше" демекші, адал еңбекпен нан тауып, күн-түн демей күйбең тіршіліктің қамымен жүретін балықшылар қауымының еңбегі ерен десек артық айтқандық емес. Тасарық ауылының байырғы тұрғыны Темірхан Мақсатбаев 30 жылға жуық балық шаруашылығымен айналысып келе жатқан нағыз өз ісінің маманы. Оның Лақалы ауылынан 20-25 шақырым қашықтықта орналасқан "Ақкөл" және "Жанай" көлдері бар. Алғашқысы – 352 гектарды құраса, кейінгісі – 130 гектар жерді қамтуда. Мұнда сазан, дөңмаңдай, ақ амур, табан, шортан, торта, ақ балық, тісті, қызыл қанат, тран, жайын, алабұға сынды балықтың түрлері мекендейді. Көл айдындарына су көктемде мамыр айынан бастап, маусым айына дейін және күзгі уақытта мезгілімен құйылып тұрады. Мәселен, Жанайға Ақсай арнасынан құйылса, Ақкөлге Қуаңдариядан жіберіледі. Дегенмен соңғы кездері су тапшылығына байланысты бірнеше мәселе туындауда.<blockquote>– Ақкөлге кеш құйылып тұр. Су деңгейі төмендегеннен шалаң көбеюде. Бұл көл жағдайының нашарлауына, сасуына, балықты аздырып, өлуіне себепкер болады. Арам шөпті шамамыз жеткенше, профилактикалық тазарту жұмыстарын жүргізіп, жағалаудағыларын жұлуға тырысамыз. Балықтарға кері әсері туындар деген оймен зиянкестерді жоятын тыңайтқыштарды қолдануға дауаламаймыз. Егер су деңгейі бір қалпынан өзгермесе, уақытылы су жіберілсе, бұндай қиындықтар кездеспес еді, – дейді Темірхан Нағашыбайұлы.</blockquote>Балықшының айтуынша, көл-су айдындарының даму жоспары бойынша балық қорын сақтау мақсатында күріш алқаптарынан бөлініп қалған шабақтарды салуға тиісті. Биыл "Жанай-1" көліне 16200 балық жіберілді. Бұл шабақ құтқару жұмыстарына жатады. Жылдың 10 айында балық аулап, 1 айын күздің кезінде осындай шараларға арналады. Арнайы құралдармен 52000 данасы Ақкөлге жіберілді.Бүгінге дейін Темірхан Нағашыбайұлы бұл салада Қызылорда облысының табиғи ресурстарды пайдалану басқармасы арқылы біліктілігін арттырып келеді.<blockquote>– Балық шаруашылығын дамыту мақсатында тәжірибе алмасуға Атырауға да бардық. Ол жақта тоған суды қалай жүзеге асыру қажеттігінен мол мәлімет алдым. Бар мақсатым – балықтың санын көбейтіп, жойылмауының алдын алу үшін тоған су жүргізу. Дегенмен бұл жобағы қомақты қаржы қажет. Кемі 30 миллион теңге керек. Барлық мүмкіндіктерді қарастырдым. Қаржы жағынан қиындықтар туындауда. "Ауыл аманаты" бойынша бағымды сынап көрдім. Бірақ іске аспады, – дейді балықшы.</blockquote>Оның мәлімдеуінше, жергілікті жерге тоған суды қолға алса, балық өсіміне жақсы әсер етеді. Қазір Темірхан Мақсатбаев 3 қорықшы мен 5 балықшыны жұмыспен қамтып отыр. Арнайы бригадирлермен бірлесе, көл-су айдындарын күтіп-баптау нәтижесінде жылына қос көлдің берген несібесінен 12 тонна өнімді қазалылықтарға ұсынады.&nbsp;&nbsp;

Еңбегі елеулі балықшы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>"Қазгидромет" РМК ел аумағында 15 наурызда болатын қауіпті метеорологиялық құбылыстарға болжам жасады.Синоптиктердің мәліметінше, еліміздің басым бөлігінде атмосфералық фронтальды бөлімдердің өтуіне байланысты тұрақсыз ауа райы сақталады, соның әсерінен қар түріндегі жауын-шышын, Алматы, Жетісу облыстарының таулы аудандарында түнде қатты жауын-шашын болады.<blockquote>«Тек ҚР батысында, оңтүстік-батысында антициклон жотасы әсерінен жауын-шашынсыз ауа райы күтіледі. Республика бойынша тұман, желдің күшеюі, солтүстігінде, шығысында, орталығында жаяу бұрқасын, оңтүстігінде, орталығында көктайғақ, батысында шаңды дауыл соғады»,&nbsp;— делінген ақпаратта.</blockquote>Фото: Нұрболат Нұржаубай

15 наурызда ауа райы қандай болады?

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Ұшқыр ойлы, көңілді де тапқырлардың отанына айналған «Жайдарман» – жастардың сүйсіне тамашалайтын әзілкештер сайысы. Осы алаңның майталманы атанып, халықтың көз қуанышына айналған «Қорқыт» құрамасы Сыр елінің мақтанышы. 2019 жылы «Көңілді тапқырлар алаңында» чемпион болған әзілкештер, қазіргі таңда жеке шығармашылықпен айналысуда. Қоғамның белсендісі, блогер, шоумен Асылхан Дүкенбаев та жастармен бір толқында. Осы орайда жайдарманшының өміріндегі жаңалықтармен танысып, емен-жарқын сұхбат құрған болатынбыз.–&nbsp;Әзіл әлемінде жүргеніңізге ұзақ уақыт болды. Осы салада «әттеген-ай» деп бағындыра алмай кеткен белесіңіз бар ма?<blockquote>– Бар жанарды жаулаған жайдарманды біраз уақыт ойнадық. Әзілдеп біздің құраманы жайдарманның «ақсақалы» деп айтқан кездер де болған. Халықтың қолдауы мен махаббатына бөлендік. 2011 жылы Жоғары лигаға өте алмасақ та, 2012-2013 жылдары III орынды иелендік. Негізі барлығымызды алға жетелеуші күш – бас жүлдені иелену ғой. Былай айтқанда әзіл әлемінде өзіңді дәлелдейсің. Жоғарғы лиганың чемпионы атануды қатты қаладық, алайда бұл бізге бұйырмаған бақ болды. Чемпион атанбасақ та, ел сүйген команда болдық. Десе де, жеңістен құр алақан емеспіз. 2019 жылы «КТА»-ның чемпионы атанып, құрамның, Сыр елінің намысын қорғадық. Үздік екенімізді дәлелдедік деп ойлаймын.</blockquote>–&nbsp;Жайдарман сахнасында Сыр жастарының жаңа буыны көптен шықпады. Бұған не себеп?<blockquote>– Жайдарман талай жастың жолын ашқан мүмкіндіктер кеңістігі. Алайда қазіргі облыстық әзіл сахнасының жайы мәз емес. Бұрын Жоғары лигада аймақ атынан кем дегенде 3-4 команда ойнайтын еді, қазір бұл арман. Сыр жастарының әзіл сахнасына шықпауының бірден-бір себебі – редактуралық жұмыстың дұрыс атқарылмауы. Ішкі чемпионаттың өз дәрежесіне сай өтпеуі. Әзілдерді дұрыс қадағаламау, «арзан» әзілдерге жол беру, тек «ішкі кухняға» ғана өтетін қалжыңдарды сахналау себеп. Яғни республикалық сатыға жарамайтын әзілдерді ұсыну – жаңа буынның жолына тосқауыл. Облыстың да әзілкештер бақталасында құлдырауына осы себеп. Бұрын аймақтан Қазақстан түгілі, ТМД көлемінде жарыққа шыққан әзілдер де болды. Қазіргі қалжыңдардың облыс шекарасынан аспайтыны жатқаны өтірік емес. Әзілді үлкен аудиторияға жазу керек. Ол үшін талант пен тапқырлық қажет қой. Ойлануды, жауапкершілікпен қарауды үйренетін уақыт келді деп ойлаймын. Редакторлар әзіл топтарына осыны ұғындыру қажет. Сол кезде мықты командалар шығатынына сенемін.</blockquote>–&nbsp;Әлеуметтік желі арқылы халал тойды ғана жүргізетініңізді мәлімдедіңіз. Бұған не себеп? Бұл қадам тапсырыс санын азайтып, табысқа әсер етеді деп ойламайсыз ба?<blockquote>– Қазірде той сұранысын жоғалтпаған. Халықта таңдау көп. Қандай асабаны қаласа, соны шақыруға мүмкіндік бар. Бұрын барға қанағат ететін. Қазір заман басқа, сұраныс бөлек, талғамның дараланған шағы. Таңдау бар, демек асабалықтың да дәрежесі өспесе, төмендемейтіні анық. Биылдан бастап «халал» тойға көшуді жөн санадым. Былтырдан ойда, жоспарда болған дүние еді. Бірақ алдын ала жазылып қойған тойларды бітіріп, жаңа жылға жаңа ережемен аяқ бастым. 1 қаңтар күні ресми түрде хабарлаған едім. Әрине, тойдың саны азаяды, алайда бұл мені еш қынжылтпайды. Өзім үшін дұрыс шешім деп ойлаймын. Ішімдік ішпеймін, ондай орталарды жақтыра бермейтінім де рас. Тапқан-таянғаным адал болсын деген ниет бастысы. Бұл жалғыз ғана себеп емес. Бағытымыз шығармашылық болғаннан кейін, сериал, киноға түскім келеді. Түсірілімдерге көп шақыратын. «Той» деп көп нәрседен бас тартқан кездерім болды. Уақыттың тапшылығы кісендеп қоятын еді. Ендігіде шығармашылығыма көңіл бөліп, жаңаша жоспарларды жүзеге асырмақпын.</blockquote>–&nbsp;Әлеуметтік желіде сізді тамашалап және қолдап отыратын көрермендеріңіз жеткілікті.&nbsp;Аудиторияға жасайтын жарнамаңызға да назар салатындар аз емес деген сөз. Жарнама жасамас бұрын бірінші не нәрсеге көңіл аударасыз?<blockquote>– Блогерлік – жауапкершілікті талап ететін медиа сала. Әрбір әрекетіңе, сөзіңе жауап беруге тиіссің. Белгілі аудитория сені бақылап отырады. Парақшама жарнамаға тапсырыс берушілер жетерлік. Бірақ оқырмандарға сапалысын ғана ұсынғым келеді. Не нәрсеге жарнама жасағанын білуге әрбір блогер міндетті емес пе? Көптеген әріптестерім ұрынып, ісі сотқа дейін жетіп жатқанын біліп жатамыз. Өте өкінішті, әрине. Сондай жағдайлардан аулақ болу үшін өнімге қатысты барлық мәліметтерді оқып шығамын. Өзіме ұнамаса жарнамаламаймын. Құмар ойын, букмекерлік кеңселер көп ақша ұсынады, бірақ ондай нәрселерден басымды алып қашамын. Адал еңбекпен таппаған ақшаның берекесі болмайды.</blockquote>– Спорт бағытында да жемісті еңбек етудесіз. «Хан» атты футбол клубыңыз және мектебіңіз жұмысын жүйелі жүргізуде. Бұл клубты ашуға не түрткі болды? Қазақстандағы футболдың дәрежесі қандай?<blockquote>– Қазақстанның футзалы әлемге әйгілі. Топ 5 қатарында. Мемлекет бюджетті үл­кен футболға құя береді. Әлемдік деңгейде үлкен футбол 98-інші орынды иеленген. Ақшаны қайда құю керектігін де біршама ойлау қажет шығар… «Хан» мектебі бұрыннан жұмыс жасайды. Клуб карантин кезінде ашылды. Сол уақытта той тоқтады. Спортқа жастық шағымнан жақынмын, футболға қызығушылығым жоғары. Уақытты босқа өткізбейін деген мақсатта достарыммен ақылдаса келе, қолға алған жоба. Клубқа ойыншыларды әр жақтан тартқанша, осы футбол мектебін бітірген балаларды мүше етіп алуды жөн санадық. Облыстық көлемде талай рет бас жүлдені иеленіп жүрміз. Республикалық деңгейде де асығымыз алшысынан түсіп жүр.</blockquote>– Отбасыңызға ойыссақ. 3 бүлдіршініңіз бар. Бірақ өнер адамына уақыт тапшы емес пе? Балаларыңызға жеткілікті көңіл бөле аласыз ба?<blockquote>– Құдайға шүкір, 3 балам бар. Екі ұл, бір қыз тәрбиелеп отырмын. Түзде көп жүрген соң сағынасың ғой, бала әке махаббатынан жұрдай болмауы қажет. Балаларыма ерекше көңіл бөлемін. Әңгімелерін тыңдап, солардың жасындағы баладай ойын қуатын да шағым аз емес. Қызым өте ақылды. Айтқанды лезде ұғып, сұрағаныңды екі етпей орындайды. Кішкентай болса да, қаржылық сауаттылығы жақсы қалыптасқан. Ақша жинасаң планшет әперемін дегенімде, расымен ақша жинап, қалаған планшетін алды. Үйде көп бола бермеймін, бірақ уақытым босаса балаларыммен сөйлесіп, жас болса да ненің дұрыс, ненің бұрыс екенін үйретемін. Болашақ туралы, қандай салаға, не нәрсеге қызығатынын сұрап отырамын.</blockquote>–&nbsp;Сұхбатыңыз үшін рақмет!

Асылхан Дүкенбаев: «Халал» той жүргізуді жөн санадым

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp;&nbsp; &nbsp;Аймақ басшысы Нұрлыбек Нәлібаевтың төрағалығымен облыс әкімдігі жанындағы терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті.Облыстық полиция департаментінің бастығы Махсудхан Аблазимов кәмелетке толмағандар мен жастардың экстремизм және терроризм идеологиясының ықпалына түсу қаупінің алдын алу, террористік тұрғыдан осал объектілерді бекітілген салалық нұсқаулық талаптарына сәйкестендіру туралы баяндады.Облыстық дін істері басқармасының басшысы Дінмұхамед Ермеков Байқоңыр кешені аумағында (қазақстандық азаматтар арасында) діни экстремизм мен терроризм профилактикасын ұйымдастыруда мемлекеттік мекемелер атқарған жұмыстарға тоқталды.Жиында көтерілген мәселелер бойынша облыс әкімі жауапты тұлғаларға бірқатар тапсырма берді. Облыстық білім, дін істері, қоғамдық даму басқармаларына, Қызылорда қаласы және аудандар әкімдеріне кәмелетке толмағандар мен жастар арасындағы профилактиканы жандандыруды тапсырды. Облыстық дін істері басқармасы бекітілген алгоритмге сәйкес жұмыс барысын қатаң бақылауда ұстауы қажет. Мұнан бөлек, облыстық білім басқармасына оқушыларды жат діни ағымдардан сақтандыру міндеті жүктелді.Фото: Қызылорда облысы әкімінің баспасөз қызметі

Терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті 

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp;Отбасы – адам ғұмырының тірегі ғана емес, қоғамның да басты негізі. Оның басты қазығы, алтын тіреу діңгегі – бала. Баланың тәрбиелі болып өсуіне берекелі отбасының әсері мол. Қазір қарап отырсаңыз, көп жағдайда отбасы құндылықтарын насихаттап, ата-ана мен бала арасында ізгі қарым-қатынастың орнауына ықпал ету кеміп бара жатқандай.«Отан отбасынан басталады» деген дана сөз бар. Ата-ананың бір біріне қарым қатынасы, жүріс тұрысы, сөйлеу мәдениеті барлық іс-қимылдары баланың бойына тәрбие болып қалыптасады. «Күн сайын ертеден кешке дейін, отбасында ата-ана, ағайындары тарапынан бала алдында мінез-құлықтың сан алуан үлгілері өтіп жатады. Осының барлығын жас бала бойына сіңіріп өседі. Ал, баланың қоғамға, айналасындағыларға қарым-қатынасының қалыптасуы, туған-туыстарына деген қатынасынан байқалады. «Ұяда не көрсең, ұшқанда соны ілерсің» деген ата-бабамыздан қалған асыл сөз текке айтылмаған. Бала тәрбиесі-ортақ іс.<blockquote>– Баланың болашағы жарқын, келешегі кемел болсын деген мақсатта балаларды ата-дәстүр салтымен, рухы асқақ азамат, ибалы да инбатты қыз етіп тәрбиелеуге мән береміз. Жалпы, біздің елде жанұяға маңызды орын берілген. Себебі, адамзат пен мәдени құндылықтардың бұлжымас ұясы отбасы саналады. Отан – ортақ үйіміз. Ортақ үйіміздің шаңырағын шайқалтпай, уығын тіктеп, керегесін кеңейтіп, береке-бірлігін ұйыта ұстау – басты міндетіміз. Отбасымызда ұлдарымыз ержетіп, қалаған мамандықтары бойынша білім алды. Аллаға шүкір, балаларымнан тараған немерелерім мен шөберелерім баршылық. Оларды жастайынан еңбекке баулудамыз. Бәрі де әркез үй мен аула шаруасында қолғабыс беруден аянып қалмайды. Мектеп қабырғасында сабақ үлгерімдері де, өте жақсы барлық іс-шаралардан қалыс қалмай, бізді қуантып келеді, – деді ағынан жарылған Шынар Қожақова.</blockquote>Қазалы ауданына қарасты Бекарыстан би ауылының тұрғыны Шынар Мұғырқызы ерекше жан. Құдай қосқан жары Төребай ағамен бірге 9 баланы тәрбиелеп өсірген. Бүгінде Болат, Қуат, Талғат, Айнұр, Айша, Гүлнар, Самал, Даража мен Лағыл есімді ұл-қыздарын ақжарқын көңілмен демеп отырады. Шынар апа өмірдің қиындығына төзіп, көпті көңіліне түйген ана. Ауылдастарының арасында сыйлы. Саусағынан өнері тамған шебер жанның мінезі де жайлы. Күйбең тірліктегі барлық ауыртпалықты еңбекпен әрі ақылмен еңсереді. Содан да болар, шаңырақта бір емес, екі келін ұстап отыр.<blockquote>– Қолымдағы Болатымның 5 баласы бар. Келінім Айзада жанымда үй шаруасына көмектеседі. Біз отағасы Төребай екеуміз 20 жылдай ауыл шаруашылығына араласып, егін ектік. Бақшалықпен айналыстық. Бірге иық тірісе, үкіметтің бар жұмысын істедік. Жасымда екі ененің тәрбиесін көрдім. Ақыл-кеңесін санаға сіңірдім. Жас болған соң қателік жасаған тұстарым да болған шығар. Қазір соларды ой елегінен өткізіп, шаңырақтағы екі келініме дарытып отырмын. Жуырда немере келінді болдым. Ауламызда 20 сотық жеріміз бар. Көктем басталғаннан сонда қияр, картоп пен жеміс-жидектер егеміз. Оны жаз бойы баптап қараймыз. Піскен уақытында базарға апарып, саудалаймыз. Көшеттер мен тұқымдарды да сатуға шығарамын. Қалайда ұл-қыздарым мен немерелеріме қолдауды беріп тұруымды үзбеймін, – дейді Шынар Мұғырқызы.</blockquote>Бәйтеректей тамыры тереңге жайылған өнегелі отбасын басқарып отырған анадан осыншама әулеттің басын біріктіріп отырудың сырын сұрағанымызда:<blockquote>– Қай келініме де, табалдырық аттап келгенінде өзге жерден келген жас ретінде қараймын. Оның да білмейтін тұстары болады. Оған көз жұма қараймын. Өз ыңғайыма қарай тәрбиелей бастаймын. Бірақ, бәрін еңбекке баулимын. Шаруамен алаңдаған адамның ұрысқа да, әңгімеге де шамасы болмайды. Қариямыз демей, біз де балалармен бірге бау-бақшаға білек сыбана кірісеміз. Күзде жемісін көреміз. Азын-аулақ қаражат болады. Ұлым Болаттың өз шаруа қожалығы бар. Жылқы өсіреді. Өзіміз де, аулада түйеден басқасының бәрін &nbsp;ұстаймыз. Сондықтан, дастарханнан табиғи таза өнімдер үзілмейді, – дейді Шынар Қожақова.</blockquote>Көпбалалы кейуананың шеберлігі де бөлек әңгіме. Оның айтуынша, бала кезінде анасынан ерте айрылғандықтан әжесі Айшаның тәрбиесін алған. Соның жанында жүріп, қолөнерге бет бұрған. Көп біліп, үйренуді қалаған. Соның нәтижесінде, алаша тоқу, киіз басу, жүн түтіп, иіруді меңгерген. Жүннен тоқыма бұйымдарын тоқу келеді. Тігіншілікті де, бір кісідей үйренген. Барлық қыздарының жасауын өзі әзірлеген. Қолы қалт еткенде құрақ көрпелер мен киім пішіп тігуді үрдіске айналдырып келеді.

Он саусағынан өнер тамған шебер

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Әне-міне дегенше, ел етек-жеңін жинап, дала жұмыстары демін басып, табысты таразалайтын шаққа таяды. Ендігі кезекте бүгінгі таңға дейін ауданның егін саласы бойынша, оның ішінде тары өсіру жолға қойылып, жылдан-жылға көлемі артып келеді.Аудандық ауылшаруашылығы және жер қатынастары бөлімінің бас агрономы Дәурен Абибуллаевпен байланысып, мән-жайды бағамдадық.<blockquote>– Биылғы жылы егіннің жайы жаман емес. Оның ішінде тары 276 гектарға егілді. Оның ішінде Көктөбе ауылы – 90 гектар, Қандөз ауылы – 80 гектар, Қаратөбе ауылында – 60 гектарға тары егілді. Жалпы, Қандөз ауылындағы агроаймақтың көлемі 60 гектар. Былтырғы жылы 35 гектар жерге жоңышқа егілген болатын, бұл және жердің тозуына байланысты. Қаратөбедегі арнайы аймақ 47 гектарды қамтиды. 10 гектар бақша дақылын 2 адам баптап-қарауда, – дейді сала басшысы.</blockquote>Алғашқы кездері Қандөз ауылдық округінде агро-индустриялық аймақ құрылады дегенге сенген адамдар аз болды. Судың іргесінде тұрса да, аяқ су шықпайды. Бұл мәселе аудандық бюджеттен қаржы бөліп, арнайы мотор орнатумен шешілді.<blockquote>– Бізде агроаймақтың көлемі 60 гектарды құрайды. Тұрғындар 40 гек¬тарына тары дақылын орналастырып, 5 гектарына қарбыз екті. Онымен қоса 200 гектар жерді тағы да агроаймаққа алған болатын. Оның 80 гектар жерін үкімет есебінен қоршап алдық. Онда тары өсіруге басымдық беріліп, 30 адам маусымдық жұмысқа тартылды. Биыл 80 гектар жерге тары егуде. Ауыл тұрғындары үйіргелік жерге еккен қияр, қызанақ, картоп, сәбізді агро-индустриялық аймаққа баратын сумен суарып отыр. Агроаймақ ауылдағы ағайынды еңбекке ұйыстырды, – дейді Қандөз ауылдық округінің әкімі Кеңес Оразбеков.</blockquote>Жаңақорған – аграрлық аудан. Халқы егін егуге бейімделген. Тек нақты бағыт-бағдар көрсетсе, еңбек майданында шыңдалуға дайын. Қандөздегі ағайынның айтуынша, жердің құнарына қарай гектарына бірнеше қап тары алуға болады. Суы қанық, жері тың болса, гектарына 80-90 қап өнім жиясыз. Айта кетсек, бүгінде «Қандөздің» сөгі мен талқаны біздің аймақ қана емес, өзге өңірлерде де сатылып жүр.<blockquote>– Жерге дәнді қалай септің, сол күннен бастап 90 күн уақыт өту керек. Үш айдан соң ғана тарыға орақ салуға болады. Қол орақпен ору керек, өйткені, піскен тары өзге дақылдай емес, қауызынан төгілуге дайын тұрады. Ала жаз бойы алты рет суарып, құстан қорып, әбден қырманға бастырғанша бейнеті көп қой. Бірақ, осы тарының сөгі мен талқаны адамға ерекше күш-қуат береді. Дәрумен көп мұнда. Бала күннен әке-шешемізге көмектесіп, тары ектік. Сол кәсіпті біз де жалғастырып келеміз. Бүгінде ауылдағы ағайынға ауылдық округ әкімі Кеңес Оразбеков қолдау көмек көрсетіп келеді. Биыл жетінші жыл игілігін көргелі отырмыз. Өз басым, биыл агроаймақтан 5 гектар жер алып, тары ектім. Оған қосымша қауын, қарбыз, қартоп, сәбіз бар. Бәрі бала-шағаның несібесі үшін. Бізге жерден несібемізді айыруға мүмкіндік жасап отырған аудан басшыларына алғыс білдіремін. Жыл сайын дәстүрден жаңылмай тары егіп, несібемізді алып жатырмыз,– дейді Қандөз ауылының тұрғыны Ержан Асанов.</blockquote>Халқымыз тарыны – «жауынгер дақыл» деп атайды. «Кеспе көже күн батқанша, бидай көже ел жатқанша, тары көже таң атқанша» деп бекер айтпаған. Сөктің тағамдық қасиеті мен түрлі ауруларға пайдасын білген. Ұзақ аурудан әлсіреген кісіні ашыған көжемен көтерген. Тары көже әрі сусын, әрі тамақ болады. Бозада ашытады. Қуырылған бидайдан, арпадан жүгеріден ұнтақтап дайындалады. Ерте кезде талқан дайындаудың екі тәсілі болған. Бірі – қол диірменге тарту, екіншісі – келіге түю. Екі тәсілмен дайындағанда талқанның майдаланбай қалып қоятын түйіршіктері болады, оны «талқанның сағы» дейді. Талқанның сағын бөліп алу үшін жайпақ табаққа салып екшейді. Сонда сағы талқанның бетіне бөлініп шығады да, ұнтағы астында қалады. Бетіндегі сақты алып тастай отырып, талқанның ұнтағын бөліп алады. Талқан аса дәмді әрі құнарлы тамақ. Оны майға, кілегейге, қаймаққа араластырып жеуге де, шайға салуға да болады. Талқан салған шай қою болады әрі тез суиды. Оны жентке қосады. Талқаннан әзірленетін тамақты «сарталқан» немесе «майталқан» деп атайды. Сарталқан дайындағанда талқанды қойдың құйрық майына немесе жылқының майына араластырып, баяу жанған отқа қойып қуырады.Диқанның сөзінің жаны бар, расында тарының денсаулыққа пайдасын ғалымдар әлдеқашан дәлелде¬ген. «Кеспе көже күн батқанша, бидай көже ел жатқанша, тары көже таң атқанша» деген сөз бар. Осы мақсатта, жерден ризық-несібесін табуға ниетті адамдарға арнайы аймақтан жер беріліп, су жеткізілді. Бұл мүмкіндікті ұтымды пайдаланған қандөздіктер дақыл түрлерін егіп, одан мол өнім алу жолында еңбектенуде.Фото: egemen.kz

Жаңақорғанда тары өсіру жолға қойылған

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Облыстық денешынықтыру, спорт және туризм басқармасының 2023 жылды қорытындылауға арналған алқа мәжілісінде қалалық, аудандық мәдениет және спорт бөлімдері арасында дене шынықтыру - сауықтыру, спорттық бұқаралық жұмыстарды жолға қоюға бағытталған байқау қорытындысымен Жаңақорған ауданы ІІ орынмен марапатталды.&nbsp;Әсіресе, Жаңақорған ауданы ұлттық ойындардан жеткен жетістігі көңіл қуантады. Жыл сайын ұлттық спорттың беделі артып, әлемдік ареналарда аталып жүр. Қазақ күресі, көкпар, аударыспақ пен тоғызқұмалақтан спортшылар тұғыр төрінде. Оның ішінде, жаңақорғандық жігіттердің де жеңісі өз алдына бір төбе. Оның айқын жеңісі ат спорты мен тоғызқұмалақтан шыққан шыңымыз.Алдымен ат спортынан бастайық. Құрылғанына 12 жылдан асқан аймақ шабандоздары ат спортының кез келген түрінен үздік үштікте келеді. Аға буынның ізін жалғаған жастар жақында ел чемпионатында сүйіншілеп қайтты. Сыр өңірінің намысын 10 жылдан астам биік ұстап келе жатқан жаңақорғандық жігіттердің жеңісті жолына Сыр жұрты куә. Бірақ, бұл спортшыларға да серпін керек, қолдау маңызды. Осы мәселе және алдағы жоспарды саралау үшін білікті бапкер, облыс құрамасының белді жаттықтырушысы Сламхан Боранбаевты сөзге тарттық.<blockquote>– Биылғы жыл табысты басталды. Ел чемпионаттарында жеңіс тұғырында жүрдік, жастар ұлттық құрама сапын толықтырды. Көкпардан сол үштік тұғырдан түспесек, аударыспақ пен жамбы атудан алтын тұғыр бұйырып келеді. Теңге ілуде де жаман емеспіз. Бұйырса, саяткерлік спортын да биікке көтереміз деген жоспар бар. Оның бастауына биыл ел куә болып, чемпионат біздің ауданда өтті. Одан бөлек, биылғы облыстық «Алтын күз» спартакиадасында алтын тұғыр біздің еншімізде. Қалай десек те, біздің бар арманымыз ел чемпионы болу. Барлығы уақыттың еншісінде, нәтижелерге жыл салып жетіп келеміз, – деді аға бапкер.</blockquote>Биылғы жылдың тағы бір жетістігі, 14 жас шабандоз «спорт шебер» атағына қол жеткізді. 12 балуан көкпардан, екеуі аударыспақтан. Міне, осындай оғландар облыстың атын оздырып, бәйгеде барын салып жүр. Тек оларға қолдау болса болғаны, әрине, қаржылық қолдау керекақ, бірақ, бәрінен бұрын астарындағы тұлпарларына тіреу болса. Шыны керек, көз көріп жүр, шабандоздардың жаттығатын алаңы болғанымен, ешқандай жағдай жасалмаған. Аттар да адам секілді, шаршағанда көлеңке керек, жаттығудан кейін суытып, қалпына қайта келтіру керек. Мұның барлығы үлкен жұмыс, оны бір күндік жаттығу барысында байқадық.<blockquote>– Қазір аудан орталығындағы арнайы алаңның айналасына жасауға тиісті жұмыстарды тізбектеп, жобасметасын жасап қойдық. Яғни, алаңды қоршау, көрермендер отыратын орындықтар, жылқы өнімі мен құралсаймандарын сататын дүңгіршіктер және жануарлардың тынығатын орындарын салу жоспарда бар. Мұндағы мақсат – ұлттық спорттың деңгейін көтеріп, өскелең ұрпақты осы жолға тәрбиелеу. Өйткені, атадан келе жатқан, қанымызға сіңген өнер біз дәріптемесек, кім дәрптейді. Әрине, мұның барлығы алдағы уақыттың еншісінде, дегенмен, тездетіп, ат спортына жағдай жасамасақ бұдан да биікке шығамыз деген үміт сөніп қалады-ау, – деді бапкер.</blockquote>Осы ретте ауданның спорт саласын саралау үшін білікті бапкер, облыс құрамасының белді жаттықтырушысы Сламхан Боранбаевты сөзге тарттық.<blockquote>– Биылғы жыл табысты басталды. Ел чемпионаттарында жеңіс тұғырында жүрдік, жастар ұлттық құрама сапын толықтырды. Көкпардан сол үштік тұғырдан түспесек, аударыспақ пен жамбы атудан алтын тұғыр бұйырып келеді. Теңге ілуде де жаман емеспіз. Бұйырса, саяткерлік спортын да биікке көтереміз деген жоспар бар. Оның бастауына биыл ел куә болып, чемпионат біздің ауданда өтті. Одан бөлек, биылғы облыстық «Алтын күз» спартакиадасында алтын тұғыр біздің еншімізде. Қалай десек те, біздің бар арманымыз ел чемпионы болу. Барлығы уақыттың еншісінде, нәтижелерге жыл салып жетіп келеміз, – деді аға бапкер.</blockquote>Иә, жақында Елорда төрінде өткен жамбы атудан жаңақорғандық жас өрен Ақәділ Пернебай кезеңнің 3 стилі бойынша ешкімге дес бермей, мерген екенін дәлелдеді. Түрік стилінен 1-орын, қалған түрінен күмісті олжалап, жалпы кезеңдердің қорытындысында чемпион атанды. Ғалымжан Өміртай мен Наурызқожа Әмзеев баптаған Ақәділ тағы бір мықтылығын дәлелдеп, «Қазанат» ипподромында өткен ел чемпионатында атой салды. «Тектіден текті туады» деген осы болар. Чемпионның әкесі Бекқали Өзенбаев та кезінде аламандарда атой салған азамат еді. Енді перзенті жасындай жарқылдай бастады.Айта кететіні, Ғалымжан 2019 жылы жамбы атудан ел біріншілігінде алғаш рет Сыр еліне алтын сыйлап, жарыстың ең жас спортшысы атанған еді. Бұл жолы оған қола бұйырып, олжалы оралды. Ересектер арасындағы теңге ілуден жаңақорғандық Исрайыл Айдар 3 орын иеленіп, Түркияның Стамбул қаласында өтіп жатқан V этноспорт мәдени фестиваліне жолдама алды.<blockquote>– Алдымен алдағы жоспармен бөлісейік. Жуырда Көкшетау қаласында жасөспірімдер арасында ел чемпионатының жалауы желбірейтін болады. Бұл сында 2005-2007 жылы туылған балуандар тартысады. Ал, күзде көшпенділер ойыны басталады, оған баруға мүмкіндігіміз бар. Ол үшін тамызда іріктеуден сүрінбей өтуіміз керек. Жігіттер сақадай сай, бұйырса ол тұғырды да бағындыратын боламыз, – деді С.Боранбаев.</blockquote>Биылғы жылдың тағы бір жетістігі, 14 жас шабандоз «спорт шебер» атағына қол жеткізді. 12 балуан көкпардан, екеуі аударыспақтан. Міне, осындай оғландар облыстың атын оздырып, бәйгеде барын салып жүр. Тек оларға қолдау болса болғаны, әрине, қаржылық қолдау керекақ, бірақ, бәрінен бұрын астарындағы тұлпарларына тіреу болса.&nbsp;Шыны керек, көз көріп жүр, шабандоздардың жаттығатын алаңы болғанымен, ешқандай жағдай &nbsp;жасалмаған. Аттар да адам секілді, шаршағанда көлеңке керек, жаттығудан кейін суытып, қалпына қайта келтіру керек. Мұның барлығы үлкен жұмыс, оны бір күндік жаттығу барысында байқадық.<blockquote>– Қазір аудан орталығындағы арнайы алаңның айналасына жасауға тиісті жұмыстарды тізбектеп, жобасметасын жасап қойдық. Яғни, алаңды қоршау, көрермендер отыратын орындықтар, жылқы өнімі мен құралсаймандарын сататын дүңгіршіктер және жануарлардың тынығатын орындарын салу жоспарда бар. Мұндағы мақсат – ұлттық спорттың деңгейін көтеріп, өскелең ұрпақты осы жолға тәрбиелеу. Өйткені, атадан келе жатқан, қанымызға сіңген өнер біз дәріптемесек, кім дәрптейді. Әрине, мұның барлығы алдағы уақыттың еншісінде, дегенмен, тездетіп, ат спортына жағдай жасамасақ бұдан да биікке шығамыз деген үміт сөніп қалады-ау, – деді бапкер.</blockquote>Өте дұрыс, қарап тұрсаңыз, біздің елде спортқа көбірек көңіл бөліне бастады. Қай спорты алсаңыз да арнайы жаттығу залы, қажетті саймандары жетерлік. Әрине, ат спортына да көңіл бөлінеді, бірақ жағдай мәз емес. Қазір жылқылардың барлығы Қыркеңсе ауылында, күнделікті жаттығуға аудан орталығына келіп-кету үлкен мәселе. Келгеннен соң жаттығатын алаңның бүгінгі беделі көңіл көншітпейді. Әрине, бұл аудан шешетін мәселе емес, десе де көңіл бөлінсе нұр үстіне нұр болар еді. Екіншіден, құс ұшырып, тазы жүгіртуді де қолға алдық, келер жылы ел чемпионаттарында саңлақтар топ жаратын болады. Сондықтан іске бүгін кіріссек, үштіктен үздікке көтерілетініміз ақиқат. Жалпы нәтижені сараласақ, ұлттық спорттан ұпайымыз түгел. Өте дұрыс, қарап тұрсаңыз, біздің елде спортқа көбірек көңіл бөліне бастады. Қай спорты алсаңыз да арнайы жаттығу залы, қажетті саймандары жетерлік. Әрине, ат спортына да көңіл бөлінеді, бірақ жағдай мәз емес. Қазір жылқылардың барлығы Қыркеңсе ауылында, күнделікті жаттығуға аудан орталығына келіп-кету үлкен мәселе. Келгеннен соң жаттығатын алаңның бүгінгі беделі көңіл көншітпейді. Әрине, бұл аудан шешетін мәселе емес, десе де көңіл бөлінсе нұр үстіне нұр болар еді.Одан бөлек, аударыспақ, теңге ілу және жамбы атудан да аудан азаматтары алдыңғы қатарда. Жалпы садақ пен қазақ егіз ұғым. Садақты бабаларымыз ерте кезде аң аулауда, кейін соғыс ісінде қару ретінде қолданған. Тарих беттерін парақтасақ бес қаруын сайлап, қазанат мінген жау¬жүрек батырлардың ұлан-ғайыр байтақ даланы ұрпақ үшін қорғап қалған ерлігі біздерге өнеге. Сол секілді асық атудан да абыройымыз асқақтап келеді. Оны облыста өткен турнирлерді көзіміз жетіп келеді.Биыл Павлодар қаласында тоғызқұмалақтан Қазақстан Республикасының жекелей чемпионатында жаңақорғандық жас Әлайдар Ермұхаммед жүлделі орын алып, елге олжалы оралды. Әлем чемпионатының жолдамасан да жеңіп алған болатын. Оның ұстазы – Ұлттық дәрежедегі төреші Асылбек Шертайұлы ауданда тоғызқұмалаққа жанкүйер болып, ұлттық өнердің шашбауын биік көтеріп жүрген бірден-бір азамат.&nbsp;Жалпы тоғызқұмалақ ойыны нағыз есепке құрылған ойын. Ешбір мақсатсыз ойнау тек ұтысқа ұшыратады. Жоспарлы ойынның тактикалық тәсілдері де, стратегиясы да өте күрделі. Сондықтан оны анау-мынау кісі игере алмайды. Тоғызқұмалақ – қазақтың ұлттық дәстүрлі ойыны. Тоғызқұмалақ ойынына құмарлық халықаралық деңгейде арта түсуде. Зияткерлік мұрамыз қайта жаңғырып, Қырғыз, Монғолия елінде сабақ өтіледі. Алтайдан Америка аралығындағы елдерде интернет кеңістігінде тоғызқұмалақ ойынына қызығушылар саны артқан.Тек қазақша күрестен апайтөстеріміз әлі шығар емес. Бірақ салмақ бойынша сындарда сүйіншілеп жүргеніміз рас. Тек түйе палуан сынында сүрініп жүрміз. Ол енді уақыт еншісіндегі мәселе. Ең бастысы, іргетасымыз бар, бұйырса әлемдік сахналарда өнер көрсететін балуандар дайындауға мүмкіндігіміз жоқ емес.Міне, аудандағы ұлттық спорттың дамуы осылай өрбіп келеді. Азаматтардың алар асуы әлі алдыда деп білеміз.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары

Сырдарияда тегін дәрі дәрмек тұрғындарға үйлестірілуде

Айдарлыда спорт залы ашылды

Ақтөре Ибрагимұлы: Депутат – халық сенім білдірген ынталы адам

Сырдарияда ауыз су жүйелері жаңартылуда

Терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті

Еңбегі елеулі балықшы

15 наурызда ауа райы қандай болады?

Асылхан Дүкенбаев: «Халал» той жүргізуді жөн санадым

Терроризмге қарсы комиссия отырысы өтті

Он саусағынан өнер тамған шебер

Жаңақорғанда тары өсіру жолға қойылған

Жаңақорған ауданы спорт саласынан үздік танылды