<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылордада өтіп жатқан V ұлттық құрылтай барысында мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин Балалардың құқықтарын қорғау жөніндегі барлық шаралар жүйеленіп, бірыңғай бағытқа келтірілгенін хабарлады.<blockquote>- Ғылым, білім беру және балалардың құқықтарын қорғау салаларында маңызды бастамалар іске асырылуда. Жақында ғылыми қалашықтарды құру және дамыту Тұжырымдамасы қабылданды. Мектептерде "Адал азамат" тәрбие бағдарламасы жетілдірілді. Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша "Қазақстан балалары"бірыңғай бағдарламасы әзірленді. Балалардың құқықтарын қорғауға бағытталған барлық шаралар қазір осы құжатта біріктірілген, - деп атап өтті Еран Қарин.</blockquote>Ол сондай-ақ жақын арада Үкіметтің қаулысымен нашақорлық пен есірткі бизнесіне қарсы күрес жөніндегі жаңа кешенді жоспар бекітілгенін атап өтті.<blockquote>- Өткен жылдың қараша айында Президент Жарлығымен ішкі саясаттың негізгі қағидаттары, құндылықтары мен басым бағыттары бекітілді. Бұл құжат тәуелсіз Қазақстан тарихындағы ішкі саясат саласын жүйелейтін алғашқы тұжырымдамалық акт болды. Оны әзірлеуге Ұлттық құрылтай мүшелері мен сарапшылар белсенді қатысты, - деп толықтырды Мемлекеттік кеңесші.</blockquote>Фото: Нұрболат Нұржаубай

Балалардың құқығын қорғау жөніндегі барлық шаралар бірыңғай құжатқа біріктірілген

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылордада өтіп жатқан V Ұлттық құрылтайда &nbsp;Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин Бурабайдағы құрылтайдың негізгі нәтижелеріне тоқталды.<blockquote>- Құрылтайдың Бурабайдағы төртінші отырысынан кейін Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау мақсатында 53 тармақтан тұратын арнайы жоспар бекітілді. Осы жоспарға сәйкес, бірнеше бағытта жұмыстар жүргізілді. Біріншіден, құрылтай бастауларын жүзеге асыру барысында Парламент депутаттарының қолдауымен былтыр 6 заң қабылданды, - деді ол.</blockquote>Мемлекеттік кеңесші бұл заңдар балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, құқыққа қайшы келетін контенттің таралуын шектеу, жекеменшік объектілерге атау беруді жүйелеу, қоғамдық орындарда бет-жүзді бүркейтін киімге тыйым салу, археология саласын реттеу бағыттарын қамтығанын еске салды.<blockquote>- Бұған қоса осы уақыт ішінде тағы 10 заң жобасы жұмысқа алынды, - деді Ерлан Қарин.</blockquote>Фото: Ақорда

Ерлан Қарин: Бурабайдағы құрылтайдың нәтижесінде 6 заң қабылданып, 10 заң жұмысқа алынды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылорда қаласында Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен Ұлттық құрылтайдың бесінші отырысы басталды.Аталған отырыста ел дамуына қатысты өзекті мәселелер күн тәртібіне шығарылады деп күтілуде. Құрылтай мүшелері, қоғам қайраткерлері мен сарапшылар әлеуметтік, саяси және мәдени бағыттағы ұсыныстарын ортаға салады.Фото: Ақорда

Ұлттық құрылтайдың V отырысы басталды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қызылордада V Ұлттық құрылтай аясында «Әлеуметтік-мәдени даму» секциясының отырысы өтті. Отырысқа ҚР Премьер-министрінің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева төрағалық етті. Жиынға Парламент депутаттары, шығармашылық зиялы қауым өкілдері және қоғам қайраткерлері қатысты.Секция барысында мәдениет пен креативті индустрияны дамыту, әлеуметтік саланы жетілдіру, отбасы құндылықтарын нығайту мәселелері талқыланды. Балалар контентін дамыту және анимация индустриясын өркендету тақырыбына ерекше назар аударылды. Осы бағытта креативті индустрияны қолдау қоры аясында анимацияға арналған жеке бағыт қалыптастыру жоспарланған.<blockquote>«Президент Жолдауында берілген тапсырмаға сәйкес, министрлік жанынан Креативті индустрияларды қолдау қоры құрылды. Қазіргі уақытта оның материалдық-техникалық базасы қалыптастырылуда әрі қор құрылымында анимацияға арналған жеке бағыт қарастырылады. Менің ойымша, мұнда саннан бұрын сапаға мән беру маңызды. Контенттің бала психологиясына ықпалын, жас ерекшеліктерін және тәрбиелік әсерін міндетті түрде ескеру қажет. Қордың толыққанды жұмысы басталғаннан кейін анимация индустриясы тың серпін алып, қарқынды дами түседі деп сенемін», – деп атап өтті А.Балаева.</blockquote>Сонымен қатар секция отырысында ұлттық дәстүрді сақтау, «кітап оқитын ұлт» қалыптастыру мәселелері көтерілді. Кітаптарды аудару және басып шығаруға ұсынылатын шығармаларды іріктейтін арнайы комиссия құру, жас авторлардың еңбектерін кітапханалар қорына жүйелі түрде енгізу қажеттігі айтылды.Құрылтай аясында «Білім және ғылым», «Азаматтық қоғам» және «Экономикалық даму» бағыттары бойынша секциялық талқылаулар жалғасуда.Айта кетейік, Ұлттық құрылтайдың бұған дейінгі төрт отырысында &nbsp;маңызды мәселелер көтеріліп, ауқымды жұмыс атқарылды. Заңнаманы жетілдіру мақсатында &nbsp;заңдар қабылданып, кейбір заң жобасына, Президент жарлықтары мен кешенді даму жоспарларына өзгерістер енгізу бойынша жұмыс жүргізілуде.Ал ертең, яғни 20 қаңтарда Мемлекет басшысының қатысуымен V Ұлттық құрылтайдың пленарлық отырысы өтеді.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/3cc95444_d780_4a61_b555_45bba9d2a8b9_1dbb5b5403.jpg" alt="курултай Фото: Минкультуры">

V Ұлттық құрылтай: Секциялық отырыста әлеуметтік-мәдени даму мәселелері талқыланды

Елдік мүдде тоғысқан жиын

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Кеше Сыр топырағында қоғамдық пікір алмасу алаңынан ел дамуына ықпал ететін маңызды институцио­налдық тетікке айналған Ұлттық құрылтайдың секциялық отырыстары басталды. Ел дамуының басым бағыттарын айқындауда, қоғам мен билік арасындағы ашық диалогті нығайтуда ерекше рөл атқарып отырған құрылтайға жиналғандар әлеуметтік-мәдени даму, білім мен ғылым, азаматтық қоғам және экономикалық даму бағыттары аясында ұйымдастырылған отырыстарға қатысты. Мұнда айтылған ұсыныстар Ұлттық құрылтай хатшылығы арқылы зерделеніп, тиісті қорытындылар жасалады.Азаматтық қоғам секциясында сөз бастаған Пре­зиденттің ішкі саясат мәсе­лелері және коммуникациялар жөніндегі көмекшісі Арман Қырықбаев &nbsp;Сырдағы құрыл­тай сындарлы шешімдер қабыл­данатын алаң болса деген тілегін жеткізді.<blockquote>«Жүз жыл бұрын ел байтағы бол­ған Қы­зылорда ел тарихына алтын әріп­пен жа­зыл­ған өңір. Алғашқы театр шымыл­дығы осында түріліп, ел санасына сілкініс туғыз­ған туындылар осы топырақта дүниеге келді. Сондықтан Қызылордада Ұлт­тық құ­рыл­тайдың шақырылуы тарихи сабақтастық тұр­ғысынан орынды баста­ма. «Жүз жыл – тарих, бес жыл – белес» деген бар. Мемлекет басшысының баста­масымен құрылған бұл институт бес жылда өзінің өміршеңдігін дәлелдеп, қоғам­ның түрлі топтарының үн қосуына мүмкіндік берді. Билік пен халықтың арасын жақындастыратын алтын көпірге айналды», деді ол.</blockquote>ІЖӨ 300 млрд АҚШ долларынан астыПремьер-министрдің орынбасары – Ұлт­тық экономика министрі Серік Жұман­ғарин өткен жылы еліміздің экономикасы тұрақтанып, сапалы өсім болғанын атап өтті. Ішкі жалпы өнімі 300 млрд АҚШ долларынан асса, жан басына шаққандағы ішкі жалпы өнімде де айтарлықтай өсім бар. 6,5 пайыздық экономиканың өсу қарқыны 2012 жылдан бергі ең жоғарғы көрсеткіш. Экономиканың барлық саласында оң динамика қалыптасты. Ішкі жалпы өнімнің өсу үлесі негізінен өңдеу өнеркәсібі, сауда, көлік қызметі, құрылыс салаларына тиесілі болып отыр.Ауыл шаруашылығындағы жалпы өнім – 5,9% болып, оның ішкі жалпы өнімдегі үлесі де артқан. Былтыр ел диқандары дәнді дақылдардан 27,1 млн тонна өнім жинады. Бұршақ дақылдарының, майлы тұқымдар өнімі жоғары болды. Жамбыл облысында жүгеріні терең өңдеуге арналған еліміздегі ең ірі агроөнеркәсіптік парктің құрылысы басталғаны да жағымды жаңалықтың бірі.Мемлекеттің әлеуметтік қолдау шарала­рының бірыңғай стандарты енгізілді. Жер­гілікті деңгейде қосымша көмек түрле­рі біріз­дендірілді. Цифрландыру әлеумет­тік салада құқықбұзушылықты анықтау мен алдын алуға мүмкіндік берді. Бір жарым жылдың ішінде әлеуметтік саясатты транформациялаудан 600 млрд теңге үнемделді.«Өткен жылы жүргізілген бюджеттік мониторингінің қорытындысы бойынша республикалық бюджетке 8 түзету енгізіліп, жыл басынан бері 1 триллион теңге­ден астам қаражат оңтайландырылды. Олар нақты секторға бағытталды», деді Премьер-министрдің орынбасары – Ұлттық экономика министрі.Көлік логистикалық инфрақұрылымын дамытудың 2029 жылға дейінгі ұлттық жос­пары 204 жобаны қамтып отыр. Инфра­құрылымның тозуын 40 пайызға төмен­детіп, энергетикалық, коммуналдық сек­торларды жаңғыртудың ұлттық жобасы іске асырылып келеді.Экономиканың тұрақты дамуында кә­сіпкерліктің үлесін арттыру үшін жүйе­лі шаралар қолға алынған. «Өрлеу» жеңіл­детілген қаржыландыру бағдарламасы кәсіпкерлерді ынталандыра түседі.Жүз мың бала ЖИ-ді тереңдетіп оқидыҒылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек осыған дейін құрылтай­ларда көтерілген мәселелердің жүзеге асуы туралы баяндады. Ғылымға құйылған инвестиция артты. Ендігі міндет – ғылым­ды өндіріспен ұштастыру, ғылыми зерттеу жобаларын өндіріске енгізу. Осындай алаңдар дайындау мақсатында Үкімет тұжырымдамасы бекітілді. Соған сәйкес, ғылымда қанатқақты жобалар Курчатов, Алматы жанындағы Алатау елді мекенінде орын тепкен ядролық-физикалық институт, Назарбаев университетінің ғылыми паркінде жүзеге асып, олар Ғылыми қалашықтар ретінде белгіленді.Қазір пысықталып жатқан «Қазақстан балалары» – саладағы маңызды жаңалық­тың бірі. Инклюзивті білім беруден бастап, денсаулық, әлеуметтік қолдау, баланың цифрлық қауіпсіздігіне ұласатын бұл бас­тамада біраз мәселенің шешімі бар. Бұл ретте Финляндияның алдыңғы қатарлы оқу орындары мамандарын жұмылдыру арқылы көптеген бағдарлама жазылды.Министр былтыр елімізге 2 суперкомпьютер жеткізілгенін атап өтті. Оның бірі әлем рейтингі бойынша 86, екіншісі 103-орында тұр. Еліміздегі 4 университетте суперкомпьютер бар. Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетіндегі осындай құ­рыл­­ғы әлемнің мықты математиктері жаса­ған күрделі есептер шешімін 3 сағатта табады.<blockquote>«Қазір жасанды интеллект этикасы, оны қолдану мәселесі дүниежүзін ойландырып отырғаны белгілі. Тіпті ғалымдар арасында «PhD бағдарламасының мағына­сы қалды ма, жоқ па?» деген де талас жүріп жатқанын айтпай отыра алмаймыз. Оқу бағдарламалары қалай өзгеру керек? Жалпы, ЖИ-мен қалай жұмыс істеу қажет? Бүгінгі талқыға осы мәселелер түседі», деді министр.</blockquote>Ол өз сөзінде демографиялық өсім, еңбек нарығының өзгеруі, технологиялық бәсеке мен қоғамның әлеуметтік әділдікке деген сұранысы университеттердің сапасы мен ғылым саясатының тиімділігіне тікелей байланысты екенін атап өтті. Ал­дағы жылдары 18 жасқа толатын жастар са­нының едәуір артуы жоғары білімге сұранысты күшейтпек.Осыған байланысты тұжырымдама аясында қолжетімділік пен тең мүмкіндікті қамтамасыз етуге бағытталған бірқатар шара қабылданған. Атап айтқанда, гранттар көлемін ұлғайту, шәкіртақыны кезең-кезеңмен арттыру, сараланған гранттар мен жеңілдетілген білім беру кредиттері енгізіліп келеді. Сонымен қатар «Келешек» бірыңғай ерікті жинақтау жүйесі мен «Ұлттық қор – балаларға» бастамасына негізделген жаңа қаржылық архитектура қалыптасып жатыр.Министрдің айтуынша, жасанды интеллект саласында ЖОО аралық стандарт қабылданып, 38 білім бағдарламасы әзірленген. Енді жаңа ББ түлектері Python-да бағдарламалау, кітапханалармен және фреймворктармен жұмыс істеу, деректерді талдау мен визуализациялау, табиғи тілді өңдеу деректер базаларымен жұмыс істеу, ЖИ шешімдерін бизнес-үдерістеріне интеграциялау, нейрондық желілерді әзірлеу мен енгізу, ЖИ-ді пайдалана отырып, үдерістерді автоматтандыру секілді дағдыларға ие болады.Қорқыт Ата атындағы Қызылорда уни­вер­ситеті базасында Сеул техникалық университетімен бірлесіп ЖИ мен информатика жоғары мектебі ашылды. Қ.Сәтбаев атындағы ҚазҰТЗУ базасында «City University of Hong Kong» филиалы (жасанды интеллект бойынша қос диплом бағдарламалары), Д.Серікбаев атындағы ШҚТУ базасында Лу Бань шеберханасымен бірлесіп, Жасанды интеллект орталығы білім бере бастады.<blockquote>«Былтырдан бастап Ai-sana бағдарла­масын қолға алдық. Жыл ішінде 668 мың студентті оқыттық. Енді міндетті түрде бүкіл студент осы бағдарлама аясында ЖИ курстарынан өтеді. Ақпан айында бағдарламаның екінші кезеңі басталады, 100 мың бала тереңдетіп оқытылады», деді министр.</blockquote>Сонымен қатар университет ғылымын жаңа деңгейге көтеру үшін 42 PFLOPS қуатты­лығы бар Академиялық кластер құру жос­парланып отыр. Бұл инфрақұ­рылым үлкен деректермен жұмыс істейтін, әлемдік деңгейдегі зерттеулер жүргізуге мүмкіндік береді.Ғылым мен экономиканың нақты байланысын күшейту бағытында сөйле­ген министр ғылыми ұйымдар мен ЖОО-ларға сатып алу рәсімдерін жеңіл­дету, қаржыландыруды арттыру, жас ға­лымдарды қолдау мен ғылыми нәтиже­лерді коммерцияландыру – осы саясаттың негізгі тетіктері екенін айтты.Қолжетімділік, сапа, оқытушы әлеуеті, есептеу инфрақұрылымы, индустриямен байланыс пен ғалымның әлеуметтік мәртебесі бір жүйеге айналғанда ғана білім мен ғылым ұлттық қуатқа айналады.Қоғамдық диалогтің жаңа үлгісіне айнал­ған Құрылтай аясында көтеріліп, жүзеге асқан, елге пайдалы бастама көп. Сессия жұмысында елімізде кезең-кезеңімен жүзеге асып келе жатқан саяси өзгерістер, азаматтық қоғам институттарының жұмысы жайлы сөз болды. Балалар қауіпсіздігі, сот реформалары жайлы ұсыныстар айтылды.Мұрат ЖЕТПІСБАЕВ

Бесінші құрылтай: Ұтымды ұсыныс пен пайымды пікір

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Ұлттық құрылтай аясында ақын Шөмішбай Сариевтің 80 жылдығына арналған «Айналдым сенен, Атамекен» атты гала концерт өтті. Қызылорданың «Өнер орталығындағы» сазды кешке мемлекет және қоғам қайраткерлері, зиялы қауым өкілдері қатысты.Тарихтан белгілі, 1925 жылы Ақмешітте өткен V съезде ұлтымыздың тарихи атауы қайтарылып, қала аты Қызылорда болып өзгертілді. Арада бір ғасыр өткенде Сыр өңірі ел болашағын айқындайтын ойлар тоғысқан алаңға қайта айналды. Төрт астананың орнында түлеген мекендегі V Ұлттық құрылтай жаңа тарихтың жарқын беттерін ашады.Алқалы жиынның ән-жырдың алтын бесігі Сыр өңірінде өтуі – зор жауапкершілік әрі мәртебе. Бүгінгі концертте туған жер мен атамекенді асқақ жырына қосқан Шөмішбай Сариевтің сөзіне жазылған әндердің орындалуы рухани сабақтастықтың үлгісі іспетті. Елімізге танымал әншілер мен жергілікті өнерпаздар ақынның патриоттық және лирикалық әндерін шырқады.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/Gala_konczert_2_c941413988.jpg" alt="Гала-концерт 2.jpg">Қазақ руханиятында сөз бен саздың қос қанатындай бірін-бірі толықтырған ақын мен композитордың үндестігін Шөмішбай Сариев пен Кеңес Дүйсекеевтің шығармашылығынан көреміз. Сыр өңірі тумаларының қазақ өнерінің дамуына қосқан үлесі шексіз. Бірі –қазақтың жан сырын жырға айналдырған көрнекті ақын, бірі – сол жырларға жүрек сазын қосқан қазақ эстрадасының классигі, кәсіби композитор. Қос таланттың тандемі – жай ғана авторлық бірігу емес, халықтың жүрегінен шыққан сөз бен сол жүрекке ән болып қайта оралған саздың табиғи тоғысуы.Бүгінгі концертте Кеңес Дүйсекеевтің әніне жазылған «Қарағым-ай, «Домбыра туралы баллада», «Сәлем саған, туған ел», «Анаға хат», «Өкінбе сен» туындылары шырқалды.Кеш соңында Шөмішбай Сариевтің 80 жылдығына арналған концерттің мәртебелі меймандарына ҚР Премьер-министрінің орынбасары-Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаеваның және Қызылорда облысының әкімі Нұрлыбек Нәлібаевтың ықылас гүлі тарту етілді.<img src="https://knadmin.beoblood.kz/uploads/Gala_konczert_3_197b581f21.jpg" alt="Гала-концерт 3.jpg">