<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Жалағаш аудандық мәслихатының кезектен тыс сессиясы өтті. Күн тәртібіндегі бірінші мәселеге байланысты Жалағаш аудандық экономика және қаржы бөлімінің басшысы Нұрсұлу Маратқызы хабарлама жасады.&nbsp;Баяндамашының сөзінше, өткен жылдың қорытындысымен кент, ауылдық округ әкімі аппараттарының бюджетінде 9044,2 мың теңге бос қалдық қалыптасқан. Аудандық бюджеттен 7552,5 мың теңге бағытталады, өз кірістерін ұлғайту жоспары – 30078 мың теңге, жалпы құны 46 674,7 мың теңгемен 2024 жылға арналған ауылдық округ әкімі аппараттарының кірістер жоспарын ұлғайту көзделуде.&nbsp;Нұрсұлу Маратқызы осыған дейін ауылдық округтердің 2024 жылға жылдық түсімдер болжамына талдау жүргізілгенін айтады. Нәтижесінде жеке табыс салығы 2707 мың, бірыңғай жер салығы 16230 мың, жер учаскелерін сатудан 260 мың, мүлікті сатудан түсетін түсімдер 765 мың, мүлікті жалға беруден 253 мың теңге артық түсім қалыптасқан.&nbsp;Аудандық кірістер басқармасының 1 мамырдағы жағдай бойынша ұсынған мәліметінде кент, ауылдық округтер бойынша жеке тұлғалардың көлік салығына 2023 жылғы қарызы 24 937,4 мың, жұмыс жасау барысында 9 863 мың теңге салық түсетіні көрсетілген. Енді көлік салығын ұлғайту жоспарлануда. Өзгерістерге сәйкес кент, ауылдық округтер бюджетін 46 674,7 мың теңгеге нақтылап, тиісті шығыстарына бағыттау жоспарлануда.&nbsp;Екінші мәселеге байланысты аудандық дене тәрбиесі, спорт және туризм бөлімінің басшысы Еркебұлан Жамалатов хабарлама жасады. Ол ауданда шетелдіктер үшін туристік жарнаның мөлшерлемелері ҚР Үкіметінің 2021 жылғы 5 қарашадағы №787 қаулысымен бекітілген Шетелдіктер үшін туристік жарнаны төлеу қағидаларына сәйкес әзірленгенін айтады. Шетелдіктер үшін туристік жарна туристерден хостелдерді, қонақжайларды, жалға берілетін тұрғын үйлерді қоспағанда, туристерді орналастыру орындарында болатын әрбір тәулік үшін алынады.&nbsp;Шетелдіктер үшін төленуге тиісті алынатын туристік жарна сомасы тұру құнына енгізілмейді. Жыл қортындысымен шетелдіктердің келу саны аз болғандықтан, биылдан бастап 31 желтоқсанды қоса алғанда болу құнының нөл пайызы бекітуге облыстық әділет департаментінен келісім алынған. Мәслихат депутаттары тарапынан сессияға ұсынылған мәселелер бірауыздан қолдау тауып, шешім жобалары мақұлданды.Сессия соңында аудан әкімі Ардақ Ибраимов ауданның бюджеті, оның ішінде кірістер бөлігін ұлғайту бағытында атқарылып жатқан шараларға тоқталып, мәслихат депутаттарын осы жұмыстарға қолдау көрсетуге шақырды.

Жалағаш аудандық мәслихатының кезектен тыс сессиясы өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Жалағаш ауданындағы «Руханият» орталығында көріпкел, емші, әулие Бекниязұлы Беркінбай кәлпенің 115 жылдығына орай «Әулиенің жұмбақ әлемі» атты облыстық танымдық конференция өтті. Жиында алдымен аудандық мәслихат төрағасы Өмірзақ Елеусінов кәлпенің қасиеті мен өмір жолына тоқталды.&nbsp;– Бүгінгі танымдық конференцияға тарихшылар, белгілі зиялы қауым өкілдері, ардагерлер және кәлпенің ұл-қыздары қатысып отыр. Дана халқымыз «Асыл туған адамның баға жетпес нарқы бар» деген нақылды бекер айтпаған. Әркім өз дәуірінің перзенті. Адам мен қоғам біртұтас десек, адамды сол өзі өмір сүрген дәуірінен бөліп алып қарай алмаймыз. Адамдардың қызметін тұтас дәуір тарихы, замана шындығы деп қараймыз. Беркінбай кәлпе де – өз дәуірінің жүгін арқалаған тұлға. Беркінбай кәлпе жаратылысы ерек, тұла-бойында беймәлім қасиет тұнған мықты емшілік қабілетімен де елдің ыстық ықыласына, құрметіне бөленген. Бүгін қасиет қонып, қыдыр дарыған кәлпенің туғанына 115 жыл толып отыр. Осыған орай ұйымдастырылған конференцияның мақсаты – халықтың есінде ерекше қасиетімен, әулиелігімен, қазақы емшілігімен қалған тұлғаның рухына тағзым ету, елеулі еңбегін насихаттау, – деді Өмірзақ Елеусінов.Басқосуда Беркінбай кәлпенің өмірінен сыр шертетін бейнебаян көрсетіліп, Сыр еліне белгілі тарихшылар кәлпенің кереметін көпшілікке сөзбен суреттеп жеткізді. Конференцияда Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің аға оқытушысы, педагогика ғылымдарының магистры, ҚР Тарих және қоғамдық ғылымдар академиясының академигі Бақытжан Ахметбек, «Дін мәселелерін зерттеу» орталығының маманы, «Сыр дидары» газетінің редакторы Сәкен Алдашбаев, Т.Жүргенов атындағы №123 мектеп-лицейдің тарих пәнінің мұғалімі Дархан Ілиясов, аудандық музейдің ғылыми қызметкері, тарихшы, Қазақстан Журналистер одағының мүшесі Марат Шөмекей баяндама жасап, тақырып төңірегінде тың деректерімен бөлісті. Сонымен қатар аудандық ардагерлер кеңесінің төрағасы Садық Әлиев, Беркінбай кәлпенің баласы Бисен Беркінбаев және әулиенің көзін көрген ардагерлер ғибратты ғұмыр иесінің өмір жолына кеңінен тоқталды.&nbsp;– Ауданда 2009 жылы Беркінбай Бекниязұлының 100 жылдық мерейтойына орай ас берілді. Аталған шараны іске асыру үшін бюджеттен қаражат қаралмағандықтан сол кездегі аудан әкімі Ө.Шәменовтің ұсынысымен кәлпе атынан есеп-шот ашылды. Бұл іс-шараға бүткіл аудан халқы, Қызылорда, Алматы, Астана қалаларында тұрып жатқан ағайындар да атсалысты. Есеп-шотқа ақша аударған мекемелер мен азаматтардың аты-жөні және шотқа түскен қаржы көлемі жергілікті «Жалағаш жаршысы» газетіне нөмір сайын жарияланып тұрды. Ол тұста да кәлпенің мерейтойы жоғары деңгейде ұйымдастырылды. Бүгін де игі шараның куәсі болып отырмыз. Осындай тағылымды жиындар арқылы тұлғаның болмысы ашылады, өнегелі өмір жолы кейінгі буынға насихатталады, – деді Марат Шөмекей.Айта кетейік, Беркінбай кәлпе кесенесі мен зиярат орны кеңес заманында бой көтерген. Кәлпе кесенесін ұрпақтары тұрғызған. Түнеухана құрылыс жұмыстарының жоспарын сызып, құжатын дайындап, зиярат орнын салдырған азамат сол кездегі ЖМК-17 басшысы Қожахмет Баймаханов болатын. Жергілікті халықтың күшімен түнеухана жанынан асхана, сарай, сәкі секілді қосымша құрылыстар салынып, мінажат орны аумағын абаттандырып, темір шарбақтармен қоршау, тағы басқа көптеген жұмыстар жасау жоспарланған. Дәнекерлеу жұмыстарын қолжетімді бағаға Көздібаевтар әулеті атқарған. Жұмыс қызып тұрған шақта дәнекерлеуші жігіттер келісілген қаражаттан бас тартып, тегін жасап берген.&nbsp;Сол тұста аудандағы шешен ұлтының азаматтары кәлпе басының жаңғыртылып жатқанын естіп, олар да көмек қолын созады. Түнеухана алды мен кесенеге дейінгі аяқжолға төселетін бетон плиталарды өз техникаларымен әкеліп, төсеп береді. Осыдан-ақ оның аудан жұртына қандай сыйлы, қадірлі болғанын аңғаруға болады.&nbsp;Беркінбай Бекниязұлы 1909 жылы Ақсу ауылының «Ақбөгет» деген жерінде дүниеге келген. Әйгілі Сыр бойының саңлақ батыры Сәрке батырдың алтыншы ұрпағы. 1977 жылы кәлпе өмірден өтіп, өзі туып-өскен ауылының қасиетті топырағына жерленген. Оның басына салынған төртқұлақты күмбезді кесене маңдайшасына кәлпенің көзі тірісінде қолданған дәрет құманы мен Түркістан жақтан көтеріп әкелген қара тастың сынығы қойылған. Бұл киелі орын мәдени ескерткіштер тізіміне еніп, мемлекет қарауына алынған. Танымдық конференциядан соң Беркінбай Бекниязұлының ұл-қыздары мен ұрпақтары кәлпе рухына арнап ас берді.

«Әулиенің жұмбақ әлемі» атты конференция өтті

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> «Әрбір адам өзінің кәсіби болашағын, қандай мамандық иесі болатынын оқушы кезінен жоспарлайды. Өз жолыңызды қалай таңдауға және қателеспеуге болады? Еңбек қуаныш сыйлайтындай өміріңізді қандай мамандықпен байланыстырасыз? Иә, бұл сұрақтарды әрқайсысымыз өзімізге бірнеше рет қойғанбыз. Өйткені қоғамда өз орнын табамын деген адамның басты міндетінің бірі – мамандықты дұрыс таңдау» деп бастады әңгімесін аспаз Гүлмира Еспенбетова.Күні кеше Жалағаш ауданындағы индустриалды-аграрлық колледжіне атбасын бұрып, жұмыс барысымен танысқан болатынбыз. Кіреберістен адамның тәбетін ашатын жағымды иіс байқалды. Иә, оқу орнында «Аспаз» мамандығы бойынша дәріс беріледі. Сол сәтте кәсіптік асханада 1 топ оқушы аспаз Гүлмира апаймен бірге тәтті тоқаш пісіріп жатыр екен.Гүлмира Еспенбетова Жалағаш индустриалды-аграрлық колледжінде аспаз және «кондитер-безендіруші» мамандығы бойынша ұстаздық етеді. Бұл салада 23 жылдық тәжірибесі бар кейіпкерімізден бүгінде 40 студент тәлім алып, кәсіби шыңдалуда. Сондай-ақ оның шәкірттері түрлі аймақтық, республикалық сайыстардың жүлдегері атанған. Нақтырақ айтсақ, биыл шәкірті Милана Сайдуллаева «WorldSkills Kazakhstan» ұлттық чемпионатының аймақтық байқауында 2 орынды иеленген. Қазіргі таңда Гүлмира апайдан аспаздық өнердің қыр-сырын үйренген түлектер мамандық бойынша қоғамдық тамақтану орындарында, балабақша, емхана, мектептерде абыройлы еңбек етсе, бірқатары кәсібін бастаған.Гүлмира Еспенбетова мектеп бітірген соң Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетіне «инженер-технолог» мамандығына түскен. Бала кезінен ас дайындауға ерекше ықыласы мен бейімі бар кейіпкеріміз өзінің ұнатқан мамандығы бойынша жасаған жұмысына риза. Осылайша өз ісінің шебері бізді күнделікті жұмыс процесімен таныстырып та үлгерді.Аспаз – қоғамдық тамақтану орындарында тамақ дайындайтын адам. Бұл мамандық маңызды, қызықты және болашағы зор. Бірақ бұл сөздер аспаздық кәсіпті толық сипаттай алмайды. Бұл мамандықтың адамдары нағыз сиқыршылар десек те болады. Олар саналуан өнімдерге, ең жақсы тағамдарға арналған мыңдаған рецепті есептеледі. Аспаз өнімдердің сапасын сыртқы түріне қарай, тағамның дайын болу дәрежесін иісі бойынша анықтайды. Асханада ол көптеген адам үшін өнімдердің бет белгісін есептейді. Жоғары деңгейлі мейрамханаларда ол тағамға өзіне белгілі құпия ингредиентті ғана қосады, бұл келушілерді керемет дәмге таң қалдырады. Ас пәсіруде бәрі маңызды, яғни тағамның қалай кесілгені, пісіруге қанша уақыт кетті, тағамның тұздалуына қанша минут қалғаны, сорпалардың, тұздықтардың, салқын және ыстық тағамдардың, салаттардың, десерттердің шексіз алуан түрі әлемдік тағамдарды қамтиды.&nbsp;– Аспаз мамандығының өзіндік ерекшелігі бар. Ескі орыс мақалы бұл мамандықтың мәнін аша түседі. Жақсы аспаз – дәрігерге лайық. Бұл шынымен де рас. Аспаз адам ағзасына зиянсыз, дәмді тағам дайындауды білуі керек. Мұны істеу үшін ол тамақтануды, тіпті медицинаны түсінуі маңызды. Осының бәрі аспаздың қажетті мамандық қана емес, сонымен қатар өте мәртебелі мамандық екенін дәлелдейді. Мен әлі күнге дейін үздіксіз ізденіс пен оқу үстіндемін, өйткені рецептер күнде өзгереді, – дейді Гүлмира Еспенбетова.Аспаздың жұмысы қиын да жауапты екенін кейіпкеріміздің әңгімесінен байқадық. Аспаз болу – қызықты, беделді және сұранысқа ие, жоғарғы дәрежелі мамандық. Оны абыроймен арқалап жүрген Гүлмира Ізбасарқызы отбасында 3 қыз, 1 ұл тәрбиелеп отыр. Бүгінде оның шәкірттерінің алды үлкен жетістікке жетіп, кәсібін жандандыруда.

Жалағаштық тұрғын аспаздық өнерді кәсіп қылған

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> «Ауыл аманаты» жобасы іске қосылғалы Жалағаш ауданына қарасты ауылдық елді мекендерде кәсіппен айналысқысы келетіндердің қатары артқан. Жалпы өңірде кәсіпкерлік саласында серпін бар. Бүгінде Жалағаш кенті мен 8 ауылдық округ бойынша «Байқоңыр ӘКК» АҚ арқылы өндіріс, асыл тұқымды мал шаруашылығы, қызмет көрсету, өсімдік шаруашылығы бағытында 179,7 млн теңгені құрайтын 22 жоба қаржыландырылған.Осы орайда бағдарламаның тиімділігі мен қаржы ұйымының талаптарын түсіндіру үшін аудан әкімінің орынбасарлары мен тиісті сала басшылары тарапынан былтыр Жалағаш кенті және ауылдық округ тұрғындарымен 30 кездесу ұйымдастырылған. Аудан әкімінің хаттамалық тапсырмасында кент және ауылдық округ әкімдері «Ауыл аманаты» жобасы бойынша кемінде екі жобадан қаржыландыру тапсырылған.&nbsp;Айта кетейік, «Ауыл аманаты» партиялық &nbsp;жобасын жүзеге асыру үшін былтыр Сыр өңіріне 3 млрд теңге бөлініп, бағдарламада қарастырылған негізгі 5 бағыт бойынша 406 жоба қаржыландырылған, яғни 33 кооператив, 373 жеке кәсіпкерге 2,5 пайызбен несие берілген. Биыл облысқа 4 млрд 600 млн теңге бөлініп, 575 жобаны қаржыландыру, 610 жаңа жұмыс орнын ашу көзделуде. Қазіргі таңда комиссия жұмысы басталып, негізгі оператор ретінде «Байқоңыр» ӘКК АҚ-ның облыстық филиалы анықталған.Жоба аясында тағы да жағымды жаңалық бар. Енді «Ауыл аманаты» бағдарламасына қатысуға ниет білдірген азаматтар үшін электронды ақпараттық жүйе әзірленуде. Портал жеңілдетілген несие алып, кәсіп ашуды көздеген адамға тиісті өтінімді үйден шықпай-ақ қашықтан беруге мүмкіндік туғызбақ. Жүйе жобасы ҚР Премьер-министрінің орынбасары Тамара Дүйсенованың төрағалығымен өткен кеңесте таныстырылды.Ауыл тұрғындарының табысын артттыруға бағытталған бағдарламаға қатысушыларға жеңілдетілген несие беру үрдісін өңірлердегі әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациялар үйлестіруде. Олардың кеңселері облыс орталықтарында орналасқан. Бұл ретте шалғайдағы ауылдардан келіп, өтінім беру қиындық тудыруда.&nbsp;Ауыл шаруашылығы вице-министрі Бағлан Бекбауовтың сөзінше, өтінім беруші жүйеге электронды қолтаңбасы арқылы тіркеліп, бағдарламаға қатысуға қажетті мәліметтер мен құжаттарды жүктейді. Қолданушының рұқсатымен оның жеке деректері тексеріліп, базаларда бар кей мәліметтер автоматты түрде енгізіледі. Әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорацияларда өтінім бірнеше сатыда қарастырылады. «Ауыл аманаты» арқылы несие алуға ниетті азамат жеке кабинеті арқылы құжаттар нақты қай маманның қарауында тұрғанын көре алады. Жуырда электронды жүйені Жамбыл облысында пилоттық режимде енгізу көзделіп отыр.Тамара Дүйсенованың айтуынша, бағдарламаға қатысушылар үшін барынша жағдай жасалмақ. Жетілдірудің түпкілікті мақсаты – ауыл тұрғындарының табысын арттыру екені сөзсіз. Сондықтан берілетін несиелер ауылдағы ағайынның тұрақты табысқа қол жеткізуіне ықпал етуі тиіс. Бағдарламасы арқылы кәсіп ашқан немесе жұмысқа орналасқандар туралы деректер тиісті базалар арқылы тексеріледі.&nbsp;

«Ауыл аманаты»: 22 жоба қаржыландырылған

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Бүгінде «Шардара» су қоймасына секундына 660,5 текше метр су түсуде. Бұл көрсеткіш өткен жылғыдан 555,3 текше метр артық. Қоймадағы су көлемі – 4915 млн текше метр, бұл көрсеткіш өткен жылдағыға қарағанда 903 млн текше метр көп. Төменге секундына 350 текше метр су жіберілуде, бұл да өткен жылғыдан 100 текше метр артық.&nbsp;«Көксарай» су реттегішінде жиналған су көлемі – 302,2 млн текше метр. Бұл өткен жылғыдан 138,02 млн текше метр кем. «Шардара» мен «Көксарайдағы» су көлемі – 5 217,2 млн текше метр, бұл да былтырғыдан 764,9 млн текше метр артық. Қызылорда облысына секундына 654 текше метр су жіберілуде, бұл өткен жылғыдан 39 текше метр көп. Сырдария өзені арқылы түскен су шабындық, жайылымдық жерлерге және егістікке жіберілуде.Айта кетейік, былтыр 8 желтоқсанда Су ресурстары және ирригация министрлігімен бірге «Қызылорда облысындағы суармалы жүйелер мен гидротехникалық құрылыстарды қалпына келтіру жөніндегі кешенді жоспар» бекітілді. Оған республикалық меншіктегі 26 магистральді және шаруашылықаралық су арнасын, 21 қашыртқыны, 144 тік дренажды ұңғыманы қайта жаңғырту, су арналарын цифрландыру, автоматтандыру және басқа да су шаруашылығы саласын дамытуға бағытталған 37 жоба енгізілді.Биыл Жаңақорған ауданындағы «Келінтөбе» магистральді каналына су беретін және Жаманбай батыр ауылдық округіндегі науалық суғару жүйелерін салуға республикалық бюджеттен қаржы бөлініп, тиісті жұмыстар атқарылуда. Сонымен қатар салалық министрлікке коммуналдық меншіктегі 8 су шаруашылығы нысанын күрделі жөндеуге бюджеттік өтінім ұсынылған. Вегетациялық кезең басында «Шардара» су қоймасы мен «Көксарай» су реттегішіне жинақталған су көлемі өткен жылғыдан 0,6 млрд текше метр кем болғандықтан, «Су кодексіне» сәйкес болжам ескеріліп, 3,7 млрд текше метр су пайдалану межесі белгіленді. Өткен жылы меже 3,8 млрд текше метр болған.Белгіленген межеге сәйкес облыстық ауыл шаруашылығы және жер қатынастары басқармасы 187,5 мың гектар жерге егін егуді жоспарласа, оның 81,2 мың гектарына күріш дақылын орналастыру межеленді. Қазіргі уақытта «Қазсушар» РМК Қызылорда филиалы нақтыланған индикативтік жоспар мен белгіленген лимитке сәйкес су пайдаланушылармен келісім-шарт жасауда.&nbsp;Филиал әзірлеген күнтізбелік жоспарға сәйкес мамыр айының үшінші онкүндігінде Сырдария өзенінен магистральді және шаруашылықаралық каналдар арқылы секундына 460 текше метр су алыну қажет болса, бүгінгі күні каналдар осы көлемді нақты алуда. Облыс аумағында егілетін күріш дақылының көлемі – 81,2 мың гектар, оның 80,1 мың гектары, яғни 98 пайызы себіліп, 73,2 мың гектары, яғни 90 пайызы суға бастырылды.Айта кетейік, жалағаштықтар биыл көктемгі дала жұмыстарын наурыздың алғашқы онкүндігінде-ақ бастап кетті. Аудандық ауыл шаруашылығы және жер қатынастары бөлімінің мәліметіне сүйенсек, биыл 36 565 гектарға ауыл шаруашылығы дақылдары егілді. Жалпы ауданда 200-ге жуық шаруашылық егінмен айналысса, оның 150-ден астамы Сыр салысын сепкен.&nbsp;Аяқ су тапшылығы жыл сайын шаруаның ширауына айтарлықтай қолбайлау болуда. Мәселе жыл сайын күрделенбесе, шешімін тапқан емес. Осы ретте су тапшылығын ескере отырып, ауданда күріш дақылының көлемі өткен жылдан 1300 гектарға қысқарып отыр. Есесіне суды аз қажет ететін дақылдарға басымдық берілген. Мәселен, өткен жылмен салыстырғанда бидай 149 гектарға, қант құмайы 20 гектарға, мақсары 10 гектарға, жоңыш-қа дақылдарының көлемі 625 гектарға артады.Ақегіс жұмыстары 10 наурызда басталды. Қазіргі таңда 530 гектар мақсары, 4850 гектар жаңа жоңышқа 770 гектар жаздық бидай орналастырылды. Мұнан бөлек 200 гектарға жуық күздік бидай күтімге алынған.Биыл су алу маусымы кезеңінде су тапшылығын болдырмау үшін ауданда егістік алқаптарын сумен қамтамасыз етудің іс-шаралар жоспары әзірленген. Су тапшылығының алдын алу мақсатында инженерлік жүйедегі егістік жерлерде дақылдарды кезектестіру кестесін қатаң сақтау, ауыспалы егіс жүйесіндегі және биік жерлерге күріш дақылын орналастыруға тыйым салу қашыртқылардағы суды қайта пайдалану үшін су айдайтын насос қондырғыларын орнатуды ұйымдастыру, ішкі шаруашылық су жолдарын механикалық тазалау және су құрылыс нысандарын уақытылы жөндеу, егіс алқаптарында су тапшылығы орын алған жағдайда пайдаланатын насос қондырғыларын дайындау қажет. Бұл жайында шаруашылықтарға алдын ала ескертілген. Былтыр орын алған олқылықтарға көз жүгіртсек, кейбір шаруашылықтардың бұл талаптарды сақтамағанын аңғару қиын емес. Мәселен, өткен жылы ауданда 1346 гектар күріш артық егілген. Осы ретте ауыспалы егіс тәртібін өрескел бұзған 16 шаруашылық анықталып, заңға сәйкес тиісті шаралар қабылдау үшін облыстық жер ресурстарын басқару департаментіне жолданған.Биыл егінді күтіп баптауда 32 су тартқыш насос қондырғысын пайдалану жоспарланып отыр. Оның ішінде 13 насос «Казсушар» өндірістік учаскесі тарапынан шаруашылықтарға берілсе, 19 насос шаруашылықтардың өз қаржысына алынған. Насос қондырғыларын қалпына келтіру жұмыстары әлі де жалғасын табуда.

Су шаруашылығы: Жалағаш ауданында 37 жоба жүзеге асуда

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Оқушылар үшін &nbsp;ең қызықты мезгіл – жаз. Үш ай демалыста балалар асыр салып ойнап, бір демалып қалады. Мәселен, аудандағы «Ақтерек» жазғы тынықтыру лагерінің бір ауысымында 80 оқушы демалады. Биыл 6 ауысым бойынша 480 бала қамтылады. Бүгін біз де лагерьге келіп, балалардың жағдайын біліп қайттық.Бала кезімізден лагерь десе қызығатынбыз. 3 жыл қатарынан «Ақтерекке» барғаным есіме түсіп, қызықты балалық шағымызды еске алдық. Лагерь – тек балалардың тынығып, сауық құратын мекені ғана емес, өскелең ұрпақ үшін маңызы зор тәрбие ошағы. Тоғыз ай бойы мектеп бағдарламасын оқыған оқушының лагерде танымы кеңейіп, ойы бір адым болса да өрістейді. Жаңа достар табады, жаңа ортамен тіл табысып, қарым-қатынас жасауды үйренеді, бойында көпшіл мінез қалыптасады. Сондықтан ата-аналар балаларын жазғы демалысында лагерге жібергені жөн.«Ақтерек» тынығу лагеріне бала қабылдағанда әуелі ата-ана қамқорлығынсыз қалған балалар, атаулы әлеуметтік көмек алуға құқылы отбасы, көпбалалы, толық емес &nbsp;және аз қамтылған отбасының балаларына басымдық беріледі.Лагерде оқушылар 5 мезгіл тамақтанады, ойын ойнайды. Жұмыс жоспарына сәйкес оқушылармен аудандағы мәдени орындарға саяхат жасап, танымдық және рухани білімдерін толықтырады. Биылғы жазғы демалысқа балалардың жатын бөлмелеріндегі төсек-орындары жаңартылып, асхана, медициналық кабинет жабдықтары толықтырылды.&nbsp;– «Ақтерек» лагері 1999 жылы асар әдісімен салынған. Содан бері 80 орындық лагерь жылда 6 ауысыммен жұмыс істеп келе жатыр. Қазір лагерде 4 жатын ғимарат, 1 асхана, 1 медициналық бөлімше, 1 спорт алаңы және 1 бассейн бар. Мұнда оқушылардың жазғы демалысын қызықты өткізу үшін барлық мүмкіндік қарастырылған. Жалпы тынығу лагерлерінің өз тәртібі, ережесі бар. Тынығушылар мұндағы әр күнін сол тәртіпке сәйкес өткізеді. Танымдық-логикалық, спорттық жарыстар өтіп тұрады, – дейді «Ақтерек» сауықтыру лагерінің директоры Нұржан Бақбергенов.Сонымен қатар лагерьде бой сергіту, ой сергіту және танымдық бағытта түрлі ойындар ұйымдастырылады. Одан бөлек сурет, қолөнер, робототехника, полиглот және өрт қауіпсіздігі үйірмелері жұмыс істейді. Н.Бақбергенов тынығушыларды белгіленген күні бойынша Дәуімбай елді мекеніндегі орталық бассейнге және балалардың тарихи танымын кеңейту мақсатында Қорқыт ата мемориалдық кешеніне апаруды жоспарлап отқанын айтады.Айта кетейік, бір ауысым 10 күнге созылады. Балалар жалықпас үшін әр күні әртүрлі тақырыптар аясында шаралар дайындалады. Мәселен, бүгін басты шара «Қайта өңдеу шеберханасы», қоқыс қалдықтарын өңдеу бойынша эко-челленджі ұйымдастырылуда. Осы шаралар арқылы 5 топтың балалары жарысқа түсіп, балл жинайды. Ауысым соңында ең көп балл жинаған топ оқушылар үздіктері марапатталады.– Мен жаз мезгілін қатты жақсы көремін, әсіресе лагерьге жіберетін уақытты. Лагерде өте қызық, жаңа достар табамыз, түрлі ойындар ойнаймыз. Жетекшілеріміз де бізбен бала секілді ойнап, бар жағдайымызды жасайды. Үш ай демалысты тиімді өткізу үшін лагердің орны ерекше. Қазір келгеніме үш күн болды. Мүмкіндік болса келесі ауысымдарына да келгім келеді, – дейді лагерьдің кішкентай демалушысы.Сонымен қатар лагерде жазғы маусым кезеңінде 6 ауысым бойынша, яғни 1 маусым және 15 тамыз аралығында мектеп педагогтары мен техникалық қызметкерлері жұмыс жасайды. Олар түрлі концерттік бағдарламалар мен спорттық ойындар ұйымдастырып, балалардың тыныштығын бақылап отырады.Лагерге келген балалар әртүрлі шараларға қатысып, ой-өрісін дамытып, талай танымдық дүниелермен танысады. Балалардың жаз мезгілінде денсаулығының нығайып, қауіпсіздігін қамтамасыз етіп, шығармашылығын дамытып өсіру – бүгінгі күннің басты міндеті.

Жалағаш ауданында 480 бала демалыспен қамтылады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Жаз келіп, күн ысыды, әдетте бұл уақытта ересектер де, балалар да суға түсіп, табиғатта серуендегісі келеді. Мұндайда қауіпсіздікті сақтамасаң, арты қайғылы жағдайға ұласуы мүмкін. Бірақ сақтансаң, сақтайтынын көбіне қаперге ала бермейміз.&nbsp;2 бала суға кеттіЖаздың бірінші күні 112 құтқару қызметіне сағат 18:27 минутта Қызылорда қаласы маңындағы «Ягодка» саяжайындағы Сырдария өзенінде шомылып жүрген 2008 және 2009 жылғы екі бала суға кеткені жөнінде хабар түскен. Оқиға орнына Жедел құтқару жасағы жұмылдырылып, құтқарушылар су асты іздестіру жұмыстарына кіріскен. Олар жағадан 30 метр қашықтан сағат 19:30 шамасында 3 метр тереңдіктен 2009 жылғы жасөспірімнің денесі тапты. Араға 5 минут салып, 35 метр қашықтағы 3 метр су астынан 2008 жылғы тағы бір баланың мәйіті сыртқа шығарылды.&nbsp;Айта кетейік, қаза тапқан екі жасөспірім де Қызылорда қаласындағы Н.Ілиясов атындағы №9 мектеп-гимназиясының 9 сынып оқушысы.Жалпы жыл басынан бері 8 оқиға тіркелген.Статистикаға сүйенсек, суға бататын көбінесе мектеп жасындағы оқушылар мен спирттік ішімдік ішкен азаматтар. Мамандар қарапайым ереже талаптарын сақтамау немесе білмеудің салдарынан осындай жағдайлар орын алатынын айтады.&nbsp;Жаздың басталғаны кеше, жалағаштықтар да қауіпсіздікке басымдық беруі керек. Оның үстіне аудан төңірегінде суға түсуге белгіленген арнайы орындар жоқ. Тіпті суда құтқару стансасының жоқтығы да өзінің кері әсерін тигізуде.Жалағаш ауданында 5 жылда9 адам суға кеткенСоңғы 5 жылдағы мәліметтерге сүйенсек, 2020 жылы ауданда 2 бала суға кеткен. Ал 2021 жылы 2 ересек адам су айдындарында қаза болған. 2022 жылы да 2 ересек адам суға кеткен, былтыр дәл осындай 3 жағдай тіркелсе, оның 2-еуі бала. Биыл мұндай жағдайлар орын алған жоқ, десе де арқаны кеңге жаюуға әлі ерте. Себебі жаздың басталғаны кеше, сондықтан төтеншеліктер мейлінше барлық жағдайға дайын болуы керек. Бұл ретте ата-аналар да жауапкершіліктен жалтармауы тиіс.&nbsp;Төтенше жағдайлар бөлімінің бастығы Еркін Назарқұловтың айтуынша, ауданда тұрғындар көбіне бұл уақытта Жалағаш кентінің үстінен өтетін Сырдария өзені көпірі маңын төңіректейді екен. Сондықтан өзеннің осы маңы тұрақты бақылауда.&nbsp;– Жазғы суға шомылу маусымы кезеңінде су айдындарында төтенше жағдайлардың алдын алу мақсатында атқарылатын жұмыстарының іс-шара жоспары бекітілді. Биыл ІІ тоқсанда төтенше жағдайлардың алдын алу және жою жөніндегі комиссиясының кезекті отырысы өтті. Онда қаралған 4 мәселенің біреуі жазғы суға шомылу маусымы кезінде қауіпсіздікті сақтау туралы. Осы орайда су айдындарындағы қайғылы жағдайларды болдырмау мақсатында аудандық әртүрлі ұйымдармен бірлесіп, тиісті жұмыстар атқарылуда, – дейді ол.Айта кетейік, бүгінде төтенше жағдайлар бөлімі, №11 ӨСБ-нің кезекшіліктен бос жеке құрамы, еріктілер мен аудандық полиция қызметкерлері бірігіп, адамдардың дария бойындағы суға көп түсетін орындарына күнделікті сағат 14:00-21:00 аралығында рейдтер ұйымдастырады. Онда суға түсетіндерге нұсқаулықтар жүргізілуде. Сонымен қатар барлық мектеп оқушыларына, судағы қауіпсіздік шаралары мен өрт қауіпсіздігі жөнінде кеңес беріледі.&nbsp;– Төтенше жағдайлар бөлімінің ұйымдастыруымен оқушылардың жазғы демалысын қауіпсіз өткізу мақсатында мектеп жанындағы лагерлерде демалып жатқан оқушылардың қатысуымен аудандық №11 өрт сөндіру бөлімінде ашық есік күні өтті. Онда оқушыларға өрт және судағы қауіпсіздік шаралары жөнінде түсіндірмелер жүргізіліп, үнпарақтар таратылды. Биыл қайғылы жағдайлар орын алған жоқ. Бірақ оған тоқмейісуге болмайды. Біз мейлінше елдің қауіпсіздігіне уақытпен санаспай жұмыс жасаймыз. Бірақ тұрғындар да сақтанса, сақтайтынын қаперден шығармаса дейміз. Ол үшін қауіпсіздік ережелері қаперде болса жеткілікті, – дейді бөлім бастығы.&nbsp;Еркін Назарқұлов кент, ауылдық округ әкімдері өз аумақтарында тыйым салынған суға шомылу орындарында ескертпе таяқшалары мен адамдар көп шоғырланатын орындарда көрнекі билбордтар мен стендтер орналастыруды ұйымдастырса дейді. Сондай-ақ кент орталығында орналасқан «LED-экран» және «Халыққа қызмет көрсету орталығының» теледидар арқылы өрт және суға шомылу ережесі тақырыптарында бейнероликтер көрсету керек деп есептейді.&nbsp;– Жазғы демалыста аудан аумағындағы барлық білім беру ұйымдары оқушыларының қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша ата-аналарымен бірігіп, тиісті шараларды атқару керек. Аудандық полиция бөлімі су айдындарында патрульдеуді ұйымдастырып, қауіпсіздікті қамтамасыз ету шараларын күшейту керек. Сондай-ақ жабдықталмаған жерлерде суға шомылатын адамдарға түсіндірме жұмыстарын жүргізіп, тиісті талаптарға сәйкес әкімшілік жауапкершілікке тарту қажет. Қоғамдық негізде жұмысқа тартылған азаматтар есебінен 10 адам Сырдария өзені бойында кезекшілік ұйымдастыруға, үгіт-насихат жұмыстарын жүргізуге жәрдем берсе де артық болмайды. Суға түсуге белгіленген арнайы жағажай мен суда құтқару бекеттері ашылу керек. Мұндағы мақсат адамдарға қосымша міндет жүктеу емес, мейлінше, сақтық шараларында бірігіп іс қылсақ, халықтың қауіпсіздігін қамтамасыз етеміз, – дейді ол.Жалпы су айдындарында мейлінше сақтық шараларын сақтау керек. Бұл жерде сала маманы тек өзінің жұмысын ойлап отырған жоқ, тұтас аудан жұртының қауіпсіздігіне алаңдап отыр. Әсіресе ата-аналар бұл уақытта бала қауіпсіздігіне бірінші жауапты екенін сезінсе дейміз.&nbsp;

Қауіпсіздік қаперде болсын!

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Бүгінде сот жұмысының сапасын арттыру мемлекеттің басты міндетінің бірі екені белгілі. Әрине, сот отырысында екі тараптың мүддесі қозғалғандықтан, жеңілген тараптың өкпе-реніші болатыны рас. Бірақ дауларды шешудің баламалы тәсілдерін енгізу, сот актілерін түсіндіру, сот отырыстарын дыбыс-бейне таспаға жазу бойынша қолға алынған шаралар сот жұмысына деген наразылықты біршама төмендеткен еді.Жоғарғы сот бұл нәтижемен тоқтап қалмай, төрелікке деген сенімді қалыптастыруға түрткі болатын тетіктерді жан-жақты қарастыруда. Мәселен, келер жылы елімізде кассациялық сот құрылады. Кассациялық соттарды құру мәселесі сот саласының ортасында ғана емес, қоғамда талқыланып жатыр. Осы орайда кассациялық соттың мәртебесі және маңызы туралы аудандық сот ғимаратында өткен дөңгелек үстелде аудандық сот төрағасы Асылхан Мизанбаев мәлімдеді.Бастама Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың кассациялық сотты жасақтау жөніндегі тапсырмасынан соң жүзеге асуда. Мемлекет басшысы өткен жылдың қыркүйек айында отандық бизнес өкілдерімен кездесу барысында азаматтардың құқықтарын сапалы қорғауды қамтамасыз ету үшін жекелеген кассациялық соттар құрудың маңыздылығына ерекше тоқталған.Өз кезегінде тәуелсіз кассациялық сот құру сот төрелігінің сапасын және азаматтардың жалпы соттарға деген сенім деңгейін арттыруға ықпал етеді. Сондай-ақ кассациялық сотты тәжірибеге енгізу сотқа кететін қаржыға нұқсан келтірмей, азаматтардың ұсыныс-талабын ескере отырып шешім шығаруға жол ашады.Астана қаласында азаматтық, қылмыстық және әкімшілік істер бойынша үш жеке кассациялық сот инстанциясы құрылады. Ең бастысы, бұл кассациялық орган толық тәуелсіз болады. Сонымен бірге істердің барлық санаттары бойынша арыздарды кассациялық сатыда алдын ала қарау сатысы алынып тасталуы да басты мәселе. Себебі бүгінге дейін істерді бір судьяның қарап, пайымдауымен алқа қарауына жіберілмей келгені белгілі. Бұл азаматтар мен кәсіпкерлердің заңды ренішін туындатқан еді. Сондай-ақ адвокаттар қауымы барлық санаттағы істерді қарауға тараптар міндетті түрде қатысуы керек әрі істі алқалы құрам жүргізуі тиіс деген ұсыныстарын алға тартып отырса керек.Семинарға судьялар мен сот қызметкерлерінен басқа жергілікті атқарушы және өкілетті органдар, сондай-ақ адвокаттар, сот орындаушылар, медиаторлар, билер кеңесі мүшелері, құқық қорғау органдарының, жергілікті БАҚ өкілдері қатысты.

Кассациялық сот құру – қоғам талабы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Жуырда Жалағаш ауданына облыстық ардагерлер кеңесі төрағасының орынбасары Өмірбек Шәменов жұмыс сапарымен келді. Аудан әкімдігінде Қазақстан Журналистер одағы мен Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, ауданның құрметті азаматы Шыңғыс Айбосыновты қабылдап, қарымды қаламгерге құрмет көрсетті.Айта кетейік, Шыңғыс Айбосынов 1936 жылы 8 мамырда Арал ауданы Сарбасат ауылдық кеңесіне қарасты Үшкөл ауылында дүниеге келген. 1955 жылы Сексеуіл станциясындағы №423 орта мектепті бітіріп, сол жылы Қызылорда қаласындағы Н.В.Гоголь атындағы пединституттың физика-математика факультетіне түсіп, 1960 жылы тәмамдаған. 1960-1965 жылдары өзі оқыған №423 орта мектепте мұғалім болып еңбек етті. 1965-1973 жылдары Арал аудандық партия комитетінде нұсқаушы, саяси ағарту кабинетінің меңгерушісі қызметін абыроймен атқарған. 1968 жылы Алматы қаласындағы Жоғары партия мектебін &nbsp;бітірген. 1973-1986 жылдары Жалағаш аудандық партия комитетінің ұйымдастыру бөлімін басқарған.Ол 1988-1998 жылдары Жалағаш кенті кеңесінің төрағасы, кейін әкімі болып қызмет атқарды. 1998-2003 жылдары «Жалағаш мұнайы» АҚ-ның президенті болды. 1968-1991 жылға дейін Арал қалалық, Жалағаш аудандық, Жалағаш кенті кеңесіне 23 жыл депутат болды. 15 жыл Жалағаш аудандық партия комитетінің пленум мүшесі, 15 жыл бюро мүшелігіне сайланған.Осыған дейін қарымды қаламгердің «Қазантаев мектебі», «Тынарбай Төлегенов», «Сыр елінің қайраткер қызы», «Қаламгерлік», «Зейнеткерлік», «Егемендік» атты еңбектері жарыққа шыққан. Сондай-ақ оның шығармалары «Армандап өткен ғұмыр», «Мардан», «Таңдамалы топтама», «Жалағаштың жаршысы», «Елу жылда ел жаңа», «Жұлдызды ғұмыр», «Өнегесімен өркен жайған», «Туған өлке – тұнған шежіре», «Жалағаш жаршысы жаңа белесте», «Қызылқұмды түлеткендер», «Сайын даланың сарбазы», «Қызылордалық қаһармандар» кітабында жарық көрген.Оның егемен елдің ертеңіне жасаған еңбегі еленіп, бірнеше рет марапат төрінен көрінді. Тарқатып айтсақ, «Құрмет белгісі» ордені, &nbsp;«Лениннің 100 жылдық», «Ұлы Отан соғысының 50, 60, 65, 70 жылдығы», «Тыңның 50 жылдығы», «Тәуелсіздіктің 10 және 20 жылдығы» медальдары ағамыздың кеудесінен орын алды. Қарымды қаламгер әлі күнге дейін аудандық басылыммен шығармашылық байланыста.&nbsp;Жиында Шыңғыс ағамыздың өнегелі өмір жолына тоқталған Өмірбек Шәменов атпал азаматтың тағылымды ғұмыры өскелең ұрпаққа үлгі екенін тілге тиек етті. Сондай-ақ ол абыз ақсақалды «Қызылорда облысының құрметті ардагері» медалімен марапаттап, иығына шапан жапты.

Жалағаш ауданының құрметті азаматы Шыңғыс Айбосыновқа құрмет көрсетілді

Ақмая ауылының тұрғыны Дәулет Жұмбеков нағыз еңбектің азаматы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Қазақстанды ширек ғасырдан астам уақыт басқарған аса көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, үш мәрте Социалистік еңбек ері &nbsp;Дінмұхамед Қонаевтың Шиелі ауданына іс-сапармен келуі &nbsp;үлкен оқиға болды. Шежірелі өлкеге келісімен алдымен 16 социалистік еңбек ері шыққан «Авангард» колхозына атбасын тіреді. Мұның да өзіндік себебі бар еді. Осы шаруашылықта кеңес одағына белгілі 20 гектар алапты алып жатқан үлкен алма бағы болды. Оның 16 гектарына алма, 4 гектарына жүзім егілген. Осы бір сәті түскен кездесу жайында «Авангард» колхозы партия комитетінің сол кезгі хатшысы, іс-шараның басы-қасында жүрген Әнсары Әбдіхалықов өзінің «Әркімнің өзі шыққан биігі бар» деген естелік кітабында былай деп жазыпты:&nbsp;«...1965 жылы Шиелі ауданына КОКП орталық комитетінің саяси бюросының мүшесі, Қазақстан компартиясы орталық комитетінің бірінші секретары Дінмұхамед Ахметұлы Қонаевтың келуі жоспарланған екен.1965 жылдың 18 тамызы күні аудандық партия комитетінің бірінші хатшысы Ғафур Мұхамеджанов маған телефон шалып «Сіздің колхозға бүгін түсте Қонаевты алып барамыз, дайындалыңыздар» деді.Дайындық жұмысы бас бухгалтер болып қызмет ететін Жолдыбай Ақмолдаев бастаған бір топ жігіттер мен келіншектерге жүктелді. Димекең бастаған қонақтарға шай құйып беру менің зайыбым Рәш Көлтайқызына тапсырылды. Түскі сағат 12:00-де Дінмұхамед Қонаевты облыстық партия комитетінің бірінші хатшысы Хасан Бектұрғанов пен облыстық атқару комитетінің төрағасы Асанбай Асқаров ертіп келді.Қонақтарды колхоздың алма бағында қабылдадық. Димекең алма, жүзім тәртіппен сап түзеген бақты аралап көріп «Керемет отырғызылған, жақсы ұйымдастырылған жұмыс екен. Бұл өзі «Тозақтың ішіндегі пейіш қой» деп бағалады. Халықтың тұрмыс жағдайларын да сұрап білді.&nbsp;Жоспар бойынша біздің шаруашылықтан кейін «Қызылту» колхозы – Жақаев ауылына жүрмекші. Қонаев машинасына қарай беттеді. Біз Димекеңдерге арнап сол алма мен жүзім салбырап тұрған жерге стол дйындап, дастарқан жайғанбыз. &nbsp;Шайға отыруға өтініш айтуға облаткомның төрағасына құлаққағыс қылып едім «Біз айта алмаймыз, айналайын, дастарқанның иесі сен ғой, айтсаң өзің айт» деді.&nbsp;Мен тәуекел жасап, Димекең машина есігінің тұтқасын ұстай бергенде «Димаш Ахметұлы, біздің жұмыстарымызды көріп, жақсы баға бергеніңізге қуана отырып, қонақжай қазақтың &nbsp;әдеті бойынша, арнайы жайылған дастарқаннан дәм татуыңызды сұраймыз» дедім. Димекең сәл ойланып тұрып, «жарайды» деп қасындағы кісілермен бірге дастарқанға келіп, үстөлге жайғасты. Зайыбым Рәш &nbsp;шайды баптап, қызыл күреңдетіп құйды. Мен Димекеңнің &nbsp;қасына отырып, қойдың басы салынған табақты &nbsp;алдына қойып, мақтаулы коньяктан стакандарға аздап құйып, бәріне үлестірдім. Тамақтан дәм татып, коньяктан ауыз тиген соң Қонаев «Не өтініштерің бар?» дегендей бізге бұрылды.&nbsp;Мен жылдам орнымнан тұрып күні бұрын ойланып, толғанып қойған мәселелерді бірінен кейін бірін айта бастадым:– «Авангард» пен Шиелінің арасында тасжол жоқ;&nbsp;– Ауылдағы құрылыстар – корейцтер көшіп келгенде салынған үйлер;– Орталықта кеңсе мен клуб үйлері жоқтың қасы, әбден тозған;&nbsp;Осыларды &nbsp;жөндеуге, қайта салуға құрылыс материалдары керек» &nbsp;деп керек жарақтың ең негізгілерін тізбелеп бердім.&nbsp;Республика басшысы көмекшісіне тиісті &nbsp;министрліктер мен ведомстволарға &nbsp;өз атынан жеткізіп, бақылауға алуды тапсырды. Көмекшісі менің айтқандарымның бірін қалдырмай қойын дәптеріне жазып алды. Сонымен қош айтысып жүріп кетті.&nbsp;Басшылар кетісімен оларға ілеспеген аудан, ауыл адамдары үстөлге отыра қалып, Қонаев ұстаған рюмкадан коньякты бір тамшыдан өз ыдыстарына тамызып алып ішіп, мәз-мейрам болды...» («Әркімнің өзі шыққан биігі бар». Алматы. «Ұшпақ» баспасы. 20 бет.).&nbsp;Осы ауылда туып-өскен, қазір зейнеткер Камал Жамалов ақсақал алма бағы туралы бір қатар мәлімет берді. Бақтың күтімі, орналасуы, тәттілігі тіл үйірген алма мен жүзімі төңірегінде тамсанып әрі тебіреніп әңгімеледі.&nbsp;– &nbsp;Ауылдың алма бағын 5-6 сынып оқып жүрген кезден білемін. Бақ ішінің арам шөбін отауға, кесілген бұтақтарды жинауға, алма мен жүзім өнімдерін теруге алып баратын. Алмалар мен жүзімдер агротехникалық тәртіппен егілген, бейнебір сап түзеп тұрған жауынгерлер сияқты көрінетін. Әрбір 4-5 қатар сайын терек ағашы отырғызылған. Жан-жағына көлеңке түсірмейтін, тіп-тік болып өсетін сұлу ағаш. Жел-дауылдан алма мен жүзімді қорғап, қоршап тұратын. Алма мен жүзім жинауға оқушылардың бәрін жібермейтін. Тәртіпті, тіл алғыш, жанашыр, айтқанды түсініп істейтіндер ғана ішке кіретін. Қалған оқушылар шөп жинаумен айналысатын, – деді.Бақта негізінен «Белый налив» (ақ алма.) отырғызылған. Ауылдың сол кезгі тұрғындары кәрістер көшетін Қиыр шығыстан арнайы әкеліпті. Бұл – ерте жемістейтін сұрып (сорт). Тез жемістеуімен, мол өнім беруімен, көп жеміс салуымен, аязға төзімділігімен ерекшеленеді. Жемістерінің салмағы 100-120 г, көк-сары түсті. Мәйегі жұмсақ, ақ, шырынды, қышқыл-тәтті. Шілденің аяғынан бастап, тамыздың басына дейін піседі. Егер алма ағашының бұтағын үнемі кесіп, қысқартып, сиретіп отырса, жақсы өседі. Бұлай жасау алма ағашының шамадан тыс көп түйнек салуына, жеміс беру кезеңінің бұзылуына жол бермейді. Ал 4 гектарға &nbsp;отырғызылған жүзімдердің дені – «Дамские пальчики» («Келін бармақ»). Оларды &nbsp;Кырымнан алдырыпты. Нағыз бал татыған, тіл үйіретін жүзім осы.Өкінішке қарай, ол алма бағы қазір жоқ. Орнында &nbsp;ойдым-ойдым сай, жыралар жатыр. Жеміс ағаштарының түбіртектеріне дейін отқа тамызық үшін жинап алынған. Осы жерде өткен ғасырдың 60-70-ші жылдары бүкіл елге танылған Алма бағы болды, оған Қазақстанның түкпір-түкпірінен шаруашылық басшылары, агрономдар келіп бақтың жұмысымен танысты, авангардтық бағбандардан ақыл-кеңес алды, тәжірибе алмасты дегенге қазір сенетіндер аз, жастар жағы сенбейді де, оларға ертек сияқты.&nbsp;Түйін: Ақмая ауылы бұрынғыдай &nbsp;бір тұтас ұжым болмағанымен, ауданның өзге шаруашылықтарындай қырық қожалыққа бөлінбей, қауымдасып, топтасып отыр. Осының арқасында өндірісі біршама өркендеп, тұрғындардың әл-ауқаты жақсарған. Осындай күш-қайраты бар, мүмкіндігі мол кезінде алма бағының жұмысын қайта қолға алғаны құба-құп. Камал қарияның айтуына қарағанда, бір-екі мәрте бұл мәселеге мойын бұрған көрінеді, бірақ &nbsp;нәтиже бола қоймапты. «Ер кезегі үшке дейін» деген ғой, неге тағы талпыныс жасамасқа?!

Шиелі: Дінмұхамед Қонаев аралаған алма бақ

<a href="https://kyzylorda-news.kz/">Kyzylorda-news.kz</a> Ұрпақ тәрбиесі – ұлт болашағы. Баланың бойына бар жақсы қасиеттерді сіңіріп, саналы азамат болып қалыптасуы үшін тағылымды тәрбие беру тек ата-ананың ғана міндеті деп санасақ, қателесеміз. Өйткені, оған бүтін бір қоғам жауапты. Сондай ұлағатты істің басы-қасында жүрген аяулы жандар – тәрбиешілер. Тіпті тәрбиешілердің орасан еңбегі біз айтпасақ та түсінікті. Өйткені, баланың адамгершілігі мол, көркем мінезді, көзі ашық, көкірегі ояу, тәрбиелі болып қалыптасу үшін бар күш-жігерін, уақытын сарп ететін жандардың рөлі қашанда басым. Олардың қатарында - шиелілік тұрғын Фариза Үсенханқызы да бар.Ахмет Байтұрсынұлының: «Балам дейтін ел болмаса, елім дейтін бала қайдан болсын?» деген сөзі бар. Расында, балабақша тәрбиешілері қай кезеңде болсын ертеңгі елім деп еңірейтін ұрпақты тәрбиелеу үшін аянбай тер төгеді. Кейіпкеріміздің айтуынша, тәрбиеші болу кез келген жанның қолынан келе бермейді. Өйткені, ол үлкен жауапкершілікті талап етеді. Бұл жолда тоқтаусыз ізденіс қажет. Яғни тәрбиешінің әр күні ізденіспен өтетіні көрініп-ақ тұр. Сәйкесінше білімді һәм тәрбиелі ұрпақ қалыптастырудың артында талантты тәрбиешілер тұрады екен. Толығырақ Ф.Жорабек тарқатып айтып берді.– Балабақша – білім мен тәрбиенің алғашқы баспалдағы. Сондықтан тәрбиеші ұсақ-түйек әрекетке дейін мұқият болған жөн. Балабақшаның балаға тигізер пайдасы көп. Әсіресе, талантын ашуға, шығармашыл болуға, ортаға қалыптасуына көп көмегін тигізеді. Тіпті балаларды бір-бірінен бөліп жармау керек. Өйткені, олардың арасында қызғаныш пайда болуы мүмкін. Барынша өз талабына мұқият қарауы керек. Десек те, арасында еркелетіп те тұрған дұрыс. Баланы жан-жақты дамытып, еңбекке баулу керек. Әрине, баламен жұмыс істеу оңай дүние демеймін. Дегенмен осындай қоғамға пайдам тиетін, келешек ұрпақтың сәулетшісі, бағыт-бағдарын беруші, ұрпақ тәрбиесіне үлес қоса алатын мамандық таңдағаныма еш өкінбеймін, – дейді тәрбиеші.&nbsp;Айта кетейік, Фариза Үсенханқызы тек өз мамандығының майталманы ғана емес, жан жары Бақыт Үсенбаевпен 14 жыл бойы отбасының түтінін түзу ұшырып отырған аяулы жан, сондай-ақ бүгінде Алла берген балаларының ардақты анасы. Бойындағы жақсы қасиеттерді ұштастыра білген кейіпкеріміз бәріне үлгеріп жүр. Қазіргі таңда кенттегі «Әсел» бөбекжай-бақшасында тәрбиеші болып қызмет атқарады.Иә, «Адамға ең бірінші білім емес, тәрбие берілуі керек, тәрбиесіз берілген білім – адамзаттың қас жауы, тәрбиесіз берілген білім адамзатқа апат әкеледі» деген екен ғұлама ғалым Әбу Насыр әл-Фараби. Ұлы ойшылдың бұл ойы өте дұрыс айтылған. Шынымен, баланы ұрып-соғып, дауыс көтеріп, дұрыс жолға сала алмаймыз. Бұл ретте тәрбиешілерге ақыл-парасаттан бөлек, үлкен шыдам керек екендігіне де көзіміз жетті. Тәрбиешінің жүгі жеңіл емес. Сөзімізді қорытындыласақ, бала отбасында да, балабақшада да дұрыс тәрбиеленсе, оның болашағы да бұлыңғыр болмайды.&nbsp;

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары: Қоғам