<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Бүгінде эпид ахуалдың күрделенуіне байланысты қалада жедел-жәрдем қызметінен бөлек мобильдік топтар қызмет көрсетуде.
№ 6 қалалық емханадағы мобильдік топ қызметінің жұмысы жүргізілуде.
Бұл емхана 65 214 тұрғынға қызмет көрсетеді. Медициналық нысанға қарасты аумақ үлкен болуына байланысты аймақтарға бөлініп, наурыз айынан бастап 4 мобильді топ бекітілген. Ал емханада арнайы құрылған Call орталықта 4 оператор шақыртуларды қабылдап, жауапты мобильдік топ дәрігеріне науқастың мекен-жайы мен жағдайын хабарлайды. 
Дәл қазіргі уақытта Call орталыққа күніне 200-220 шақырту түсіп, әр дәрігер кем дегенде 50-ден астам пациентке көмек көрсетеді.
«Шақыртулардың 90 проценті салқын тию, дене қызуының көтерілуі, құрғақ жөтелге байланысты болып отыр. Дәрігерлер пациенттің үйіне барысымен дене қызуын өлшеп, тамағын қарап, өкпесін тыңдайды. Егер науқастың жағдайы ауыр халде болса, кезекші ауруханаға тасымалдайды. Арнайы мониторинг барысында пациенттердің 70 процентіне ЖРВИ, 20 процентіне пневмония диагнозы қойылатыны анықталды. Айта кету керек, пневмониямен ауырған сырқаттарға дәрі-дәрмек тегін берілуде және науқастар үй жағдайындағы күндізгі стационарда емделуде. Дәрі-дәрмек жеткілікті», – деді бас дәрігердің емдеу ісі жөніндегі орынбасары Нұргүл Жалғасбаева.
<img src="https://kyzylorda-news.kz/wp-content/uploads/2020/07/fb_img_1594271829485-1.jpg" alt="" />

Қызылордада мобильдік топ тегін қызмет көрсетуде

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Қызылорда шенеуніктерінің қызметтік көліктері жедел жәрдемге берілді. Оның жанар-жағармайын да қала әкімшілігі өз мойнына алған. Осылайша 30-ға жуық қызметтік көлік тәулік бойы тұрғындардың шақыртуларына дәрігерлерді жеткізуде.⠀
Аймақтың ауданындағы шенеуніктер де жақын күндері өз көліктерін денсаулық сақтау мекемелерінің мұқтаждығына беруге дайын екендіктерін айтып отыр. Десе де, аймақта әлі де маман тапшы.⠀
<blockquote>
 «Облыста реаниматолог және аудандарда инфекционист мамандардың тапшылығы бар. Мәселені шешу үшін егер кеңес керек болатын болса, Нұр-Сұлтан қаласындағы және Алматы қаласындағы әріптестеріміз кеңесін уақытылы беріп отыр. Егер аса қажетті мамандар болып жатса осы аудандарға қаладағы мамандарды жіберу мәселесін шешіп отырмыз», — деді облыстық Денсаулық сақтау басқармасы басшысының орынбасары Олжас Ысқаков.
</blockquote>

Қызылорда шенеуніктерінің қызметтік көліктері жедел-жәрдемге берілді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстанда қазіргі уақытта әмбебап мобильді бригада құрылғанын мәлім етті.
<blockquote>
 «Мемлекет жағдайды тұрақтандыру үшін барлық шараны қабылдап жатыр. Алғашқы медициналық көмек қызметтері күшейтілуде. Үйде халыққа кешенді медициналық қызметтерді көрсету үшін 400 әмбебап мобильді бригада құрылды. Шілде айының соңына дейін олардың саны 3,5 мыңға дейін жеткізіледі», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев республикалық телеарналар арқылы елімізде қалыптасқан ахуалға байланысты үндеуінде.
</blockquote>
Президенттің айтуынша ауруханалардағы төсек орындарының санын көбейту жұмыстары басталып кеткен.
<blockquote>
 «Мен нұсқау берген сәттен бастап коронавируспен ауыратын науқастарға арналған төсек-орын саны 70%-ға артып, 43 мыңға дейін жеткізілді. Бұл жұмысқа әскери дәрігерлерлер де белсенді араласып жатыр. Қарулы күштердің ресурстарының арқасында 500-ден астам төсек орналастырылды. Ерекше таралу ошақтары орнында далалық ауруханалар жасақталуда», – деді ол.
</blockquote>

Президент шілденің соңына дейін әмбебап мобильді бригада саны 3,5 мыңға жеткізілетінін айтты

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>Ұлыбританиялық және канадалық ғалымдар коронавирустың мидың неврологиялық асқынуларға әкелуі мүмкін екенін анықтады, деп хабарлайды <a href="https://kaz.tengrinews.kz/densaulyq/koronavirus-nevrologiyalyik-aurulardyi-tugyizuyi-mumkn-310386/">Tengrinews.kz</a>.
Дереккөз мәліметінше, зерттеу авторлары 43 пациентке зерттеу жүргізген.
Ғалымдар миы зақымданған тоғыз науқасқа зерттеу жүргізген. Дәрігерлер оларға энцефаломиелит (ADEM) диагнозын қойған, ал ол диагноз көбіне вирустық инфекциялардан туындауы мүмкін екен.
<blockquote>
 «Дәрігерлер коронавирус жұқтырған соң пайда болған неврологиялық аурулар туралы хабардар болуы керек, себебі ерте диагностика болашақта пациенттердің жағдайын жақсарта алады», – дейді зерттеу авторларының бірі Росс Патерсон.
</blockquote>

Коронавирус неврологиялық ауруларды туғызуы мүмкін – ғалымдар зерттеуі

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Медицина ғылымдарының докторы, жоғары санатты дәрігер Раушан Қарабаева короновирус инфекциясы бар симптомсыз және симптомы аз науқастардың үйде емделу жолдарын түсіндірді, деп хабарлайды <a href="https://www.inform.kz/kz/simptomsyz-koronavirusty-uyde-emdeude-kanday-katelikterge-zhol-bermeu-kerek_a3670347">ҚазАқпарат</a>.
<blockquote>
 «Коронавирус инфекциясының симптомы аз немесе симптомсыз науқастар үйде емделуі керек. Әрине, олар өздігінен ем қабылдап жатыр және дәрігерлер мұндай науқастардың ем-домын реттеп отыруы керек. Коронавирустың симптомы аз түрі патогенетикалық емдеуді, дәлірек айтқанда вирусқа қарсы, антибактериялық, тромбқа қарсы препараттар тағайындауды қажет етпейді. Мұндай пациенттер емдеу-сақтану режимінде ақуызы көп тамақ жеп, сұйықтықты көп ішуі керек. Оларға С, Д дәрумендері және дене қызуы көтерілген жағдайда Парацетамол, Ибупрофен сынды қызу түсіретін дәрілер тағайындалады», – деді дәрігер Орталық коммуникациялар қызметінде өткен онлайн конференцияда.
</blockquote>
Оның айтуынша, С дәруменінің үлкен дозасы тағайындалған жағдайда, бүйрек ауруларының, несеп-тас ауруының күшеюі мүмкін екендігін есте сақтаған жөн.
Егер дене қызуы 38 градустан асқанда, бұлшықет ауырып, әлсіздік байқалса, бас ауырып, жөтел пайда болса, кеуде тұсы ауырса дәрігерге жүгініп, өкпе қабынуының алдын алу керек. Ол үшін көкірек қуысына рентгенологиялық зерттеу немесе компьютерлік томография жүргізіледі.
<blockquote>
 «Коронавирус инфекциясындағы этиотропты (негізгі) ем – вирусқа қарсы препараттар тағайындау. Қазіргі уақытта КВИ емдеу үшін Лопинавир/Ритонавир, Гидроксихлорохин, Фавипиравир және Ремдесевир сынды дәрілік заттар жазылады. Бұл ретте аталған дәрілердің белгілі бір қауіп төндіретінін, жүрек пен бауырға уытты әсер ететінін атап өткен жөн. Осыған байланысты симптомы аз және симптомсыз науқастарға бұл дәрілерді өздігінен қабылдаудың қажеті жоқ. Бұл препараттарды дәрігерлер ғана стационарлық жағдайда бере алады», – деді Раушан Қарабаева.
</blockquote>

Симптомсыз коронавирусты үйде емдеуде қандай қателіктерге жол бермеу керек

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a>Медицина ғылымдарының докторы, жоғары санатты дәрігер Раушан Қарабаева коронавирус инфекциясы табылған науқастарға үй жағдайында қалай ем алу қажет екенін айтты, деп хабарлайды <a href="https://m.sputniknews.kz/society/20200708/14425948/dariger-ui-dari.html">Sputnik Қазақстан.</a>
<blockquote>
 “Ауру белгілері жоқ және ауру белгілері аз науқастар үйде емделіп жатыр. Соған сәйкес, олар өз күшімен ем қабылдауда. Үйде емделіп жатқан науқастарға вирусқа қарсы, бактерияға қарсы, тромбозға қарсы дәрімен емделудің қажеті жоқ”, – деді маман.
</blockquote>
Айтуынша, үйде емделіп жатқан науқастар көп сұйықтық пен С және D дәрумендерін ішуі тиіс.
“Дене қызуы көтерілген жағдайда температураны түсіретін парацетамол және ибупрофен секілді дәрі ішуі қажет”, – деді Қарабаева.
Сонымен қатар маман С дәруменін көп мөлшерде қолдану бүйрек ауруы, несептас ауруының күшеюіне алып келетінін ұмытпау керек екенін айтты.
<blockquote>
 “Егер бұлшықеттің ауруы, әлсіздік, бас ауруы, жөтел, кеуде тұсы ауырып, дене қызуы 38 градустан жоғары болса, дәрігерге қаралып, пневмонияның асқынуын болдырмау қажет”, – деді маман.
</blockquote>
Оны анықтау үшін компьютерлік томография немесе кеуде тұсына рентген жасалады. 
Коронавирус инфекциясының белгілері жоқ науқастар мен ауру белгісі аз науқастарға вирусқа қарсы дәрілерді қабылдаудың қажеті жоқ. Себебі оны стационар жағдайында тек дәрігер тағайындайды.
<blockquote>
 “Коронавирус пневмониясы – вирус этиологиясындағы пневмония. Ондай жағдайда бактерияға қарсы дәрілер қолданылмауы қажет. Қазір үйде емделіп жатқан науқастардың антибиотиктің көптеген түрін қолданып жатқанын көріп отырмыз. Бұл олардың жақсаруының орнына, жағдайды асқындырып жіберуі мүмкін. Антибиотиктер иммунитеттің қалыптасуына жауап беретін ішек микрофлорасының қалыпты дамуын төмендетеді”, – деді маман.
</blockquote>
Қарабаеваның айтуынша, науқас әртүрлі бактерияға қарсы дәрілерді қабылдаса, кейіннен антибиотиктерге сезімталдық жоғалып, бактерияға қарсы дәрілер көмектеспейтін болады. 
Сонымен қатар ол науқастардың ауыр инфекциялық ауруларды емдеуге арналған антибиотиктерді, антикоагулянттарды пайдалануына болмайтынын айтты.

Дәрігер үй жағдайында қолдануға болмайтын дәрілерді атады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Дүниежүзілік аллергологиялық ұйымы (WAO) жыл сайын дәстүрлі түрде 8 шілдеде атап өтілетін Дүниежүзілік аллергия күні аясында түрлі өзекті тақырыптарды ұсынады.
2020 жылы осы күн «Аллергиямен ауыратындарға қамқорлық жасау COVID-19 кезінде де тоқтатылмайды» ұранымен өткізіледі. Кардиология және ішкі аурулар ҒЗИ Республикалық аллергологиялық орталығы бүкіл әлемге ауыр болып отырған осы кезде шетелдік әріптестерінің бастамасын қолдайды.
Елімізде шілде айында коронавирус инфекциясы қайталанып жатыр. Ал бұл біздің азаматтар үшін көбіне аллергиялық аурулардың басты себебі болып табылатын арам шөптердің гүлдене бастау мерзімімен сәйкес келіп отыр.
Аллергиялық ринит, бронх демікпесі, есекжем – жаз мезгіліндегі тозаңдық аллергияның әдеттегі клиникалық көрінісі. Аллергия симптомдарының көбі ЖРВИ немесе пневмонияға ұқсас. Аллергиямен ауыратындарға дәрілік заттарды қабылдау кезінде қосымша қауіптер бар, ал демікпемен ауыратындар КВИ кезінде асқынудың қауіп тобына жатады. Осы және басқа тақырыптар бойынша Республикалық аллергология орталығының аллерголог дәрігерлері пациенттерге қашықтықтан немесе консультация беру кезінде жеке түсінік бере алады.
Орталықтың басшысы, м.ғ.д., профессор Таир Нұрпейісовтың айтуынша, Республикалық аллергологиялық орталық 2020 жылы болып жатқан барлық қиындықтарға қарамастан, еліміздің барлық өңірлерінің халқына консультациялық-диагностикалық қызметтер көрсету бойынша өз жұмысын тоқтатпаған.
<blockquote>
 “Біз пациенттердің қауіпсіздігі үшін барлық қажетті технологияларды меңгердік және оны тәжірибемізге енгіздік. Ересектерге де, балаларға да консультацияны міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру шеңберінде тегін алуға болады”, – деді Таир Темірланұлы.
</blockquote>
Маман аллергиясы бар адамдарға бірқатар кеңесте берді:
<ul>
<li>Антибиотиктер әлі күнге дейін аллергиялық реакцияларды тудырушы ретінде басқа дәрілердің арасында бірінші кезекте тұр. Профилактикалық мақсатта антибиотиктерді қабылдамаңыздар. Дәріге деген аллергиялық реакция сіздің өміріңіз бен денсаулығыңызға қауіп төндіреді.</li>
<li>Аллергиялық ауруларды емдеу КВИ болу қаупінен тоқтатылмауы тиіс. Аллерголог дәрігердің тағайындамаларын орындаңыз, негізгі препараттарды қабылдаңыз!</li>
<li>Аллергиялық аурулардың қатты асқынуын күтпей-ақ, аллергологтан алдын ала консультация алыңыз.</li>
<li>Егер сіз аллергияға шалдығып, басқа препараттарды шұғыл қабылдауға мұқтаж болсаңыз, бұл ретте олардың қауіпсіздігіне сенімді болмасаңыз – оларды қабылдауды заманауи антигистаминді заттар (мысалы, левоцетиризин) көрінісінде бастаңыз. Олар шоктың даму қаупі мен басқа аллергиялық асқынулардың қаупін азайтады.</li>
<li>Егер сіз аллергияға шалдықсаңыз – биологиялық белсенді қоспалар, поливитаминдер және өсімдіктен жасалған препараттардан бас тартыңыз – олардың пайдасы бар да шығар, алайда қаупінің болатындығы мейлінше нақты.</li>
<li>«Табиғатта», ауылшаруашылық жұмыстарында, өсімдік, жәндіктермен тығыз байланыста болуды шектеңіз.</li>
<li>Өзіңізді хлордан және қоғамдық орындарда себілетін басқа антисептиктерден қашықтықта ұстаңыз, олар денсаулыққа зиян келтіруі мүмкін, үйде химияны пайдалануды шектеңіз.</li>
<li>Диета ұстаңыз.</li>
<li>Дүрбелеңге жол бермеңіз, аллергияны тоқтатуға арналған заттар қолжетімді және олар сатылымда бар!</li>
<li>Ғаламтордағы «сарапшылардың» «пайдалы» кеңесін тыңдамаңыз. Мамандармен кеңесіңіз.</li>
</ul>
<a href="https://24.kz/kz/zha-aly-tar/bylu-manyzdy/item/407795-maman-allergiyasy-bar-adamdar-a-ke-es-berdi">24.kz</a>

Маман аллергиясы бар адамдарға кеңес берді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> «Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры» АҚ өкпеге компьютерлік томографияны (КТ) тегін жасату неліктен қиын екенін түсіндірді, деп хабарлайды <a href="https://www.inform.kz/kz/medsaktandyru-okpege-komp-yuterlik-tomografiyany-tegin-zhasatu-nelikten-kiyn_a3670280">ҚазАқпарат</a>.
Мәлім етілгендей, Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры (ӘМСҚ) бекітілген тарифтер бойынша консультациялық-диагностикалық қызметтерді қаржыландырады. Оған КТ және МРТ кіреді.
Бүгінгі күні ӘМСҚ-да КТ бойынша – 140-қа жуық, МРТ қызметі бойынша 100-ге жуық жеткізуші тіркелген. Бұл ретте, КТ қызметін көрсетушілердің дені – Нұр-Сұлтан, Алматы қалаларында, Қарағанды, Шығыс Қазақстан, Алматы облыстарында, МРТ бойынша – Алматы, Шымкент, Нұр-Сұлтан қалаларында, Жамбыл, Түркістан және Шығыс Қазақстан облыстарында орналасқан.
Қазір сырқаттанудың артуына байланысты КТ аппараттарының жетіспеушілігі байқалады. Бұл ретте, жеке клиникалар өкпенің компьютерлік томографиясына бағаны айтарлықтай арттырып жіберген.
<blockquote>
 «Тиісінше, осы қызметті міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) шеңберінде көрсету көлемі төмендеді, Себебі өнім берушілер оларды ақылы негізде ұсынуға мүдделі», – деді қордан.
</blockquote>
Жабдықтардың қымбаттығына байланысты компьютерлік томография аппараттары көбіне орталық қалаларда орналасқан. Осы ретте, дәрігерлер диагностиканың балама түрі – рентген-зерттеуді ұсынады. Өңірлерде ол қолжетімді.
ӘМСҚ компьютерлік томография қызметтері сақтандырылған пациенттерге МӘМС жүйесі аясында амбулаториялық деңгейде тегін көрсетілетінін атап өтті.
<blockquote>
 «Ол үшін тиісті симптомдар болған жағдайда тіркелген жері бойынша емханаға жүгіну керек. Учаскелік дәрігер белгілерді анықтаған кезде, КТ-ның тегін қызметіне жолдама береді. Бұл жағдайда ол МӘМС арқылы өтеді және қор қаражатты төлейді», – деп нақтылады мекемеден.
</blockquote>
Бірінші тоқсанның қорытындысы бойынша КТ және МРТ көрсетілген қызметтер саны өткен жылдың ұқсас кезеңімен салыстырғанда 5 есе, ал қаржыландыру көлемі – 7 есе (269 млн теңгеден 2 млрд теңгеге дейін) артқан.

Медсақтандыру: Өкпеге компьютерлік томографияны тегін жасату неліктен қиын

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz.</a> Мамандар коронавирусты жұқтыру қаупі жоғары жерлердің тізімін жасады. Бірінші кезекте желдетілуі нашар бөлмелер жатады. 
<blockquote>
 «Егер бөлмедегі ауа айналымы нашар болса, кез-келген жабық кеңістік қауіпті», – деді геномдық инженерия зертханасының жетекшісі Павел Волчков. 
</blockquote>
Рейтингтегі екінші орында қоғамдық көліктер және адамдар ұзақ уақыт тығыз қарым-қатынас жасайтын басқа да орындар тұр. 
<blockquote>
 _«Менің ойымша, қоғамдық көлік өте қауіпті болуы мүмкін. Сондай-ақ үй маңындағы кезекте көп адам жиналатын дүкендер мен дәріханалар да коронавирус жұқтыру қаупін тудырады», – деді маман. 
 _
</blockquote>
Алғашқы үштіктің қатарында мейрамханалар мен караоке-клубтар да бар. Маман тіпті тіс дәрігеріне барған кезде де сақ болу керек екендігін ескертті.

Қай жерлерде коронавирусты жұқтыру қаупі жоғары

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a>.Әлемде коронавирустық пандемия таралу шегіне жеткен жоқ, инфекцияны жұқтырушылар саны әлі артуда, деп хабарлайды <a href="https://24.kz/kz/zha-aly-tar/lemde/item/407746-dds-pandemiya-taralu-shegine-zhetken-zho">«Хабар 24».</a> 
Бұл туралы Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымында айтылды.
Сарапшылардың мәліметіне сәйкес, соңғы күндері 400 мыңнан астам адамнан «Ковид-19» инфекциясы анықталған. Яғни, індет тек үдей түсті. Дегенмен, кейбір ел өлім-жітімнің санын азайтса, кейбірінде адам шығыны көп, дейді мамандар. Соңғы мәліметтерге сәйкес, бүкіл әлем бойынша шамамен 12 миллион адамнан COVID-19 анықталса, олардың 540 мыңнан астамы қайтыс болды.

ДДСҰ: Пандемия таралу шегіне жеткен жоқ

Kyzylorda-news.kz. Елімізде бір тәулікте коронавирус инфекциясы тағы 1376 адамнан анықталды, деп хабарлайды <a href="https://www.coronavirus2020.kz/">coronavirus2020.kz</a> сайты.
«Қазақстанда өткен тәулікте 1376 адам коронавирус індетімен ауырғаны белгілі болды. Оның ішінде 847 адам – клиникалық белгілері жоқ тасымалдаушы», – делінген ақпаратта.
Өңірлер бойынша (жалпы/симптомсыз): 
Нұр-Сұлтан қаласы – 73 / 43 
Алматы қаласы – 143 / 73 
Шымкент қаласы – 65 / 32 
Ақмола облысы – 28 / 24 
Ақтөбе облысы – 22 / 2 
Алматы облысы – 59 / 51 
Атырау облысы – 264 / 177 
Шығыс Қазақстан облысы – 135 / 69 
Жамбыл облысы – 77 / 31 
Батыс Қазақстан облысы – 86 / 63 
Қарағанды облысы – 184 / 120 
Қостанай облысы – 42 / 26 
Қызылорда облысы – 31 / 15 
Маңғыстау облысы – 82 / 78 
Павлодар облысы – 47 / 30 
Солтүстік Қазақстан облысы – 28 / 9 
Түркістан облысы – 10 / 4
Жалпы ел бойынша ауырғандар саны – 51 059, жазылып шықты – 16 928, қайтыс болған – 264 адам.

Қызылордада бір тәулікте коронавирус 31 адамнан анықталды

Kyzylorda-news. kz. Қазіргі таңда елімізде дәрі-дәрмекті заңсыз сатудың 17 жағдайы бойынша сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізіліп жатыр, деп хабарлайды <a href="https://www.inform.kz/kz/kr-iim-dari-darmekti-zansyz-ari-kymbatka-satuga-tyrysatyndarga-eskertu-zhasady_a3670070">ҚазАқпарат</a>.
<blockquote>
 «Ең алдымен ҚР заңын бұза отырып, дәрі-дәрмекті сатуға бағытталған жедел шаралар туралы айта кеткім келеді. Аталған жұмыстың барысында халықтың дәрі-дәрмекке мұқтаждығын пайдаланған дәріхана қызметкерлері мен жекелеген азаматтардың әрекетіне тосқауыл қойылды. Қазір Қылмыстық кодекстің 274-бабы (заңсыз кәсіпкерлік) бойынша 17 фактіге қатысты сотқа дейінгі тергеу амалдары басталды», – деді ОКҚ-да өткен баспасөз мәслихатында Ішкі істер вице-министрі Алексей Калайчиди.
</blockquote>
Ішкі істер вице-министрі бүгін таңертең Денсаулық сақтау министрі Алексей Цой жария еткен фактілерді растады.
<blockquote>
 «Бұл жұмыс жауапты органдармен бірге күн сайын күшейтіледі. Өңірлердің бәрінде де тиісті жедел штабтар құрылды. Ол штабтарда қажетті құзыреттер мен ресурстар бар. Сол себепті дәрі-дәрмекті заңсыз сатуға жол берілмейтінін айта отырып, оған жол бергендерге құқықтық жауапкершілік барын еске саламыз. Моральдық жауапкершілікті де ұмытпайық», – деді ол.
</blockquote>

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары: Денсаулық