&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Атырауда келіншек жаңа туған екі сәбиін&nbsp;бірнеше жұпқа&nbsp;сатып жіберген. Бұл туралы <a href="https://stan.kz/atiraulik-kelinshek-balalarin-tort-ret-satip-zhibergen-396822/">Stan.kz</a> ақпарат агенттігі.&nbsp;Ол жүкті кезінде тағы&nbsp;бірнеше адамнан&nbsp;“баламды беремін” деген желеумен ақша алады.&nbsp;Ақшаны алған келіншек ізін жасырған. Нәтижесінде ана да, оның төрт клиенті&nbsp;де сот алдында жауап берді.Іс материалдарынан анықталғандай, әйел жүкті кезінде ерлі-зайыптылармен сөз байласып, жаңа туған нәрестені&nbsp;бірден сатып жіберген. Ол осылайша қаржылық жағдайын жақсартпақ болыпты.Екінші рет жүкті болған әйел бұл баласын да сатамын деп&nbsp;шешім қабылдаған. Бірақ бұл жолы ол бірден екі ерлі-зайыптыны&nbsp;баласын сатамын деп сендірген. Олар&nbsp;әйелге&nbsp;2,3 миллион теңге көлемінде ақша берген. Ақшасын алған келіншек, көп ұзамай ізін суытқан. Ал екінші сатып алушылар әйелдің шотына үнемі ақша аударып отырған. Артынша нәресте туған кезде келіншек баланы соларға табыстаған."Осылайша, жаңа туған нәрестелерін ақшаға сатып алған жұптардың ерлері баланың әкесі ретінде танылып,&nbsp;туу туралы куәлігіне өздерінің есімін жазған", –&nbsp;делінген іс материалында.Келіншек балаларды сатқаны және сондай-ақ бірнеше рет алаяқтық жасағаны үшін 8 жылға бас бостандығынан айырылды. Сәбилерді сатып алған екі жұп&nbsp;та үш жылға шартты түрде сотталды.<blockquote>"Бесеуі де аппеляциялық шағым түсіріп, онда Атырау облысының кәмелетке толмағандардың істері жөніндегі ауданаралық сотының үкімін жойып, ақтау үкімін шығаруды сұраған. Бүгін қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы апелляциялық шағым бойынша бірінші үкімді қарап, өзгеріссіз қалдырды. Алқа тараптардың өтініштерін зерделей келе, үкімді өзгертуге немесе жоюға негіз таппады. Осыған байланысты қылмыстық істер жөніндегі сот алқасының қаулысымен бірінші сатыдағы соттың үкімі өзгеріссіз қалды.&nbsp;Апелляциялық шағымдар қанағаттандырылған жоқ", –&nbsp;деп хабарлайды Атырау облыстық сотының баспасөз қызметі.</blockquote>Фото:&nbsp;pixabay.com &nbsp;

Атыраулық келіншек балаларын сатып жіберген

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Өнер – халықты эстетикалық мәдениет пен адамгершілікке тәрбиелеудің аса маңызды құралы. Кез келген ел өнерімен бағаланып, сараланады десек, қателеспейміз. Жауқазын жастармен қатар үлкендер де, соның ішінде ақ жаулықты аналардың өнерге деген риясыз махаббатын көргенде тамсанасыз. Әсіресе, ақ кимешек киген әжеге қарап, бір көңілің жібіп қалады. Міне, сондай өнегелі көрініс Көкшоқы мөлтек ауданында болды.Шиелі ауданы әкімдігінің қолдауымен, «Арман» мәдениет үйінің ұйымдастыруымен «Әжелер салған ән қандай!» атты әжелер ансамблінің республикалық байқауы өтті. Шараға 6 ансамбль қатысып, бақ сынады. Еліміздің түкпір-түкпірінен келген әжелер, тамылжыта ән шырқап, көпшілікті тамсандырды. Әуелі республикалық әжелер ансамблінің байқауын ашып беру үшін аудан әкімінің орынбасары Болатбек Ысмағұловқа сөз берілді.&nbsp;– Иә, ана бір қолымен бесік тербетсе, бір қолымен әлемді тербетеді. Ал ұлттың алтын қоры – ана мен бала. Олай болса, 8 наурыз – Халықаралық әйелдер күні мерекесіне орай ұйымдастырылған бұл байқау көпке үлгі деп білемін. Өйткені әжелер салған дана жолда ұрпақтар өседі, жақсы тәлім-тәрбие алады, – деді.&nbsp;Ән – бүкіл сана-сезіміңді баурап алып жеткізе алатын құдіретті қасиетке ие. Ал әжелердің салған әндері мүлдем бөлек болды. Бұлбұлдай сайрап, гүлдей құлпырған ақ жаулықтылар сахнаның сәнін келтіріп тұрды. Шынында, еліміздің өсіп-өркендеуіне, халқымыздың бейбіт өмір кешуіне үлес қосқан ардагер аналарымыздың қоғамдағы беделін көтеру – оларға қолдау көрсету, ұлттық өнерді насихаттау, ұлттық моральдық тазалықты жастардың бойына сіңіру арқылы жан-жақты үйлесімді дамыған тұлғаны тәрбиелеу.&nbsp;Ендігі кезекте байқаудың шарттары қандай болды? Соған қарай ойыссақ. Ансамбльдің құрамы 8-10 адамнан кем болмады. Қатысушы әжелердің жас ерекшеліктері 55 жастан жоғары болды. Сонымен қатар әндер кәсіби өңделген немесе түрлі музыкалық аспаптардың сүйемелдеуімен жанды ¬дауыста орындалды. Сайыс екі кезең бойынша өтті. Бірінші кезеңде бүгінгі күні ұмыт болып бара жатқан қазақтың халық әнінен бір ән орындалса, екінші кезеңде қазақ композиторларының бір әнін әуелетті.&nbsp;Айта кетейік, байқауға дәстүрлі әнші, қазылар алқасының төрайымы Ақмарал Ноғайбаева, аудандық өнер мектебінің баян және хор сыныбының мұғалімі Әнипа Мұсабаева мен қоғамдық даму бөлімінің басшысы Кенжехан Есенбаев төрелік етіп, әжелерге ыстық ықыласын білдірді. Байқаудың нәтижесінде Павлодар облысынан келген, Қуат Әбусейітов атындағы мәдениет үйі «Сағым жылдар» әжелер ансамблі бас жүлдені жеңіп алса, І орынды Ұлытау облысы, Жезқазған қаласы «Ақ әжелер» ансамблі, ІІ орын Түркістан облысы «Асыл әжелер» ансамблі мен Шиеліден «Арман – Асыл аналар» ансамблі қанжығалады. Ал ІІІ орынға Алматы облысы, Қарасай ауданының Ұмтыл ауылдық округі мәдениет үйінің «Парасат» ардагерлер хоры әжелер тобы мен Қызылорда облысы «Ақниет» әжелер ансамблі лайықты деп танылды.&nbsp;Осылайша, байқауда әжелер әуенді әндерді нақышына келтіре орындап, саз өнерінің иірімін ұштастырды.

Шиеліде әжелер ән салды

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; ҚР Еңбек сіңірген қайраткері, жазушы Жұмабай Шаштайұлы 74 жасқа қараған шағында өмірден өтті.Жұмабай Шаштайұлы - ҚР Президентінің стипендиаты, Халықарарық Жамбыл және "Алаш" сыйлықтарының лауреаты, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі атанған.Ол "Коммунизм жолы", "Лениншіл жас", "Социалистік Қазақстан", "Жас Алаш" газеттерінде, "Жалын" журналында еңбек етті. Халықаралық "Заман-Қазақстан" газетінің және "Қазақ әдебиеті" газетінің бас редакторы, сондай-ақ Қазақ радиосының бас редакторы қызметін атқарды.Жазушының "Қызын қар", "Жала мен нала", "Жыр жолбарыс", "Біздің заманның Аяз биі", "Жаңғырық" атты жинақтары мен романдары оқырманның жүрегінен орын тапты .ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі өз заманының қарымды қаламгері Жұмабай Шаштайұлының отбасы мен жақындарына көңіл айтады. Сурет: Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі

Жазушы Жұмабай Шаштайұлы өмірден өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>&nbsp; Қызылорда облысының аумағында өтіп жатқан «Мигрант» жедел-профилактикалық іс-шарасының 1 күнінде 47 құқық бұзушылық анықталды, оның ішінде көші-қон заңнамасын бұзған 33 шетелдікке оның біреуі республика аумағынан аластатылды.Еңбек қызметін заңсыз жүзеге асырған Қазақстан Республикасының 13 азаматына әкімшілік шаралар көрілді. &nbsp;<blockquote>«Құрметті облыс тұрғындары! &nbsp;Шет мемлекеттерден жұмыс жасауға келген шетел азаматтарын заңда көрсетілген мерзімде құжаттарын жергілікті Халыққа қызмет көрсету орталығы арқылы заңдастырып, жұмысқа рұқсат алып, халықтың ҚР көші-қон заңнамасын бұзбай, жұмыс жасатқандарыңыз абзал», делінген полиция департаментінің хабарламасында.&nbsp; &nbsp;</blockquote>

 «Мигрант»: Қызылордада  47 құқық бұзушылық анықталды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Жаңақорған ауданы №286 орта мектепте &nbsp;«Әкелер бізде қонақта» атты байқау болып, төрт отбасы бақтарын сынады. Жарысқа қатысуға ниет білдіріп, аламан алаңына төрт әке ұлымен көтерілді. Сайран Ділманов ұлы Бекжан Молдабекпен, Бегзат Байхонов перзенті Ерзат Мадиярмен, Айдар Асқаров баласы Жеңіс Әбдіқадірмен және Айбек Мәлкаждар ұлы Қайсар Сәбитханмен бірге бақтарын сынады.Құнанбайдың дастарханы болмаса, Абайдай дана шықпас еді деген ел арасында әңгіме бар. Рас, Құнанбайдың қонысына келген қазақтың маңдайына біткен би-шешендерден, мәдениет майталмандары, тарихи тұлғалар, ғалымдардың ғибратынан бала Абай сусындап өсті. Міне, әкенің перзент болашағына жаққан жарық шамы. Тағы бірде “Құнанбайдай әке болмаса, Абайдай ұл қайда?” деген де бар. Осының өзі әке мен баланың сабақтастығын көрсетіп тұр. Тіпті, Төле би де ес білгелі әке тәлімінде болып, 15 жасында елдің дауын шешуге мінберге шықты. Бұл жерде де әке мен баланың тәлімі бар. Бұл байланыс қазіргі қоғамда жойылып кетудің алдында тұр. Нәтижесінде, жастар жүгенсіз кетіп барады. Қос тараптың арасындағы мейірім мен бірлікті, сырласу мен сыйластықты сақтап қалу аса маңызды. Осындай дәстүрді жалғау мақсатында жуырда №286 мектепте керемет кештің куәсі болдық. “Әкелер бізде қонақта” атты байқауға барып, рухани азықтандық. Ол әке мен ұлдың ортақ мүдде жолындағы үндестігі. Алдымен әке мен бала жайында қысқаша монолог, яғни театрландырылған көріністі тамашаладық. Қазақтың ер-тоқымы мен садағы, зергерлік бұйымы таныстырылды.&nbsp;Сайыс ережесі бойынша төрт қатысушы төрт кезең бойынша тартысқа түсті. Қазылар алқасында аудандық ата-аналар комитетінің төрағасы Ізәтілла Нәрзілдаев, меценат, жас кәсіпкер Асан Әлкеев, мектептің тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Гүлнара Пернебекова және өзім болып, әділ шешім шығаруға тырыстық. Бірінші таныстыру кезеңі бойынша қатысушылар командаларының аты мен өздері туралы қысқаша тоқталды. Екінші, өз өнерін көрсету сайысында Сайран және Айдар ағайлар әнімен әрлесе, жас қатысушы Қайсар спорттағы өнер ортаға салды. Ал, Ерзат оқушы өзінің ғылыми жобасын қорғап шықты. Бір емес, екі бірдей жобаның авторы оның туындысы керемет шықты. Бірінші, көлден фильтр арқылы таза су алу, екінші, адам ағзасы туралы зерттеуі.&nbsp;Үшінші кезеңде спорттық сайыспен әкелер бақ сынады. Алдымен қол күрестен кім мықтыны анықтаса, одан кейін гір тасын көтеруден жарысты. Қос кезеңде де Бегзат әке ешкімге дес бермеді. Ал, соңғы төртінші сайыста ситуациялық сұрақтар болды. Әсіресе, әкелердің бала алдындағы тапқырлығын тыңдадық. Баланың әкеге деген құрметін, мейірімін сезіндік. Жалпы сайыс нәтижесі бойынша бас жүлде Байхоновтар әулетіне бұйырса, бірінші орын Ділмановтардың еншісінде, күмісті Асқаровтар, ал, қоланы Мәлкаждар отбасысы иеленді.&nbsp;<blockquote>– Қазақта “бір әкенің тәрбиесін жүз мектеп те бере алмайды” деген тәмсіл бар. Рас, әкенің тәлім-тәрбиесінен асқан мектеп болған емес. Бұл алапат күш, сондықтан әкелердің беделін түсірмей, бала алдындағы міндетін, олармен қарым-қатынасын сабақтастыра білу келешекке деген нық сенім болады. Осындай игі дәстүрді қолға алып, өзгелерге өнеге болып жатқан мектеп басшылығына, ұйымдастырушыларға алғыс айтамыз. Мұндай рухани кездесулер жиі өткізіліп тұруы тиіс. Әсіресе, баланың болашағына бағдар болатын бастамалар әрқашан қолдау тауып отырса абзал болар еді. Бүгін өнерін ортаға салып, көптің көзқуанышына айналып жатқан алдымен әкелерге рахмет, – деп Ізәтілла ағамыз жылы лебізін білдіріп, үздіктерді марапаттады.&nbsp;</blockquote>Ал, Асан кәсіпкер ғылыми жобаны сәтті қорғап шыққан шәкіртке және әкесіне, сондай-ақ, ең жас қатысушыға қаржылай сый-құрмет көрсетті. Директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Гүльнара Әлібекова орамды ойын жеткізіп, барлық қатысушыларға &nbsp;мектеп атынан тағайындалған шәкіртақыны табыстады. Ұстаз сөзінде бұл шәкіртақы ошақ қасында отырып, перзентіне тәрбие берген аналарға деген құрмет деп түйіндеді. Иә, осы жерде бір мысал айта кету керек, әке мен бала арасындағы байланыстың беки түсуіне баланың анасының да қосатын үлесі зор. Мәселен, Құнанбай мен Абай арасындағы ғажап байланыс қара орман қазаққа мәлім. Құнанбайдай әкенің сыншылдығы мен қаталдығының өзінен балаға деген мейірім көрінеді. Ал жас Абай оқудан ауылына келгенде әуелі анасы Ұлжанға амандаспақ болғанда, Ұлжан ананың баласына әкесі Құнанбаймен бірінші амандасуы керектігін айтуы да өмірдің ұлы сабақтары болса керек. Бүгінгі таңда ұлтымыз үшін өзекті мәселенің бірі ұрпақтар сабақтастығының өзегін жоғалтпау болып отыр.Керемет шараны директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Гүльнара Пернебекова түйіндеп, мектептегі “әкелер кеңесі” туралы қысқаша айта кетті. “Әкелер кеңесі келесі міндеттерді шешеді: Тәрбие процесін ұйымдастыруда және басқаруда мектепке көмек көрсету. Отбасылық тәрбиенің жақсы жақтарын насихаттау. Өскелең ұрпақты тәрбиелеуде және білім беру мекемелерінде балалардың қауіпсіздігін сақтау шараларын ұйымдастыру. Осы жобаның жетекшісі Өркен Жолдасбекұлына ұжым атынан алғысымызды айтамыз” деді ұстаз.Біз де өз кезегімізде №286 мектеп ұжымы, директоры Ләззат Нәлібаеваға және Ерлан Райымбекұлы мен Ханзада Дошанға ризашылығымды жеткіздік. Бұл шара енді аудан көлемінде кең аталып, әкенің беделін қайта қалыптастыруда қызмет етсе нұр үстіне нұр.

Жаңақорғанда әкелер сайысы өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Күн жылып, жердің тоңы жібіген кезде басталатын жыл сайынғы көктемгі егіс дала жұмыстары Шиеліде биыл да қарқын ала бастады. Техникаларды дайындау, шаруашылық жұмыстарын қамдау – ауыл шаруашылығы саласының мамандары үшін күн тәртібінен түспеген мәселе. Себебі егілетін өнім мол. Ал биылғы егістік көлемі қандай? Қара жерге дәнді дақылдардың қай түрін көбірек егуге басымдық береміз? Осы және өзге де маңызды сауалдардың жауабын аудандық ауыл шаруашылығы және жер қатынастары бөлімінің мамандары берген жауабымен тарқатайық.Биыл аудан бойынша 30 109 гектарға егін егу жоспарлануда. Оның ішінде күздік бидай – 848 га, жаздық бидай – 513 га, тары – 250 га, дән жүгері – 900 га, мақсары – 900 га, күнбағыс – 50 га, соя – 70 га, жаңа жоңышқа – 3500 га, ескі жоңышқа – 6123 га, мал жемдік асқабақ – 300 га, жемдік жүгері – 100 га сондай-ақ, картоп – 1230 га, көкөніс – 1825 га және 2 440 га бақша дақылдары егіледі. Ал негізгі дақыл күріштің үлесі – 11 000 гектарды алып отыр. Сондай-ақ биыл әртараптандыру дақылдарына аса мән беріліп, бидай 1421 га, тары мен жүгері 1250 га, майлы дақылдар 1020 га, мал азықтық дақылдар 9923 га және картоп, көкөніс, бақша дақылдары 5495 га ұлғайту көзделуде, – дейді сала мамандары.&nbsp;«Су – тіршілік көзі» дейді дана халқымыз. Әрі бұл – шындық. Соңғы жылдары шаруалар аяқсудың тапшылығынан қиындық көруде. Ала жаздай бейнеттенген диқанның еселі еңбегі сусыз қалып, күнге күйсе, алынатын өнімнің де көлемі кеміп кетері сөзсіз. Сондықтан биыл суды үнемдеу мақсатында ауыл шаруашылық өнімдерін тамшылатып суару әдісімен егілетін көкөніс, бақша дақылдарын 620 гектардан 1802 гектарға дейін ұлғайту көзделіп отыр.&nbsp;Өткен жылы аудан әкімінің бастамасы аясында азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету және азық-түлік импортын азайту мақсатында ауданда әр отбасының өзін-өзі әлеуметтік маңызы бар өнімдермен қамтамасыз ету үшін шаруашылық құрылымдары арасында жер дайындап беру мен үлестіру бойынша 1520 гектар жер тұрғындарға берілген болатын. Тұрғындар өзіне қажетті картоп, сәбіз, қызанақ сияқты өнімдерін егіп, қыстан қысылмай шықты. Осы жұмыс биыл да өз жалғасын тауып, 1700 гектар жер дайындау жоспарға енгізіліп отыр. Бұл – тұрғындар үшін, қуанарлық жағдай. 2024 жылдың егісіне 170 тонна күздік бидай тұқымы дайындалып, егілсе, көктемгі дала жұмыстарына 115 тонна жаздық бидай, 22,5 тонна мақсары, 35 тонна жоңышқа және негізгі дақыл күріштің 2750 тонна тұқымдары құйылды. 2750 тонна күріш тұқымының 256 тоннасы жоғары сұрыпты I-репродукция және 2164 тоннасы II репродукциялы тұқымдарға жатады. Олар «лидер» және «маршал» сорттары. Сала мамандары егілетін егістікке 14 080 тонна минералдық тыңайтқыш қажет дейді. Оның ішінде: аммоний сульфаты 7100 тоннаға, карбамид 3800 тонна, 80 тонна байытылған суперфосфат, 2450 тонна аммофос, 400 тонна аммиак силитрасы және 250 тонна тыңайтқыштың басқа да түрлеріне шаруашылықтар тарапынан сұраныс жасалынды. Бүгінде қолда бары 7676 тонна, яғни қажетті көлемнің 54,5%-ы бар. Ал, арамшөптерге қарсы қолданатын гербицидтердің барлық қажет көлемі 11315 литрді құрап отыр. Оның ішінде рейнбоу – 2365 литр, солито – 8200 литр, 200 литр гулливер, 100 литр гербитокс, 100 литр номини, 250 литр каратэ және 100 литр басқа да түрлеріне шаруашылықтардан сұраныс түскен. Осы ретте Шиелі ауданының ауыл шаруашылығы және жер қатынастары бөлімінің басшысы М.Әшірбеков – Бүгінде ауыл шаруашылығы құрылымы жаңа үлгідегі МакДон, Джон Дир, Класс, Енисей, Есіл маркалы соңғы үлгідегі ауыл шаруашылығы технологияларымен толықтырылып, егістік алаңында қолданылуда. Аудан бойынша 4 жыл көлемінде отандық және шетелдік техникалармен 63%-ға техника паркі жаңарған. Биылғы жылы да 10 техника алып келу жоспарда бар. Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің қолында көктемгі дала жұмыстарына қатысатын 581 дана ауыл шаруашылық техникасы, оның ішінде 335 дана трактор, 78 дана соқа, 46 дана тұқым сепкіш, 51 дана автомашина және 71 дана трактор тіркемесі дайын, – дейді сала басшысы. Көктем шығып, дала дүбірі басталар сәтте диқан қауымы алдымен дизель отынынан тапшылық болмауын назарға алады. Осыны ескерген сала мамандары ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілері тарапынан көктемгі егінге мемлекеттен бөлінетін арзандатылған 1815 тонна дизель отынына сұраныс берген. Жеткізуші оператор болып «РК Мұнай» ЖШС таңдалды. Әзірге сала мамандары 1 литр дизель отының бағасы нақтыланбағанын тілге тиек етті.&nbsp;Иә, сонымен ақпарат көздеріне назар салсақ, атқарылар жұмыс аз емес. Білікті мамандар жүйелі түрде жұмыс істеп, үнемі назарда ұстап отырса, еткен еңбектің бейнетін көрер күн де алыс емес.&nbsp;

Шиеліде дала жұмысына дайындық қызу

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қойылымның алғашқы сахнасы бір қарағаннан-ақ бар жанарды өзіне жақындата түсті. Жиналғандар жерлесіміз, жазушы драматург Сұлтанәлі Балғабаевтың «Біз де ғашық болғанбыз» атты драмасын тамашалады. Отбасылық ситуациялар арқылы дәуірдің дертін сипаттаған бұл шығарма бүгінде көптеген театр сахналарында көрермен назарына ұсынылып келеді.Қос тағдырдан өрбіген өмір өзегін бейнелеген актерлер өз рөлін жоғары деңгейде алып шықты. Оған Дәукен мен Айжанның, Зияда мен Сарманның отбасылық оқиғадан құрылған полилогы мысал бола алады.Қойылымның қоюшы режиссері – Меруерт Жомартова актерлердің бұл күнге тыңғылықты дайындалғанын айтады. Дайындық барысына бір ай уақыт кеткен. Асқан еңбекті қажет ететін драманың сахнада сәтті қойылуы өнер ұжымының шеберлігінің арқасында болса керек.Қойылымның жетістігі, әрине, көрерменінің көп болуында. Біраз уақыттан бері театр қойылымдарына сусап қалған аудан халқының осындай мәдени ортаны көптен сағынып қалғаны рас. Сондықтан олардың да пікірін тыңдап көруді жөн санадық:<blockquote>– Бұл қойылымға осымен екінші рет келіп отырмыз. Әдеттегідей жақсы демалып қалдық. Актерлер өмірде жиі кездесетін жағдайларды шеберлікпен көрсетті. Шығарма адамға дұрыс жолды көрсетуге бағытталған. Сондықтан әрқайсымыз сабақ алуға тиіспіз.</blockquote><blockquote>– Бүгін өте әсерлі қойылымға куә болдық. Көңілімізден шықты. Осындай ерекше сезімге бөлеген Мәдениет үйінің ұжымына үлкен алғыс білдіреміз. Еңбектері жана берсін. Осы секілді қойылымдар айына бір болып, бізді қуантып тұрса екен дейміз, – дейді көрермен.</blockquote>СӘТТІЛІК ӘКЕЛГЕН ДЕБЮТШығарманың негізгі идеясын, автордың ұшан-теңіз қиялын көрерменге жеткізуші актер екені белгілі. «Халық» театры актерлерінің де аудандық мәдениет үйіне бірнеше жылдан бері еңбегі сіңген. Бұны көрерменнің ықыласынанақ байқауға болады. Осы ретте қойылымдағы басты рөлдердің бірін сомдап шыққан Думан Бауыржанұлы жайында сөз еткелі тұрмыз.Күйбең тіршіліктің кесірінен күйреуге ұшыраған отбасының отағасы Дәукеннің бейнесі жас актердің дебюттік рөлі болған.<blockquote>– Бұл спектакльді менің ең бірінші төлқұжатым деуге болады. Одан кейін де бірнеше рөлді алып шықтым. Бірақ «Біз де ғашық болғанбыз» өзіме ыстық болған қойылымдардың бірі болып қалды, – дейді ол.</blockquote>Думан кейіпкер Дәукеннің түрлі психологиялық, философиялық образын жасауда барын салып, көрерменнің есінде қалатындай шеберлік көрсетті.– Дәукен – бір бойына махаббатты да, опасыздықты да сыйдырған кейіпкер. Егер халық мені сондай адам ретінде көре алса, оны менің жетістігім деп білемін. Демек, халықты ойнаған рөліме сендіре алдым.Театр актері М.Мәметова атындағы педагогикалық колледжде «Актерлік өнер» мамандығы бойынша білім алған. Шиелі ауданындағы Бұдабай Қабылұлы атындағы мәдениет үйіне 2019 жылы Молдабай Дулатовтың арнайы шақыртуымен келген. Бүгінде аталған рухани орында көрерменнің көзайымы болып жүрген «Халық» театрында қызмет атқарып жүр. Өзін мектеп кезінен осы өнерге баулыған ең алғашқы ұстазы – Зульфия Құрманәліқызына алғыс білдіреді.Сахнаға алғаш шыққанда өз рөліне қызығушылық танытқанын айтты. Ал қазір Думан еркін өнер көрсетеді. Көрерменнің оң бағасын алып, ықыласына бөленіп үлгерген. Алдағы уақытта өзін басқа рөлдерде де сынап көргісі келеді.ТОСЫН СЫЙБұған дейін Мәдениет үйінің сахнасында Т.Ахтановтың «Махаббат мұңы», Б.Ұзақовтың «Жандауа» психологиялық драмасы, сондайақ арнайы тапсырыспен «Тауасар батыр» спектаклі қойылған. Ал «Біз де ғашық болғанбыз» пьесасы осымен үшінші мәрте көрерменге жол тартып отыр. Бұның өзіндік себебі бар. «Халық» театрының өкілдері алда бір жаңашылдықтың болатынын айтып, қуантып қойды. «Ол не?» дейсіз ғой?!Жыл сайын 27 наурызда атап өтілетін Дүниежүзілік театр күні қарсаңында аудан жұртына жаңа премьера ұсынылмақ. Театр актерлері осы бір айтулы күні халыққа ұнамды, тың спектакль қоюды жоспарға алған. Қазіргі таңда сол қойылымға дайындық үстінде. Ал оған дейін аудан жұртын 4 наурыз күні сахналанатын «Махаббат мұңы» қойылымына шақырады.Қазақ мәдениетінің ажырамас бір саласы – театр өнері. Әдеби көкжиегімізді кеңейтіп, рухани кемелдік мекеніне жиі барып тұруды ұмытпайық!

Шиеліде «Біз де ғашық болғанбыз» драмалық қойылым көрсетілді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қазақ халқы бағзы заманнан бері ойсылқараны ішсе, сусын, жесе, тағам, мінсе, көлік әрі шипалы дәрі ретінде пайдаланған. Түйе түлігі негізінен жайылымды жерде бағылып, күтімді, құнарлы азық пен жылы қораны аса қажет етпейтіндіктен, басқа малдарға қарағанда, тиімдісі болып саналады. Түйе 150-200 келіні құрайтын жүкпен, 30-40 шақырым жолды жүре береді. Шөлге шыдамды. Сондықтан түйе төрт түліктің төресі болып, ерекше бағаға ие жануар.Бүгінде дәл осы ойсылқара тұқымын көбейтіп, шұбат өндіріп, кәсіпке айналдырғандар саны аз емес. Көптеген ауруға қарсы емге қолданылатын шұбатқа деген халықтың сұранысы да жоғары. Әрине аруананың бабын тауып, уақытылы сауып отыру да оңай шару емес. Дегенмен түйе сүтінен тиын тауып жүрген 75 жастағы Бала би ауылының тұрғыны Манат Күзембаева үшін бұл – күнделікті дағдыға айналған іс.Кейіпкеріміз Бала би ауылына 15 жасында келін болып түсіп, сол ауылдағы түйе фермасында сауыншы болып жұмысқа орналасады. Сөзінше күніне 330 литрге дейін түйе сүтін сауып, аудан орталығына жөнелтетін болған. Қазірде үйінде түйе асырап төлдетіп, құрт, сыр, түйе сүтін ашытып, шұбат дайындайды.<blockquote>– Түйе сүті жүзден аса ауруға ем болады. Әсіресе, жүйке-жүйесінің жақсаруына, ішек-асқазан, өкпе ауруларына таптырмас ем. Сиыр сүтіне қарағанда, бактерицидтік қасиеті жоғары болғандықтан, ұзақ мерзімге сақталады. Дәрігерлердің бақылауы бойынша, шұбатты тұрақты пайдаланатын адамдар туберкулезбен ауырмайды. Осыны ескере отырып, үйдегі немерелеріме көптеп шұбат ішкізуге тырысамын. Себебі дүкен сөрелері адам ағзасына зиян тигізетін түрлі сусындарға толы. Мемлекет тарапынан да энергетикалық сусындарды сатуға тыйым салу өкінішке қарай әзірге қарастырылмай отыр. Түрлі сусындардың орнына балалар ұлттық өнім қымыз бен шұбат ішсе, белең алған түрлі аурулардың алдын алады. Бұл – әрі сусын, әрі тағам, – дейді Манат Күзембаева.</blockquote>«Мал баққанға бітеді» демекші, Манат апамыздың үйінде төрт түлік түгел барын аңғардық. Бәріне арнайы уақыт бөліп өзі қадағалайды. Бұл күнде ұлды ұяға, қызды қияға қондырған анамыздың 5 ұл, 3 қыз, 5 келіні бар. Бәрі де ауыл шаруашылығына етене жақын. Осы істің қыр-сырын ұл-қыздары мен келіндеріне үйретіп, еңбекке баулып отырғанын тілге тиек етті.<blockquote>– Түйе – өте беркелі түлік. Қазір екі мезгіл сүтін сауып отырмын. Жаз мезгілінде үш рет саууға болады. Бір күнде түйе 5 литрге дейін сүт береді. Сауар алдын жақсылап желімін жуып алу керек. Дұрыс жуылмаған болса, шұбат дайындағанда жағымсыз иіс шығады. Мен соны келіндеріме ескертіп отырамын. Ал ұлдарым бәйге аттарын дайындайды. Түрлі додаларға аттарын қосып, жүлдемен оралады. Ұлттық тағамды қолдап, ұлттық болмысымызбен дәстүрімізді жаңғыртатын текті ұрпақ тәрбиелеуге қолдан келгенше атсалысамын, – деп түйіндеді еңбек адамы.</blockquote>

Манат Күзембаева: Күніне 300 литр шұбат аламын

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда облысының әкімі Нұрлыбек Нәлібаев Рамазан айының басталуымен құттықтады деп хабарлайды Kyzylorda news ақпарат агенттігі.<blockquote> Сіздерді мұсылман қауымы асыға күтетін Рамазан айының келуімен шын жүректен құттықтаймын! Рамазан айында ізгілік, мейірімділік, сыйластық, татулық пен бірлік сынды басты құндылықтар салтанат құрады. Осы күндерде азаматтарымыз рухани тазарып, жан дүниесін жаңғыртады, жақсылық жасайды. Сыр жұртшылығы арасында да қасиетті айда ізгі істер бастау алып, мұқтаж жандарға қайырымдылық жасау игі дәстүрге айналып келеді. Бұл ай – рухымызды көтеріп, тазалық пен имандылыққа шақыратын кезең. Ұстаған оразаларыңыз, жасаған қайырымды істеріңіз бен дұға-тілектеріңіз қабыл болсын! Рамазан әрбір отбасын шапағатына бөлесін! Еліміз аман, жұртымыз тыныш болып, халқымыздың бірлік-берекесі артсын! Оразадан оразаға аман-есен жете берейік!</blockquote>

Аймақ басшысы Нұрлыбек Нәлібаев Рамазан айының басталуымен құттықтады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> &nbsp;&nbsp;Жүргізуші куәлігін алуға байланысты өзгерістің көп болғаны белгілі. Тіпті тест тапсыру кезінде шикілік шығып, түк білмейтін адамдар да рөлде отыратын болды. Сондықтан куәлік алу жеңіл жолмен келмейді. Алғашқы сыннан өтпесе, меселі қайтпай қайта тапсыратындар бар. Ол үшін талап пен тәртіпке бағыну керек. Осы ретте «Қазақстанның автомектептер қауымдастығы» өңірдегі филиалының менеджері Әйкерім &nbsp;Шәмшімұратовамен сұхбаттасқан едік.–&nbsp;Қазір көбі көлік жүргізуге әуес. Кәмелет жасқа толғандар да бірден куәлік алуға ұмтылады. Айтыңызшы, автомектепті оқуға қай жас аралығындағы адамдар көп келеді?<blockquote>– Расымен де жүргізуші куәлігін алуға құлшынып жүргендер жетерлік. Негізі оқу барысында онлайн, офлайн және жеделдетілген курс қарастырылған. Автомектепті 16 жастан бастап оқуға мүмкіндік бар. Кейін 18-ге толған соң ХҚКО-ға барып, тест тапсырады. Осылайша жүргізуші куәлігін алуға хақылы.Автомектепте оқуға бір айда 25-30 адам тіркеледі. Толық тізім қалыптасқаннан кейін сабақты бастап кетеміз. Бітірген соң келесі топ ашылады. Әсіресе қыз балалар куәлік алу, көлік айдау жөнінде көп сұрап, оқуға да ынта қояды. Бұл 18-30 жас аралығын қамтиды. Тіпті 45-50 ге таяған ересектердің де қызығушылығы басым.</blockquote>– Жол-көлік апаты аз емес. Бұл жүргізушілердің жауапсыздығынан ба?<blockquote>– Қалада автокөлік көп. Қызылорда да Алматыдан кем емес. Яғни бізде де жиі кептеліс болатыны бәріне белгілі. Қазір екінің бірі көлік жүргізеді. Өз қалтасынан немесе несиеге рәсімдеп алып, теміртұлпарды тізгіндейді. Сондықтан тәртіп ортақ, талап қатаң болған жөн. Заң өкілдері де жол ережесіне мұқият қарағаны абзал. Оқыс оқиға орын алғанда ғана көлік толық тексеріледі. Ал қадағалау күнделікті жүргізілсе, апаттың алдын алуға болатын тәрізді. Кейде жүргізуші куәлігінсіз көлік айдайтындар жоқ емес. Оның үстіне жас жеткіншек те албырттықпен сан соғып қалады. Мәселен, «18-ге толып, куәлік алдым» деп жылдамдықты асыру қате ой. Бұл – жол ережесін бұзу, жеке басы мен қоғамға залал келтіру. Рас, көз көрген жердің бәрінде камера орнатылған. Дегенмен жол-көлік апаты азаяр емес. Сол себепті мәселені мұқият зерделеп, жүргізушілер де жауапкершілікті сезінгені дұрыс.</blockquote>– Автомектепте оқымай, жүргізуші куәлігін алу дұрыс па?<blockquote>– Оқымай, куәлік сатып алу дегенге қарсымын. Көлік айдауды бүге-шүгесіне дейін меңгеріп, ережені ескеру керек. Сонда қоғам қауіпсіздігі де қамтамасыз етілмек. Тиісінше бұл жүргізушінің амандығына да кепіл. Градус, жылдамдық шегі, жол ережесі мен белгілерін жадыда сақтау қауіптің алдын алады. Көлік жүргізуге қабілетті болғанмен, теориялық тұрғыда білімсіздік қателікке ұрындырады. Қысқасы тәжірибе жинауда автомектептің орны айрықша. Мұнда жол нұсқайтын, бағыт-бағдар беретін білікті мамандар болады. Тек таңдаудан жаңылыспау керек.Жалпы көлік жүргізудің де әдебі мен мәдениеті бар. Тіпті жолда өзге жүргізушілерге де құрмет көрсету соның айғағы. Мәселен, МАИ қызметкерлерінің алдында кінәлі болмас үшін белбеуді таққандай кейіп танытады. Бұл ережеге қырын қарауды көрсетеді. Әйтпесе қауіпсіздік жеке бастың сақтығы үшін қажет емес пе? Жол апаты кезінде ауыр жарақат алуға да осы себеп. Бастысы автомектепте оқу қорқынышты сейілтіп, дағдыны қаперде ұстауға даярлайды.</blockquote>–&nbsp;Сіздер көрсеткен бағыт бойынша біразы куәлік алған. Бұл –жоғары көрсеткіш. Жалпы, теориялық және практикалық сабақ қанша сағатқа жоспарланған?<blockquote>– Иә, көлік жүргізуді үйретуде кілтипан мен кемшілік жібермес үшін тырысып келеміз. Нәтиже жақсы, оқушылар да осал емес. Сынақтан сүрінбей өтіп, куәлікке ие болып жүр. Осылай жағымды жаңалығын жеткізгенде біз де қуанамыз. Практика барысында автомат пен механиканы меңгеруге мүмкіндік бар. Оқу үдерісінде автодром схемасы арқылы сабақ өткіземіз. Бұдан бөлек теориялық білім де беріледі.Негізі сабақтар оқу алаңында өтеді. Содан кейін автомобильдің минималды ағынымен екінші реттік жолдарға бағыт беріледі. Кейін курсант емін-еркін қимыл-қозғалысқа бейімделгенде қозғалысы көп жолдарға сілтейміз. Практикалық кезеңде кәсіби нұсқаушымен байланысып, бағдар алады. Бұл әлдебір нюанстарды біліп, икемделуге көмектеседі.Әр курсантқа 1 және 1,5 сағат арнаймыз. Ал қазір кешкі 17:00-ге дейін жұмыс істейміз. Өйткені қыс мезгілі болғандықтан жол көктайғақ және қараңғы. Дегенмен бұл білім сапасына әсер етпейтіні анық.</blockquote>– Мектеп бағдарламасына көлікті басқару, жол қауіпсіздігі сабағын қосуды құптайсыз ба? Мұның қоғамға қаншалықты қажеті бар?<blockquote>– Әрине, мұндай бастаманы қолдауға болады. Бастауыш сыныпта балаларға жолда жүру ережесі, бағдаршам жайында ақпараттар беріледі. Бұл баланың көлік алдынан ретсіз шықпай, көше бойында қауіпсіздікті сақтауына негіз. Олар саналы түрде бағдаршамға қарап, тәртіпті сақтайды. Сондықтан жоғары сыныпта да көлік басқару пәнін енгізсе нұр үстіне нұр. Есесіне теориялық білімі артып, ерте бастан белгі мен ережені санасына сіңіреді.Барынша көлік жүргізу мәдениетін қалыптастырған дұрыс. Заңда да қауіпсіздік жөнінде айтылғанмен, ереже бұзатындар табылып жатыр. Иә, статистикалық деректер бойынша жол-көлік оқиғалары төмендеген. Дегенмен күре жолда болатын апатты естен шығармаған жөн. Жақында Алматы қаласында болған апат та көпті ойландырғаны рас. Демек, сақтыққа салғырт қарауға болмайды. Ол үшін көлік жүргізуде сауатты болу қажет.</blockquote>&nbsp;Фото: freepik

Аймақта жүргізуші куәлігін алудың тәртібі қандай?

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Арал ауданы балық шаруашылығы саласының қарқынды дамып, теңіз маржанын жергілікті брендке айналдырған өңір. Аудан аумағында маңызы бар Кіші Арал теңізінің 18 учаскесі, Сырдария өзені және 16 көл бар. Жалпы 21-і табиғат пайдаланушыларға ұзақ мерзімге берілсе, 1 (бір) көл резервте. Жалпы ата кәсіптің көкжиегін кеңітіп, балықшылықты дамыту жолында ауқымды істерді жүзеге асырып келе жатқан өңірде тек балық аулап, оны өңдеп қана қоймай, балық өсіріп, теңіз айдындарына жіберу, санын арттыру бағытындағы жұмыстар да жан-жақты қолға алынған. Солардың бір бағыты болып есептелетін облыс бойынша балық шаруашылығын дамытудың 2021-2030 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасы бекітілген болатын. Бекітілген бағдарламада ауданға қатысты тауарлы балық өндірісін ұлғайту үшін 7 тауарлы көліміз тізімге енгізілді. Біздің бүгінгі айтпағымыз да осы тауарлы көлдер төңірегінде болмақ. Бүгінгі таңда сол бағдарлама негізінде 3 тауарлы көлге инфрақұрылым жүргізу үшін жоба-сметалық құжаттамалары әзірленді.&nbsp;ҚР «Жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану» туралы 2004 жылғы 9 шілдеді No593 Заңның 1 бабының 72 тармағы және ҚР Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 14 қазандағы «Су айдындарына балық жіберу, су объектілерін балық шаруашылық мелиорациялау жөніндегі жұмыстарды жүргізу қағидаларын бекіту туралы» No18-05/928 бұйрығының 14 тармағында келтірілгендей тауарлы көлдерде қазірде кешенді жұмыстар істеліп жатыр. Нақтырақ айтар болсақ, су айдындарындағы қатты өсімдіктерді шабу, су жануарларының мекендеуіне қолайсыздық тудыратын жағдайларды болдырмау, балықтардың уылдырық шашу жерлеріне өтуін қамтамасыз ету, мұз ою, балықтарды құтқару шаралары жүргізілуде. Расында Ақшатау Сорғақ, Қаракөл, Шөмішкөл, Мақпал көлі мен Тұщы, Алаша, Домалақ көлдері мен резервтегі Ақбілектегі осындай жұмыстар балықтардың өсуіне оңтайлы жағдай тудырып, экономикалық тиімді жағдайға алып келеді. Бүгінде мемлекет тарапынан да балық шаруашылығын қолға аламын деушілерге қолдау көп. Соның бір үлгісі ретінде Қызылорда облысы бойынша жергілікті бюджеттен 2023 жылға балық азығын субсидиялауға 9 млн 114 мың теңге және республикалық бюджеттен инвестициялық субсидиялауға 17 млн 568 мың теңге көлемінде қаржы бөлінді. Субсидиялау акваөсіру және инвестициялық салымдарды субсидиялауға арналған секілді негізгі 2 бағытта жүргізіледі. Алғашқы бағыты бойынша балық азығын сатып алудың 30 пайызын өтеу және биологиялық негіздемені әзірлеу, балық өсіру материалын, дәрілік препараттарды, аналық-толықтыру үйірін сатып алудың 50 пайызын өтеу қарастырылса, бұдан бөлек, балық өсіруші субъектісінің инвестициялық салымдар кезінде шығыстарының бір бөлігін өтеу бойынша субсидияланады. Ал осындай қолдаудан ниетті азаматтар субсидия алуға арналған өтінімдерді «kezekte.kz» субсидиялаудың ақпараттық жүйесі арқылы бере алады. Сонымен қатар тауарлы көлдерде өзге көлдермен салыстырғанда тыйым салу заңдылықтарында да өзгерістер бар. ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі 2015 жылғы 24 шілдедегі Балық ресурстары мен басқа да су жануарларын, олардың бөліктері мен дериваттарын пайдалануға шектеу мен тыйым салу No190 бұйрығының 1 тармағы 3 тармақшасында «Балық аулау қағидаларында айқындалған ғылыми-зерттеу, бақылау, мелиоративтік аулауды, өсімін молайту мақсатында аулауды жүзеге асыруға, сондай-ақ тауарлы балықты жасанды өсіру үшін пайдаланатын су көлдерінде балық аулауға тыйым салу қолданылмайды» делінген. Сондай-ақ халық арасында тарап кеткен қытай ауы атауымен танымал моноталшықтал жасалған синтетикалық аулардың бәріне бірдей тыйым салынбаған. Міне, тауарлы көлдердің тиімділігін осыдан-ақ аңғаруға болады. Демект тауарлы көлдердің жұмысын жүйелендіру арқылы біз балық шаруашылығы саласының тиімді тұстарын одан ары арттыра аламыз.

Аралда тауарлы көлдерге инфрақұрлым жүргізілмек

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Байдүйсен Мәдиев – жан сарайы бай, елгезек мінезді, кішіпейіл, іскер азамат. Ол Шиеліде көп балалы отбасында туып өскен. Радиотехникаға деген қызығушылығы бесінші сыныптан басталған.Бала күнінен жаңа дүниеге құмар ол өздігінен теледидар, радио және басқа да тұрмыстық техникаларды жөңдеп үйренеді. Ең әуелі үйдегі істен шыққан техникаларға жан бітіре бастайды. Әкесі ұлының талпынысын байқап: «Жарайсың балам, осындай талпыныспен нағыз шебер боласың!» – деп жігерлендіретін көрінеді. Әкесі Қайырбек ұлының өтінішімен «Юный техник», «Моделист-конструктор», «Техника молодежи» және «Радио» журналдарына жазылатын болған. Ал ұлы сол кездегі танымал басылымдардың арқасында кәсіптің көптеген қыр-сырын меңгерген.Одан әрі оның өмірі сәулет-құрылыс техникумында жалғасады. Оқып жүріп әскер қатарына шақыртылған жас азамат Отан алдындағы борышын өтеуден қашпайды. Ауылға оралған соң, отбасына материалдық көмек көрсету мақсатында Шиелі су шаруашылығы кәсіпорнына байланысшы болып жұмысқа орналасады. Бірақ ол жаны қалаған хоббиін ұмытқан емес. Туған-туыс, дос-жаранның теледидарын жөңдеп беретін.Түрлі техниканың ақауын тауып машыққан Байдүйсен Мәдиев нарық заманында өзінің ойында жүрген шеберханасын ашады. Осы уақытқа дейін ол клиенттік базаны құрып та үлгерген. Ол туралы шиеліліктер телерадиоаппаратуралар мен тұрмыстық техникалардағы ақаудың себебін тез анықтап, өз ісінің нағыз шебері екенін айтады. Бұл әрине, білім мен біліктіліктің жемісі.Өз ісінің кәнігі маманына айналған кейіпкеріміз бүгінгі таңда шәкірт баулуды да назардан тыс қалдырмаған. Талаптанған жастарға бар білгенін үйретіп, 10-ға жуық шәкірт тәрбиеледі. Соның нәтижесінде шәкірттері өз шеберханаларын ашып, нәпақасын маңдай терімен айырып жүр екен.Байдүйсен Мәдиевтің пікірінше, бұл мамандыққа сұраныс кеңес заманында болған, қазір де көбеймесе кемімеген. Өйткені жан басына шаққандағы электронды тұрмыстық техниканың саны жылдан жылға артып келеді. Жаһандану дәуіріне қадам басқалы біршама дүние смарт жүйеге енуде. Келешекте саусақпен түртіп, көптеген жұмысты үйде отырып істеуге болады деген болжам да бар. Демек, бұл маман иелері болашақта көп сұранысқа ие болуы бек мүмкін.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары: Қоғам