<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Эпидемиологиялық ахуал бойынша соңғы күндері Қызылорда облысы – «жасыл аймақта». Дегенмен босаңсып кетпеуіміз қажет. «Covid-19» дертімен күресте алдыңғы шепте медицина саласының мамандарының еңбегі зор. Осы жайында Өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен брифингте сала мамандары карантиндік талаптарды қатаң ұстап, екпе алуға шақырды.
<blockquote>
 «Қазіргі күні облысымыздағы екпе алуға жататын тұрғындардың 83 пайыздан астамы вакцина қабылдаған. Ендігі кезекте осы көрсеткішті көбейтіп, ұжымдық иммунитет қалыптастыруға атсалысуымыз қажет. Мен – өзім эндокринолог дәрігермін. Күнделікті науқастармен жұмыс жасап, түрлі іс-шаралар ұйымдастырамын. Сол себепті қауіпсіздігімді сақтап, айналамдағы адамдарға зияным тиіп кетпеу мәселесі өте өзекті. Сындарлы кезеңнен ауызбіршілікпен, тәртіпке бағынумен өтіп кетуге болатынына сенемін»,- деді №6 қалалық емхананың эндокринолог дәрігері Гүлжан Абсатова.
 «Өткен жылдан бері әлем елдері коронавирус індетімен күресіп келеді. Өкінішке орай, қауіпті кеселді ауыздықтау әлі күнге дейін мүмкін болмай отыр. Оның үстіне, қазіргі таңда әлемде вирустың мутацияланған жаңа түрлерінің де қауіптілігі аса жоғары болып отыр. Вирустың бұндай түрлерінің жұғу пайызы жоғары. Бұл дерттің алдын алып, сақтанудың жалғыз жолы – вакцина салдыру. Екпе алу арқылы біз өзімізді ғана емес, айналамыздағы адамдарды да қорғай аламыз. «Сovid-19» пандемиясы кезінде вакцина алу өте маңызды. Бұл жұқпалы аурудың таралуын бәсеңдетеді»,- деді «Сенім» емханасының терапевт дәрігері Әйгерім Ғалымжанқызы.
</blockquote>

Гүлжан Абсатова: 83 пайыздан астам қызылордалық вакцина қабылдады

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Қазақстанда өткен тәулікте 1936 адам коронавирус инфекциясынан жазылып шықты, деп хабарлайды coronavirus2020.kz.
Аймақтар бойынша:
Нұр-Сұлтан қаласы – 163,
Алматы қаласы – 215,
Шымкент қаласы – 41,
Ақмола облысы – 138,
Ақтөбе облысы – 44,
Алматы облысы – 236,
Атырау облысы – 27,
Шығыс Қазақстан облысы – 304,
Жамбыл облысы – 11,
Батыс Қазақстан облысы – 59,
Қарағанды облысы – 144,
Қостанай облысы – 284,
Қызылорда облысы – 22,
Маңғыстау облысы – 17,
Павлодар облысы – 92,
Солтүстік Қазақстан облысы – 100,
Түркістан облысы – 39.
Қазақстан бойынша жазылғандар саны – 908126.

Қызылордада тағы 22 адам коронавирустан жазылды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Нұр-Сұлтан қаласындағы №2 көпбейінді қалалық ауруханасы отбасын жоспарлау орталығының гинеколог-эндокринологы Айгүл Мұсабаева «экоға» қатысушылардың жас шектеуіне қатысты өзгерістерді атады, деп хабарлайды ҚазАқпарат.
<blockquote>
 «Аңсаған сәби» бағдарламасы бойынша бала сүюге кімнің мүмкіндігі бар? Бұл бағдарлама бойынша жасанды жолмен ұрықтандыру әдісін бала сүюге үмітті, репродуктивті жастағы кез келген жұп пайдалана алады. Консервативті жолмен емдеу нәтиже бермейтін бедеулік диганозы қойылған пациенттерге арналған. «Экоға» отбасылық жұптар да, жалғызбасты әйелдер де қатыса алады. Қазақстан азаматы болу және пациенттердің міндетті медициналық сақтандыруы болу керек», – деген маман медициналық сақтандыру жүйесінде «экоға» қатысушылар қандай критериймен іріктелетінін айтты.
 «Ең бірінші репродуктивті жастағы пациенттер, ерлер факторына байланысты бедеулік, әйелдің жатыр түтікшелерінің екеуі де бітелген жағдайда немесе отамен алынған кезде хирургиялық гистероскопия, лапароскопия, ем-шара нәтижесі болмаған кезде «экоға» жүгіне алады. Гормоналды емдеу нәтижесіз болған бедеулік түрі де «экоға» жатады. Жоғары технологиялардың бәрін пайдаланса да, бір жылдан аса бала көтере алмаудың белгісіз генезі де «эко» жасатуға негіз болады. Жамбас мүшелерінің эндометриозына байланысты бедеулік те «экоға» жатады», – деді гинеколог-эндокринологы.
</blockquote>
Маманның мәліметі бойынша, экоұрықтандыруға қатысатын әйелдердің жасына қатысты шектеу алынған.
<blockquote>
 «Денсаулық сақтау министрлігінің №272 бұйрығы бойынша квота беру мүмкіндігі кеңейді. Бұрын үміткерлердің жасы 42 жасқа дейін шектеулі болған. Жаңа бұйрық бойынша әйел репродуктивті жаста болуы керек. Осы аталған көрсеткіштер бұрынғы бұйрықта болмаған. Сондықтан бұл «экоға» үміткерлердің санын арттырады», – деді Айгүл Мұсабаева.
</blockquote>

Жалғызбасты әйелдер де тегін «эко» жасатып, бала сүйе алады

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>.&nbsp; ҚР ДСМ Санитарлық-эпидемиологиялық бақылау комитетінің төрағасы Айжан Есмағамбетова «12 жасқа дейінгі балаларды ата-ана келісімімен вакциналауға бола ма?» деген сұраққа жауап берді, деп хабарлайды ҚазАқпарат.
Маманның айтуынша, қазір Қазақстанда балаларға тек 12 жастан бастап екпе жасауға рұқсат етілген.
<blockquote>
 «Қазіргі уақытта Қазақстан Республикасында қолданылатын және тіркелген нұсқаулыққа, яғни Comirnaty Pfizer нұсқаулығына сәйкес, 12 жастан бастап вакцина жүргізіледі. Бірақ бұл өндіруші компания қазір Америкада балаларды 5 жастан бастап вакциналауды бастады. Яғни сол Pfizer, бірақ 5 жасар балалар үшін басқа доза қолданылады. Егер өндіруші біздің органға тиісті құжаттарды енгізсе, яғни тіркеу үшін Дәрілік заттарды экспертизалау ұлттық орталығының нұсқаулығына «5 жастан бастап вакциналауды» енгізсе, бұл балаларды 5 жастан вакциналауға мүмкіндік береді. Бірақ қазір бекітілген нұсқаулық тек 12 жастан бастап вакциналауға рұқсат етеді», – деп түсіндірді Айжан Есмағамбетова Үкімет отырысынан кейін журналистерге.
</blockquote>
Комитет төрағасының айтуынша, вакциналау үшін жас санатының кеңеюін вакцина өндірушілер клиникалық зерттеулер аясында анықтайды.
<blockquote>
 «Егер өндіруші клиникалық зерттеулерден нәтиже алса, тиісінше осы өзгерістерді нұсқаулыққа енгізеді. Нұсқаулық біздің заңнамаға сәйкес Қазақстанда тіркелуі тиіс. Содан кейін ғана бұл бізге вакцинаны қолдануға мүмкіндік береді. Мысалы, Қытайдағы Sinopharm қазірдің өзінде 3 жастан асқан балаларға қолданылады. Қазақстанда бүгінгі күні тек 12 жастан бастап Pfizer вакцинасын егуге болады», – деп нақтылады А.Есмағамбетова.
</blockquote>

12 жасқа дейінгі балаларды ата-ана келісімімен вакциналауға бола ма – Министрлік жауабы

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Соңғы жылдары ауылдық медицинаны дамытуға басты назар аударылуда. Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесін енгізудің арқасында ауыл тұрғындары үшін медициналық көмекті қаржыландырудың көлемі артты.
2021 жылы ауыл тұрғындарын стационарлық емдеуге 121 млрд теңге қарастырылған, оның 72,2 млрд теңгесі МӘМС аясында. 9 айдың қорытындысы көрсеткендей ТМККК және МӘМС бойынша ауылдық медициналық ұйымдар көрсеткен стационарлық және стационарды алмастыратын жағдайларда көрсетілген қызметтердің құны 88,6 млрд теңгені құрады.
Медициналық көмек қол жетімді болуы керек
«Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» ҚР Кодексінде денсаулықты нығайту, алдын алу, емдеу және оңалту бойынша қызметтер денсаулық сақтаудың барлық деңгейлерінде ауыл тұрғындары үшін қолжетімді болуы тиіс екендігі атап өтілген.
Шалғайдағы және қатынасу қиын аудандарда тұратын азаматтарға медициналық көмектің қолжетімділігін қамтамасыз етуді және арттыруды жергілікті атқарушы органдар, денсаулық сақтау басқармалары жүзеге асырады.
Ауыл тұрғындарының денсаулығын сақтау үшін медициналық көмектің көлемін жоспарлау кезінде географиялық алыстығы, халықтың тығыздығы, демографиялық көрсеткіштері, жыныстық-жастық құрамының ерекшеліктері және медициналық көмектің қолжетімділігіне әсер ететін өзге де өлшемшарттар ескеріледі.
Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорында атап өтілгендей, бүгінгі таңда ауыл тұрғындарына стационарлық және стационарды алмастыратын жағдайларда мамандандырылған медициналық көмекті 235 медициналық ұйым ұсынады, олардың 227-сі осы қызметтерді алғашқы медициналық-санитариялық көмек деңгейінде көрсетеді.
&nbsp;Халыққа консультациялық-диагностикалық көмек көрсететін 731 медициналық ұйым Қордың жеткізушілері болып табылады, оның ішінде ауылдық денсаулық сақтау деңгейінде – 234 ұйым бар.
Ауылға арналған стационарлар
2021 жылы Қор ауыл халқына стационарлық көмек көрсету қызметтерін жеткізушілермен 121,2 млрд теңге сомаға шарт жасасты, оның ішінде тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі шеңберінде 49 млрд теңге және міндетті медициналық сақтандыру жүйесінде 72,2 млрд теңге сомасында. Осылайша, медициналық сақтандырудың арқасында ауылдық медицинаны қаржыландырудың көлемі айтарлықтай өсті.
Осы жылдың 9 айында ауылдық пациенттер ТМККК бойынша 36,2 млрд теңгеден астам сомаға емделді. Стационарлық жағдайдағы медициналық көмектің ең көп көлемі Алматы облысының ауылдық медициналық ұйымдарында – 7,2 млрд теңгеден астам сомаға көрсетілді.
МӘМС бойынша осы кезеңде ауылдық стационарларда 52,4 млрд теңгеден асатын сомаға 500 мыңнан астам пациент емделді. Түркістан облысындағы ауыл тұрғындары МӘМС бойынша стационарлар деңгейіндегі ең көп медициналық көмекті алды – 13 млрд теңгеге жуық сомаға 110 мың пациент емделді.
Биыл еліміз айтулы оқиға – Тәуелсіздіктің 30 жылдығын атап өтуде. Егемендік алған сәттен бастап біздің еліміз бүкіл қоғамның өмірінде көрініс тапқан мәселелерге тап болды. Осындай мәселелердің бірі шалғай ауылдарда тұратын тұрғындарға медициналық көмек көрсету болды. Әдетте, оларда тек медициналық пункттер ғана бар, олардың жабдықтары мен штаты толыққанды зерттеулер жүргізуге мүмкіндік бермейді.
Мемлекет басшысы Қ. Тоқаев 2020 жылғы 1 қыркүйектегі Қазақстан халқына Жолдауында шалғайдағы ауылдық пункттер үшін көлік медицинасын дамыту бойынша шаралар қабылдауды тапсырды.&nbsp;
Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры биылғы жылы республика бойынша ауыл тұрғындарына 149 жылжымалы медициналық кешен медициналық қызмет көрсететінін атап өтті.
Жылжымалы медициналық кешендер-бұл қажетті медициналық жабдықтармен жабдықталған доңғалақты клиникалардың бір түрі болып табылады. Олар аудандық ауруханаларға бекітіліп, жергілікті тұрғындарға қызмет көрсету мақсатында, ауылдық округтерге шығады.
Жылжымалы медициналық кешендер маңызды функциялардың бірін орындайды-кейіннен динамикалық бақылау және сауықтырумен профилактикалық медициналық тексерулер жүргізеді. Қызметтер арасында ең көбі медициналық кеңес беруге &nbsp;қабылдау болып табылады (қызметтердің жалпы санының шамамен 75%-ы). Сонымен қатар, зертханалық зерттеулер, ЭКГ, ультрадыбыстық зерттеу, рентген қызметтерін де осы санаттан көруге болады.
2021 жылға Қормен ТМККК бойынша жылжымалы медициналық кешендерге қызмет көрсету мақсатында 830,5 млн. теңге сомаға шарттар жасалды. Ал МӘМС жүйесінде – 3,4 млрд теңгеден астам сомаға.
9 айда ауыл тұрғындарына 1,2 млрд теңгеге жуық 650 мың қызмет көрсетілді. ЖМК қызметтерінің ең көп саны Алматы, Қызылорда және Түркістан облыстарында көрсетілді.
Егер сізде елді мекендегі медициналық көмектің қолжетімділігі жөнінде сұрақтар туындаған жағдайда, сіз өз облысыңыздың денсаулық сақтау басқармасына жүгіне аласыз. Егер мәселені шешу мүмкін болмаса, Әлеуметтік медициналық сақтандыру қорына сізге ыңғайлы байланыс арнасы арқылы хабарласуға болады: fms.kz ресми сайты, 1406 байланыс орталығы, Telegram-да SaqtandyryBot және Qoldau 24/7 мобильді қосымшасы.

МӘМС: Ауыл тұрғындарын стационарларда емдеуге 88,6 млрд теңге жұмсалды

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Қазақстанда өткен тәулікте 2356 адам коронавирустан жазылды, деп хабарлайды coronavirus2020.kz.
Аймақтар бойынша:
Нұр-Сұлтан қаласы – 168,
Алматы қаласы – 279,
Шымкент қаласы – 77,
Ақмола облысы – 121,
Ақтөбе облысы – 54,
Алматы облысы – 15,
Атырау облысы – 45,
Шығыс Қазақстан облысы – 323,
Жамбыл облысы – 7,
Батыс Қазақстан облысы – 443,
Қарағанды облысы – 160,
Қостанай облысы – 263,
Қызылорда облысы – 49,
Маңғыстау облысы – 22,
Павлодар облысы – 124,
Солтүстік Қазақстан облысы – 200,
Түркістан облысы – 6.
Қазақстан бойынша жазылғандар саны – 906190.

Қызылордада 49 адам індеттен айықты

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>.&nbsp;&nbsp; Қазақстанда 1 991 адам коронавирус инфекциясынан жазылып шықты, деп хабарлайды coronavirus2020.kz.
Нұр-Сұлтан қаласында – 87,
Алматы қаласында – 128,
Шымкент қаласында – 13,
Ақмола облысында – 126,
Ақтөбе облысында – 52,
Алматы облысында – 23,
Атырау облысында – 56,
Шығыс Қазақстан облысында – 250,
Жамбыл облысында – 11,
Батыс Қазақстан облысында – 628,
Қарағанды облысында – 123,
Қостанай облысында – 259,
Қызылорда облысында – 18,
Маңғыстау облысында – 10,
Павлодар облысында – 165,
Солтүстік Қазақстан облысында – 30,
Түркістан облысында – 12.
Елімізде барлығы 903 834 адам COVID-19-дан емделіп, сауығып шықты.

Қызылордада 18 адам коронавирус инфекциясынан жазылып шықты

&nbsp;<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>.&nbsp; Өткен тәулікте Қазақстанда коронавирус инфекциясын жұқтырған 909 жағдай тіркелді.
Елімізде коронавирус инфекциясын жұқтырғандар саны 950 539 жетті.
Оның ішінде:
Нұр-Сұлтан қаласында – 109,
Алматы қаласында – 79,
Шымкент қаласында – 16,
Ақмола облысында – 76,
Ақтөбе облысында – 4,
Алматы облысында – 61,
Атырау облысында – 9,
Шығыс Қазақстан облысында – 50,
Жамбыл облысында – 15,
Батыс Қазақстан облысында -10,
Қарағанды облысында – 109,
Қостанай облысында – 83,
Қызылорда облысында – 7,
Маңғыстау облысында – 3,
Павлодар облысында – 133,
Солтүстік Қазақстан облысында – 135,
Түркістан облысында – 10.Жалпы ел бойынша ауырғандар саны 950539.

Қызылордада вирус жұқтырғандар саны азайып келеді

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. МӘМС пакетімен қарастырылған стоматологиялық көмек тек балалар мен жүкті әйелдерге ғана тиесілі емес. Шұғыл стоматологиялық көмекті қажет болған жағдайда азаматтардың 9 түрлі санаты ала алады.
18 жасқа дейінгі балалар;
жүкті әйелдер;
ҰОС қатысушылары және оларға теңестірілген тұлғалар;
I, II, III, IV топтағы мүгедектер;
“Алтын алқа” және “Күміс алқа”алқаларымен марапатталған көп балалы аналар;
атаулы әлеуметтік көмекті алушылар;
жасы бойынша зейнеткерлер;
инфекциялық және әлеуметтік мәні бар аурулармен ауыратын науқастар;
ерекше назар аударуды талап ететін балаға немесе бала кезінен I – топтағы мүгедекке күтім жасайтын жұмыс істемейтін қазақстандықтар.
Төтенше жағдай деп қандай кезде айтуға болады?
Көбінесе стрептококктар немесе стафилококктар тудыратын – терінің, тері астындағы тіндердің жедел бактериялық флегмонус инфекциясы;
абсцесс, фурункул, карбункул сияқты жақ-бет аймағының өткір одонтогентті емес қабынатын аурулары;
остеомиелит;
сыртқы қол жеткізуді талап ететін тісті жұлу;
тек стационар жағдайында ғана көмек көрсетуге болатын басқа да жағдайлар.
Егер тексеруден кейін тіс дәрігері амбулаториялық жағдайда көмек көрсету мүмкін емес деп шешсе, ол пациентті емдеуден бас тартуға және оны жедел жәрдем арқылы ауруханаға жіберуге құқылы.
Науқастың өміріне қауіп төндіретін кенеттен болатын өткір аурулар мен созылмалы аурулардың өршуі кезінде шұғыл стоматологиялық көмек қажет. ⁠
пульпит (жедел немесе созылмалылықтың қабынуы);
периодонтит (жедел немесе созылмалылықтың қабынуы);
жақ-бет жарақаты (мысалы, тістің шытынауы немесе сынуы);
жақ-бет аймағының одонтогендік және одонтогендік емес қабыну ауруларының өршуі;
стоматит;
жедел ауырсыну жағдайларда;
шұғыл хирургиялық араласуды қажет ететін емдеулер.
Пациенттердің аталған санаттары үшін МӘМС пакетімен қандай көмек тегін көрсетіледі?
анестезия;
жақ немесе тіс рентгенографиясы;
тісті жұлу;
пломбаны препараттау және салу;
периостотомия;
пульпит, периодонтит, стоматиттің жедел түрлерін, альвеолитті емдеу;
абсцесті ашу.
Жоспарлы көмекті тек 18 жасқа дейінгі балалар мен жүкті әйелдер ғана ала алатынын естеріңізге саламыз. Ол:
анестезия;
жақтың немесе тістің рентгенографиясы;
химиялық қататын композитті материалдардан жасалған пломбаны препараттау және салу;
қарапайым және күрделі тісті жұлу.
<img src="https://kyzylorda-news.kz/wp-content/uploads/2021/11/cdd77f8c-7d45-4ebd-b76f-78c7ce1291e9.jpg" alt="" />
<img src="https://kyzylorda-news.kz/wp-content/uploads/2021/11/f671c524-ab87-432f-a779-0a6850d5b96d.jpg" alt="" />

МӘМС: Стоматологиялық көмекті кімдер ала алады?

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>. Қазақстанда өткен тәулікте 1080 адам коронавирустан жазылып кетті, деп хабарлайды&nbsp;<a href="https://www.coronavirus2020.kz/kz/kazakstanda-otken-taulikte-1080-adam-koronavirus-indetinen-emdelip-shykty_a3858998">coronavirus2020.kz</a>.
Аймақтар бойынша:
Нұр-Сұлтан қаласы – 61,
Алматы қаласы – 114,
Шымкент қаласы – 10,
Ақмола облысы – 134,
Алматы облысы – 67,
Атырау облысы – 7,
Шығыс Қазақстан облысы – 263,
Қарағанды облысы – 131,
Қызылорда облысы – 16,
Маңғыстау облысы – 110,
Павлодар облысы – 34,
Солтүстік Қазақстан облысы – 79,
Түркістан облысы – 54.
Қазақстан бойынша жазылғандар саны – 901843.

16 қызылордалық коронавирустан жазылып шықты

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>.&nbsp;Көбінесе сүт тістері кариестен зақымдалады. Бұл балаларда 6 айлық жастан бастап жаңа тістердің шығуымен басталатын созылмалы жұқпалы ауру. Ауруды ересектердің сілекейінен өтетін қышқыл түзетін бактериялар тудырады. Бактериялар тамақ арқылы, мысалы, емізік немесе кәдімгі ыдыстан жұғуы мүмкін. Азық-түлік пен сусындарда қант көп болса да микробтар тіске өтіп, белсенді түрде көбейеді. Егер нәресте түнде ұйықтар алдында ыдыстан сүт немесе шырын ішсе, кариестің даму мүмкіндігі артады. Бұл туралы lifehacker жазды.
<ul>
<li>балада өсудің тежелуі және салмақ жоғалту;</li>
<li>өмір сапасының нашарлауы;</li>
<li>өзін-өзі бағалаудың төмендеуі;</li>
<li>сөйлеу мен сабақты меңгерудің төмендеуі;</li>
<li>тұрақты тістерде кариестің пайда болуы;</li>
<li>тұрақты тістердің дұрыс өсуіне әкелетін қызыл иектің құрылымының өзгеруі.</li>
</ul>
Мамандар кариестің соңы мынадай салдарға алып келеді деп санайды:
Сүт тістерін қалай емдейді?
Мұның бәрі тіс дәрігеріне қай кезеңде баруға байланысты. Дәрігер келесі емдеу нұсқаларын ұсына алады:
– Фторидті лакпен өңдеу. Сұйықтық зақымданған тіске жағылады, ол құрғап, қорғаныш қабат түзеді. Фторид микробтардың көбеюіне жол бермейді;
– Пломба салу. Алдымен дәрігер тіс аппаратының көмегімен кариозды тістің бетін тазартады, содан кейін оған пломба салады. Пломба тамақ пен микробтардың қуысқа түсуіне жол бермейді.
Сүт тістері: кариестің қалай алдын алуға болады?
<ul>
<li>Бала таңертең оянғаннан кейін және ұйықтар алдында тістері шыққанша қызыл иекті жұмсақ губкамен сүрту керек. Бұл бактерияларды жоюға көмектеседі;</li>
<li>Тіс&nbsp; шыққаннан кейін оларды фторидті сәбиге арналған тіс пастасымен&nbsp; жұмсақ щеткамен жуу қажет. 1 жастан 3 жасқа дейінгі балалар тісін күніне 2 рет 2 минут бойы тазалауы керек;</li>
<li>Балаға ұйықтар алдында шыны ыдыста сусын немесе тағам бермеңіз;&nbsp;</li>
<li>Шыны ыдысты емізік ретінде пайдаланбаңыз, оны бала аузында ұзақ ұстамасын немесе ыдыспен ұзақ ойнауына жол бермеу қажет;</li>
<li>Сәби құрамында фторы бар&nbsp; су ішпеуі керек;</li>
<li>Бала 12-15 айлық болғанда, оны қарапайым ыдыстан су ішуге үйретіңіз. Осылайша тістер арасында сұйықтық жиналмайды;</li>
<li>Тамақтануға назар аударыңыз. Сәби қант, мармелад, печенье немесе чипсы аз жеген сайын, оның тісі соғұрлым сау болады;</li>
<li>Шырынды тек тамақ кезінде беріңіз немесе мүлде бермеңіз. АҚШ Педиатрия академиясының сарапшылары 6 айға дейінгі балаларға мұндай сусындарды ішуді ұсынбайды. 6 айдан 12 айға дейінгі балаларға күніне сумен араластырылған 100 мл шырын беру ұсынылады. 1-6 жас аралығындағы бала күніне 180 мл-ден аспайтын шырын ішуі керек;</li>
<li>Баланы 1 жасқа дейін тіс дәрігеріне апарыңыз. Бұл мәселені дер кезінде анықтауға көмектеседі.</li>
</ul>
<a href="https://massaget.kz/layfstayl/Zdorove/66560/">massaget.kz</a>

Сүт тісті емдеу керек пе?

<a href="https://kyzylorda-news.kz/ru/obshestvo/">Kyzylorda-news.kz</a>.&nbsp;Қазақстанда өткен тәулікте 2113 адам коронавирус індетінен емделіп шықты, деп хабарлайды coronavirus2020.kz.
Өңірлер бойынша:
Нұр-Сұлтан қаласы – 190,
Алматы қаласы – 330,
Шымкент қаласы – 30,
Ақмола облысы – 143,
Ақтөбе облысы – 36,
Алматы облысы – 76,
Атырау облысы – 10,
Шығыс Қазақстан облысы – 312,
Жамбыл облысы – 8,
Батыс Қазақстан облысы – 204,
Қарағанды облысы – 158,
Қостанай облысы – 7,
Қызылорда облысы – 20,
Маңғыстау облысы – 125,
Павлодар облысы – 252,
Солтүстік Қазақстан облысы – 168,
Түркістан облысы – 44.
Жалпы пандемия басталғалы Қазақстанда коронавирус 945 922 адамнан анықталса, оның ішінде 896 581 науқас жазылып шықты.

Қазақстан және Қызылорда облысының жаңалықтары: Денсаулық