<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; &nbsp; Тіл тазалығын сақтау – мәдениетке ұмтылған әрбір саналы адамның әрекеті. Қоғам дамып, алға озған сайын тіл де жанды құбылыс ретінде бірде дамып, бірде құлдырап отырады. Мемлекеттік тілдің мәртебесін арттыру, сондай-ақ, оның қолданыс аясын кеңейту үшін ең маңызды қадамдар мен өзекті мәселелер қозғалып келеді. Соның бір көрінісі ретінде көрнекі ақпараттар мен жарнама мәселесін қарастырған дұрыс.Сауатты жарнама – біріншіден, ауданның немесе ауылдың мәдени деңгейін көрсетсе, екіншіден мемлекеттік тілге деген құрметтің дәлелі. Осы мақсатта Қазалы қаласында кездескен қате жазылған жарнама мәтіндері туралы біршама ақпараттарды топтастырдым.Мәтін дегеніміз не? Мәтін арқылы кез келген адам өзіне қажет ақпаратты алады және сол жердегі мәліметтің дұрыстығына сенімді болады. Кітаптағы тақырыптық мәтіннен бастап, көшедегі маңдайшалардағы ақпараттың барлығы мәтін саналатындықтан, жазу кезінде грамматикалық және стильдік нормалардың сақталуына баса назар аударған дұрыс. Әрине, жарнама мәтіндері арнайы дизайнерлік орталықтарда әзірленеді. Сондықтан қызмет көрсетіп отырған жауапты тұлға ретінде жарнама агенттіктерінің қызметкерлері тілді қолдануда мемлекеттік тілде, сол жағына немесе жоғарғы жағына, орыс тілінде оң жағында немесе төменгі жағында орналасады, бірдей өлшемдегі әріптермен жазылады. Қажеттігіне қарай көрнекі ақпараттың мәтіндері қосымша басқа да тілдерге аударылуы мүмкін сияқты мәселелерді назарда ұстағаны дұрыс.&nbsp;Бұл ретте, арнайы бөлімдердегі мамандармен кеңесіп отырған артық етпейді. Көрнекі ақпараттар тіліндегі түрлі қателер, сауатсыз аудармалар қоғамдық санаға қаншалықты әсер етеді? Ең алдымен қоғамның басты құндылығы болып саналатын адамдар заңнама туралы толық хабардар болуы тиіс.2021 жылы 29 желтоқсан күні Қазақстан Республикасы 1997 жылғы 11 шілдедегі №151 «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Заңының «Деректемелер мен көрнекi ақпарат тiлi» 21-бабына өзгерістер енгізілгені өздеріңізге белгілі. Ол қандай өзгерістер? Олар:<ul><li style="text-align:justify;">деректемелер мен көрнекі ақпараттың мәтіндері орфография нормалары және мәтіннің теңтүпнұсқалы аудармасы сақтала отырып жазылуы тиіс;</li><li style="text-align:justify;">мемлекеттік ұйымдардың бланкілері мемлекеттік тілде және орыс тілінде, қажет болған кезде басқа тілдерде де жазылады;</li><li style="text-align:justify;">мемлекеттік емес ұйымдардың бланкілері мемлекеттік тілде, қажет болған кезде орыс тілінде және (немесе) басқа тілдерде де жазылады;</li><li style="text-align:justify;">мемлекеттік ұйымдардың маңдайшалары мемлекеттік тілде және орыс тілінде, қажет болған кезде басқа тілдерде де орналастырылады.</li><li style="text-align:justify;">мемлекеттік емес ұйымдардың маңдайшалары мемлекеттік тілде, қажет болған кезде орыс тілінде және (немесе) басқа тілдерде де орналастырылады;</li><li style="text-align:justify;">Қазақстан Республикасында қорғалатын, мемлекеттік емес ұйымдардың маңдайшаларында пайдаланылатын тауар белгілері өзгермеген түрінде жазылады.</li></ul>Егер Қазақстан Республикасы ратификациялаған халықаралық шарттарда өзгеше көзделмесе, жол белгілеріндегі жазбалар мемлекеттік тілде жазылады.Егер Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде өзгеше көзделмесе, хабарландырулар, жарнама, прейскуранттар, баға көрсеткiштерi, ас мәзірлері, нұсқағыштар және басқа да көрнекi ақпарат мемлекеттік тілде, қажет болған кезде орыс тілінде және (немесе) басқа тiлдерде де орналастырылады.Алтыншы бөліктегі «Көрнекі», «көрнекі» деген сөздер тиісінше «Деректемелер мен көрнекі», «деректемелер мен көрнекі» деген сөздермен ауыстырылған. Осы мақсатта Қазалы ауданы аумағында «AMANAT» партиясы жанынан құрылған «Таза тіл» тобы жұмыс істейді. Бұл топтың мүшелері: Халықаралық «Қазақ тілі» қоғамы қоғамдық ұйымы, Қызылорда облыстық тілдерді оқыту орталығының аудандағы өкілдері, аудандық кәсіпкерлік, өнеркәсіп және туризм бөлімі, «Жастар ресурстық орталығы» КММ, Мәдениет және спорт бөлімдері ортақ іске бірлесе атсалысып, жұмыла жұмыс атқаруда.Осы жұмыстардың нәтижесінде жоғарыда берілген жарнама мәтіндеріне түзетулер енгізіп, заңды тұрғыда нақтыланды.Сондай-ақ аудандағы қоғамдық тамақтану орындарына жүргізілген рейд жұмыстарының нәтижесінде, ас мәзіріндегі кемшіліктер анықталды. Облысымыздың жетістігі ретінде 2023 жылы ғалымдардың жетекшілігімен жарық көрген «Тағам атауларының сөздігі» атты еңбекті айта кеткенді жөн санадым. Қызылорда облысының қоғамдық даму басқармасының жобасы аясында атқарылған ілкімді істердің қатарынан көрінген еңбектің тұтынушылар үшін маңызы зор. Еліміздегі алғаш рет қоғамдық тамақтану орындарында ас мәзірін мемлекеттік тілде ұсынудың базасы жасалып және Алаштың анасы – Сыр бойында басталды. 2052 тағам атауы топтастырылған сөздік арқылы тамақтану орындары ас мәзірін қазақшалау ісіне көшті.Кеңес Одағының батыры Бауыржан Момышұлы айтқандай «Тіл тазалығы үшін күрес – ешқашан толастамайтын мәңгілік күрес». Сондықтан тіліміздің тазалығы үшін күресімізді ешқашан толастатпай, өз жұмысымызды абыроймен атқара берейік.Түйіндеп айтқанда, «Қазақ тілінің мемлекеттік тіл ретіндегі рөлі күшейіп, ұлтаралық қатынас тіліне айналатын кезеңі келеді деп есептеймін. Бірақ мұндай дәрежеге жету үшін бәріміз даңғаза жасамай, жұмыла жұмыс жүргізуіміз керек» деген Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың тапсырмасын іске асыру – біздің абыройлы міндетіміз.&nbsp;Жансая ПІРІМФото:zhanatas-abylaihan.mektebi.kz

Қызылордада ас мәзірін мемлекеттік тілде ұсыну бастау алды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; &nbsp;Жыл басында өткен Үкіметтің кеңейтілген отырысында Түркістан мен Қызылорда облысындағы құрғақшылық қаупі туралы айтылды.&nbsp;Иә, расымен бұл аймақтар қуаңшылық мәселесіне келгенде алдыңғы қатарға тізіледі. Аралдың өзі бөлек дүние. Экологиялық апатқа ұшыраған теңіз әлем жұртшылығының назарында.Бүгінде қазақстандық ғалымдар әлемдік практикада жиі қолданылатын жасанды жолмен жауын жаудыру технологиясын Аралға орнатуды қолға алды. Қазір мамандар «Арал да сенің жерің» ұранымен жұмыстарын бастады. Осы орайда International Center of Climate change Technologies компаниясының директоры, климаттық технологиялар саласының сарапшысы Алтай Айнабекпен хабарласып, жасанды жаңбыр жөнінде сұрауды жөн көрдік.− Алтай мырза, сұхбаттасуға келіскеніңіз үшін рақмет!&nbsp;Аралды қалпына келтіруде нақты қандай технологияларды ұсындыңыздар? Жасанды жаңбыр арқылы қандай нәтижеге қол жеткіземіз?<blockquote>− Кеңес үкіметі кезінде, шамамен 70-жылдардың өзінде Аралдың тартылатыны болжанған. КСРО Ғылым академиясы бұл мәселенің шешімін климаттық технологиямен байланыстырып, бұлт егу, детонация секілді технологияларды сынап көрген. Бірақ мұхит акваториясынан ылғал тарту мүмкіндігі болмағандықтан, жауын деңгейін тек 15%-ға дейін көтерген. Бұл – өте аз көрсеткіш. Сол үшін бірінші кезекте «атмосфераның төменгі қабаттарын иондау» тәсілін жасаймыз, ол сол ылғалды тартады. Мұның мүмкін екенін көрсеткеннен кейін 100-ге жуық қосымша дрон жасақтаймыз. Қазір 3 министірлік пен 2 институттың мамандарынан жұмыс тобы құрылып жатыр. Аралға ылғал тартып, конденсациялау жүзеге асса, Орталық Азия болашақтағы су қауіпсіздігіне алаңдамаса болады. Жауын мөлшерін кем дегенде 100%-ға көтеруді жоспарлаудамыз. Өткен жылы тамызда Түркістан облысында жаңбыр деңгейі 650%-ға жоғарылады. Кейінгі жылдары Аралға мүлде су келіп жатқан жоқ. Біз бір жыл ішінде 8-15 шаршы шақырым су құюды жоспарлап отырмыз. Ол 4 Шардара су қоймасымен тең.</blockquote>− Бұл бастама барысында облыс басшылығымен байланыса алдыңыз ба? 4 метеостанция қажет деп едіңіз…<blockquote>− Әзірге мәселе шешілмеді. Облыс басшылығына ұсынысымызды айтып, байланысқа шықтық. Басшылық тарапынан алдағы уақытта көмек көрсетілетініне сенеміз. Біз үмітімізді өшірмейміз. Себебі Арал қазақ үшін, ел мен жер үшін маңызды аймақ.</blockquote>− Жасанды жаңбыр жобасы тек Арал теңізінің аумағына орналастырылады ма?&nbsp;Жалпы Қызылорда құрғақшылыққа бейім аймақ. Облыс көлеміне орнатуға болады ма?<blockquote>− Маңғыстау (Бейнеу), Қызылорда, Арал аудандарында климатқа әсер ету жағдайын жасаймыз. Атмосфера статикалық емес, сол себепті технология әсері Маңғыстау, Қызылорда, Ақтөбе, Жезқазған, Түркістан облыстарында және Қарақалпақстанда байқалады. Бұл аймақтың барлығында температура деңгейі жоғарылап, құрғақшылық пен дала өрттері туралы ТЖМ дабыл қағып отыр. Біз мұны болдырмаймыз. Перифириялық облыстарда жауын 30-50%-ға дейін көтеріліп, температура мен өрт қауіпінің деңгейі түседі.</blockquote>− Аралдың дәл бүгінгідей жағдайға жетуіне не себеп?&nbsp;Әлемдік экологияға Аралдың тартылуы қалай әсер етуде?<blockquote>&nbsp;− Бұл жөнінде мағлұмат өте коп. Бірақ бір нәрсені түсінуіміз қажет. Қазір Аралдың табанын сумен баспасақ, геометриялық прогрессияда регрессия болады. Неміс ғалымдары Аралдан тұзданған құмды шығару кейінгі жылдары 7%-ға артқанын айтты. Бұл қорқынышты сан, бұл − сигнал.</blockquote>− Президент 2025 жылға дейін Арал теңізінің құрғаған түбіне 1,1 млн гектар сексеуіл отырғызу міндетін қойған болатын.&nbsp;Бұл бастама қаншалықты тиімді?<blockquote>&nbsp;− Сексеуіл 9-10 жыл тамыр арқылы сусындайды. Ал Аралда су жоқ. Одан кейін атмосферадан… Әрі қарай түсінікті деп ойлаймын.</blockquote>− Жоғарыда басшылықтың көмегі туралы айттық.&nbsp;Қаржы мәселесі қалай шешілуде? Бұл технологияларды жүзеге асыру үшін кім қаржыландырады?<blockquote>− Жалпы бұл жоба туралы әртүрлі есіктерді қағып жүргенімізге бірнеше жыл болды. Оң нәтиже болмаған соң осылай жария етуді жөн көрдік. Өйткені үкімет оның тиімділігіне қарамастан өткізе бермейді. Әзірге сыртқы қаржылық қолдаусыз бастап жатырмыз. Әрі қарай үкімет пен бизнес қолға алады деп ойлаймыз. Себебі бұл елдің су қауіпсіздігін шешетін жалғыз жол.</blockquote>− Климаттық технологиялар туралы айтып беріңізші.<blockquote>&nbsp;− Климаттық технологияның 2 түрі болады. Азаматтық мақсатта және «харп, лазер» секілді гибриттік соғыстарға пайдаланылады. Біздің бастама азаматтық мақсатқа арналған ең тиімді технология. Әлем бойынша бұл бағытта климатты басқару технологияларымен айналысатын компаниялардың көпшілігін білеміз. Ешқайсысы аридті аймақтарда, жазықтықтарда жұмыс істей алмайды.</blockquote>&nbsp;− International Center of Climate change Technologies&nbsp;компаниясы&nbsp;климаттық&nbsp;өзгерістермен&nbsp;қалай&nbsp;күреседі?<blockquote>&nbsp;− Компания 2 басты бағыт бойынша жұмыс істейді. Бірі жаһандық жылыну мен қазіргі экологиялық ахуал, елдер мен аудандардағы су қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Қалалар мен индустриялық аймақтардағы ауаның сапасын жақсарту. Ал екінші бағыт − жасыл экономика мен елдердің азық-түлік қауіпсіздігі саласы. Жалпы климаттық технологиялар әлемдегі жаңа сала, біз осы саланың пионеріміз.</blockquote>− Биыл еліміз үшін қиын жылдардың бірі болды.&nbsp;Су тасқыны ешкімді аямады. Қазір жағдай бірқалыпқа келгенімен экологияға теріс әсері болатыны анық. Сондай-ақ эколог мамандар болашақта Қазақстанда жаңа катаклизмдер болады, оның негізгі себебі жаһандық жылыну деп топшылауда. Сіздің ойыңызша Қазақстанның экологиясында қандай өзгерістер болуы мүмкін?<blockquote>− Әлемдік банк пен Азия Даму банкі әзірлеген «Қазақстанның климаттық тәуекелдерін бағалау» құжатына сай, су тасқыны, сел, қуаңшылық, ыстық толқынды күндер саны арту секілді құбылыстар күшейе бермек. Орта Азия мемлекеттерінде әртүрлі есеп траекториялары бойынша температура 2,7-4 градусқа жоғарылайды. Өте қиын болады. Бұл туралы әңгімелер көп. Барлық болжам бойынша жағдай нашар. 2040 жылы Орталық Азия мемлекеттері Африканың су жетіспейтін кедей елдері сияқты «высокий стресс водного дефицита» мемлекеттерінің қатарына қосылады.</blockquote>− Жауабыңызға рақмет!&nbsp;Сұхбаттасқан Әлия ТәжібайФото: Алтай Айнабек

Сарапшы маман: Аралға ылғал тартып, конденсациялау жүзеге асса, Орталық Азия болашақтағы су қауіпсіздігіне алаңдамаса болады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Өздеріңізге мәлім, қазан айының екінші жексенбісі мүмкіндігі шектеулі жандар күні. Бұл айрықша датаны Біріккен ұлттар ұйымы 1992 жылы бекіткен. Ондағы мақсат – тағдыр тәлкегіне ұшырап, өмірдің азабын тартқан адамдарға мүмкіндік сыйлау. Иә, мұндай жандардың құқығын қорғауымыз қажет. Олардың да қоғамның бір мүшесі ретінде дөңгеленген дүниеде өмір сүруге хақысы бар. Сау адам мен сал адамды бөліп жаруға болмайды. Себебі, олар он екі мүшесі сау жандарға қарағанда &nbsp;өмірдің тәттірек екенін әлдеқайда жақсы біледі. Шынын айтар болсақ, оларға «мүмкіндігі шектеулі» емес, «өмірге құштар» деген теңеу беру керек секілді. Неге дейсіз ғой? Өйткені, олар расымен өмірге құштар. Ал, Шиелі ауданында арбаға таңылып, тағдырдың тәлкегіне ұшыраса да, ел қатарлы жұмыс істеп, қоғам алдында жүргендері қаншама. Біздің бүгінгі мақаламызға арқау болып отырған осындай жандардың бірі – Асылбек Ерғалиұлы.&nbsp;«Мәңгі сені жазбаған сүрінуге, Қайта тұрып хақың бар жүгіруге» деген &nbsp;&nbsp;өлең жолдары Асылбек Смайловқа арналғандай. Расымен, ол ешқашан сынған жоқ. Оның өмір жолында қанша қиындықтар тұрса да, берілген жоқ. Құлады, қайта тұрды. Түсінікті болу үшін әңгімемізді басынан бастайық.1976 жылы дүние дидарына келген бүгінгі кейіпкеріміз еш алаңсыз бақытты өмірін сүріп жүрген жан еді. Ойнады, күлді. Өзге балалар секілді 1983 жылдан бастап мектеп табалдырығын аттап, ел қатарлы білім алды. Оқуда озат болған ол түрлі жарыстардан жүлделі орындар алып, ауданымыздың мәртебесін асқақтатты. 1993 жылы білім ордасын тәмамдағаннан кейін, 1995 жылы Қызылорда қаласындағы Қорқыт ата атындағы мемлекеттік университеттің «дене шынықтыру» факультетін тәмамдап, аудандағы үздік мектептердің бірінде ұстаздық етуден бастады. Бірақ, алма-ғайып дүние өз дегенін жасап, оның өмірі бір-ақ күнде күрт өзгереді. Дәлірек айтсақ, 2000 жылдың мамырында Асылбек Смайлов кенеттен келген жол апатына ұшырады. Қас пен көздің арасында оның бел омыртқасы сынып, екі аяғы бірдей жансызданып қалады. Он күндей жансақтау бөлімінде жатқан кейіпкеріміздің өмірін қаладағы білікті дәрігерлер аман алып қалады. Бірақ, жаны аман қалғанымен, қос аяғын қалпына келтіру ақ халаттылардың қолынан келген жоқ. Бәлкім, бұл да бір тағдырдың ісі шығар. Не болса да, Асылбек аға оған еш мойымады. Алладан келген сынаққа сынбады. Керісінше, алға қарай ұмтылып, ағысқа қарсы жүзді.&nbsp;– Менің бақытсыз болуыма хақым жоқ. Қиындықтың тырнағына ілінсем де, әрбір күніме шікіршілік етемін. Тағдыр мені қанша сынаса да, еш мойыған емеспін. Қайта керісінше, көпке үлгі болып, қолымнан келгенді жасағым келеді. Аллаға шүкір, менің жанымда достарым, бауырларым, мені қашанда қолдайтын асыл жарым мен екі қызым бар. Сондықтан мен бақыттымын, – дейді кейіпкеріміз.&nbsp;Бүгінде Асылбек Ерғалиұлы «Үміт» қоғамдық қорының төрағасы. Өзі басшылық ететін мекемеде аянбай еңбек етіп жүрген оның ауданға сіңірген еңбегі зор. Ол арбаға таңылса да, өзі сияқты жандардың өмірге деген көзқарасын өзгертіп, мықты болуға бағыт-бағдар беріп келеді. Мүмкіндігі шектеулі жандармен бірлесіп, жаңа мүмкіндік іздеген оның өмірге деген құштарлығы қос жанарынан анық байқалады. Жастарға үлгі болып жүрген осындай азаматымыздың ауданның абыройын асқақтатуға барын салғанын өңір тұрғындарының бәрі біледі. Ол түрлі спорттық сайыстарда алдыңғы қатардан көрініп, жүлделі орындарды қанжығасына байлап келеді. Оның оңашада өлең жазатыны тағы бар. Қағаз бен қалам кемірген өмірге құштар жанның жүрек түкпірінен орын алар жауһар жырлары жетерлік. Мақаламыздың соңын Асылбек ағамыздың анасына арнаған әдемі жыр шумағымен аяқтауды жөн көрдік:Анашым сәл көрмесем сағынамын өзіңді,Асығам көруге жылы жүзіңді.Асыл ана өзіңсің, қуат нәр берген,Қуанамын естісем жылы сөзіңді.&nbsp;

Асылбек Ерғалиұлы: Менің бақытсыз болуға хақым жоқ

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp;&nbsp; Кеше Арал ауданының әкімі А.Оңғарбаевтың төрағалығымен аудандағы инвестициялық жобалардың іске асырылу барысы жөнінде мәжіліс өтті.Алдымен аудандық кәсіпкерлік және өнеркәсіп бөлімінің басшысы Р. Жанаев ауданда іске асырылып жатқан инвестициялық жобалар жөнінде баяндады.Биылғы жылы аудан көлемінде 40 адамды тұрақты жұмыспен қамтитын 3 жоба іске қосылады деп жоспарлануда.Атап айтар болсақ, жеке кәсіпкер Аманжолов Жұбаныштың “Ылғал майлықтар өндіру цехын ашу», «Sinooil» ЖШС-нің Батыс Қытай – Батыс Еуропа автодәлізінің бойынан «Жанар-жағармай бекетінің» құрылысы, «Қарашалаң Балық» ЖШС-нің «Арал ауданында балық зауытын салу» жобалары.Бұдан бөлек 2025 жылға 4 жоба іске қосылады деп жоспарлануда.Мәжіліс барысында аудан басшысы инвестициялық жобалардың қазіргі жағдайына тоқталып, жоба бастамашыларынан іске қосылуына кедергі келтіретін мәселелерді сұрады. Сондай-ақ, аудан экономикасына оң әсерін тигізетін, халықтың игілігіне арналған жобалардың маңыздылығына орай, жұмыстарды жеделдету қажеттігін айтып өтті.Жиын қорытындысымен аудан әкімінің жауапты орынбасарына жоспарланған жобалардың іске қосылуы үшін тиісті шаралар қабылдап, бақылауда ұстау жүктелді.Сонымен бірге жауапты сала басшыларына жер телімін табыстау, инфрақұрылым тартуды қажет ететін жобаларға қатысты ұсыныс енгізу тапсырылды.

Инвестициялық жобалардың жүзеге асырылу барысы талқыланды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>&nbsp; «AMANAT» партиясының облыстық филиалының Атқарушы хатшысы Ләйлә Төрешова, партия филиалы жанындағы партиялық бақылау комиссиясының төрағасы Нұркен Бақытбекұлы және комиссия мүшелері өңірлік Сайлауалды бағдарлама аясында салынып жатқан әлеуметтік нысандар құрылысы жұмыстарына мониторинг жүргізді.Партиялық бақылау тобы алдымен қаланың сол жағалауында салынып жатқан 100 келушіге арналған 300 төсектік көпбейінді аурухана құрылысы жұмыстарын көрді. Аурухана құрылысы өткен жылы басталды. Келісім бойынша 2025 жылы аяқтаулы тиіс. Қазір мұнда партиялық бақылау бекеті орнатылған.Жалпы өңірде партияның Сайлауалды бағдарламасы аясында тұрғындардың медициналық қызметке қолжетімділігін арттыру, денсаулық сақтау инфрақұрылымын одан әрі жетілдіру мақсатында кешенді жұмыстар жүргізілуде. Өткен жылы осы мақсатта елді мекендерде 15 жаңа дәрігерлік амбулатория, 1 медициналық бекет пайдалануға берілді. Жақында Қызылорда қаласының Досан елді мекенінде медициналық бекет, Баймұрат батыр ауылында дәрігерлік амбулатория қолданысқа берілді. Көпбейінді облыстық аурухана базасында жаңа МРТ аппараты іске қосылып, 70 орындық перинаталдық бөлім ашылды. Бүгінгі күні аталмыш нысандар ел игілігіне қызмет етуде.Мұнан соң мониторингтік топ «Жайлы мектеп» жобасы аясында салынып жатқан 900 орындық мектеп құрылысы басында болды. Білім ордасының құрылыс жұмыстары қарқынды жүруде. Партиялық бақылау тобы мүшелері құрылыс сапасына қатысты пікрлерін білдіріп, мердігерлер ұсыныстарын тыңдады. Айтылған ұсыныстар назарға алынып, тиісті сала өкілдерімен жұмыс жасалатын болды.Атап өту керек, ұлттық жоба аясында облыста 12 300 орынға арналған 21 мектеп салынады. Өткен жылы 6900 орындық 10 мектептің құрылысы басталса, биыл 5400 орындық 11 мектеп құрылысы жүргізілмек.

Әлеуметтік нысандар құрылысына партиялық бақылау жасалды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылорда облысының әкімі Нұрлыбек Машбекұлының тапсырмаларының орындалуы мен “Таза Қазақстан” республикалық экологиялық акциясының жүзеге асырылу барысын қадағалау үшін облыс әкімінің бірінші орынбасары Данияр Жаналинов Қызылорда қаласындағы бірқатар нысанды аралады. Аралауға облыстық мәслихат төрағасы, облыс әкімінің орынбасарлары мен қала әкімі барды.Өңірде «Таза Қазақстан» республикалық экологиялық акциясы жалғасуда. Бұл акцияның туған жердің табиғатын, қоршаған ортаны қорғауға жұртшылықты жұмылдырудағы маңызын ерекше атап өту керек. Осы уақыт аралығында барлық елді мекенде үлкен-кіші түгел атсалысқан санитарлық тазарту, абаттандыру және көркейту-көгалдандыру жұмыстары жүргізілді. Президент бастамасына еріктілер, қоғам қайраткерлері, бюджет саласы мен кәсіпорын қызметкерлері біркісідей қолдау білдіріп, 9 мың тоннадан астам қоқыс қалдығы шығарылды. Елді мекендердегі скверлер мен парктер, тарихи-мәдени ескерткіштер, әлеуметтік, өнеркәсіп және бизнес нысандары, су айдындары, аулалар мен көше бойы тазартылды. Оған 500-ден аса техника жұмылдырылды.Экологиялық акцияның негізгі бағытының бірі көркейту-көгалдандыру болғандықтан, өңір климатына жерсінетін қарағаш, терек және Сыр талының 129 мыңнан астам көшеті егілді.Облыс әкімінің бірінші орынбасары жұмыстарды сапалы жүргізіп, тапсырманың орындалуын мұқият қадағалауды тапсырды.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/448812294_766930395628207_7222898668236195903_n_db7d470ea8.jpg" alt="448812294_766930395628207_7222898668236195903_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/448571076_766930455628201_4304616133202002640_n_db2a1dc0f7.jpg" alt="448571076_766930455628201_4304616133202002640_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/448589286_766930642294849_4683966720827691641_n_49654d9ec1.jpg" alt="448589286_766930642294849_4683966720827691641_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/448611975_766930582294855_7721302565937376661_n_f26074c38d.jpg" alt="448611975_766930582294855_7721302565937376661_n.jpg"><img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/417502898_766930742294839_2493991672858684936_n_18c8f02a66.jpg" alt="417502898_766930742294839_2493991672858684936_n.jpg">

Өңірде «Таза Қазақстан» республикалық экологиялық акциясы жалғасуда

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев 2021 жылғы Жолдауында «Бүгінгі таңда бөлінген қаржы әлі бармай жатқан салалар бар. Екінші деңгейдегі банктер шағын жобаларға, әсіресе ауылға арнап ақша салмайды. Сондықтан, микроқаржы ұйымдарының әлеуетін іске қосу керек. Олар жергілікті жерде жұмыс істейді. Өзінің тұтынушыларын, олардың бизнесі мен мүмкіндіктерін жақсы біледі» деп микроқаржы ұйымдарының әлеуетін толықтай пайдалану керегін айтқан болатын.Шынында да, микроқаржы ұйымдарының негізгі мақсаты кәсіпкерлерді қаржыландыру, банктерден кредит алуға мүмкіндігі жоқ кәсіпкерлерді қолдау, өз бизнесін жаңадан &nbsp;ашқысы келетін азаматтарды қаржыландырып, қолдау көрсету болып табылады. Негізінен микроқаржылық ұйымдар елімізге 1996 жылдан бастап келе бастапты. Дегенмен, елімізде оларды реттеуге арналған заң қабылданбағандықтан оның пайдалы тұстарын азаматтар бірден аңғара қоймаған. Сол жылдардан бастап, елімізде көптеген микроқаржы ұйымы тіркеле бастағанымен, халық үшін жұмыс атқарып жатқандары саусақпен санарлық. Солардың қатарына «KMF» микроқаржылық ұйымын жатқызуымызға болады.&nbsp;Нарыққа 24 жыл бұрын келген ұйымның осы уақытқа дейін кәсіпкерлерге берген несие көлемі 140 млрд теңгеден асып жығылады. Ал, оның басым бөлігі яғни, 68 пайызы – өзіміз секілді ауыл-аймақ тұрғындарына берілген. Қазіргі таңда, KMF-тің Қазақстан бойынша 110 кеңсесі жұмыс істеп, 4000-нан аса елді мекенді қамтып отыр.KMF – Қызылорда облысына 2006 жылдың наурызында келіп, биыл жұмыс жасап жатқандарына 15 жыл уақыт болып қалыпты. Ал, облысымыздағы аудандар арасында алғашқы филиалалы басқа емес, дәл осы Шиелі ауданында ашылған болатын. Қазіргі уақытта филиалдың бөлім басшысы болып Данияр Бақтиярұлы қызмет етуде. Оның қарамағында 11 сарапшы маман іскерлікпен, адамгершілік қасиеттерді ұштастыра отырып жұмыс жасауда. Соның бірі микроқаржылық ұйымда бірнеше жыл бойы жұмыс істеп келе жатқан сарапшы маман Мағжан Жүнісов. Бүгінгі мақаламыз дәл осы маманның іскерлігіне, микроқаржылық ұйымның түрлі кәсіпкерлерге көрсеткен көмегіне арналмақ.KMF-тің көмегімен кәсібін өрге домалатқан Шиелінің нәзік жанды кәсіпкерлерінің бірі – Динара Абдуллаева. Алтын әшекей бұйымдарын сатумен 10 жылдан астам уақыт айналысып келе жатқан кәсіпкердің айтуынша, &nbsp;КМҒ микроқаржылық ұйымына жолыққанға дейін оның жеке дүкен ашуға мүмкіндігі болмаған. Ойлана келе екінші деңгейлі банктерді емес, дәл осы микроқаржылық ұйымнан көмек сұрауды жөн көріпті. Бұл таңдауын ол сарапшы мамандардың жылдам жұмысы мен ұйымның сұратқан &nbsp;құжатттарының аз болуымен байланыстырады. Сөйтіп, Динара 2020 жылы желтоқсанда KMF-тен 10 млн теңге алып, дүкенін ашқан. Бұл қаражатты жарты жылдың ішінде қайтарып, екінші мәрте 10 млн теңге алған. Енді 20 млн теңге алып, кәсібін одан әрі кеңейту мақсатында KMF-пен жұмысын жалғастырмақ ниетте.– «Қазіргі таңда 4 адамды жұмыспен қамтып отырмын. Алтын сататын дүкенді ашып, ісімді өрге домалату үшін КМҒ-тің көрсеткен қолдауын әркез таныстарыма айтып жүремін. Онда көп құжатты әзірлеп, ұзақ уақытты құртпайсың. Барлығы жылдам, әрі қолжетімді. Алдағы жоспарым, тағы да микрокредит алып, Түркиямен байланыс орнатып, көтерме бағада алтын әкеліп сату, осының барлығы KMF-тің көмегінің арқасында. Негізі өз басым KMF Шиеліде ашыла салғаннан бастап клиентімін, Шиелідегі ең бірінші клиенттерінің бірімін дей аламын», – дейді кәсіпкер.&nbsp;Әңгіме барысында кәсіпкер қуанышты жаңалығымен де бөлісе кетуді жөн көрді. Оның айтуынша, ол қазір кешен тұрғызып жатқан көрінеді. Құрылысы аяқталса, 15-20 адамды тұрақты жұмыспен қамтуды көздейді. Ал, жаңадан кәсіп ашқысы келетін адамдарға Динара Абдуллаева «Жаңадан кәсіп ашқысы келетін адамдарға, оның ішінде несие алып кәсіп ашудан жүрексініп жүрген азаматтарға айтарым, ешқашан қорықпаңыздар. Көбі несие алып кәсіп ашсам, өзім банктің пайдасына жұмыс жасаймын деп ойлайды. Ол негізінде дұрыс түсінік емес. Мен мысалы, не жасасам да алдымен бәрін жоспарлап, қағазға түсіріп аламын. Әр қадамыңды аңдап бассаң, кез келген кәсіп өз нәтижесін береді», – деп өмірлік тәжірибиесімен бөлісті. Әрі KMF-тің сарапшы мамандарына, оның ішінде Мағжан Жүнісовке шексіз алғысын жеткізді.

Шиелі тұрғыны аз уақытта ірі кәсіпкерге айналды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Заң Мемлекет басшысының 2022 жылғы 16 наурыздағы «Жаңа Қазақстан: жаңару мен жаңғыру жолы» атты Қазақстан халқына Жолдауында мемлекеттің мүдделерін, қоғамның сұраныстарын және медиа саласының даму үрдістерін ескере отырып, бұқаралық ақпарат құралдары туралы заңды қайта қарау туралы берген тапсырмасын орындау мақсатында әзірленді. &nbsp;Жаңа Заңға «Бұқаралық ақпарат құралдары туралы» және «Телерадио хабарларын тарату туралы» заңдардың негізгі ережелері енді. Аталған заңдар алдағы уақытта күшін жояды.Жаңа Заңда бірқатар тың ережелер қарастырылған.Атап айтқанда, бұқаралық ақпарат құралдарымен қатар, интернет-ресурстарды да қамтитын «масс-медиа» деген жаңа әрі анағұрлым кең ұғым енгізілді.Мемлекеттік ақпараттық саясат жүзеге асырылатын Бірыңғай медиа платформа құру көзделген. Оның ішінде мемлекеттік емес бұқаралық ақпарат құралдарына гранттар беру, аккредиттеудің оңайлатылған тәртібі арқылы (аккредитация карталарын берудің автоматтандырылған процесі) журналистерді мемлекеттік органдар мен ұйымдарға тіркеу және басқа да міндеттер қарастырылған.Журналистер үшін қосымша құқықтық кепілдіктер белгіленген. «Журналистің ерекше мәртебесі» деген ұғым енгізілді. Яғни, журналистің құқықтары мен бостандықтарының қорғалуын, олардың ақпарат іздеу, сұрату, алу және тарату кезіндегі, сондай-ақ «Масс-медиа туралы» Заңда белгіленген өзге де ерекше құқықтарын журналист мәртебесі деп түсіну керек.Шындыққа сәйкес келмейтін және азаматтардың ар-намысына, қадір-қасиетіне және іскерлік беделіне нұқсан келтіретін мәліметтерді теріске шығару туралы БАҚ-қа талап қою мерзімі бұқаралық ақпарат құралдарында мәліметтер жарияланған күннен бастап 1 жыл деп белгіленген.Шетелдік бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдіктері мен олардың журналистерін аккредиттеу тәртібі жетілдірілді.БАҚ-тың сұратуларын қарау мерзімі 7-ден 5 жұмыс күніне дейін қысқартылды. Бұл журналистерге қажетті ақпаратты қысқа мерзімде алуға мүмкіндік береді. Осылайша ақпараттың өзектілігі сақталады.БАҚ-тың өз қызметін өзі реттеу мақсатында Заңда қоғамдық-кәсіптік кеңестер құру көзделген. Кеңестер республикалық және өңірлік деңгейлерде құрылуы мүмкін.Бұл кеңестердің негізгі қызметі – Журналистердің әдеп кодексін әзірлеу.Гранттық қаржыландыруды енгізу арқылы мемлекеттік ақпараттық саясатты қаржыландыру тетіктері жетілдірілді.Ұлттық теле-радио хабарларын тарату мүддесін қорғау мақсатында мемлекеттік тілдегі отандық теле-радио бағдарламалардың апта сайынғы көлемі 50 пайыздан 60 пайызға дейін ұлғайтылды.Отандық теле-радио арналарда шетелдік теле-радио бағдарламаларын ретрансляциялау көлемі 20 пайыздан 10 пайызға дейін төмендетілді.Өз-өзіне қол жұмсауды насихаттайтын ақпаратты, өзін-өзі өлтірудің жолдары мен оған үндейтін ақпаратты таратуға және (немесе) жариялауға тыйым салынады.Фото: Ақорданың баспасөз қызметі

Мемлекет басшысы «Масс-медиа туралы» Қазақстан Республикасының Заңына қол қойды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылорда облысының әкімі Нұрлыбек Нәлібаев Қазақстан Республикасы Үкіметі делегациясының құрамында Ресей Федерациясы Татарстан Республикасына жұмыс сапарымен барды. Бұл туралы Қызылорда облысы әкімінің баспасөз қызметі хабарлады.&nbsp;Сапар кезінде аймақ басшысы Нұрлыбек Нәлібаев пен Түркістан облысының әкімі Дархан Сатыбалды Қазақстан Республикасының Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Дәурен Абаевпен кездесіп, бірқатар мәселелерді талқылады.Айта кетейік, жоспарланған ресми шаралар ертең басталады.

Нұрлыбек Нәлібаев Татарстан Республикасына жұмыс сапарымен барды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp; Жарық дүниеде баланың шат күлкісінен артық, одан асқан бақыт пен бақ бар ма екен? Әсіресе әрбір күнді сәби күлкісімен қарсы алып, оларды мейірімді жүзбен шығарып салатын балабақша қызметкерлеріне тіпті де қызыға қараушылар көп болар. Осындай бал күлкілі балалармен абыройлы жұмыс істеп келе жатқан бөбекжайдың бірі Қармақшы ауданына қарасты Ақайдағы №19 «Балдәурен» бөбекжай-бақшасы.Тәрбие ошағы 2007 жылы ашылып, бастапқыда екі топта 50 баламен жұмысын бастайды. Ал бүгінде бұл көрсеткіш бірнеше есеге артып, 8 топта 175 бала тәрбиеленуде. Бөбекжайда 24 педагог қызмет атқарса, олардың 7-еуі педагог-модератор. Мұнда балаларды күнделікті құшақ жайып қарсы алып, оларды білім мен тәрбиеге құнарландырып отырған Анаркүл Тотаева, Ақгүл Шайымова, Айнұр Ибрашова, Айгерім Алдоңғарқызы, Ләззат Әзбергенқызы, Лиза Ізтілеу, Камила Ержановалар ауыл тұрғындары мен бүлдіршіндердің ата-аналарының алғысына бөленіп жүрген өз ісінің шеберлері. Олар – әрбір баланың денсаулығын сақтау, психологиялық дамуына жағдай жасау және мереке қарсаңында ұйымдастырылатын іс-шараларға тыңғылықты дайындықпен, бала бойындағы өнерді аша білу, басқа да игі қасиеттерді бала бойына сіңіре білуде қанаттары талмай ізденіп еңбек етіп жүрген білікті тәрбиеленушілердің әрбір күнін қызықты да тартымды өткізуге жанын сала жұмыс істеп жүрген бөбекжай-бақшаның әдіскері Мейрамкүл Батаева, ұйымдастырушы-педагог Халида Рахметова, психолог Жазира Шахбергеновалардың да елеулі еңбегін айтып кету ләзім. Сөз кезегінде балабақшаның ашылғанынан бастап қазірге дейін бала жанының бағбаны болып келе жатқан білікті маман, іскер басшы, бөбекжай-балабақшаның меңгерушісі Гүлдәрі Шамшадинқызының есімін құрметпен атап өту де маңызды. Басшының аз-кем еңбек жолына бағдар салып кетер болсақ, әпкеміздің еңбек жолы Қызылорда қаласындағы балабақшалардың бірінде бала күтуші болып басталыпты. Оның одан кейінгі қызметі де осы білім саласымен ұштасады. Тәрбиешілік, орта мектептің мұғалімі қызметтерін біркісідей атқарған Гүлдәрі Шамшадинқызы 2007 жылы "Балдәурен" балабақшасы тұсауын кескен күннен бастап меңгерушілік қызметіне тағайындалған екен.<blockquote>– Ауылдағы №99 мектептің ескі ғимаратына ағымдағы жөндеу жұмыстарын қызметкерлеріміздің күшімен жүргізіп, 3 топқа 75 бала қабылдап, жұмыс бастадық. Ескі ғимаратты балабақша кейпіне келтіруге көп еңбек сіңірдік. Құжат жасау да оңайға соқпады. Бүгінде сол еңбегіміз ақталып, жақсы нәтижемен көрінудеміз. Ауданның, облыстың алдыңғы қатарлы балабақшаларының қатарына қосылғанымызға шүкірлік етеміз, – дейді қиындығы мен көп бейнеті артта қалған күндерді еске түсірген балабақша меңгерушісі, «Еңбек, Абырой, Құрмет» төсбелгісінің иегері Гүлдәрі әпкеміз.</blockquote>«Бала өмірінің алғашқы жылдарында негізгі дағдылар мен танымдардың іргетасы қаланады, негізгі психологиялық үрдістер: зерде, ұғым, ой, тіл қалыптасады. Бұл кезеңде балаға қоршаған әлемді, жан-жақты танудың мүмкіндіктерін ұғындыру және оны адамдар ортасымен таныстыру қажет» дейді осындағы тәжірибелі мамандар.Бір айта кетерлігі бөбекжай-бақша ұжымы балаларды оқыту-тәрбиелеуде Қазақстан Республикасы МЖМББ стандарты бойынша Қазақстан Республикасы мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік оқу бағдарламасын, Қазақастан Республикасы Үкіметінің 2021 жылғы қаулысымен бекітілген «Мектепке дейінгі тәрбиелеу мен оқытуды дамыту моделін» басшылыққа алған. Бөбекжай педагогтары «Step dy Step» технологиясын өздеріне бағыт-бағдар еткен. Бұл технология халықаралық педагогикадағы ең үздік тәжірибелердің жиынтығы есептеледі дейді. Ол баланың зеректік қасиеттерін дамытуға ықпал етсе, тағы бір ұтымдысы – тәрбиенің барлық түрі қарастырылғанға ұқсайды.<blockquote>– Оқыту және тәрбие беру белсенділік (әдебиет, өнер, құрылыс, зерттеу, үстел үсті ойындары, су және құм, желілі-рольдік ойындар) орталықтарында өтеді. Осы орталықтарда бала әртүрлі қызмет түрімен айналыса отырып, жан-жақты танып үйренеді. Орталықтар баланың шығармашылығын дамытуға кеңінен мүмкіндіктер ашады, өздігінен ізденуге баулиды, жаңалықтар ашуға түрткі бо- лады. Бөлмелер қажетті материалдармен толық жабдықталғанын да айта кетуге болар. Осы материалдармен жұмыс істеу кезінде бүлдіршіндердің ой-өрісі кеңейіп, зейіні дамиды. Тәрбиеші баланың жеке тұлға ретінде даму үрдісіне басшылық жасайды, оның қызығушылығын тудыратын іске қарай бағыттайды. Балаларды тәрбиелеу мен оқыту үшін бөбекжай- бақшаның материалдық-техникалық базасы талапқа сай жиһаз, ойыншықтар, ақпараттық тақта, теледидар, музыкалық орталық, видеокамера, планшет, компьютермен қамтамасыз етілген. «Қазақстан Республикасы Мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандартының мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың Негізгі ережелерін» орындау барысында балалардың дамуын бағалау жүйесін, білім беру салалары арқылы бала құзыреттілігін қалыптастыруға бағытталған индикатормен жұмыс істейміз. Балалардың құзыреттілік көрсеткіші жас ерекшеліктеріне байланысты қойылған сұрақтар арқылы толтырылады. Индикатор оқу жылында 3 рет толтырылып, әр айға диагностика жасалып, топ бойынша мониторинг арқылы баланың жылжу көрсеткіші шығарылып отырылады. Одан бөлек педагогтардың практикасын тәжірибе алмасу, біліктілігін арттыруға, өзін танытуға мүмкіндік жасау арқылы жетілдіру – біздің алға қойған мақсатымыздың бірі. Ұстаздарымыз жиған-терген тәжірибесін таратып, басқа әріптестерімен алмасу мақсатында облыстық вебинар, аудандық, аймақтық семинар, іс-шаралар ұйымдастырудамыз, – дейді Гүлдәрі Шамшадинқызы жұмыс процесін тілге тиек етіп.</blockquote>Мұндай іс-шаралар әдетте маманның біліктілігін арттырып, білімін толыстыра түсетіні белгілі. 2020 жылы айтулы мекеме ұжымы «Мектеп жасына дейінгі балалардың театрландырылған әрекет дағдыларын дамыту жолдары» атты облыстық вебинар өткізсе, былтыр облыстық оқу орталығының әдістемелік кабинетінің жоспарына сәйкес жүргізілген «Үздік логопед – 2021» байқауында жас маман Инабат Әбілхан «Ізденімпаз логопед» номинациясымен марапатталса, осы орталықтың ұйытқы болуымен өткізілген «Үздік тәрбиеші – 2021» байқауында тәрбиеші Ләззат Казбиева жүлделі ІІ орынды қанжығасына байлаған. Сондай-ақ «Дарын» шығармашылық орталығының «Тәуелсіз Қазақстан – елім менің» атты республикалық байқауында 5-6 жас аралығындағы бүлдіршіндер «Хореография, «Көркем сөз» номинациясы бойынша өнер көрсетіп, І дәрежелі дипломмен және «Оркестр» номинациясы бойынша бас жүлдемен мадақталған. «Бақытты елдің ұрпағы» қоғамдық қорының ұйымдастыруымен өткен республикалық «Дала сазы» байқауында жоғары дәрежеде өнер көрсеткені үшін балабақшаның «Сымбат» би тобы ІІІ орын иеленіп, халықаралық «Біз бақытты баламыз» байқауында ІІ орынды олжалаған. Балаларды өнерге баулу – балабақшаның асыл мұратына айналған. 2022 жылы мектепке дейінгі білім беру ұйымдарының тәрбиеленушілері арасында «Балалық шағымның бақытты биі» атты облыстық би байқауында Анар Тотаеваның жетекшілік етуімен «Сымбат» би тобы ІІІ орынды иеленіп, мерейлері тасыған.<blockquote>«Өткен оқу жылындағы басты мақтанарлық жетістігіміз, балаларды ерте дамыту институты «Алақай, жайдарлы жаз келді!» челенджін ұйымдастырып, республика бойынша ІІ орын биігін бағындырдық. Енді алда – ауламыздың ішінен балалардың жазғы сауықтыру кезінде тобықтан төмен шаю шараларын ұйымдастыруға ата-аналармен бірлесіп шағын бассейін салуды көздеп отырмыз. Бүгінгі жас ұрпақтың азамат болып қалыптасуы, оның туған ұясына, өскен ортасына, көрген тәрбиесіне тікелей байланысты десек, әрбір баланың бойына ана тілінің әлдиін, туған ұлтының әдет-ғұрпын, салт-санасын сіңіріп, тәуелсіз мемлекетіміздің тізгінін ұстар нағыз патриоттар етіп тәрбиелеуде бала жанының бағбаны ретінде тынбай еңбек ете береміз. Өмірде баладан таза, баладан пәк жаратылыс жоқ. Өз басым баланың бойынан тек қана тазалық пен пәктікті көремін, өйткені бала Алланың адамзатқа тартқан еңбір ғажайып, баға жетпес сыйы деп білемін. Міне, осындай тамаша мамандықты таңдап, өз таңдауының иесі бола білген әріптестерімнің еңбектеріне толағай табыс тілеп, ұжымыма «Бал қызығың таусылмасын – «Балдәуренім» дегенді айтқым келеді» дейді бөбекжай-бақшасының меңгерушісі Гүлдәрі Шамшадинқызы риясыз көңілмен.</blockquote>Бөбекжайда болған аз уақытымызда біршама игі тірлікті көзбен көріп, көңілге тоқыдық. Соның ішінде Монтессори әдісімен жабдықталған және робото-техника бөлмелері бала түгілі ересек біздерді де өзіне баурап әкетті.

Қармақшыдағы балалар ордасы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp;Өткен жылдың қараша айының соңына қарай Қызылордадағы «Анаға тағзым» орталығында ауданның ашық есік күні ұйымдастырылған еді. Сонда ақпараттандыру мақсатында аудандағы аналар делегациясымен бірге барған болатынбыз. Барша зиялы қауымның ортасында болып, әсерлі кештен біраз дүниені көзбен көріп, көңілге түйіп, санаға жазып алғанымыз бар-ды.Қармақшыда дүние есігін ашқан, Қызылорда қаласына жұмыс бабымен қоныс аударып облыстың даму жолында аянбай қызмет қылып жүрген бір топ қыз-келіншектер «төркінін» көріп, ақ жаулықты аналарды құшақ жая қарсы алды. Көптен бері қауышпаған жақындар мәре-сәре болып, есен-саулық сұрасып жатқанда өзімнің де төркінім есіме түсіп, жанардағы жасты бір сығып алғаным бар.Республикада мұндай орталық тек үш облыста ғана бар болса, оның біреуі біздің өңірден ашылғаны қуантады. Мұны әрбір ауданнан ашса да артық етпейді деп ойладық. Себебі ұлттың ұлылығы ананың алақанынан тарайды ғой.&nbsp;Осы кеште аналар тағылымды әңгіме өрбітті, ұлттық құндылықты кеңінен насихаттады. Рухани құндылықтарға толы мәдени шараның соңында «Қармақшы қарлығаштары» деп аталатын ауданымызда туып-өскен қазіргі таңда Қызылорда қаласында тұратын бірқатар алдыңғы буын аналардан бастап жас қыз-келіншектерге сахна төріне орын беріп шығарды. Онда қызметте жүрген арулар да табылды. Сөз сөйлегендердің қатарында «Спортшылардың анасына қажет кеңес болса сұраңыздар, әрдайым білгеніммен бөлісуге тырысамын» деген Мақсат Исағабыловтың анасы Роза Қуаңбаеваның сөзі құлағымда қалып қойыпты.Жалпы аудандық газетте жетістікке жеткен спортшыларға жиі орын арнағанымызбен олардың ата-анасы туралы көп жазыла бермейді екен. Біразға дейін әлгі кісімен сөйлесіп, аналық тәрбиесін білгім келіп көңілім ауды. Әсілі біз спортшыларды сөз қылғанда, еңбекті өзі мен жаттықтырушыға береді екенбіз. Бірақ үйдегі бабы, аналық қолдауы туралы мүлдем айтпай, тысқары қалып қойып жатамыз. Расымен әрбір жанның қызметтегі өсуі мен өмір жолындағы жеңісінің артында ата-ананың сенімі жатады емес пе?! Жақында спортшының анасымен тілдесудің сәті түскен еді.Әңгіменің төркінің жеткізген соң сұрағымды төтесінен қойдым.&nbsp;«Жалпы ер бала анаға жақын болады ғой. Ана баланың жеңісіне қалай әсер бере алады?» деп алғашқы сұрағымды қойғаным сол еді, апам ағынан ақтарыла сөйледі.<blockquote>Иә дұрыс айтасың, қазіргі уақыттың ағымы ма, білмеймін, қыз әкеге, ер бала анаға жақын. Бірақ біз әкесі екеуміз тәрбиені бірге беруге тырыстық. Мақсат кішкене кезінде жұқалтаң, әлсіздеу болды. Бірақ спортқа бейімді, өзімен өзі жаттығып жүретін. Соны байқаған әкесі бесінші сынып оқып жүргенінде Болат тренерге апарып тапсырған. Баланың талабына қолдау көрсетіп, демеп отыру, әрине ата-анаға байланысты. 40 градус шіліңгір шілде мен саршұнақ аязда да жаттығудан қалмауына барынша жағдай жасадық. Негізі ата-ана баласының қалауына үлкен мән беріп, бағдарлап отыруы керек. Баланың әрбір жетістігіне анасының қуанғаны оны болашаққа қанаттандырады. Мақсаттың алып келген әрбір мақтау қағаздарына, марапаттарына қуанып, тәу етіп, қатты мән беріп отырдық. Бұл Мақсаттың бұдан да үлкен жеңістерге жетуіне мотивация болды деп есептеймін, – дейді Роза Қаратайқызы.</blockquote>Спортшылардың физикалық тұрғыда баптаған бапкердің еңбегі бағаланып жатады. Ал үйде тамағын, бар жағдайын жасап отырған ана туралы кейде ұмытып кетіп жатамыз ғой. «Баласы бәйгеге шапса, анасы үйде отырып тақымын қысады» дейді дана халқымыз. Бақ сынаған әрбір сайысында Аллаға тапсырып, баласына амандық, абырой тілеп отыратын шын тілекші жан да осы ана емес пе?! Студент кезде әрбір емтиханда болатын сынақ алдында анамның «Ақнұр асықпа, кейде шыдамсызданып кететініңнің кесірі тиіп кетпесін» деп ескертіп, сәттілік тілеп, батасын беріп отыратын. Сол аналық дұғасынан болар, сынақтан мүдірмей, үнемі жақсы баға алып шығатын едім.<blockquote>Баланың қай іске бейімділігі барын расымен анасы ерте бастан аңғарғаны дұрысырақ. Әлгінде айтқандай, баланың қалауын сұрап кеңескен де артық етпейді. Сол үшін апайымыздан өзім секілді жас аналарға айтар кеңесін де сұрай кеттім.&nbsp;Қазіргі жастарға, жас аналарға айтарым – әлеуметтік желіге бар уақытын арнамай, ата-әжелердің тәрбиесін жалғап, балалардың бойына ұлттық, отбасылық құндылықтарды, қазақи салт-дәстүрлерді сіңіру қажет. Аналық мейрім, жылы сөздер, болашақтарының жарқын болатынына сенім ұялату керек сияқты, – дейді спортшының анасы.</blockquote>Жайдары жанмен сөйлескен аз-кем уақыт жаныма ерекше жайлылық сыйлады. Шынтуайтында, дүниеде анадан қымбат, анадан артық жан жоқ. Әрбір перзент асыл ананың алдында бас иіп, тағзым етеді. Ана болудың да өз жауапкершілігі бар. Оның бірі – балаға деген сенім, мейірім. Қандай жағдай болсын баланың шексіз талантына, сеніп, мұны айтудан да қысылмаған жөн. Себебі жылы сөз жан семіртеді емес пе?! Әлем қарсы тұрса-дағы аналық сенім алға жетелейтінін айналадан көріп жүрген шығарсыз...&nbsp;Ақнұр САҒЫНТАЙ

Роза Қаратайқызы: Баланың талабына қолдау көрсетіп, демеп отыру ата-анаға байланысты

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp;Жыл басынан бері облыс көлеміндегі мемлекеттік орман қоры жерлерінде браконьерліктің алдын алу, заң бұзушылықтарды жою мақсатында рейдтік шаралар тұрақты түрде жүргізілуде. Осы орайда, Қызылорда облыстық жануарлар дүниесін мемлекеттік қорғау жөніндегі мамандандырылған мемлекеттік мекемесі және облыстық орман және жануарлар дүниесін қорғау жөніндегі мемлекеттік мекемелерімен аң аулау қағидаларын бұзу және балық аулау, балық ресурстары мен басқа да су жануарларын қорғау, күзету мақсатында 195 рейдтік жұмыстар жүргізіліп, 87 құқық бұзушылық фактілері анықталды.&nbsp;Жануарлар дүниесiн пайдалану талаптары мен аң аулау қағидаларын бұзу бойынша жалпы 239 980 теңге көлемінде айыппұл салынып, толығымен өндірілді.Балық аулау мен балық ресурстарын және басқа да су жануарларын қорғау қағидаларын бұзу бойынша 867 620 теңге көлемінде айыппұл салынып, толығымен өндірілді.Өз кезегінде аталған рейдтік іс-шаралар облыс аумағындағы Кіші Арал теңізінде, балық шаруашылығы маңызы бар су айдындарында және аңшылық алқаптарда заңсыз балық аулау мен аң атуды алдын алу мақсатында, сонымен бірге балық ресурстары мен басқа да су жануарларының табиғи популяциясын сақтауды қамтамасыз етеді.Заң бұзушылықтарға қарсы рейдтік шаралар жыл көлемінде жалғасатын болады.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары