<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда облыстық Қазақстан халқы ассамблеясы жанындағы Журналистер мен сарапшылар клубының ұйымдастыруымен алғашқы рет «Караоке BAQ» мерекелік сайысы өтті. Тартысты сайыс басталмас бұрын облыстық қоғамдық даму басқармасының «Қоғамдық келісім» КММ директоры Бақытжан Камалов журналистер клубының белсенділеріне жалпыұлттық бірлік пен қоғамдық келісімді дәріптеуде қосқан елеулі үлестері үшін Алғыс хат пен Monamie бутигіне сертификат табыстап, ізгі лебізін білдірді.<blockquote>«Құрметті БАҚ өкілдері, Сіздерді төл мерекелеріңізбен шын жүректен құттықтаймын. Жыл басынан бері республикалық және облыстық бұқаралық ақпарат құралдарында, 6 ай көлемінде 1409 материал, әлеуметтік желілердегі ресми парақшаларда 880 жариялым, 320 бейнематериал, БАҚ және Интернет ресурстарында 209 мақала жарық көрді. &nbsp;Бұл игі істерде, яғни өңірлік ассамблея жұмысын &nbsp;ақпараттандыруда Сіздердің тікелей үлестеріңіз бар. Журналистер мен сарапшылар клубының ұйымдастыруымен жыл сайынғы дәстүр бойынша 28 маусым - төл мерекелеріңізге орай кездесулер, одан бөлек түрлі байқаулар, семинар-тренингтер өткізіліп тұрады. Бұл жолы ерекше форматта караоке сайысы өтуде. Баршаңызға сәттілік тілеймін»,- деді Бақытжан Камалов.</blockquote>Мерекелік шарада қатысушылар арнайы Журналистер клубының жұмысын бейнелейтін Фотостендіде естелік суреттерге түсіп, бейнеролик тамашалады. Мұнан соң қатысушылар бір түсті шарларды таңдап, үш топқа бөлінді. Топтар атауларын таңдап, оны таныстырды. Бірінші топ – «Makeba», екінші топ – «BAQ like», үшінші топ – «7 МУЗ».Алғашқы тур – «Угадай мелодию» домбырамен қазақша айтылған шетел әндерін табу болды. Бұл турда «Makeba» мен «7 МУЗ» командалары 40/40 ұпаймен алға шықты. Ал екінші тур – «Кім тапқыр?» кері қарай айтылған қазіргі хит әндерді шапшаң тауып, айту. Бұл турда тағы да «Makeba» командасы мықтылығын паш етіп, 40 ұпай алды. Соңғы турда командалар әртүрлі ұлттардың қазақша, орысша, өзбекше әндерін шырқады.Сайыс нәтижесінде жүлделі бірінші орынды - «Makeba», екінші орынды - «7 МУЗ», үшінші орынды - «BAQ like» командасы жеңіп, ұйымдастырушыларға алғыстарын білдіріп, ерекше көңілді күйде тарқасты.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/357095159_3525888954396926_211719574273288795_n_f95188902a.jpg" alt="357095159_3525888954396926_211719574273288795_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/357020941_3525889024396919_8780025171301349373_n_36866d132f.jpg" alt="357020941_3525889024396919_8780025171301349373_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/356862501_3525889177730237_414381592703053160_n_7e2d01f778.jpg" alt="356862501_3525889177730237_414381592703053160_n.jpg">

Журналистер арасында «Караоке Baq» мерекелік сайысы өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Өткен күндер, яғни тарих қойнауындағы айтулы оқиғалар мен жалпақ жұртқа аты мәшһүр тұлғалар туралы ойлап, ой елегімізге салсақ, санамызда бұлыңғырланып, аса ерекше сезімге бөлеп толғанта алмайтыны көпшілігімізге айдан анық. Алайда, сол өткен күндердегі тарихи оқиғалардың маңыздылығымен тарих сахнасындағы тұғырлы тұлғаларымыздың &nbsp;ерекшеліктерін көз алдымызга елестетіп, қазіргі қоғамдағы көрініс ленталарымен салыстырып қарасақ, санамыздағы бейжайлықпен тарихқа деген немқұрайлы көзқарастан арыларымыз хақ.Тарих дегеніміз – ойлаған адамның санасында әртүрлі мысалдармен түсінік қалыптастырып, бір ұғымға түйісетін, өткен күндердегі айтулы оқиғалардың болмысы.Жалпы тарих, ұлттық тарих, өлке тарихы, барлығы бір-бірімен сабақтасып, бір қазанда қайнап жатқан тіршіліктің қозғалысы секілді. Әр елдің айтулы өз тарихы &nbsp;бар. Сөз төркіні, ел бар жерде, тіршілік бар, тіршілік бар жерде тарих бар және сол тарихты қалыптастырған тұлғалар бар.Қармақшы ауданы, жалпақ тілмен айтқанда Сыр өңірі, оның ішінде Қорқыт елі, күллі Қазақ еліне Қорқыт ата, Байқоңыр ғарыш айлағы атауларымен таныс өлке. Осы ретте жақында өңіріміздегі қатпарлы тарихымыздың біріне айқын дәлел бола алатын құнды жәдігер, тарих сахнасына шығып сырын ашты.Ол тарихи жәдігер өз заманында &nbsp;үш жүздің пірі атанған, әулиелігімен танымал болған, өмірі рухани мұраға толы, Ислам дінінің рухани шамшырағы, діни тұлға Марал ишан Құрманұлының қазақтың соңғы ханы – Кенесары ханға сыйлаған Құран кітабы. Марал ишан барша қазаққа танымал адам болған. Ол – төл тарихымызда ерекше орны бар Кенесары ханның үзеңгілес серігі.Құран кітап екі ғасыр уақыттан бері, сырын бүгіп, қолдан-қолға, шетел асып кеткен екен. Алайда &nbsp;жанашыр азаматтардың, (меценаттардың) атсалысуымен қазақ еліне қайтарып алынған.&nbsp;Айтулы жәдігерге жан-жақты сараптама жасалып, Марал ишанның және Кенесары ханның мөрі басылғаны туралы, &nbsp;отандық және шетелдік ғалымдар мұқият зерттеуі бойынша анықталып, Құран кітаптың Марал ишанға тиесілі болғаны, Кенесары ханға берілгені белгілі болды, – деп Түркістан қаласында өткен Ұлттық құрылтайда Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев мәлімдеме жасады. &nbsp;&nbsp;Бұл дегеніміз – еліміздің рухани өміріндегі елеулі оқиға. Я сондағы айтпағым, күллі қазақ еліне ортақ болған тарихи жәдігердің ауданымызға тікелей байланысы бар екендігінде.Дінтанушы &nbsp;ғалым Мұхан Исаханның деректері бойынша «Ишан &nbsp;– дін жолындағы кім көрінгенге берілетін атау емес. Ишан болу үшін арнайы діни мектепте оқып, діни ұстаздан теориялық білім алып, оны тәжірибесімен сабақтастырып, рухани ілімді жан-жақты игеру шарт. Рухани ілімді толық игерген кемел адам ғана ұстазынан иджаза (диплом) алып, ишан атанып, бұл ілімді паш етуге рұқсат алған кісі». Алайда, өкінішке қарай, ХХ ғасырдың басында Кеңес үкіметінің орнауымен дін адамдары қуғындалып, ишандық мектеп ауыр соққыға ұшырағандығы белгілі.&nbsp;Профессор Аманжол Күзембайұлының деректерінде Марал ишан Сыр өңіріне келген кезінде жеті мешіт салдырғаны, Кенесары бастаған ұлт-азаттық қозғалысында діни басшы болғаны айтылады. Сондай-ақ 1821 жылы ол өзін императорға жолықтыруын сұрап, Орынбор әскери генерал губернаторы П.Эссенге және Сібір әскери бөлімінің бастығы генерал П.Капцевичке хат жолдаған. Бабамыздың қыр мен Сырға кең жайылған ата-даңқы, отаршыл орыс үкіметінің үрейін алды. Оның іс-әрекеті орыс ұлықтарын қатты абыржытып, әрбігерге салды. Қазақ-орыс арасындағы саяси мәселелерді Марал бабамыз келіссөз арқылы шешуді көздеді. Омбыға Керей болысының ақсақалы Байсал арқылы жіберген екі хатында, қазақтарды зорлап шоқындыруға, құнарлы жерлерді тартып алуға қарсылық білдіргендігін байқап, Марал ишанның саяси да сауатты екенін аңғарамыз.&nbsp;Ишанның тағы да бір елге жасаған қызметі қазіргі тілмен айтсақ, дәрігерлік еңбегі. Оның медреседе діни іліммен қатар, дәрігерлікті қоса меңгергені. Қазіргідей аурухана, дәрігер, дәрі-дәрмектің жоқ кезінде талай науқасты дәрілік шөптермен қатар, дем салу арқылы &nbsp;елдегі талай ауруларды емдеп жазған. Осындай тарихи тұлғамыздың ғұлама ғалым, әулие-ұстаз болғандығын, 1822 жылы патша үкіметі «Сібір қырғыздарының (қазақтарының) Уставы» атты Заң қабылдап, қазақтың ұлттық, діни дербестігінің көрінісі болып табылатын хандықты жою туралы жарлығына қарсы &nbsp;Ғазауат (ұлт азаттығы үшін күрес) соғысын жүргізгендігін болашақ ұрпаққа насихаттап, мақтан етеміз.&nbsp;Марал бабамыз қолбасшыларға әр уақыт дұға етіп, ақ батасын беріп отырған. Көтеріліске қатысушыларға діни басшылық жасау үшін Марал хан сарайының Кеңес құрамына кіреді. Кенесары көтеріліс бастап, бодандыққа қарсы шайқасып жатқан кезде Марал ишан Батыс-Сібір мұсылмандарының діни басшысы болады. Бұдан былай даулы мәселелер шариғат үкімі бойынша шешіліп отырды. Қазақ қосынына рухани демеу көрсетіп, кей жағдайда өз бойындағы керемет қасиеттерімен де көмектеседі. Марал бабаның жоғарыда айтылып кеткен қызметтерін, қазіргі уақытпен салыстырып қарасақ, Қазақстан Республикасының орталық билігінде отырған жоғары шенді тұлғалардай қызметте болғандығын көруге болады. &nbsp;Арада қанша уақыт өткенімен Марал ишанға деген құрметіміз артпаса, кеміген емес. Өйткені әулиенің ескіріп көнермейтін құнды дүниелері, тағылым-тәрбиеге толы ғұмыры, халқымыз үшін атқарған өлшеусіз еңбегі біздерді &nbsp;имандылыққа, білімділікке, отансүйгіштікке, сондай-ақ ұлтжандылық, і имани ұлы мінездерге қарай жетелейді. Халқымыз &nbsp;әулие-абыздар мен ишан атағына ие болған тұлғалы жандарды қатты қадірлеген. Олардың есімдері алты Алашқа жайылып, &nbsp;бүгінгі күнімізге дейін ұмытылмай келеді. Осы тұста Қармақшы жеріндегі Марал баба ұрпақтарың, асылдың сынығындай орны бөлек. &nbsp;Ол турасында өскелең ұрпаққа, көпшілік қоғамға насихаттап таныстыруда тікелей ұрпақтарының ықпалы зор.…Сөз соңында ескерілетін жайт, осы мақала барысында айтылған деректердің негізіне түрткі болып отырған құнды жәдігер, яғни Марал бабаның Кенесары ханға берген Құран кітабы. Осы кітаптың көшірмесі Марал бабаның мәңгілік орын тапқан мекеніндегі Қармақшы аудандық тарихи-өлкетану музейінің экспозициясына қойылса, баба туралы әлде де кеңінен насихаттауға мүмкіндік артар еді.

Ұлттық құрылтайдағы айтылған құнды жәдігер

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Көпшілік 5-ші квартал атап кеткен аймақтың тұрғындары Құрбан айт мерекесін ерекше атап өтті.&nbsp;«Әли-муса» мешітінің жамағаты мен 5-ші аймақтағы ағайынның ұйымдастыруымен өткен «Құрбан айт - ұлық мереке» атты шараға аудан әкімі Мұхтар Оразбаев арнайы қатысып, жиналғандарды мерекемен құттықтады.&nbsp;<blockquote>«Құрбан айт – сауапты істер жасайтын, құлшылық ететін қасиетті күндер ғана емес, ол адамдар арасында бауырмалдық орнатып, өзара достыққа, ынтымақтастыққа, сүйіспеншілікке шақыратын мереке. Алланың ақ жолына адалдық пен таза көңiлде бет бұрған болмысымыз бүгiнде ұлттық ұлағатқа ұласты. Үлкендi құрметтеу, кішіге iзет көрсету секiлдi сыйластық арта түстi. Алла Тағала барлық дұға-тілектеріңізді, шалған құрбандықтарыңызды қабыл етсін! Әрдайым еліміз аман, жұртымыз тыныш, болашағымыз жарқын болсын! Баршаңыздың дендеріңізге саулық, отбасыларыңызға амандық тілеймін», - деген аудан басшысы игі істің өтуіне ұйытқы болған бірқатар азаматтарды аудан әкімінің “Алғыс хатымен” марапаттады.&nbsp;</blockquote>Мереке аясында өткізілген шарада «Әли-муса» мешіті жамағатының атынан Ұлттық біріңғай тестілеуден жоғары ұпай жинаған түлектер мен байрақты бәсекелерде ел намысын қорғап жүрген 5 -ші аймақтың жастарына арнайы номинациялар беріліп, сыйлықтар табысталды.Мұнан соң аудан өнерпаздары жиналған көпшілікке арнап терме айтып, ән салды. Сонымен қатар, аталған аймақтың өнерлі жастары өз өнерлерін көрсетті.&nbsp;Артынша жиналған көпшілік жасөспірімдер мен ересектер арасындағы гір тасын көтеру, қой көтеру, асық ату және турникке тартылу сынды сайыстарға куә болды.&nbsp;Құрбан айт мерекесінде балғындарға ерекше көңіл-күй сыйлау үшін батуттар орнатылып, түрлі кейіптегі аниматорлар келді. Сондай-ақ, бүлдіршіндерге тегін тәттілер таратылды.

Қазалы халқы Құрбан айт мерекесін ерекше атап өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> 2023 жылдың 29-маусымында И.Әбдікәрімов атындағы Қызылорда аграрлық техникалық жоғары колледжінде 2022-2023 оқу жылындағы колледж бітірушілеріне арналған «Ақ жол, бітіруші Жас маман-2023» тақырыбында салтанатты шара болып өтті.Биылғы жылы &nbsp;ордалы оқу орнын бітірушілер саны 28 оқу тобы, 19 мамандық бойынша 458 маман даярлап, еңбек жолына аттандырды. Оның 446-ы &nbsp;бюджеттік негізде, 11-і ақылы негізде оқыды. &nbsp;Колледжді үздік бітіруші түлектерінің салтанатты шеруін&nbsp;- &nbsp;«Ветеринария және ауылшаруашылық мамандықтар» бөлімшесі &nbsp;бойынша 8 оқу тобы бітіріп, үздіктер шеруін бөлімше меңгерушісі Бисембаев Бағдат Бүркітбайұлы;- &nbsp;«Энергетика және құрылыс мамандықтар» бөлімшесі бойынша 8 оқу тобы бітіріп, үздіктер шеруін бөлімше меңгерушісі Жапақова Гүлнар Өтешқызы;- «Геология және сандық техника мамандықтар» бөлімшесі бойынша 5 оқу тобы бітіріп, үздіктер шеруін бөлімше меңгерушісі міндетін атқарушысы Мырзабаева Динара Серікқызы;- «Логистика және көлік мамандықтар» бөлімшесі бойынша 7 оқу тобы бітіріп, үздіктер шеруін бөлімше меңгерушісі Меңілқұлов Нұр Машарапұлы бастап шықты.Колледж мамандықтары бойынша бітіруші мамандардың салтанатты жиынын И.Әбдікәрімов атындағы Қызылорда аграрлық техникалық жоғары колледжінің директоры Абдикаримов Бахытхан Жунайдович ашып берді. Колледж Ардагерлер кеңесінің төрағасы, Бекманов Кажданбек Бекманұлы, колледж әлеуметтік серіктестігі “Сауле” шаруа қожалығы &nbsp;директоры Каниева Саулеш Нұғымқызы, &nbsp; колледж директорының &nbsp;оқу жұмысы &nbsp;жөніндегі &nbsp;орынбасары Ермұхан Бауыржан Бақытжанұлы жас мамандарға ақ жол тілеп, құттықтау сөз сөйледі.Бітіруші түлектердің &nbsp;ата-аналары &nbsp;колледж директорының алғыс хатымен марапатталды. Бітіруші түлек Батырхан Айдананың &nbsp;анасы Алтынбекова Тұрсынай Абдуллақызы &nbsp;сөз сөйлеп, алғыс білдірді. Студенттік өмірдің бал күндерін бірге өткізген бітірушілер &nbsp;атынан Абдуллаева Сандуғаш Нариманқызы да сөз сөйлеп, өз қатарластарына ақ жол тіледі.&nbsp;

Қызылорда: 400-ден астам түлек диплом алды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Жас отбасы Аяпбергеновтер «Азия камыш» ЖШС-ін құрып, бүгінде &nbsp;Сырдың қамысын шетелдіктерге жеткізуде. Қазалы ауданының Кәукей ауылында тұратын кәсіпкер қамыстың қадірін 2021 жылдан бері біліп келеді.&nbsp;Шынында қамыстың қадірін біз білмегенмен, басқалар біледі екен. Қайбір жылы қамысты экспортқа шығару жайы айтылғанмен, оның нәтижесі белгісіз болып қалған еді. Енді міне, көрмеде қамысты кәсіп еткендерді кездестірдік. Бір қызығы, көрмеде самсаған қанша өнім болса да, келушілер ең алдымен қамыс иесінің жанынан үйіріле қалады. Үйдің төбесін қамыспен жабуға болатынын макет арқылы түсіндіргі келген кәсіпкердің әңгімесі қызықтырды ма, әлде далада есепсіз өскен өсімдіктен қып-қызыл пайда табуға болатынына қызықты ма, әйтеуір елдің бәрі кәсіпкердің аузына қарап қалыпты. Кәсіпкердің айтуынша, шетелдіктер, мәселен Германияда қамыс үйдің төбесін жабуға, яғни шатыр орнына пайдаланады екен. Біле білгенге қамыс қауіпсіз, экологиялық таза өнім, денсаулыққа пайдалы. «Шырпы тисе, лап ете қалмай ма?» деген сұрақ әркімнің көкейінде сайрап тұр. Мұны байқаған кәсіпкер Райысбек Аяпбергенов смартфонындағы бейнежазбадан қамыс шатырға шырпы тигізсе, өртенбегенін көрсетіп жатыр. Яғни, кірпіш қалағандай етіп, тығыз жабылған қамыс арасына ауа өтпегендіктен өртенбейді екен. Қамыстан нәпақа тапқан ерлі-зайыпты екеуі де теміржолшы. Біраз жыл теміржол саласында еңбек етіп, кейін уақыт талабына сай кәсіпке бет бұрған олар шетелдіктер сұраныса ие қамысты әлемнің бұрыш-бұрышына жеткізу үшін тәуекелге бел буыпты. Жас шаңырақтың иесі қамыс шабу, жинау секілді шаруаны ыңғайласа, отанасы Венера Тайлақбаева шетелдіктермен байланыс жасау, келісімшарт жасасу секілді іс-қағазға мығым. Өзі ағылшын тілін жетік біледі екен. Он баланың анасы. Балаларды жеткізу үшін ерінбей еңбек етіп, жақсы табыс табуды мақсат еткен отбасының &nbsp;кәсіпкерлік саласындағы ісі алға жүре бастады. Әдепкіде жеткізу, келісу секілді жұмыстарда қиындықтар болғанмен, бұл да бір ізге түсіп қалыпты. Бір атап айтарлығы, маусымдық жұмысқа бір мезгілде 350-400 адам жұмысқа тартылады екен. Ауыл тұрғындары қамысты орып, әр бауын 350 теңгеден өткізеді екен.<blockquote>«Қамыс ору маусымында 350-400 адамды жұмысқа қабылдаймыз. Олардың міндеті – қамыс орып, буып өткізу. Қанша қамыс орса, сонша ақшасын алады. Бір қамысты 350 теңгеден қабылдаймыз. Қамысты орудың, баулаудың өз талаптары бар. Негізі қамысты қыста, аязды күндері шабады. Сол кезде қамыс қатты болып тұрады. Оны құрғақ жерге сақтаймыз. Баулаудың да өз тәртібі бар. Сынған, бүлінген қамыс кетпеу керек, тазалап барып баулау қажет. Дайын қамысты сыртқа жіберу үшін арнайы жүк көліктерін жалдаймыз. Қамыстың біздің жақта қадірі болмағанмен, шетелдіктер сұранысына ие. Қазір Германия, Нидерланды, Дания, Франция, Польша, Беларусь елдерімен келісім жасадық», – дейді Венера Тайлақбаева.</blockquote>Бізде қадірі жоқ қамыстың шетелдіктер үшін қажет болғаны сонша, олар &nbsp;алтын бағасына тең бағаға сатып алады екен. Демек, кәдеге жарата білсең қамыс дегенің алтыннан да қадірлі.Қамысшылар сыртқа жылына 1000 тоннадай қамыс өткізеді екен. Алдағы уақытта қамысты өз жерімізде кәдеге жарату жосапары да бар.<blockquote>«Алдағы уақытта қамыстан көмір шығарсақ дейміз. Ол үшін арнайы құрал-жабдықтар сатып алып, шетелдік мамандардың шақыры, тәжірибе алмасамыз. Өзімізде бардың бағасын біліп, кәдеге жарату керек», – дейді көпбалалы ана, жас кәсіпкер.</blockquote>

Қызылорда қамысы шетелге экспортталады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> «Qnet» қаржы пирамидасын Қызылорда облысы аумағында құрып, оған басшылық жасады деген күдікке ілінген азаматқа қатысты сотқа дейінгі тергеу жүргізілуде.Анықталғандай, ол 2020-2021 жылдар аралығында қаржы пирамидасын құрып, оның қызметіне 38 тұлғаны қатыстырған (зардап шеккендер), келтірілген залал көлемі 46 млн теңге.Соттың санкциясына сәйкес, ол «күзетпен ұстау» түріндегі шарамен 2 ай мерзімге қамауға алынып, уақытша ұстау изоляторына қамалды.Сотқа дейінгі тергеу жалғасуда. ҚР ҚПК-нің 201 бабының талаптарына сәйкес өзге мәліметтер жария етілмейді.ҚР Конституциясының 77-бабының 3-тармағының 1-тармақшасына және ҚР Қылмыстық-процестік кодексінің 19-бабының 1-бөлігіне сәйкес, қылмыстық құқық бұзушылық жасаудағы кінәсі соттың заңды күшіне енген үкімімен белгіленгенге дейін әркім кінәсіз деп есептеледі.

Қызылордада қаржы пирамидасына қатысы бар күдікті ұсталды 

Домбыра күні – ұлттың үні

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> 2 ақпан Ұлттық басылым күні болып бекітілді. Бұл туралы Ақпарат және қоғамдық даму министрі Дархан Қыдырәлі хабарлады.<blockquote>«Бастауында Ахмет Байтұрсынұлы, Әлихан Бөкейханов, Міржақып Дулатұлы секілді ұлт зиялылары тұрған «Қазақ» газетінің алғашқы нөмірі осыдан 110 жыл бұрын, 2 ақпан күні жарық көргені белгілі. Мемлекет басшысы бұған дейін Қазақ радиосының 100 жылдығы аясында 1 қазанды Радио қызметкерлері күні деп ресми түрде бекіткен еді. Енді міне, журналистер қауымы үшін тағы бір атаулы күн белгіленіп отыр», - деді министр.</blockquote>

2 ақпан Ұлттық басылым күні болып бекітілді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Жасыратыны жоқ, жеке кәсіпкерлік тұтынушыға өзіміздің өнімді ұсыну кең қанат жайып келеді. Бәсекеге қабілеттілік – брендте.Ақпарттық қолдаудың арқасында, қазақстандық заттарға деген сұраныс көбейіп, танымалдылығы мен сапалылығы артты. «Қазақстанда жасалған», «Қазалыда жасалған» деген арнайы белгіні қою арқылы миллиондаған тұтынушы кәсібінен нәпақа тауып отырған жерлестерін таныды. Бұған дейін күнделікті қолданып келген сүттің ресейлік немесе белорустық емес, ауданнан шығатынын білдік. Басқа қалаға қыдырып барсаң, сұрайтыны – «Қазалы» кәмпиті. Міне, осылай бизнеске бағыт алған заманда қай өнім ауданның келбеті бола алады?Шет мемлекеттерге танылып үлгерген Қазалы кәмпитін өндіруді Қазбергеновтер бастаса, бүгінгі күні кәсіпкер Сандуғаш Әбілқасымқызы да цех ашып, өз алдына бизнесін жандандырып отыр. 2018 жылы тек жалбыз, барбарис, бор кәмпит, аралас кәмпит түрлері жасалса, жаңа цех оның 8 түрiн шығарады. Жалбыз (ащы), pоkс, барбарuс, coлoмкa, лuмон, шоkолад, апельсuн, дюшеc секілді түpлеріне сұраныс артып, Қазақстанның өзге қалаларына да таралуда.2020 жылы «Бастау бизнес» курсын оқыған кәсіпкер 555 600 тенге грантқа қол жеткізіп, цехқа керек жабдықтарды сатып алған. Мұнда тәулігіне 150 келі тәтті дайындалады екен. Сұраныс артқан сайын өнім көлемі де артуда. Брендке айналған кәмпит әр қазақтың үйінен табылады.Жаңадан ашылып, көпшілікке танылып үлгерген тағы бір өндіріс – «Томпи» попкорны. 2018 жылдан бастап кәсібіне кіріскен Бірлік ауылының тұрғыны Гүлсая Құтжанова: «Ауылда шағын азық-түлік дүкенім бар еді. Кішкентай балалар көп келеді. Олардың сатып алатын тәттілерінің бәрі ағылшынша, басқаша атаумен жазылған. Сондай кезде қазақша сөздер көп қой, бір әдемі аты болғанда деп күліп қоятынбыз.Бір күні Шымкентте жолдасыммен қыдырып, кинотеатрға барғанбыз. Попкорн жеп отырып, кенет идея келді. Неге адамдар попкорнды тек кино көретін кезде ғана тұтынады? Неге осы театрдағыдай тәтті жүгеріні күнделікті өнім ретінде шығарып, дүкенге қоймасқа?! Екеуміз ойласып, осы идеяны жүзеге асыра бастадық», – дейді. Ерлі-зайыпты қос кәсіпкер ақылдаса келе, «Томпи» деп атауға шешім қабылдаған. Жүгерінің өзегі қалмай, томпиып жарылатынына қарап, әрі балаларға арналған өнім болғандықтан, атауға ыңғайлы деп осылай қойылған екен. 2018 жылы тек Қазалы, Арал, Байқоңыр қалаларына ғана таралған. 2021 жылы мемлекеттен қайтарымсыз 2,5 миллион теңге грант жеңіп алған соң қаптама аппаратына тапсырыс беріп, өндіріс көлемін ұлғайтуға көшкен. Енді «Томпи» Қызылорда, Астанаға тікелей таралады. Мамырдың соңында қаптама жасайтын өндірістік аппарат әкелінсе, іс өрге басқалы тұр. Жүгеріні жаратын, араластырып, кептіретін үш аппаратқа енді төртіншісі қосылады. Яғни қаптама жасалып, тұтынуға дайын болады.<blockquote>«Отбасылық кәсіпке айналған жүгеріні бүкіл республикаға тарату бір мақсат болса, «Томпиды» кейіпкерге, брендке айналдырып, тек балаларға арналған басқа да өнімдерді шығару екінші мақсат», – дейді жас кәсіпкер.</blockquote>2010 жылы Самұрат Имандасовтың бастамасымен ашылған «РЗА-Асыл түлік» ЖШС қазіргі таңда бүкіл Қазақстан аумағын сүт өнімдерімен қамтамасыз етіп келеді. Венгриядан алты жүзден астам голштиндік-фриздік сиыр Қазалы ауданына жеткізіліп, кәсіп өрге басқан. Мал шаруашылығының кешені заманауи еуропалық жабдықпен жабдықталған. Кешеннің барлық процестері автоматтандырылған, сүт сататын дүкен тұтастай компьютерлік жүйеге құрылған, тіпті оның өнімділігі жоғары болуы үшін Моцарт пен Вивальдидің музыкасын да қосып қоя аласыз. Қызықты мәліметті ескеру керек, сиырлар классикалық музыканы жақсы көреді. Біртіндеп шаруа қожалығында малдың саны артты, қазіргі кезде шаруа қожалығы «Рза-Сүт» ЖШС сүт өңдеу кешенін ұсынады. Кешен іс жүзінде шаруа қожалығын құруымен бірге қалыптасты.Мұнда неміс және итальяндық желілер орнатылған. «Дәмді» тауар белгісімен -пастерленген, ультрапастерленген сүт, айран, қаймақ, ірімшік, май шығарылады. Кәсіпорын дәстүрлі қазақ құртымен де танымал. 2011 жылы осы кәсіпорын өнімдері «Қазақстанның үздік тауары» республикалық байқауының жүлдегері атанды.Адамды киіміне қарап қарсы алса, елді брендтеріне қарап таниды. Өзіміздікін сатып алу арқылы біз тек ел экономикасына көмектесіп қана қоймай, жас өндіруші, кәсіпкерлерге қанат бітіріп, шабыт сыйлаймыз. Мен, сен, бәріміз үшін де отандық өнімді қолдау басты назарда болуы тиіс.

Қазалының брендтері Қазақстанға тарайды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Ұлы ақын Қадыр Мырза Әлінің «Нағыз қазақ қазақ емес, нағыз қазақ – домбыра» деген сөзінің зор мәні бар. Мұндай тұжырымның астарында қазақтың осынау киелі аспабын құрметтемеген, домбыра үніне елтімеген адамда қазақы қасиет жоқ деген ой жатыр. Мұндай жайтты өмірден көріп-біліп, ұшырастырып та жүрміз. Адамдардың бәрінің бірдей музыкалық қабілеті бола бермейді ғой. Ал қандай адам болсын музыканы сүйіп тыңдайды. Демек, музыка адамдардың рухани қорегі деуге болады. Ал өзге халықтар секілді қазақтар да өзінің ұлттық аспаптарын құрметтеп, ән-күйлерін тыңдап ләззат алады. Әсіресе, домбыраның үні естілгенде елеңдемейтін қазақ жоқ.Бүгінде домбырасын жанынан тастамай Дәулеткерей мен Құрманғазы, Қазанғап пен Тәттімбет, Абыл мен Адай, Байсерке мен Мәмен, Дина мен Сүгір сынды кемеңгер күйшілердің күйлерін елге дәріптеп жүрген, онымен қоса домбыра өнерін балаларға үйретуді міндет тұтқан жандар жетерлік. Олардың бірі – Тұрмағамбет ауылындағы «Жиенбай жырау» үйірмесінің жетекшісі, алты Алашқа белгілі Омар Шораяұлының бел шөбересі Дінислам Тоқсанбаев. Ол 2004 жылдан бері аудандық К.Рүстембеков атындағы жыраудар үйінде қызмет істеп, ұрпақты ұлттық өнерге сусындатып келеді. Алғашқы шәкірті Әлішер Мырзағалиев бүгінде ұстазымен үзеңгілесіп, әріптесі атанды.&nbsp;<blockquote>«Жиенбай жырау» үйірмесінің бағыт-бағдары мен мақсаты зор. Үйірмеге бірінші келген балалардың арасында домбыраның пернелерін басып, тартпақ түгілі қос ішекті ұлттық аспабымызды қалай ұстауын білмейтіндері де болады. Бірақ талапты жастардың тәлімгерін тыңдап, ұғынықты үйретуі мен дамыту дәрістерінің нәтижесінде қысқа мерзім аралығында белгілі бір деңгейде алғашқы мүмкіндіктерді меңгеріп алатындығы қуантады. Жас ерекшеліктерін айтсақ, жеті жастан бастап 16-17 жасқа дейін. Домбыра үйірмесіне мектеп қабырғасындағы барлық оқушының қатысуға құқығы бар, тек ынтасы мен еркі болса жеткілікті. Мен кейде әр оқушымен жеке дайындаламын. Өйткені әр бала жеке тұлға және жас ерекшеліктері маңызды рөл атқарады», – дейді үйірме жетекшісі.</blockquote>Иә, біз бұл ауылдың өнерлі өрендерімен жіті таныспыз. Себебі ауылға қандай да бір іс-шараға барғанда алдымыздан ұлттық киім киген оқушылар домбырасын күмбірлете жөнеледі. Ән мен күйді нақышына келтіре орындайтын оларға қарап сүйсінбеуге болмайды. Бұл –тыңғылықты дайындықтың, жүйелі жұмыстың, шәкірттің ынта-жігерінің арқасы.Біздің суреттеп отырғанымыз – үйірме жанынан ашылған «Тұмарым» оркестрі. Ол он оқушыдан құралған шағын топ. Қарап отырсақ, оркестрде ән салып, күй ойнау үлкен әзірлікті талап ететін күрделі жұмыс. Қасындағылардан қалыспай ортақ мақсатқа жұмылу өте қиын десекте, қазіргі жастар алғырлық танытуға бейім. Осы орайда ырғаққа айрықша мән берілетіндігіне тоқталған жөн. Себебі музыкада, әсіресе аспаппен ойнағанда ырғақтың маңызы зор. Осындай арқалар жүгі мол үдеден шығып жүргендер – ауыл перзенттері, №29 мектептің оқушылары. Олар оркестрде өнер көрсетіп қана қоймай, жекелей де талайды тамсандырып, барған жерінен бәйге алып келіп жүрген өрендер.&nbsp;<blockquote>«Жалпы оқушыларымның жыр термеге қызығушылығы өте жоғары. Үйірмеде тек домбырамен жыр айтып қана қоймай, күй де тартып, баянмен халық әндерін де орындаймыз. Қазіргі таңда шәкіртім Шұғыла Мархабатова Алматы қаласындағы Жүнісбек Елебеков атындағы республикалық-эстрадалық цирк колледжінің жыр факультетінде оқып жатыр. Өнер жолына ықылас танытқан әрбір шәкіртіммен мақтанамын. Менің ойымша әр қазақтың төрінде үкілі домбыра мен қайыс қамшы ілініп тұруы қажет. Ол аспаптың құлағында бүгін ойнайтын перзентіңіз болмаса да, немерелердің бірі сол домбыраны қолына алып әдемі бір ән мен күйді орындап беретіндігіне сеніңіз. Бауыржан Момышұлы «Мен қолына домбыра ұстаған қазақтын қара баласын көрсем қуанамын. Сол баланың бойынан имандылық, тазалық, қазақ өнеріне, соның ішінде қастерлі домбыраға деген махаббатын сеземін» деген. Мен де батыр ағамыз секілді ұлттық өнерді үйренемін деушілерді қуана қабылдаймын, өзімде барды үйретуге дайынмын», – дейді Дінислам Тоқсанбаев.&nbsp;</blockquote>Расында да, сахнаға шыққан өнерпаздарды қараңыздаршы. Үстінде – ұлттық киім, қолында – домбыра. Қандай керемет. Бәрі жарасымды. Ал домбыраның күміс көмейінен күй төгілгенде айналаны ерекше әсерге бөлейді. Күйді түсініп, жырды ұғынған баланың жаман болмасы анық. Демек үйірме қатысушыларды ең алдымен мәдениеттілік пен &nbsp;эстетикалық тәрбиеге және тәртіпке үйретеді. Рухани жағынан саналы ұрпақ қаласаңыз, бойына ұлттық құндылықты көптеп құйыңыз.

Тұрмағамбет ауылының өнерлі өрендері

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Бүгін «Prime Park» орталық саябағында Ұлттық домбыра күніне орай мерекелік шара өтті. Домбыра – қазақ халқының көнеден келе жатқан ұлттық музыкалық аспабы. Домбыра – қазақ халқының рухани құндылығы, қасиетті қазынасы.Төрт мың жылдай тарихы бар домбыраның қоңыр үні кім - кімді де тамсандырмай қоймайды. Бүгінде ол өзінің ерекшелігімен Гиннес рекордтар кітабына еніп, ЮНЕСКО-ның сертификатын алып үлгерді.Елімізде шілде айының бірінші жексенбісі - Ұлттық домбыра күні болып 2018 жылдан бері аталып өтіліп келеді. Ұлттық кодымызды қайта жаңғыртуға бағытталған айтулы мерекенің әр қазақ баласына берері мол екені белгілі. Құрманғазы, Тәттімбет, Дәулеткерей, Қазанғап, Дина, &nbsp;Сүгір сынды даңқты күйшілерден мирас болып қалған күй өнері ұрпақтан ұрпаққа жалғасып келеді.Киелі Жаңақорған топырағында да күйші Әлшекей, Құлан, Құтбай сынды жыршы - жыраулар, қазақ аңызына айналған Төлепберген Әбдрашев пен Қазақстанның Халық ақыны Манап Көкенов, күйші Бәден Айсынов ағаларымыздың домбыра үнін кейінгі ұрпаққа жеткізудегі еңбектері ерекше екені даусыз.Шара барасында сөз алған аудан әкімінің орынбасары Нуридинов Бектас Балғабайұлы аудан тұрғындарын мерекемен құттықтап, Сыр еліне белгілі «Әлшекей» халықтық ұлт-аспаптар оркестрінің ұжымына домбыра тарту етті. – &nbsp;Құрметті жерлестер! Сіздерді бүгінгі «Ұлттық домбыра» күнімен құттықтаймын!Ұлттық домбыра күні– еліміз үшін ерекше мейрам. Оны ел болып атап өту арқылы халқымыздың рухын көтеріп, танымын арттырамыз. Сондай-ақ, ұлы дала дәстүрлерін жас ұрпақтың санасына сіңіріп, төл өнеріміздің құдіретін танытамыз. Шын мәнінде, қазақтың қара домбырасы – ұлтымыздың бойтұмары. Оның үні әрқайсымыздың жүрегімізге жақын. Өйткені, қазақ пен домбыра – бір-бірінен бөліп қарауға болмайтын егіз ұғым. Ұлттық аспабымыздың бүгінде заманауи музыка өнеріне бейімделіп, дүние жүзінің сахнасында қазақ өнерін танытуға үлкен үлес қосуда. «Домбыра – қазақ үшін жай ғана музыкалық аспап емес, одан әлдеқайда биік тұрған киелі құндылық. Өзіндік үні қайталанбас адам бойына рух беретін, ішкі жан дүниеңді әдемі нұрға бөлейтін домбыраның үніне жетер жер бетінде ешқандай аспап жоқ. Төрт мың жылдай тарихы бар домбыраның қоңыр үні кім - кімді де тамсандырмай қоймайды. Ұлттық құндылығымызды қайта жаңғыртуға бағытталған айтулы мерекенің әр қазақ баласына берері мол екені белгілі. Құрманғазы мен Дина, Махамбет пен Жамбыл, Ақан мен Біржан, Балуан Шолақ, Әміре сынды бабаларымыздан мирас болып қалған күй өнерін жандандыруда да бұл күннің алар орны ерекше. Ардақты әлеумет, құрметті өнер сүйер қауым!», – деп жылы лебізін білдірді Бектас Балғабайұлы.Ұлттық домбыра күні – рухани жаңғырудың бір парасы. Мемлекет басшысы шілде айының бірінші жексенбісін Ұлттық домбыра күнін белгілеп, барша қазақстандықтарды ұлттық мерекені тойлауға пәрмен берді. Дүбірлі думан ауданда ерекше нақышта өрбіді.Орталық алаңға жиналған халық ұлттық аспаптың үнін есіп, саябаққа бет бұрды. Аудандық «Әлшекей» атындағы өнер мектебінің ұстаздары шалқытқан әуен шартарапқа тарап, тыңдармандарын тарта білді. Домбыра үніне қобыздың дыбысы қосылғанда тыңдармандардың демі іштен тынып, әуен ырғағына елтіп, ұйып тыңдады. «Көңілашар», «Адай», «Балбырауын», «Сарыарқа», «Ерке сылқым», «Қаражорға», «Айда былпым», «Кісенашқан», «Қайран шешем» және тағы да басқа күй көкке қалықтады. Күйдің кереметтілігі көз алдыңда жүйріктің шабысы, аққудың қанат қағысы, шашбаудың сылдыры, өзеннің гүрілі елес береді. Бұл базынадан баяндайтын халық тарихы іспетті. Бірде көңіл көтеріп, бірде мұңға батырады. Осындай кеш сыйлаған өнер ұжымына халық та ризашылығын білдіріп жатты. Айман Асқарқызы: «Бүгін балаларымды қыдыртып, орталық алаңды аралауға келгенмін. Біздің жолымыз болған екен, балаларым күй тыңдап, рухани азық алдық. Ұлттық құндылықты ұлықтаушыларға ризашылық білдіремін», – дейді кент тұрғыны.Тыңдармандар қатарында өзге өңірден келгендер де болды. Солардың қатарында Мухиддин Табылдиев: «Біз Шымкент қаласының тұрғындарымыз. Рақымжан Оразымбетов пен Батырбек Сейтов менің әріптестерім. Біз №65 мектеп-гимназиясының ұстазымыз. Ұлттық домбыра күні Жаңақорғанда қалай аталатынын көрмекке арнайы атбасын бұрдық. Шипажайдағы санаулы сағаттан уақыт тауып, орталық алаңға келіп, Ұлттық мерекені өз көзімізбен көрдік. Жаңақорған – ұлттық құндылыққа толы тарихы терең киелі мекен. Бүгінгі шарасы тіпті, керемет өтті», – деді.Ұлттық рухты асқақтатқан шарада аудандық ішкі саясат бөлімінің басшысы Әбілғазы Төлегенов:– Елбасы Ұлттық домбыра күнін белгілеудің астарында терең тарихи тағылым, елдік мүдде, ұлттық рух жатыр. Бұл мереке барша қазақстанның төл мерекесіне айнады. «Нағыз қазақ – қазақ емес, нағыз қазақ – домбыра» дегендей, қолына домбыра ұстап, ұлттық аспапты ұлықтап жүрген жандардың еңбегі өлшеусіз. Бүгінгі шарада өнерін көрсеткен аудан өнерпаздарына халық атынан алғыс білдіремін, – деді.«Әлшекей» атындағы өнер мектебінің директоры Қалдыбай Қошқарбаев:– Біз ұлттық аспаптың насихатшысымыз. Өскелең ұрпаққа төл өнерді үйретіп, домбыра мен қобыздың құнын арттырып, қасиетін дәріптейміз. Енді Ұлттық домбыра күні біздің жұмысымызға жаңа серпін бермек. Бұл мереке тек бір күндік емес, жыл бойы жалғасын табуы тиіс, – деді.Айта өтуіміз керек, Ұлттық домбыра күні елімізде тұңғыш тойланып отыр. Алғаш рет орталық алаңда ұйымдастырылған ұлттық шараға өнерпаздар өз еркімен, жүрек қалауымен келген. Тынымсыз тіршіліктен бірауық ұлттық өнерге бет бұрған жерлестер ұлттық рух атойлаған сәтте жеке мүддеге орын жоқ екенін айтты.Иә, ұрпақтан ұрпаққа аманат етіп жеткен асыл қазынаның бірі – домбыра қазақ халқы үшін қашанда киелі саналады. Ұлттың мәдениеті мен әдебиеті, толғамы терең тарихы осы музыкалық аспаппен үндесіп жатқандай. Расында, тарлан тарихпен үндесетін домбыра тілінде қазақтың қаншама сыры жатыр. Сондықтан, Мемлекет басшысы шілде айының бірінші жексенбісін Ұлттық домбыра күні деп белгілеп, барша қазақстандықтарды ұлттық мерекені тойлауға рұқсат берді. Бұл тойдың жалғасын Қаратау етегінде қоныс тепкен Құттықожа ауылындағы «Тау самалы» тынығу лагерінен де естідік.«Күмбірле, күміс домбыра» атты тақырыпта өрбіген кеш демалушыларға рухани азық сыйлады. Тынығушыларға киелі аспапты насихаттай отырып, өскелең ұрпаққа ұлттық құндылықтарды ұлықтау мақсатында өткен шараға өнерлі жастар ат салысты.Сонымен, балалардың асыға күткен концерттік бағдарламасы басталды. Алдымен, салтанатты шара қазақша бимен ашылды. Алғы сөз алған «Тау самалы» тынығу лагерінің директоры Болат Шерімбетов жас тынығушыларды мерекемен құттықтап, ізгі тілегін білдірді.Күмбірлеген күйлер шертілді. «Әлшекей» өнер мектебінің домбыра жетекшісі Гүлжазира, оқушылар және лагерь тынығушылары Құрманғазының күйі «Балбырауынды» нақышына келтіре орындады. «Жезкиік», Дәулеткерейдің күйі «Көріғұлы» және Абдулхамит Райымбергеновтың «Әлқисса» күйі көпшілікке тарту етілді.Кешті қорытындылаған Болат Шерімбетов өнерпаз балаларды марапаттап, қошемет көрсетті.Құндылығымыз артып, ел жүрегінен қоңыр күйімен орын таба білген домбырамыздың қашанда мәртебесі биік болып, әрбір қара шаңырақтың төрінен табылып, жас ұрпақтың бойына ұлттық рухты сіңіре берсін!Баршаңызды тағы да Ұлттық Домбыра күнімен құттықтай отырып, бақытты да баянды өмір, зор денсаулық, жемісті еңбек, шаңырақтарыңызға шаттық пен қуаныш, құт-береке тілеймін.Сондай-ақ шарада 100 домбырашы бір уақытта Құрманғазының күйі «Адай» мен «Балбырауын» шығармаларын орындап, аспаптың асқақ үнiн аспанға әуелеттi.&nbsp; Одан бөлек, әуелетiп ән де шырқалды.

Жаңақорғанда ұлттық домбыра күні аталып өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Төрт түлікті тіршілігінің тірегі етіп, көшпенді өмірге бейімделген халқымыз сүтін сусын, етін азық, терісі мен жүнін киім, өзін көлік еткен. Оның ішінде қыл құйрықты жылқыға айрықша көңіл бөліп, молынан өсірген. Санына ғана емес, сапасына да мән беріп, тұқымын жақсартып отырған. Ертеңін ойлап, болашағына көрегендікпен көз жіберген бұрынғылар: «Үш бие бұлақ, екі бие ел асы, бір бие жоқтың қасы» деген тоқтамға келген. Сондағысы бие өсірудің ерекше қажетті екенін ескергені.&nbsp;Бүгінде Ақтан батыр ауылының тұрғыны Алпысбай Ойысбайұлы бұл қағиданы бұлжытпай орындап отыр. Қорада екі бие байлап, саумал сауып отыр. Өзімен қоса жақын-жуықтарын шипалы сусынмен қамтамасыз етіп келеді. Ол І-топтағы мүмкіндігі шектеулі жандар қатарында болғанына қарамастан таң атысынан, кеш батысына дейін тынбай еңбек етеді. Ұлдары Оралхан мен Қыдыржанға да жылқыны баптау тәсілдерін үйреткен.&nbsp;Оның айтуынша, ең алғашқы рет буын ауруынан 23 жасында соққы алып, құлаған. Қызылордада білікті дәрігерге көрініп, емделіп шыққан. Екі жылдан соң шаңырақ көтерген ол көп ұзамай тағы төсек тартады. Ұзақ ем алса да қол арбаға таңылады. Денсаулығын күйттеп жылқы еті мен қымыз ішіп, пайдасын түсінгесін оны бағуға ықылас қояды. Соның арқасында осы күні қолына кетпен ұстап, аулаға бау-бақша егумен де айналысады. үй іргесінде жүзім, шие, өрік ағаштары, болгар бұрышы, сәбіз, жуа, укроп, қызанақ пен қияр, тағы басқа да өнімдер көктеп тұр. Бұл күндері Алпысбай Рахмет Құдай қосқан жары Айгүлмен бірге екі қыз бен екі ұл тәрбиелеп отырған бақытты жан.<blockquote>– Қазір жылқының еті, сүті, майы, терісі, жал-құйрығы, тезегі бәрі тұрмыстық қажеттілікке жаратылуда. Бұрынғылар бие сүтін ашыту арқылы нәрлі тағам, қасиетті сусын ретінде тұтынған. Оның ашытылмаған түрін «саумал», ашытылғанын «қымыз» деп атаған. Жас балалар мен қарттар және науқас адамдар негізінен бие сүтін ашытпай, саумал күйінде пайдаланған. Ал сыйлы қонақтар мен құрметті адамдарға бабына келтіріп ашытып барып құйған. Қымызды сусын ретінде пайдаланудан бөлек, түрлі аурулардың алдын алу және сауықтыру үшін дәрумен ретінде де қолданғаны белгілі. Мысалы, толық ашытылмаған қымыз, саумал көксау, өкпе туберкулезі, кеңірдек қабыну, асқазан, ішек ауруларына, қан аздық, қан қоюлану, жоғары қан қысымы, қан тамырының қатаюы, түрлі бауыр, сүйек босау сияқты ауруларға ем-дом ретінде қолданылған. Соңғы жылдары ұмыт бола бастаған ұлттық дәстүр жаңғыра бастады. Соның нәтижесінде саумал мен қымызға сұраныс артып отыр. Маған Қазалы қаласы мен Жанқожа батыр тағы басқа да ауылдардан тұтынушылар жиі хабарласады, – дейді Алпысбай аға.</blockquote>Зерттеулерге сүйенсек, жылқы сүтінің қант құрамы 65% болып, сиыр сүтінен 13-15 есеге дейін жоғары болады. Ал жылқы сүтіндегі май қанықпаған, төмен молекулалы май қышқылдарынан құралған. Ол адам денесінің зат алмасуында маңызды рөл атқарады. Жылқы сүтінің ақуыз құрамы да жоғары, 20-ға жуық амин қышқылы болғандықтан, оны «ақуызды сүт» деп те атайды. Оның үстіне жылқы сүті адамды ажарландырып, ағзаны қорғайды.&nbsp;«Ешкі малдың ептісі, жылқы малдың тектісі» деген ұранды ұстанған кейіпкеріміз күзге дейін бие сауып, олар суалған соң үйірдегі жылқыларды соғымдыққа бордақылайды екен. Өмірге ерекше көзқараспен қарайтын Алпысбай Рахмет "алдыңа талап пен мақсат қойсаң алынбайтын асу жоқ" дейді. Ал біз оның дәмі тіл үйірер саумалынан дәм татып, еңбегіне береке тіледік.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары