&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Әр қазақстандыққа мемлекеттен берілетін тегін 10 сотық жердің жыры өте өзекті тақырыпқа айналды. Бұл сауал қазір аудан тұрғындарын да көбірек мазалап жүр. Оның себебі де түсінікті, жылдан жылға жер кезегіне тіркелушілер саны артып, ал ие болғандар саны мандымай отыр. Жылына кем дегенде мыңға жуық тұрғын жер кезекке өтініш білдіреді екен. Бала-шағаның несібесіне әйтеуір бір алармыз деген үмітпен жүргендер көп. Біз бүгін осы тақырып төңірегінде тағы да талдап, жауапты мекемелермен байланысып, нақты жауап іздедік.Нақты мәліметке сүйенсек, жер кезегін сарыла күтіп жүрген тұрғындардың алды 8 жылдан астам уақыт әкімдікке үмітпен қарап отыр. 2015 жылдың аяғында тіркелгендерге кезек келіп тұр дейді жауаптылар. Біз алдымен кент әкімдігінің есігін қақтық. Біздің қолымызға тиген мәліметтерге жүгінсек, 2022-2023 жыл аралығында жеке тұрғын үй құрылысы үшін берілген жер учаскелері туралы ақпаратта 2015 жылы кезектілік санында 546 адам деп көрсетілсе, алғандар саны 470-ке жеткен. Тек 76 тіркелуші ғана қалыпты. Олар толық қол жеткізсе, 2016 жылы тіркелгендерге кезек келеді. Оның да ауылы алыс емес деп есептейік.Кент қызметкерлері мәліметті аудандық ауылшаруашылығы және жер қатынастары бөлімі толықтырады деді. Ол мекемеге де жол түсті. 2015 жылдан бүгінге дейін аудан бойнша 8 мыңнан аса тұрғын кезекте тұр екен. Бұл өте көп, жыл басында қаншама тұрғын тағы тіркелген. Біз аудан әкімдігінің ресми сайтына жүгіндік. Жеке тұрғын үй құрылысы үшін жер учаскесін алуға 2023 жылы 856 жеке тұлға тіркеліпті. Кәсіпкерлік мақсаттағы жер учаскелері бойынша ҚР Жер Кодексінің талаптарына сәйкес 2023 жылы көлемі 8,76 гектар болатын 47 жер учаскесі «Ақпараттық есептеу орталығының» порталында электронды сауда-саттық (аукцион) арқылы 31 391 623,19 теңгеге сатылған деген мәлімет тұр. Жалпы жеке тұрғын үй құрылысы үшін Жаңақорған кенті және ауылдық округ әкімінің шешімдерімен жер учаскесін алған тұлғалармен жалға беру туралы 647, сатып алу арқылы 173 келісім-шарт жасалған екен. Бұл атқарылған жұмыстарға берілген нақты факт.<blockquote>– Жер учаскесін алу үшін кезектілікке тіркелмегендігі анықталса ҚР Ауыл шаруашылығы министрінің №301 бұйрығының 15-қосымшасына сәйкес «Жер учаскесін алу үшін кезекке қою» мемлекеттік қызметін көрсету қағидасы арқылы egov.kz порталына жеке электрондық цифрлық кілтіңіз арқылы кіресіз. «Жылжымайтын мүлік» батырмасын басып, «Жер қатынастары» тізілімін таңдап, «Жеке тұрғын үй құрылысына жер учаскесін (10 сотық жер) алуға кезекті қарау немесе кезекке тұру» бөлімшесіне өтесіз. Жаңақорған кенті немесе республиканың кезкелген аймағын таңдап өтініш білдіруге болады. Тағы айтамын, тіркелу тек электронды түрде, – деді бөлімнің жетекші маманы Ерболат Шайдаров.</blockquote>Ал, кезегіңізді білгіңіз келсе электронды түрде көре аласыз. Иә, қазір құжаттың басым бөлігі электронды жүйеге көшті. Ол үшін тиісті мекеме немесе кент есігін сығалап жүрмейсіз. Бір сәт заңдылықты зерделеп көрейік. Жер кодексінің 50-бабына сәйкес, қазақстандық азаматқа жер тегін берілуі тиіс. Әрине, мақсаты мен мөлшері де бекітілген. Атап айтқанда, ауылдық жерлерде жеке қосалқы шаруашылықты жандандырғысы келгендер суарылмайтын жерлерден – 0,25 га және суармалы жерлерден 0,15 га ала алады. Бұл ретте үй және егістік алқаптары берілмейді. Дегенмен бұл жерде де шикілік жоқ емес. Бұл тақырыпта аудан заңгерлері мен блогерлер үлкен мәселе көтеріп жүр. Оған кейінірек тоқталармыз. Заң бойынша қазақстандықтардың құқығын талдап алайық. Одан кейін ақысыз ала алатын 0,10 га жер жеке тұрғын үй құрылысын жүргізуге беріледі. Көгалдандыру, саяжай құрылысы үшін 0,12 га алуға құқылысыз. Бұл – әр қазақстандықтың алуға толықтай құқығы бар жер телімі. Бір қарағанда, заң бойынша бекітіліп, осы мемлекеттің азаматтарына қамқорлық жасалып, ескерілгені қуанышты. Енді осы мүмкіндікті пайдаланып, қазақстандықтар бас-басына үй салып, шаруашылығын дөңгелетпей ме деп ойлап қалуыңыз заңды. Дегенмен барлық мәселе заңды құқығына басымдық беріп, жер алуға кезекке тұрғанда басталады. Басқа мақсаттарды емес, жеке тұрғын үй құрылысы мысалын қарастырып көрсек. 10 сотық жерге жайлы баспана салуға әбден болады. Әрі басында үйі бар-жоғына қарамастан, кез келген адам иелене алатыны заңда жазылған. Тіпті отбасыңызда бұрын-соңды 0,10 га жер алған адам болса да, сіз жеке тұлға ретінде өз теліміңізді талап ете аласыз.Әлбетте, бір адамға бір рет қана беріледі. Ауданға қайта оралайық. Жер берілмей жатуының басты себебі жердің жоқтығы дейді құзырлы мекемелер. Әкімдік те, жерге жауапты бөлім де «Саяжай-1» мөлтекауданы инфрақұрылымын күтіп отырмыз дейді. Сол үшін құрылыс бөліміне телміріп отырған жайы бар.Аудандық, сәулет, қала құрылысы және құрылыс бөліміне де бардық. Саяжайдың қашан ашылатыны жөнінде сауал тастадық. Бізге бас маман Шыңғыс Маханов жауап берді:<blockquote>– 2021 жылы Жаңақорған кентіндегі 300 гектар жерді қамтитын Саяжай-1 учаскесінің егжей-тегжейлі жоспарлау жобасы әзірленіп, 2022-2023 жылдар аралығында электр желісін жүргізу, су құбырын тарту, тас жол құрылысы және газ құбырын жүргізу үшін жоба сметалық құжаттары дайын тұр. Инфрақұрылымдарды жүргізу үшін жоба құны – 6 млрд 774 млн теңге. Атап айтқанда электр желісін жүргізуге – 2 млрд 261 млн 139,44 теңге, су құбырын тартуға – 1 млрд 772 млн 722,091 теңге, тас жол құрылысына – 865 млн 013,89 теңге жұмсалады. Газ құбырын жүргізу үшін 1 млрд 875 млн 218,616 теңге қаржы қажет. Аталған инфрақұрылымдардың құрылыс монтаж жұмыстары үшін 2023 жылы облыстық және республикалық бюджеттен қаржы сұратылып, қолдау таппады. Ағымдағы жылы құрылыс монтаж жұмыстары үшін облыстық және республикалық бюджеттен қаржысы қайта сұратылды. Инфрақұрылым жобаларға қажетті қаржы бөлінген жағдайда құрылыс жұмыстары қарқынды жүріп, 1600-ге жуық жер учаскесі ел игілігіне пайдалануға беріледі, – деді бас маман.&nbsp;</blockquote>Жер кезегінің жылжымау сыры инфрақұрылымның тиянақталмауында. Егер бұл іс жүзеге асса жобамен 2015, 2016, 2017 жылы кезекке тұрғандар толық қамтылады деген сөз. Мүмкіндік болса 2018 жылды да еңсеріп тастауы кәдік. Ендеше, биылғы жылдан үміт күтейік. Ең бастысы, жер кезегінің жылжуы қаржыға келіп тіреліп тұр. Іс түйінін жоғары орындардың шешімі тарқатады.

Жаңақорғанда 2016 жылы жер кезектілігінде тұрғандарға  кезек келді

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Белгілі заңгер Айгүл Орынбек қоғам белсендісінің қамалуына қатысты <a href="https://www.facebook.com/story.php?story_fbid=3697805347162132&amp;id=100007981087790&amp;mibextid=oFDknk">фейсбук&nbsp;</a> желідегі парақшасына пікір білдірді. &nbsp;&nbsp;<blockquote>Біздің елдегі Әйел адамға деген “құрметті” осы суреттен-ақ анық көруге болады!Дәл мереке күніне орай қоғам алдында ауыл-аймақтағы заңсыздықтарды айтып, әшкерелеп жүрген нәзік жанды әлсіз әйелді бұлай тұтқындау - дұрыс емес!Иә, көпшілік қауым: “Сандуғаш дөрекі, кей кезде шектен шығатын сөздері де бар” деп жатыр... Бірақ бес баланың анасын кішкентай балаларының көзінше есікті бұзып алып кету, бұл - дұрыс емес! Балалардың психикасына әсер етеді деп ойламайсыңдар ма?Егер ол ақшаға бопсаласа, ақшаны алып жатқан жерінен-ақ ұстауға болар еді ғой?! Оқиға орнында, қылмыс жасау үстінде құрықталса - онда еш дау жоқ… Мына қоғам да, жұртшылық та даурықпас еді…! Наразылығын білдірмес еді!“А”, “Б” деген адамдардан арыз түсті екен деп жүгіріп келіп, жекенің меншігіндегі аумақ, ондағы есікті бұзып кіріп, қамауға алу, бұл - заңсыз!Заңгер ретінде, мен бұл жайтты - Адам құқығын өрескел бұзу дерегі деп есептеймін!Қазақстандағы құзырлы органдарға мынаны ескерткім келеді: Ел Президенті Қ.К.Тоқаевтың өзі қатаң тапсырған құқықтық мемлекетті шын құрып, оны қалыптастырғымыз келсе - онда бізде ең алдымен Адам құқығы қорғалуы керек!Күдіктінің өзін ресми түрде Полиция департаменті немесе бөліміне шақырып үйрену керек!Жемқорлық жайтын және қылмыс үстінде тікелей бұлтартпас айғақпен ұсталмаса, жәй күдікке іліккен адамды бас салып қамап, азаптап, оны қорлау арқылы қылмысты мойнына ілуді доғаратын уақыт жетті!Ата Заңымыз - Конституциямыздың 1-бабында да мемлекеттің басты қазынасы - Адам және оның құқықтары мен бостандығы екені айқын көрсетілгенімен, іс жүзінде бізде адам құқығы дәл иттің құқығындай қорғалып жатқан жоқ!Қайда барсаң да, Қазақстанның қай бөлігіне, ауыл-аймағына бұрылсаң да - құқығы аяққа тапталған Халықты көресің… Азар да безер болып ашынған Халық басқадан бұрын мына формадағылардан көрген зәбір-заңсыздықтарын жеткізе алмай жүр… Өкінішке қарай, бұл әлі де жалғасып және өршіп жатыр! Халықтың құқығы тапталғаны - тапталған! Ащы болса да ақиқаты - осы!Артур Ластаев мырза, Сіз шет ел көрген азамат ретінде және Адам құқығын қорғайтын омбудсмен ретінде Сандуғаштың ісіне құқықтық баға беріңізші! Заң аясында қандай шаралар қабылдап жатырсыз? Сол жұмыстарды Елдің алдында ашық ұсынуды және көрсетуді сұраймын!Ол терракт жасап, қыз зорлап, адам өлтірген жоқ! Есірткі сатып, адам саудалған жоқ!Айғақтық дәлелдер толық жиналмай жатып, үстінен арыз түсті деп, дереу алып кетіп, қамауға алу - біздің Конституциямызға сын емес пе?Фото: ғаламтордан</blockquote>

Белгілі заңгер қоғам белсендісінің қамалуына қатысты пікір білдірді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> &nbsp;Қызылорда облысы Жаңақорған ауданында қамауға алынған көпбалалы ана әрі қоғам белсендісі Сандуғаш Тұрлыбекованың балалары анасын бостандыққа шығару үшін Тоқаевтан көмек сұрайды, деп хабарлайды <a href="https://dalanews.kz/kz/article/qogam-belsendisi-sandugash-turlibekovanin-balalari-toqaevtan-komek-suraydi.html">Dalanews.kz</a>.Аталмыш фактіге қатысты&nbsp;Қызылорда облысы полиция департаменті мәлімдеме жасады.“Аталған дерек бойынша Қызылорда облысының полиция департаменті қылмыстық іс қозғады. Қазір тергеп-тексеру әрекеттері жүріп жатыр” деп қысқа қайырған ведомство Ulysmedia.kz жолдаған сауалға.<blockquote>Кейін белгілі болғандай, көпбалалы жалғызбасты ана, белсенді 40 жастағы Сандуғаш Тұрлыбековаға "екі адамды бопсалады" деген айып тағылған.</blockquote>Тұрлыбекованың балалары айыпты мойындамайтынын, ұстауды белсенділігімен байланыстырғанын мәлімдеп, мемлекет басшысы Тоқаевтан көмек сұрады.Еске салайық, 6 наурыз кешке осыдан бірнеше жыл бұрын Қызылорда облысының экс-әкімі Гүлшара Әбдіқалықоваға "ханның қызы" деген тұрғын ұсталғаны мәлімделген болатын. Бұл туралы әлеуметтік желі қолданушыларының бірі жазған еді.Белсендінің туыстары полиция Тұрлыбекованың тұрғын үйіне тінту жүргізгенін айтады. Ал Тұрлыбекованың қызы Шакизат Олжабай анасын ұстауға "дәлел және негіз жоқ" деп санайды.<blockquote>"6 наурыз сіңлімнің туған күні еді. Үйде сіңлім, інім үшеуі болған. Кешке 20 шақты полицей үйге келіп, есікті сындырған. Осы кезде анам 3 жасар інімді құшақтап тұрған. Ана мен баланы айырып, інім мен сіңлімді далаға күштеп шығарған. Анамды 3 сағат бір бөлмеге қамады да, аудандық полиция бөліміне алып кетті. Адвокатты 7 наурыз түстен кейін ғана кіргізді. Біз – бес баламыз. Не істеу керек, білмейміз. Інім “Мамамды полиция әкетті” деп жылап жүр. Оны қалай жұбатарымызды білмей отырмыз. Анамның кінәсі жоқ, дәлел жоқ. Меніңше, бұл қолдан ұйымдастырылған іс. Қазақстанда белсенділерді қамау қалыпты жағдайға айналды. Қазақстандықтардан араша сұраймын" дейді белсендінің қызы “Азаттыққа” берген сұхбатында.</blockquote>Қызылорда облыстық полиция департаменті баспасөз қызметінің хабарлауынша, Тұрлыбекова Қылмыстық кодекстің "Қорқытып алу" бабымен күдікке ілініп, тергеу изоляторына қамалған.Фото: dalanews.kz

Қоғам белсендісі Сандуғаш Тұрлыбекованың балалары Тоқаевтан көмек сұрайды

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Отан – отбасынан құралады. Ынтымағы мығым әрбір шаңырақ елдің баға жетпес байлығы. Ұлттық үрдіс тінін нығайтып, ұрпақтар сабақтастығын ширатып, болашақты берік жалғастыратын да солар. Осындай адамгершілік құндылықты қасиет тұтып, «Мерейлі отбасы» ұлттық конкурсының аудандық, облыстық кезеңінде бас жүлдені алып, республикалық сынақта лауреат атанған Бекарыстан би ауылындағы Смағұловтар әулетін қалай дәріптесек те артық етпейді.&nbsp; Қарашаңырақтың алтын діңгегіне айналған қазыналы қария Қабақ Смағұлов биыл жүз жастың асқар асуын бағындырып, абыздық кезеңге жетті. Есте қаларлық қуаныш пен мерейлі мерейтойды аудан халқы Жеңіс мерекесімен қоса-қабат атап өтіп, қарт жауынгерге зор құрмет көрсетілді.&nbsp; 1923 жылдың көктем айында «Мыңбаймыса» қыратында жарық дүние есігін ашқан, Қабақ көкенің бозбала шағы қасіретті қуғын-сүргін уақытымен тұспа-тұс келген. Жеті жасында Жетес атасының жазықсыз халық жауы ретінде атылғаны балғын жүрегіне өшпес қаяу салған. Ашаршылық пен тұрмыстағы жоқшылықтың да біраз тауқыметін тартқан.&nbsp; Ұлы Отан соғысы жылдарындағы жалпақ жұрттың басына төнген қиындықты да көппен бірге бөлісті. Әкесі Смағұл алғашында Ресейдің Магнитогорск қаласындағы еңбек майданына алынады. Ұзамай неміс-фашист басқыншыларынан жерімізді қорғау жолындағы жорықта белгісіз жауынгерлер қатарында шейіт кеткен (Бір қуантарлығы, 2017 жылы Беларусияның Витевск облысының Дубровна елдімекеніндегі бауырластар зиратында жерленгені анықталды).&nbsp; Он тоғыз жасында қан майдан төсіндегі сарбаздар қатарын толықтырған Қабекең де Мәскеу бағытындағы шайқас даласында зұлым жаумен бетпе-бет келіп, Тула, Орел қаласын азат етуге қатысады.&nbsp; Ол соғыс аяқталысымен Жаңабасшылық, Октябрь колхозында есепші, кітапханашылықты атқарған. 24 мектепте, аудандық оқу бөлімінде, фансиондық интернатта, мал сою пунктінде үйреншікті қызметін жалғастырады. 1969 жылы Майдакөл ауылдық Кеңес атқару комитеті жанындағы орталықтандырылған бухгалтер аппаратына бас есепшілікке ауысады. Содан он алты жыл бойы ілкімді істің иінін қандырып, 1985 жылы зейнеткерлік демалысына шыққан.&nbsp; Қос ғасырдың куәгері, соғыс және еңбек ардагері, Қазалы ауданының Құрметті азаматы Қабақ Смағұловтың кеудесінде майдандағы ерлігі үшін берілген «Қызыл жұлдыз» ордені, «Ерлігі үшін» медалімен бірге «Социалистік жарыстың екпіндісі» төсбелгісі, II дәрежелі «Отан соғысы» ордені мен «Еңбек ардагері», «КСРО Қарулы Күштеріне – 70 жыл», «Маршал Г.К.Жуков атындағы» және де Ұлы Жеңістің әр жылдардағы мерекелік медальдары жарқырайды. Қабақ көке отбасында Құдай қосқан қосағы Гүлжан екеуі тәлімді ұл-қыз тәрбиелеп өсірді. Барлығы да өмірден өз жолдарын тауып, ата-ана мен ел-жұртының абыройын асқақтатып жүр.&nbsp; Атап өтсек, тұңғышы Барша Қызылорда қаласындағы Н.В.Гоголь атындағы педагогикалық институттың қазақ тілі мен әдебиеті факультетін бітірген. Ұзақ жыл білім саласының өркендеуіне атсалысқан ұлағатты ұстаз. Кемал жоғары білімді экономист. Қазалы ауданының бірнеше совхозында, аудандық қаржы бөлімінде есепші-экономист, кірістер инспекциясының, бюджет бөлімінің бастығы, аудандық қаржы бөлімі бастығының орынбасары болған. Алматы өңіріне қоныс аударып, облыстық қаржылық бақылау басқармасында, тексеру комиссиясында, ҚР Қаржы министрлігінің орталық аппаратында қаржылық бақылау бойынша жауапты қызметтер атқарған. Гүлшара Арқалық қаласындағы медицицналық училищесін аяқтап, еңбек жолын туған ауылында медбике болып бастаған. Аудандық ауруханада, туберкулезге қарсы күрес диспансерінде істеген. Төлеген мектептен кейін Қызылорда совхоз техникумында зоотехник мамандығында оқып,шаруашылықта осменатор, кіші мал дәрігері болған. Қазірде «Смағұл» жеке қожалығының құрамында жылқы бағып,ата кәсіп тізгінін қалдан шығарар емес.&nbsp; Қарттыққа жеткен әкесін қамқорлығына алған Төлеу Алматыдағы темір жол институтын тәмамдаған. Ақтөбе қатынас-құрылыс мекемесінің бетон цехында, 244 ПМС мекемесінде, Қазалы аудандық салық басқармасында қызмет етті. 2000 жылы «Смағұл»жеке шаруа қожалығын құрып, егін, бау-бақша дақылдарын өсірді. Бүгіндері ет өнімдерін өндірумен айналысады. Сонымен бірге «Тілеулес» мейрамханасы арқылы тұрғындарға кәсіпкерлік қызмет көрсетіп, алғысқа кенелуде. Төлеуден кейінгі Гүлнар Алматы қаласындағы білім беру жүйесінде отыз жылдан астам мұғалім болып,жас ұрпақ бойына тәлім-тәрбие нәрін егуде.Гүлназым ҚР Білім және ғылым, Индустрия және сауда, Қорғаныс министрлігінде, ҚР Парламенті Мәжілісінде аудармашы-редакторлық қызметті меңгерген. Қалдыгүл Қазақ онкология және радиология ғылыми-зерттеу институтының химиотерапия бөлімінің меңгерушісі.Денсаулық сақтау саласының үздігі, медицина ғылымдарының докторы. Сондай-ақ, осындай қасиетті босағадан аттаған Ордагүл, Мариямкүл, Жанар, Қарлығаш, Гүлнар, Фарида, Әсел, Бигүл, Назымгүл есімді келіндердің де жүзіне нұр, көкірегіне иман ұялаған ізетті де ибалы жандар. Солардан өрбіген немере, шөберелер мен шөпшектер тал-шыбықтай бой түзеп келеді.&nbsp; Тіршіліктің жайлы да жайсыз,соқтықпалы-соқпақсыз асуларын артқа тастаған қадірлі қарияға сөз арасында: «Денсаулықты күту үшін не істеген дұрыс. Ұзақ жасаудың сыры неде?» деген сұрақ қоюдың ыңғайын келтірдік. Бұған: «Дене, аяқ-қолымыз үнемі қозғалыс үстінде жүргені абзал. Әйтпесе қуат-күшіміз әлсіреп, қан айналысы жолдары бұзылады. Осыған байланысты шынықтыру жаттығуларын жасап, жаяу жүрген, болып жатса бау-бақша егу, басқа да қимыл жұмыстарымен айналысқан тиімді. Ал кімнің қанша жасқа жетерін Алла Тағала біледі. Сонда да әркез байсалды жүріп, күйгелектік, ашушақтыққа ұрынбағанды қалаңдар. Көкіректі таза ұстап, әбес сөздер айтпай, бітпей қалған шаруаны уайымдап, жүйкеге қысым түсіруден сақтаныңдар. Артық салмақ жинап, толыққан да пайдалы емес. Әбу Насыр Әл-Фараби "Адамның өмірін ұзартуға музыканың, әннің көп пайдасы бар" дейді. Сол үшін де бос уақытта осыған да назар аударыңдар», - деп қысқа да,нұсқа пайымды пікірін айтты.&nbsp;

Үлгілі Смағұловтар әулеті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Осыдан бірнеше жыл бұрын, он саусағынан айырылған қазалылық қолөнер шебері туралы мақала газеттер мен сайттарда да жиі жарияланды. Оның өнеріне тәнті болған көпшілік керемет деп, таңдай қағысты. Қолынан шыққан тымақтарды көргенде, шын шеберге ештеңе кедергі бола алмайтындығын тағы бір мәрте мойындаған еді жұртшылық. Жуырда, Абай ауылында тұратын Оңдашбай ағаға хабарласып, халін білдік. Амандық-саулықтан кейін ақкөңіл аға жарқылдап, «Қарындасым, қазір өзім хабарласамын. Мал-текені жайғап жүр едім» деді, дауысы телефонның арғы жағынан еміс-еміс естіліп.&nbsp;Арада он минут өтер-өтпес ұялы телефон шырылдады. Оңдашбай аға екен.&nbsp;Бәз-баяғы қалпынша баладай жарқылдап, амандық сұрасып жатыр. Біреу білмес, біреу білер Оңдашбай ағаның он саусағынан айырылған оқиғасы былай еді. Бірде, қыста жоқ қарап жүріп, аттан құлайды. Жақын жерде көмектесе қояр жан иесі жоқ, атынан айырылған азамат үсікке ұрынады. Кейін, дәрігерлер Оңдашбай ағаның үсік ұрған он саусағын кесіп тастауға мәжбүр болады. Бастапқы кезде саусақсыз тірлік істей алмай, қатты қиналады. Алайда тағдырдың салғанына жігерлі жан мойымады. «Он саусағым жоқ, енді қалай күн көремін» деген ол жоқ. Бұрын да ісмерлігімен танылған жігіт қолөнерден қол үзбеді. Тымақтан мәсіге дейін өзі тігіп, несібесін тапты. Кәсіп ашып, «Бизнестің жол картасы – 2020» бағдарламасы бойынша қайтарымсыз грантқа ие болды. Грантқа алған қаржысына өндірістік тігін машинасын сатып алды. Тігін машинасы қолына тигеннен кейін киіз үйге керекті бар жабдықты тіге бастады. Сонымен қатар, тігін шеберханасында жүгеннен бастап тоқымға дейін болды. «Бала келмепті. Бұйырыс болар, осы іске бет бұрдым. Бұрын ауылдағылар ғана тапсырыс беретін. Бүгінде, аудан орталығынан келіп, бұйымтайын айтатындар бар. Қазіргі таңда, материалдарым болмай, уақытша тоқтатып отырмын. Дегенмен, тапсырыс бергендердің тілегін жерде қалдырмауға тырысамын», – дейді Оңдашбай Өтеміс.&nbsp;Сегіз қырлы, бір сырлы жігіт ағасы ісмерлік өнермен 1993 жылдан бері айналысады. Бұл күнде, оның қыр-сырын жетік меңгерген. Жылдың әр мезгіліне орай тіккен бұйымдарын жергілікті тұрғындар жиі қолданады. Қыста аң терісінен түлкі тымақ, құлақшын, ішік тіксе, ерте көктемнен бастап, күзге дейін түрлі ау түрлерін тоқиды. Мұнымен қатар, әркелкі көлемдегі масахана мен ат әбзелдерін, оған керекті бұйымдарды жасайды. Көрпе, мәсі, етік секілді заттарды жасаудың да түрлі әдіс-тәсілін біледі. Шебердің қолынан шыққан туындылар уақытында аудандық, облыстық көрмелердің көрігін қыздырып, көпшіліктің жоғары бағасын да иеленді. Бірнеше жыл бұрын аудандық «Талантыңмен таңқалдыр» байқауында бас бәйге иеленіп, облыстық байқауда «Алғыс хатпен» марапатталды.&nbsp;«Жігітке жеті өнер де аз» демекші, Оңдашбай Өтеміс қолөнерді меңгерумен қатар, шабыттанғанында өлең де жазады. Шығармашылыққа жаны құмар жан, кітап оқығанды да жақсы көреді.&nbsp;Тігіншілігімен танылған шебер саусағынан айырылғаннан кейін, көпке дейін шолақтығынан қуыстанып, жиын-тойға бармай жүрген екен. «Жұбайым Қиғаш қиналғанда қасымда болып, көмектесті. Сосын оңала бастадым. Бойыма қайрат бітті», – деді ол бізбен әңгіме үстінде. Қазір, шеберге он саусақсыз тігін тігу түк те қиын емес. Одан бөлек түздің жұмыстарында дөңгелентіп әкетеді. Бақшасын баптап, қорасындағы төрт түлігін де жайғап отырған жайы бар.&nbsp;– Мүмкіндігім шектеулі деген жай сөз ғана. Ең бастысы – ниет пен жауапкершілік. Сенің ойың таза, пейілің шынайы болса, діттеген мақсатқа жету қиын емес. Бойдағы масылдықты, енжарлықты жеңу керек. Өмір бір рет ғана беріледі. Оны еріншектікпен өткізіп алуға болмайды, – дейді Оңдашбай Өтеміс.&nbsp;

Оңдашбай Өтеміс: Шын шеберге ештеңе кедергі болмайды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Айдана ата-анасының жалғыз қызы. Көзінің ағы да, қарасы да – өзі. Ойын баласы кезінде алаңсыз жүре беруші еді, ес біле келе бауырым болса деп армандайтынды шығарды. Әсіресе сіңілім болса, бірге сабаққа барып, бірге үй жинаушы едім деп томсыраятын. Қуыршақпен ойнатып, ертегі кітап оқып берген болар ма едім деп те іштей тынатын. Ал інісі болса ше? Ол да жақсы ой. Қайда барса да қасынан тастамай, ерітіп жүрер еді. Бірақ бұл оның тек қана балалық қиялынан туған түрлі-түсті көріністер болатын. Қияға тартқан қиялы адастырмады. Ол көріністер бойжеткен соң өңіне айналарын ол әрине, сол уақытта білген жоқ.&nbsp;Бір үйдің еркесі ештеңеден тарлық көрмей өсті. 9 сыныпты бітірісімен Қызылордадағы колледждің біріне құжат тапсырып, жолы болып оқуға түсті. Оны заңгер мамандығы бойынша бітіріп, енді қызметке кірісемін бе деп те жүрген. Аяқ асты бәрі өзгеріп салды. Күтпеген жерден өмірлік серігін кезіктірді. Қалай дейсіз ғой? Айтайық. Телефон арқылы. Иә, ұялы телефонмен танысып, сөйлесіп жүрді. Басында аздап жүрексінгені рас. Дегенмен, тетіктің ар жағындағы дауыс өзіне сенімді. Әйел баласына басты керегі де сол қасиет. Телефоннан басталған таныстық ұзамай бойжеткен мен бозбаланың кездесуіне ұласты. Жігіт сөз салды. Көрші ауылдан. Өзі секілді қазақы тәрбиелі. Сабырлы, салмақты ер адамға жарасымды мінез. Уақыт созбаламай ортақ келісім жасап, олар жаңа отбасын құрды. Айдана Шонтаева бүгінде Ерқосаевтар отбасының ибалы келіні, 7 баланың ардақты анасы. Ерекшелеп айтқанда, Қармақшы ауданындағы (Байқоңыр қаласы, Төретам кенті, Ақай ауылын есептемегенде) ең жас Алтын алқа иесі.&nbsp;Айдана Алтынбекқызы 1993 жылы Дүр Оңғар ауылында туған. Биыл жазда &nbsp;мерейлі 30 жасты толтырды. Жансерігі Нұрғали Едігеұлы Төребай би ауылының азаматы. Ауыл шаруашылығы саласында еңбек етеді. Бір айтары, ерлі-зайыптылардың екеуі де көпбалалы болуды қалаған екен. &nbsp;<blockquote>– Ана атану – тұрмыс құрған барша келіннің арманы. Маған да ұрпақ сүйіп, ана атану бақыты бұйырғанына сансыз шүкір етемін. «Балалы үй – базар» деп қазағымыз тегінге айтпаған ғой. Жақсы жерге келін болып түстім. Анамыз керемет жан. Сыйластықта берекелі әулеттің шамын жағып отырмыз. Келін болып босаға аттағанымда небәрі 18 жаста едім. Білгенімнен білмегенім көп. Сондай сәттерде екінші анам жанына жақын тұтып, отбасылық шаруаның барлығына үйретті. Ақылын айтты, кеңесін берді. Қазір де солай. Немерелерінің де жағдайын жасап, өсіріп бағуға көмектеседі, – дейді жас ана риза пейілде.&nbsp;</blockquote>Тұрмыс құруға 18 жас жас емес пе, деген сауалымызды да көкейде іркіп қалмадық. Ал ол болса «жақсы көргеннен болар» деп қысқа ғана қайырды.&nbsp; Бүгінде соңғы мәлімет бойынша ауданда 925 көпбалалы ана тіркелген. Оның 55-і Батыр ана, 248-і «Алтын алқа», 525-і «Күміс алқа» иегері болса, 97-сі І және ІІ дәрежелі «Ана даңқы» орденімен (Байқоңыр қаласы, Төретам кенті, Ақай ауылын есептемегенде) марапатталған &nbsp;екен. Осындайда алтын құрсақты аналарымыздың қазақ ұлтының санына, демографиялық ахуалына қосып жатқан үлесі ұшан-теңіз деуіміз заңдылық. Осы ретте Досай бидің «Бір баласы бардың шығар шықпас жаны бар, екі баласы бардың болар-болмас халі бар, үш баласы бардың үш рулы елде малы бар, ... тоғыз баласы бардың толғандырар жолы бар, он баласы бардың орда бұзар қолы бар» дегені еріксіз еске түседі. Демек, бұл әрбір қазақ шаңырағында бала саны артқан сайын оның &nbsp;әлеуеті мен бақ-берекесі де арта түседі дегенді сезіндірсе керек-ті. &nbsp;Ерқосаевтар отбасының да өз арман-мұраты бар. Балалар жақсы білім алып, азамат болып өссе. Алдына елдің арқасүйер ұл-қыздары болып, қоғамын дамытса, деген мақсаттар қойған. Осындай таудай талаппен балалардың төртеуі мектепте білім алуда. Сабақ үлгерімдері де жаман емес. Әжелерінің, ата-анасының көмекшілері. Нұрбақыт 6-шы, Зерхан 5-ші, Айша 3-ші сыныпта оқып жүрсе, Әлинұр жаңа оқу жылында мектеп табалдырығын аттап, оқушы атанды. Ал Бақкелді мен Нұрисламның жасы бірі – 4-ке толса, бірі – 3-те. Жанұяның кішкентай батыры Азат – 1 жаста.&nbsp;Заман ағымына қарай кейбір жас отбасылар «Балаларды ертең асырай, қажетін өтей алмасақ, қалай болады?» деген дүдәмал ойда жүргендері жасырын емес. «Ал не себепті сіздер көпбалалы болуды қаладыңыздар?» деген де сауалды тікесінен қойдық. &nbsp;<blockquote>– Өзім отбасында бір бала болсам, жолдасымның бір әпкесі бар. Ер баладан жалғыз. Олар бір ұл, бір қыз. Жолдасым – қарашаңырақтың иесі. Сол себепті бізге сенім жоғары. Содан да шығар екеуміздің көпбалалы жанұя болғанды қалағанымыз. Көзге көрінген балаларымыз аман болсын. Келешекте Алланың берері болса, одан да үмітіміз бар. Жас аналарға айтарым, көпбалалы болудың бақытын татқан адам ғана біледі. Түсінемін, асырап-бағу оңай емес деп те айтатын болар. Дегенмен, әр баланың өз несібесі болады. Көпбалалы отбасында өскен бала көпшіл, мейірімшіл келеді. Бір-біріне қамқорлықпен қарайды, – дейді отбасының ұйытқысы, ауданымыздағы ең жас батыр ана ортақ ойымен бөлісіп.</blockquote>

Ең жас батыр ана Төребай би ауылында тұрады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Тарих парақтарында Сыр бойындағы ең алғашқы кітапхана – Қазалы қаласында ашылғаны жазылған. Бұнда 160 жыл бұрын баспадан шыққан кітаптар сақталған. 1900 жылы Перовскіден кейінгі өз оқырманына есік ашқан киелі орда кітапхананың ашылуына Қазақстан мен Орта Азияның табиғаты мен тарихын зерттеп жүрген сол кездердегі орыс зиялылары ықпал еткен екен. Ресейден жер аударылып келген орыстың социал-демократтары, көзі ашық интеллигентция өкілдері әдеби кітаптар сыйлап, кітапхана қорын молайтқан. Алғашқы жылдары кітапханада 437 кітап қоры, 113 тұрақты оқырманы болыпты. Бүгінде оқырман саны 3145 болса, кітап қоры – 46142.&nbsp;Арал теңізін зерттеуге келген академик А.С.Берг кітапханаға арнайы келіп, ғылыми ктіаптарды сыйға тартқан деседі. Ал, П.П.Семенов Тянь-Шанский өзінің жеке кітапханасынан екі жүзге тарта кітапты өз қолтаңбасын жазып, сыйға тартқан. Қазіргі таңда, 78 дана кітап қазалы қалаллық кітапханасының «Алтын қорында» сақтаулы.&nbsp;Кітапхана меңгерушісі Жанар Сейталиеваның айтуынша, Арал теңізін зерттеуге келген академик Лев Семенович Берг пен Орта Азияға сапар шеккен атақты саяхатшы ресей географы Петр Петрович Семенов-Тянь-Шаньский өздерінің жеке кітапханаларынан 200-ге тарта кітапты сыйға тартқан. Олардың ішінде сөздіктер мен энциклопедиялар, этнографиялық және географиялық классикалық, әдеби кітаптар бар.&nbsp;«Алтын қорға» арнайы барып, кітап беттерін парақтағанда 1864 жылы Санк-Петербург қаласында басылып шыққан үш томдық үстел анықтамалық сөздігі, 1899-1901 жылдары жарық көрген «Шағын энциклопедиялық сөздіктер» барын көрдік. Алғашқылары сол кездегі білімнің барлық сала бойынша ақпараттарды қамтыса, соңғы сөздікте адам өмірі мен табиғат құбылыстарына қысқаша мәлімет береді. 1903 жылы жарық көрген «Үлкен энциклопедия» деп аталатын көп томдықтың оныншы томында Қазалы уезі туралы мәліметтер берген. Мирзаев Арсеннің редакциялауымен басылған «Жаңа энциклопедиялық сөздіктің» 20 томында 1911-1914 жылдардағы қазалы қаласының алғашқы жылдары, тұрғылықты халық саны, ұлттың құрамы, табиғаты, экономикалық көрсеткіштері көрсетілген.&nbsp;Владимир Иванович Дальдің «Ұлы жазушылар кітапханасы» топтамасында 1902-1903 жылдары Семен Афанасьевич Венгерованың редакциялауымен баспаланған ағылшынның атақты драматург, ақыны У.Шекспирдің 5 томдығы, ағылшын жазушысы Джордж Байронның тұңғыш орыс тіліне тәржімаланған шығармалар жинағы, Николай Василевич Гербель жинақтаған «Орыс ақындары» кітабының үшінші басылымында ХYIIІ-ХІХ ғасыр ақындары шығармалары бар.Карус Штерненің «Дүние дамуы» кітабында дүниенің жаратылуы жайында дерек берсе, Виктор Мейердің «Дүниетаным» еңбегі аспан денелері туралы ілімді оқырманына айқын мазмұнды, тартымды, түсінікті тілмен жеткізген.Француз тарихшылары Лавис және Рамбоның бірігіп жазған «ХІХ ғасыр тарихы» атты көп томдығында Батыс Еуропа мен Еуропадан тыс мемлекеттердің тарихы баяндалып, халықтың саяси көзқарастары тартымды баяндалған. Бұл кітаптардың барлығы көне славян тілінде жазылған. Сарғайған парақтар талай тарихтан сыр шертеді.&nbsp;– 1860 жылы 21 қаңтарда тұңғыш Қазалы училищесi ашылады. Мұқият қарайтын болсақ «Алтын қордағы» кейбір кітаптарда 1900 жылы 2-ноябрьде Қазалы училищесінің қабылдап алғандығы туралы мөр басылған.&nbsp;Тарих ғылымдарының кандитады Адилбекова Забираш Ашимхановнаның ғылыми дәрежені қорғау барысында жазған диссертациясында былай деп жазылған: «1900 жылы 21 қарашада Қазалыдан Ташкент Әскери губернаторына «қалада кітапхананың ашылуы болды» – деген жедел хат келеді. 1900 жылы 12 қыркүйекте Сырдария облысы әскери губернаторы кітапхананың 19 параграфтан тұратын ережесін бекітеді. 1847 жылы Қазалыға А.И. Бутаковтiң келуi, 1848–1849 жылдары Арал теңiзi маңын зерттеуi, маңызды ғылыми дәлелдерi Ресейдің ғана емес, Батыс Европаның ғылым әлемiнде оған бедел әкелдi. 1902 жылы 8 қарашада Қазалы уезiнiң басшысына Губернатор көмекшiсiнен кiтапханаға А.И. Бутаков есiмiн беруге қарсылық жоқ екендiгi туралы хат келедi.»Деректерге сүйене отырып қалалық кітапхана ашылғаннан кейін бұл кітаптардың кітапханаға өткізілген деген тұжырымға келіп отырмыз, – дейді қалалық кітапхана меңгерушісі Жанар Сейталиева.&nbsp;Кітапхана қызметкерлерінің айтуынша, бұл кітаптар тек Петербургте сақталған. Тіпті басылып шыққан Казанда да жоқ көрінеді. Бұл түсіне білген жанға өте құнды дүние. Зерттеп-зерделейтін тарихшы маман болса қызметкерлер бірлесіп жұмыс жасауға әзір. «Алтын қор» атап арнайы бұрыш ашқанымен кітапханашылардың көкейінде «ескі кітаптарды сақтайтын арнайы орын болса» деген тілек бар. Себебі, баспадан 160 жыл бұрын шыққан кітаптар уақыт өткен сайын ескіріп, парақтары сарғайып, жыртылып қалудың сәл алдында тұр.&nbsp;

Қазалыда 160 жыл бұрын баспадан шыққан кітап бар

Сәулетіне сән қосқан сол жағалау

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Ақтан батыр ауылының тумасы Серік Ерболатовтың он бес жасында жазатайым жағдайға ұшырап, қос жанары көрмей қалған. Алайда, жігерлі жас бұл қиындыққа жасымады. Керісінше, қоғамнан алшақтамай, дүниенің бір кетігін тауып, кірпіш болып қаланды. Бойдағы таланты мен қайсарлығы оны алға жетелей түсті.&nbsp;Серік отбасындағы үш баланың ортаншысы. Үлкен әпкесі мен інісі бар. Ол жарық дүниеге қос жанары жарқырап келді. Қатар құрбыларымен өзі туған ауылдағы мектеп табалдырығын аттады. Алайда, 8 сыныпты тәмамдаған жылы жылқыдан құлап, жарақат алған Серіктің тағдыры басқа арнаға ауысып кете барды. Екі көзінің де көруі нашарлап, ауылынан жыраққа кетіп, Алматы қаласындағы Н.Островский атындағы зағиптар және көздері нашар көретін балаларға арналған 4 арнайы мектеп-интернатта оқуға мәжбүр болды. Бала күнінен ән айтуға құмар Серік осында білім ала жүріп, баян, домбыра, гитара аспаптарында ойнауды меңгереді. Қазір, түрлі ән байқауларында бағын сынап, жүлделі орындарды жеңіп жүр.&nbsp;«Бала кезімізде сыныптастармен кешкілік көшеде жүріп, ән салатынбыз. Мектепте де өлең айтып жүрдім. Ең алғаш «Бозторғай» ән байқауына қатыстым. Ол кезде Қонысбек деген жігіт домбырада, мен баянда ойнап, Тоқтар Серіковтің орындауындағы «Үкілі қыз» әнін айттық. Ең алғашқы үлкен сахнам сол екен. Одан кейін бірнеше байқауларға қатысып, жүлделі орындар иеленіп жүрмін», – дейді Серік.&nbsp;Иә, әнші жігіт жүлдесіз емес. Ол «Бәріміз бірдейміз – кемсітуді білмейміз» атты мүмкіндігі шектеулі жандар арасындағы аудандық байқауда үшінші, Басықара ауылдық клубында «Нұр Отан» партиясының «Кедергісіз келешек» жобасы аясында өткен «Келешекке зор үмітпен қараймыз» атты аудандық өнер фестивалінде «Әуезді әнші» номинациясымен марапатталды. Кеңес Одағының батыры Үрмаш Түктібаевтың жүз жылдық мерейтойы аясында ұйымдастырылған «Дәстүр» аудандық дәстүрлі әншілер байқауында үздік өнер көрсетіп, бас жүлдені жеңіп алды. Астана қаласының – 20, Қызылорда қаласының – 200 жылдығына орай өткен «Менің қолымнан бәрі келеді» өнер фестивалінде сазды аспапты шығарма орындағаны үшін екінші, аудандық «Сыңғырла сазды сырнайым» атты баянмен ән орындаушылар байқауында бас жүлдеге қол жеткізді. «Әлемнің жылуын жүрегіммен сеземін» ән байқауында бірінші орын алып, «Орда» зағиптар қоғамдық бірлестігі төрағасының «Дипломымен» марапатталған. Жуырда, ғана Қызылорда қаласында өткен облыстық дәстүрлі «Жүрек жылуы» мүмкіндігі шектеулі жандар арасындағы байқаудан екінші орынмен оралды. Байқау кезінде әнші Табылды Досымовтың «Жалған дүние» әнін орындап, көрермендердің көзайымына айналды.&nbsp;Өнерлі жігіт ауыл әкімінің, «Қазақ соқырлар қоғамы» қоғамдық бірлестігінің 80 жылдығына орай «Алғыс хат» иеленді. Ауылда әнші жігітке қолдау көрсететіндер жетерлік. Мәселен, Өмірсерік деген ауыл тұрғыны Серікке баян алып берген.&nbsp;Серіктің осындай байқаулардан қалыс қалмауында жұбайы Орынайдың еңбегі ерекше. Әркез жарының жанында жүретін Орынай үйде де, түзде де жағдайын жасайды. Отау құрғанына он жылға жуықтаған ерлі-зайыптылар ең алғаш құрдастар арасындағы мерекелік отырыстардың бірінде танысады. Сол кезден бастап, жақын араласқан екі жас жүрек қалауымен шаңырақ көтереді. Қазір, Серік пен Орынайдың шаттыққа толы шаңырағында Нұрасыл, Ұлпанай, Айзере, Кемеңгер атты төрт бүлдіршін өсіп келеді. Олардың алды мектепте оқиды. Кез келген аспапта еркін ойнайтын жігіт ауылдық клубта жұмыс істейді.&nbsp;Мүмкіндігім шектеулі деп қол қусырып отырғысы келмеген жігіттің талабы мен талпынысы талайды тәнті етеді.&nbsp;– Қазір, Дидар есімді ініммен жиын-тойларда ән саламыз. Мен баянда, Дидар гитарада ойнайды. Өнерімізге деген құрметі болар тойға шақырушылар қатары сиреген емес. Біз де қызмет қылуға әрқашан әзірміз, – дейді Серік Ерболатов.&nbsp;

Серік Ерболатов кез келген аспапта еркін ойнайды

<img src="http://degdar-news.kz/wp-content/uploads/2024/03/64DFC43E-6A55-4365-BAB8-F09842E9E636-920x425.jpeg" alt="" loading="lazy"><a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; &nbsp;Елдің әлеуметтік жағдайын түзеуді мақсат еткен «Әлеуметтік кодексті» жүзеге асыру аясында халықты жұмыспен қамтуға ерекше назар аударуда. Бұл мақсатта Қызылорда облысы әкімдігінің 2023 жылғы 6 маусымдағы №93 қаулысы негізінде Қызылорда облысының жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасына қарасты «Еңбек мобильділігі орталығы» коммуналдық мемлекеттік мекемесі құрылғаны белгілі. Ал қалалық жұмыспен қамту орталығы «Мансап» орталығы болып қайта құрылып, еңбек мобильділігі орталығының филиалы ретінде жұмыс істеуде. Қызылорда қалалық «Мансап» орталығы филиалының қызметі – жұмыспен қамтуға жәрдемдесудің бел¬сенді шараларын жүзеге асыру, жұмыссыздықтан әлеуметтік қорғауды ұйымдастыру және атаулы әлеуметтік көмек көрсету.&nbsp; «Бұл қызметтерді «Мансап» орталығына жүгініп, кезек күтпей, онлайн алуға болады. Ол үшін ғаламторға қосулы компьютер мен жеке электронды цифрлы қолтаңба болса жеткілікті», – дейді орталық мамандары.&nbsp; Қызметтер электронды үкімет (egov. kz) және электрондық еңбек биржасы (enbek.kz) веб порталдары арқылы қолжетімді.&nbsp; Сонымен қатар міндетті әлеуметтік сақтандыру қорының салымшысы болып саналатын, жұмыссыз мәртебесі бар азамат жұмысынан айырылуына байланысты тағайындалатын әлеуметтік төлемге өз өтінімін қалдыруына және жұмыспен қамтудың белсенді шараларын таңдауға мүмкіндігі бар.&nbsp; Жұмыс берушілер электронды еңбек биржасы арқылы «Субсидияланатын жұмыс орындарын ұйымдастыру және субсидияланатын жұмыс орындарына жұмысқа орналасқан адамдардың жалақысын субсидиялау» аясында мемлекет тарапынан қаржыландырылатын уақытша жұмыс орындарына (жастар практикасы, әлеуметтік жұмыс орындары, қоғамдық жұмыс орындары, алғашқы жұмыс орны, ұрпақтар сабақтастығы, күміс жас) өтінімдер электронды түрде жүзеге асуда.&nbsp; Өткен жылы қызметтерді электронды түрде алу мүмкіндігін 11963- тен астам адам пайдаланып үлгерген, оның ішінде 6881 азамат жұмыссыз мәртебесін алса, 2242 азамат тұрақты жұмыс орындарына орналасқан. Сондай-ақ 7940 азамат жұмыспен қамтудың белсенді шараларына жолданған. Ал, 3178 жұмыссыз адам жұмысынан айырылған жағдайда тағайындалатын әлеуметтік көмек алған.&nbsp; 2023 жылдың екінші жарты жылдығынан бастап электронды еңбек биржасы порталында онлайн бос жұмыс орындары жәрмеңкесін өткізу үшін Tanda.enbek.kz порталы іске қосылып, бос жұмыс орындары онлайн жәрмеңкесін «Мансап» орталығы ұйымдастыруды қолға алды.&nbsp; Жәрмеңкеде жұмыс берушілер онлайн презентация өткізіп, өз компаниялары, жұмыс шарттары, бос жұмыс орындары, жұмысқа орналасу ерекшеліктері туралы толық мәлімет береді. Жұмыс іздеушілер түйіндемелерін жолдай алады, сондайақ жұмыс берушілермен қысқа онлайн сұхбат жүргізуге мүмкіндік жасалған. Ең бастысы, жұмыс іздеушілердің есік қағып, шаршамай, үйінде отырып жұмыс табуына болады.&nbsp;Фото: Нұрболат Нұржаубай &nbsp;

Қызылорда: Халықты жұмыспен қамту цифрландырылған

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; Бүгінде Instagram, You tube, Tik-tok секілді әлеуметтік желі мен платформаларда жеке блог жүргізу трендтен қалмайды. Онда түрлі салада еңбек етіп жүрген дәрігер, мұғалім секілді мамандар бар. Олар өзінің жеке өмірінен бөлек жұмысын көрсету арқылы өзгеге пайдалы болып жүр. Осы орайда ұлағатты ұстаздар да дәстүрлі форматты қойып, шәкірттерін танымал желі арқылы тәрбиелеуде. Солардың бірі Қармақшы ауданы, Төретам кентінің тұрғыны – Мақпал Жайлашева.&nbsp;Ол №85 орта мектептің түлегі. Мектепті бітірген соң Жезқазған гуманитарлық колледжінде бастауыш сынып мұғалімі мамандығын үздік дипломға бітіреді. Жас маман Төретам кентіндегі №80 мектеп-гимназиясының бастауыш сынып мұғалімі болып орналасады. Аталған мектепте күні бүгінге дейін еңбек етіп келеді.&nbsp;Білім берудің қазіргі жаңа құрылымы және оқу әдістемесінің мазмұнының өзгеруі мұғалімдердің кәсіби шеберліктерін жаңартуын, шығармашылық ізденістерін қажет етеді. Сондықтан оқушылардың белсенділігі мен танымдық іс-әрекеті арқылы оқушылар шығармашылығын дамыту, қажетті жағдайда айрықша шешім қабылдай алатын жеке тұлға дайындау, осыған орай оқытудың жаңа технологияларын енгізе отырып білім беру мұғалімнің басты міндет болып отыр. Соның ішінде сандық технология қазіргі ұрпаққа қажет екенін жоққа шығаруға болмайды. Бүгінгі ұрпақтың көп бөлігі уақытын телефонмен өткізеді. Сол үшін мұғалімдер соған адаптация жасап, пайдалы ақпарат бере бастағаны дұрыс. Оқушыларға пайдалы болатын дүниені кеңінен таратып, насихаттау керек.&nbsp;<blockquote>– Ұстаздық қылу оңай емес. Алайда маған мұғалім болу бақыты бұйырған екен. Жүрегіммен осы мамандықты жақсы көремін. Кейде түрлі адамдар тарапынан сөздер де естіп жатамыз, сырттай әңгіме де көп. Бірақ кім не айтса да өз ойымнан тайған емеспін. Қайта ілгерілей түсемін. Себебі мен өз жұмысыма берілген жанмын. Өмірімді балаларға арнағанмын. Сол үшін қазіргі заман талабына сай әлеуметтік желіні тұрақты жүргізудемін. Ондағы бірінші мақсатым – &nbsp;оқушыларыма естелік болып қалуы. Ертең есейгенде осы парақшадан өздерін көріп, көңілдері көтеріліп, өткенге көз жүгіртіп ұстаздарын еске алып жүрсін деген ойым болды. Екіншіден, жас мамандарға пайдалы болу. Сабақта қолданатын әдіс-тәсілдерімді пайдаланып, өз игіліктеріне пайдаланғанын қаладым. Ең алдымен, балаға қызық, оның дүниетанымы мен әлемді тануға деген ниетін оятатын заманауи әдіс-тәсілдерді қолдану қажет. Кейде әлеуметтік желіде менің жекеме шығып әдістеріңізбен бөлісіңізші деп жазып жатады. Мұндай сәтте қуана келісемін, – дейді ол.</blockquote>Қазірде ұстаздар, әсіресе жас мамандар осы болмысы бөлек жаңа ұрпақты білімге қызықтыру мақсатында әлеужелімен дос болып, жұлдыз болудан тартынбайды.&nbsp;<blockquote>– Қазіргі оқушылар мен ата-аналардың дені Tik-tok-та отырады. Әрине, оқушылармен көзбе-көз отырып сабақ берген тиімді. Дегенмен әлеуметтік желіні білім беруді насихаттауда оңынан қолдануға болады. Сол себепті онлайнды да, оффлайнды да қатар алып жүрген әлдеқайда тиімді, – дейді жас ұстаз.</blockquote>«Білім негізі – бастауышта». Иә, кез келген нәрсенің кірпіші дұрыс қаланбаған болса, оның болашағы бұлыңғыр болады. Оқушы үшін бұл өте маңызды кезең. Сондықтан да бала қолына алғаш әліппе ұстатып, әріп танытатын бастауыш сынып мұғалімі жан-жақты болуы тиіс. Ал тәжірибесі толысқан мұғалім Мақпал Болатқызының тәрбиелеген шәкірттер жеңістің қиясынан көрініп жүр. Осыған дейін үш бірдей сыныптың бастауышта білімін қатайтып, жоғары сыныпқа жолдаған. Ал қазір 2 сыныпқа қадам басып, 23 оқушыға білім нәрін себуде.&nbsp;Кейіпкеріміз мұғалімдік қызметінен бөлек шаңырақта келін, балаларының сүйікті анасы. Жолдасы Рамазан – жеке кәсіпкер. Бүгінде екеуі Айсұлтан, Әлисұлтан есімді қос батырды тәрбиелеп отыр.

Жаңашыл жас ұстаздың жетістігі

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Жаңақорған ауданында театр мәдениетін мен іргетасын қалаған тұлға - ақын, әнші, термеші, режиссердраматург Әмір Мәжитовтің шығармашылығына арналған «Театр – ғұмыр» атты рухани танымдық шара өтті.Манап Көкенов атындағы мәдениет үйінің көрермен залында адам қарасы көп. Туған жердің өнерін өрге сүйреген талантты тұлғаға деген құрмет еді бұл. Көңіл көкжиегінде жарық жұлдызға айналған Әмір Мәжитовтің шығармасын сағына күткен ел сахна шымылдығы түрілгенін күтіп, тау тұлғаның адамгершілік асыл қасиетін сөз етті.Рухани кеш Әмір Мәжитовтің өмірі мен еңбек жолын сөз ететін бейнебаянмен басталды. Осы көріністе өнер майталманының өнерге деген адал махаббаты, өңір театрының жандануына қосқан еңбегі, киелі сахнаға тума таланттардың танылуына қосқан үлесі, ақын һәм драматург қабілеті жайында жанды тербетер сырлар айтылды.Мәдени шараны аудан әкімінің орынбасары Бектас Нуридинов ашып, рухани-танымдық кештің маңыздылығына тоқталып өтті.<blockquote>– Қаратау топырағында талай тау тұлғалар өмірге келіп, руханияттың биік шыңын бағындырып, өзінің өшпес мұрасын мәңгілік қалдырды. Соның бірегейі театр тарланы, драматург, ақын, әртіс Әмір Мәжитовтің қазақ өнерінде орны ерек. Бүгін біз айтулы азаматтың құрметіне үлкен ісшара өткізудегі мақсатымыз өскелең ұрпақтың жүрегінде ұлттық мұрамызды қалдырып, асыл азаматтарымыздың бейнесін есте сақтауға күш салмақпыз. Қазақ өнері мен мәдениетіне сүбелі үлес қосқан тұлғаның шығармасын дәріптеп, ізін сөндірмей келе жатқан ұрпақтарына алғыс айтамын, – деді.</blockquote>Рухани-мәдени шараға ҚР Еңбек сіңірген әртісі, «Құрмет» орденінің иегері Бақытбек Алпысбаев, ҚР Мәдениет қайраткері Бақтияр Қожа Абдуллаұлы, ҚР Мәдениет қайраткері, ақын, режиссер Оңталап Нұрмаханов, ҚР Мәдениет қайраткері Камила Әбжанова, ҚР Мәдениет қайраткері, сазгер Сауран Елеуов, еңбек ардагері Ибрагим Абибуллаев, кәсіпкер Нұрпейіс Мәжитов және т.б. өнер майталмандары қатысып, есті естеліктерімен бөлісті. Бақытбек Алпысбаев:<blockquote>– Ағамыздың әлемдік деңгейдегі жазылған «Қорқыт Ата» реквиемі бала көңілімде қалыпты. Сонау Қорқыт бабамыздан бастап, Алаш арыстарына дейін, тіпті көзі тірі тұлғалардың мұңын жеткізетін тамаша реквим шығарып, оны өзі үзіліссіз 40-50 минут бойы орындағанда әнші үнінің құдыретіне тыңдарман еріксіз бас иетін. Міне, осындай құнды дүниесінің қолжазбасы кімнің қолында кеткені белгісіздеу болып тұр. Әмірдің батылдығы сонда 1987 жылы коммунистік партияның қылышынан қаны тамып тұрған кезде қазақ халқын қырғынға ұшыратқан ашаршылық туралы республикада тұңғыш «Бір үзім нан» спектаклін М.Әуезов театрында қойып, республика бойынша бірінші орын алғанда Асанәлі Әшімов: «Мұндай талантпен ауылдың деңгейінде қалып қоюға болмас, қалаға келсең қалай болады?» деп қолқалайды. Осындай үлкен ұсынысқа қарамастан, туған жерінің өнері мен мәдениетін көтеруді мақсұт етті. Әрі өркениет өрісі тек қалада ғана емес, ауылаймақта да дамитынын, жарық жұлдыз қай жерде тұрса да жарқырай беретінін іспен көрсетті, –деді ол.</blockquote><blockquote> Әмір Мәжитовке туыстық қарым-қатынасым болғанымен ол кісі мен үшін ұлағатты ұстаз, тәжірибелі тәлімгер болды. Алғашқы еңбек жолымда Жаңақорғанның мәдениет үйінде басталып, автоклуб меңгерушісі болдым. Сол сәттерімді еске алғанда кеудемді сағыныш кернейді. Халық ақыны Манап Көкенов, Бибажар Маханбетовамен бірге қызмет етіп, шалғай ауылдарды аралап, концерт бердік. «Беу, қыздар-ай» спектакльін қойып, қойшы қауымның көңілін сергітеміз. Манап көкеміз бен Бибажар апамыз бастаған термешілер жырын төгіп, соңы жастарға арналған биге жалғасатын. Осы істердің басы-қасында Әмір Мәжитов жүрді. Бізді көпшілік қызметке баулып, талай әңгімесін тыңдап, тағылым жинадым. Осындай тау тұлғалардан үлгі алып, көпшіл болуға, шығармашылық тұрғыда дамуға ұмтылып, өнер ортақ мұра екенін жүрегіммен сезіндім. Бұл қарашаңырақ рухани азық алған мектебім болды. Алғашқы еңбек жолым осындай тұлғалардың тәжірибесін бойыма жинауға себеп болып, Алматыға үлкен сахнада жұлдызым жануына есік ашты. Міне, сондықтан киелі табылдырыққа тәу ете келіп, Әмір Мәжитовтің рухына тағзым қып, халқымның батасын алуды мақсат еттім, – дедіБақтияр Қожа.</blockquote>Кеш барысында мәдениет үйі өнерпаздары дайындаған театрландырылған қойылым көпшілік назарына ұсынылып, Ә.Мәжитовтің «Бір үзім нан» спектаклі сахналанды. Сондай-ақ, көрермендер «Қазақстан-Қызылорда» телеарнасы арқылы түсірілген «Дала дарыны» атты деректі фильмді тамашалады.Жиналғандар бейнебаян арқылы есепші маманы бола тұра, өнерді сүйген жүрекпен өлшейтін шығарма тудырып, есінде қалған елдің еңбек жолымен жанжақты таныс болды. Орта мектепті тәмамдаған соң, Қазалы ауыл шаруашылығы техникумын бухгалтерия мамандығы бойынша бітіріп, кейінгі жылдары Ташкент ауыл шаруашылығы институтын тәмамдайды. Еңбек жолын шаруашылықта есепші, экономист болып бастайды. Жастайынан бойына дарыған ерек қабілетімен әрі актер, әрі режиссер болып, көрерменнің қошеметіне бөленді. Әмір Мәжитов аудан өнерпаздарымен бірге М.Әуезовтің «Еңлік-Кебек», Ғабит Мүсіреповтің «Қозы Көрпеш – Баян сұлу», Қ.Мұхамеджановтың «Құдағи келіпті», «Өзіме де сол керек», «Бөлтірік бөрік астында», «Әке тағдыры», С.Жүнісовтың «Ажар мен ажал», О.Бодықовтың «Қанжар мен домбыра», «Қарақұм трагедиясы» т.б. қойылымдарды сахналады. Жаңақорған және Бірлік театр ұжымының халықтың атағын алуына қосқан үлесі зор.Нәубет жылдарындағы ауыл өмірін көрсететін «Бір үзім нан» пъесасы кейін Алматы, Орынбор қалаларында өткен халық театрларының Бүкілодақтық конкурсфестивальдерінде қойылып, жүлделі орындарға ие болды. Бұл оның көрермен көңілінен шыққан шоқтығы биік туындысы еді. Ол Қызыл Отау меңгерушілері, Халық ақыны Манап Көкенов пен Есіркеп Қоңқабаев, әнші-сазгерлер Бексұлтан Байкенжеев, Сауран Елеуов, Жақсыгүл Бегманова, театр режиссері Мәриям Раишевалармен бірге өнер көрсетті. Өзі таңдаған өнер жолын жете меңгеріп, киелі сахнаның саңлағына айналды.Мақаламызды белгілі театр сыншысы Әшірбек Сығайдың сөзімен түйіндесек: «Өнер аудандық, облыстық, республикалық деп бөлінбейді. Өнер – біреу. Әмір сияқты елдің арасынан шыққан, сөйте тұра, халықтың зор махаббатына бөленген, өнерді жанымен сүйген азаматтардың арқасында ғана біздің қазақ мәдениеті, ұлт өнері өзінің тұғырында мығым тұр. Сондықтан өнерге деген іңкәр ілтипатымен сол саладан алыстамай, бүкіл ғұмырын ұлт мәдениетіне арнаған Әмір Мәжитовке тағзым етер едім» деген екен ол.Кешке жиналған көрермендерге өзінің алғаусыз рахметін жеткізген Әмірұлы Нүрпейіс ағамыз ата-ана алдындағы перзенттік борыштың бір өтеуіндей әкесінің соңында қалған рухани мұраларды насихаттауға тікелей өзі демеуші болып жатқанын айтты.Көп балалы отбасында күнкөріс қажетінен артылмайтын айлық жалақымен құлашты кеңге соза алмаған шығармашылық адамының «Шіркін-ай, пышақтың қырындай болса да кітабым шықса екен» деген әке арманын іске асырған ұлы Нұрпейіс Әмір Мажитовтің шығармашылығы топтастырылған екі бірдей кітабын шығарып, оқырмандар игілігіне ұсынды.Түйіндей келе айтарымыз, сан түрлі өнерді бір бойына түйістірген Әмір ағамыз атамекеннен алысқа ұзап шықпайақ асқақ өнерімен атақтыларға өзін мойындатқан екен. Өнер құдіреті дегеніміз осы.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары

Жаңақорғанда 2016 жылы жер кезектілігінде тұрғандарға кезек келді